장음표시 사용
21쪽
confugiatur, qua Christus, omnem nostram inobedientiam . . exorita 8 . Atque augetur hoc periculum, is Prehendens eam fides sidonum Dei s ostutiamque virtutem et dignitatem non habet, quam quod , apprehendit et amploetitur rum fides, quae ol efficit, ut sit Otu homo tum quoci personomsκαm tum voci ver avia justus et 8αnctus adeoque vel in multis usquoad mortem hinfirmitatibus et naevis reum sed justitia quae per fidem ipsi
Paudis Rei summa his LUTHRui verbis expressa liter si di m Dinotari,sisCmαn fruge nichi ob mu gute merste huntandra hon solio, ponder Modurch ct doch gere chi, o Golt, nil eligi ordo timoge rum ob haeret in Dridie aestimatione, quae dum anxie allaborat, ut aequa Iane et Dei justitiae et Christi merito et hominis officio sua tribuantur, summo Suo quod sectatur jur summam injurtam si non homini, certo honestati et religioni infert, separando nimirum seu certe Separata monstrando, qua Deus arctissime consociaverit U. Non juvat pro Christo,
22쪽
qui Ioeo nostro extiterit, pugnare adversus Christum, qui intra no a sive jam est sive eorte esse debet i , quasi hic sine illo nullus sit, quum vicissim illam sine hoe non osse posse, diserte agnosenturi gent igitur ista Lugi Eni verba hae emendatione me sit die Hmvraucte, , ure mun rogo, Mehi ob mox ut merste luntari liaben posse, pondera, duro motido oh ope hic stratin tuch timuer de gute inerstes et thun undLiebe a liben. Atque ibi quidem in promtu est, primum in generatam quae dοcetur corruptionem sit impotentiam a Deo miracu Iose neque restitutam esse neque nunc ipsum restitui; deinde mera dogmαtia via et praesidio eam no posse quidem restitui, si vel illius dogmatis omni ex parte fluctuans et vacillans conformatio miraculo carere posset; denique veram viam eam esse, cui 3αnet poenitentia sanctoque Dei
amore animum hominis implere contigerit a). Quod ipsum, totum rem io-
esse potest, ubi ex contritione quippe deripi i. e. sanetis ferroribus conscientio' fi(non ex mera attritione , mero poenae metu, ex timore, non servili, sed filiali profecta est. Atque id ipsum est, ubi decernit Ioanneum illud nos tum demum ex Beritate et in Beri late esse, si fratres non verbo et lingua, sed Delo et incere memtig, eoque trunquillari posse ipsam etiam conseientium, quia Deus conscientia in or sit quippe omnia etiam intima sensa hominis e minus sibi satisfacientis, quo sincerior est sciens I Joa. 3, Ssqq. cf. P. I. p. I. not. 6 . En consola-
23쪽
sum omnisque religionis verum fundamentum non PORS Seu certe non po
misso aut debuisse seri pine mirctouloso et juridico prαe8idio, quis est qui domonstraverit Scriptura Socra certe nunquam contendit.
tionem, qua non ad miraculosa aut juridica ablegat, sed ad sancta ni Dei gratiam amorem qii fratrum aniore exercendum confugere jubet. Hanc con solationem utrum, ut eo porrigere aut emendare, quod Joannes quamquam mer auctoritate niti posset Plane franam it, nimirum eum demum fratres ideoque etiam Deum sage ere et inceraramare, qui vicariam cum passivam tum activam satisfactionem sciat et credat Golt explicat SANDERUS si Commenta Eu de Briefen
crorum emendatoribus fuisse arctiorem sibique non satis constantem Ierique omnes agnoverunt. Exempla haec sunto I se Dure ae ine Glauhen allein OI UNDES HAOEN:J de deuische Protestantismus S.II nichi die Priesterschast, nichi die Lirche, eine Creatur ... vernia th et Berireteri in seinem Verhalinisse et Golt, numer er ellast verma dies Zubodbringen, indem e mitrae inem inner-
neque liberum esse visum est sacrorum emendatoribus, quid homo ipse credat, imo quid et quomodo credatur et considatur, primarium erae momentum, atque in eo de- Cernere visum est, uine ipsiti hominis opus et meritum ista fides crederetur .
