Compendium Elementorum matheseos universae in usum studiosaejuventutis

401쪽

tundatur.

a. Vasi afferruminetur fistula E, e 3us lumen pollice obturari potest Dico, si vas in aquam demergys, eam per foraminuta fundi intrare: si digito ad orificium Mapplicato vas Atrahas, nihil aquae effluere si tandem digitum

iterum removeas, quam perforaminula instar oris stillare, adeoque ad fio tos irrigando adbiberi Uisse. DEMONSTRATIO. Si vas usque ad fistulam, operto m. minera in aquam demergas, que per foraminuta fundi implebitur, donec aqua in vase cum ambiente ad libellam perveniat S i 'd ii. . si digito ad lumen applicato, idem extrahas, cum altitudo ejus undus ab terivlve pedis longitudinem non excedat, foraminuta fundi adeo exigua sint, ut juxn

402쪽

iuxta aquam amentem aeri in vas aditus denegetur aer ambiens impediet, quominus quidpiam aquae emuere possit. Si digitum removeas, aeris integra columna, ab orificiora usque ad extremitatema osseaerae extenui, in aquam in vase Contentam, d una cum aqua, in aerem ad fundum DS gravitati sare, cum pressio aeris per orificium in aquam qualis sit resistentiae aeris ad fundum Og. a s muros. λ μ pondus hanc sup rabit, adeoque ea per fundum vasis rorabit D.

et r. Si o- ουε re Me es, in strumnii , civis ope liquor ex les meristiores RESOLUTIO. Construatur at DF, cujus pars me fa a. tidia AB Ci figuram cylindri extremae mautem A FAE EO figuram conorum

truncatorum habeant, situque orificia F utrinque aperta, nec maiora quam

403쪽

quam quae digito apposito commo elaudi possint. Dico, si vas in liquorem deme .gas, fore ut eodem repleatur, etsi superius orificium F promineat: digito ad F applicato extrahatur, fore ut per lamen E nihil effluata si denique digitum removeas , in ut totus effluati N S rara TV s. Eadem est, qua probiciuati Pra

cedentis.

THEO REM A L

eta Si tibi recurvi s Charaium mirim a B in ligitorem Hume; Emitur, iamque pri foramen C ex fuga tur Mudrper brachium brevim a surget ex vase, tamdiu et et per tubum BC, is-dFufora mo a mndem nivis, ut trus altero foramine C exotit. Em O, O. Sipho enim si aer exsugatur vacuus iit. Quare , cum aer aquam, cui incumbit, premat A. 18 aerom.) in siphone nihil resistentia ostendat: in

404쪽

nitatum minus A B aquam propellat necesse est, quae per brachium majus gravitatis propriae dolabetur. Quare, cum aer ad tantum Prenaat, quantum ad contra obiem pendiculum tubi B C, majus perpenduculo turi A B, aqua in B C fortius exsus C, qu m aqua in x versus Apremat 17. Idrost.); aqua tam a per C emat necesse est, donec aero A in ptionem irruere, cinaequa'Iςm pressionem tollare potest. S. 3.

tiuumque ubi bras m in simis sexum si, dummodo inferisu orificii semper depressus sit supersci agiti exsam eri S. II.

24. Interdum figura siphonis immutatur, Tha. II. Di e brevioris ratinii conscitur amplus Fig. 3. tubus RS , ad fundum vasis T V afferrumin tus criminico tantum orasci in R. tam- primim enim aqua semel per tubim fuere sepit, tamdiu liuere pergit, quoad vim Comp. Matiu Tom. I. A a a r

405쪽

as Fontem inurmittentem con rem

1. Intra vas rotundum imi itatur, atque fundo medio afferruminetur et bus Fram, utrinque apertus, fereFeoperculum vasis L attingens a. Os ubi inferius Drru et catino C D, ex quo per exiguum s ramen in aedio ejus aqua defluere queat in vas suppositum. Et Qubus Flim prope catinum foraminaeo Pertusus sit 3 operculum vasis pertustini sit foramine cochlea munitum, per quod aqua infundi possit Mundus vero niuitis foraminulis, per quae aqua destillare queat. Quod si vas superius aqua repleatur, aqua per foraminula destillat in catinum, de foramen ' brevi obsidebit, ut nullus aer in locuti aquae delapsae

. . .

406쪽

ficcedere possit adeoque fluxin aquae per foraminuta cessabit interea ex Mtino aqua deflvit i Was infelius P quani prunum foramen inferius tubi M il eratur , aerique aditus in vias denuo concediLur , qua denuo per foranunula

Fontem conseruere in vase iusto OLUTIO. r. Sit sphaera vitrea cujus orificium hi, II. cochlea munituna. Fig. b. Per cochleam transeat tubulus DC exiguo lumnae in sed ampliore in D instructus, cujus pars major sit extra sitruim. G. Esdem cochleae afferruminetur tubultro F supra prope cochleania amplus, at infra na gracilis sed altero D duplo fere longior. 4. Sint sto vasa I mediante tubo I N inter se connexa, c

407쪽

basi superioris I vasterruminetur iube, his G H.

. Per quem aut vas in iis de aut tatur tubus E RQuod si vas circiter tertiam partem sphaerae A aqua repleas , qua ex sphaera per tubulum DF in vas in descendet, ter tubulum D C in spha ram ascendet, per lumen exiguum saliendo,

et 7 Aquam vi in ea areis compressi

RESOLUTIO. TA, II. Fiat vas cupreum solidum Mune Fig. si rotundae MD, superne inserneque fundo orichalceo solito munitum. a. In fundo inferiori Ci fiat for men cochlea munitum, per quod aqua insundi possit. 3. Fundo superioriam afferrumin tu tubus Fra, ad fundum inseriorem sere pertingens, dupra, extra vasa Dhelicibus gaudens , ut non vlum sonimculus

408쪽

euius ad antliam. sedis tubulus ad sonticulum aptari possit. Quod si igitur aer in vas Am spe antliae vel stringis, comPrimatur s. 4 a. Aerom. , eaque ablata, tubuloque apposito, clavicula Ueriatur, aer aquam pera violenter expellet DEMONSTRATIO.

Dum enim aer in vase comprimitur, elate ejus intendites k 4 ae m. . Qiare, cum sortius premat quam extemniis in F resistit, aquam per tubulum D ejiciat necesse est, donec cum X- terno in aequilibrium redierit o. a

ML T E R. Accipiatur vitrea phiala A B, in quam As. Rper orificium immittatur,' coemento firmetur tubulus vitreus C D, superne in osculum valde angustum desinens sermeque fundum phialae mattingens. Quod si vas aqua tamen non prorsus plenum repleatur, aerque ore instetur, temoto ore, aqua prosiliet.

409쪽

aqua pronis iiiimerge id 3 aer enim exrer uoius ita pressione tautimi quae intrare get. qitiuuim aeris suctiove exhauseras 3 Aeromo

29. Fontem salis; item o 'ruere, ista exsillans aqua, remanensem sequi cogit. RESOLUTIO. 7 h. II o. Duq Ma a circum

tu, circa diligenter clausa sibi mutuo unpQ nantur, atque ininaediate, Vel nIediate, per unam vel plures interjectas colum-

a. perculo psis superioris concavo ad modum catini vel pelvis, tubus Da afferrunainetur utrinqsse apertus, fermeque fundunt vasis interioris

attingenS.

3. Operculo vasis inserioris Hotubus Em inerruminetur, itidem ex

410쪽

utraque parte apertus atque ad opem culum sere vasis superioris P Die

tingens.

In medio denique operculis sirpe, rioris vasis afferruminetur tubus Am qui exiguo instructus Graminea prope

ad undum H R pertingit

Quod si vas superius in aqua Nylea , posteaque catino m nonnihil vilandas, aqua ex vase exsilire incipiet. pergetque quamdiu aliquid aquae vase

remanebit.

, Dum enim aer ex catinoa , per, tubulum defluit opesiit etaerein ex vase H in per tubulum F M in vas superi . Cum itaque aer hoc modo comprimatur. elater uitenditur 'oe IProinde aere externo debilius preniente in x, quam ae vasiri incluta neceta est tit aqua per tubulum C A ejiciatur. Relabente autem aqua expulsa in catinum 'O contum per tubulum in defluet, Ἀεremaque ex inferiori vase H L, in superius Perl