nis utrum Deo redemtore demum an am Deo creatore nitatur Certe re accu-
Tatius spectata homines potius sunt, qui haec sibi sint et sumunt, nixi alteri satisfactione vicaria, alteri legis divinae in corda inscriptione . - Glavben tinc Treve WEISsrtis Ueber die Zukuns de evangelische Lirche Aeden an die Gebildelen deviacter Atilion Lips I Sas p. III sqq. ipsius L UTHERI auctoritate nixus, qui ista si dei inter homines comparatione usus, recte diserteque inculcaverit, dem justificantem esse debere fiduciam non tam praeteritorum, quam praesentium et futurorum, fiduciam voluntatis et promissionum Dei, eamque cujusque Christiani de semet ipso HEs sol nichi Furchtode Wanken sein das e fronam und Gottes,iud ei eburden, sonder clitein Pirehientand omen, mi e alio lethe his ans Ende bestiiridia C also est Zu- versielit des personiichen Helisbesitχes au Grun de Glaubens, belcher gan be-sondera in Glaube an dei millen Ad die Verheissumen Gottes ist, und vel clien
24쪽
A rhi christianae juridica et miraculo S aeSiarnatione progrediatia dumis ad Lo agi ovi a m et e thiae a m Ilae demum est gemina progressio
tionem mi m milum de miliavne , diligentius cautiusque erit explicandum,
idque eo magis in tanta circa conformationem annexasque cogitationes liberalitate.
25쪽
τerumque incrementum principiorum Protestantismi. IIoc incremento neque ultra et extra omnia quaecunque miracula egredi neque usque ad aetatis
apostolicae primordia regredi cogimur, quippe quo potius in tr Prote-
γιαntismum ultria Protestαntismum processititur si). Ipsum adversus humana quaecunque arbitria et commenta Protexlianti jus et officium progredi cogit ultra Protes,ntium, qui primum fuerunt, non solum singula ratiocinia et judicia, sed universum judicandi et aestimandi et consciendi ingenium et mo
rum S . Atque talis demum incrementi fundament vere concrescere et coalescere poterunt externum et internum momentum, quae a sacrorum
emendatoribus nonnisi juxta posita sunt in constituenda notione eeel ictetamquam congregationis sanctorum, in qua evangelium recte docetur et recte administrantur saeramenta. Quemadmodum enim ad verum unitatem ecclesiae satis est consentire de doctrina evangelii et administratione Sacramentorum, nec necesse est ubique esse similes traditiones seu ritus aut ceremonius ab hominibus institutas T), ita nec necesse erit nec liacebit, illum do vangelio et sacramentis consensum ita definire et coarctare, ut ubique esse similes s credendi et confitendi formulas poscatur, quippe et ipsas sitraditiones ab hominibus institutas. Ad quam normam si exiguntur, quae nostris temporibus in colesia dia sceptata et tentata sunt, non faciendum esti cum iis, qui sterct ment cibi monili Best certes mittendi uir itrimn universis coetibus singulisve sociis concedere voluerunt. Quamquam enim, quae de hyliamcit et coen Rctor e genere miraculos et positivo in Symbolis docentur, experientiae et Scripturae sacrae testimonio ita carent, ut
26쪽
nsitu eonscientia nοnnisi ab iis agnοSei queant, quοrum piae mentes Nisore- Io rationis suae claudere valuerunt: MonSistunt tamen hi ritus ipsi a Christo instituti atque ab ApοStoli univer isque ii Semla ecclesia propagati. Noquo igitur licet neque deeet reeu ure etiοne symboli eas histori, Dro plano sancitas, quae Virtuti et pietati nutriendae sunt aptissima tui horum quo et Iocorii miseee Sitistibus ipSue nequaquam adversantur. Serva durum igitur est recutiONis ritus, qui externo purgatiοnis symbolo summao omnium religionum religioni, animi vitaeque puritati, obstringit , i. Servanda est pia mortis Christi recordatio, quam in ipso fere diserimine animus summa pietate Samnioque amοre Plenia Suppeditavit, amoris cum magistritam fratrum commendationem veriSSimam et dignissimum, quae areani demum euriositatisque abus ex epulo abramor dicto in publicam et quasi sacram dissidii demonstrationem mutata est, et quae longe ceat largius et profundius pietatis et tranquillitatis nutrimentum et praesidium extitit, quania tam parum magnifico et exornat Symbolo expectari potera Contra
theologio cum arrogantia tum adversu multorum conscientiam iniquitas foret, non solum Hefficacitatis rationem ad vetera miracula reτο- eare, sed etiam si eam ad PSSehologiearum legum veritatem retiringere Placeret si Nec hoc necessarium est quin etiam miracula nonnisi eo tandem tondere possunt, ut iisdem Psyehologiei essectibus verum fundamentumo robur concilietur, mira ver harum veritatum vere vera alter v verior
sit, eholarum si placet disceptationi relinquatur H Certe neque experien-
d8 Extiteruiit recentissime, qui demonstrare studerent, quomodo qua et ritus baptismalia vini miraculosam exeicere possit in paptigandos; quasi demonstratione non pus sit, hanc vim rener exerceri, ipsaque quotidiana experientia baptigati a non baptigatis discernantur. Quod certe Iuculento est documento, quantopere menset animus egeant experientiae testimoitio, ut nimirum eo earentes hunc defectum qualicunque modo explere allaborent. Add. quae HοERLINGIUS ErlangensisahDas Sacrament de Taufera(bst de under damit Eusammentiungenden Acten der
MRxii dassi,alle eliri stliche Prediger, a mi Ernstrand Andach taufeia, sehentin bestiden merden, das sicli an uti tu dein Rindlein . . ondei licta Geste tinto herile erregensin horen lassen , et II ETοui1 das sicli die,indlein libet ge- haben roth erdensin aulachreten, ais, urde si gerisse undMeyeiniat. dubedauer sei, judicat ΗοEFLINGIUS ipse de isto diabolum solenni imprecatione exagitandi ritu, asta, Enimeder sideri A ver audet in eine glaube fretidiae mimgerhlarvng de Nirehe gege de Setto und eiu eru, Aso e in den,inder der Boslieit at Nare erram lutherisclien Formula Hein mahre Sehmite O . De altera vi singulari, quae arbitrium demum divinum baptismati tribuerit, liberandi ab aeternunt damnatura culpa ab Adam universo generi ingenerata vid not. So.as Coenae sacrae quippe sacramenti efficacitas suspensa est, de celebrantis(non ex opere operato, si vel eum MoEHLER explicueris se Christi, sed ex opere operantis); qui absque fide eam celebrant, secundum CALVINUM mero pane meroque vino utrum etiam, absque culpa saevaque consciential
27쪽
tia talia eurat, neque Scripturae sacrae placuit decernere, utrum et in quantum mediate aut immediate sacramenta valeant. Quo magis autem utrumque sacramentum purgandae et tranquillandaemonii ideoque religioni destinatum est, eo minus 2 concedi pοtest eorumbpiniο, qui eviangelii prαεdicretioni pubal tuere relint O iciorum irtutumque Nec non jurium et legum recensum. Sive enim in fide et religione ad scientiae fastigium evehonda acquiescant, sive theologiam in anthropologiam esse mutandam addant: peio ire etiam de homine radices et sine habet Umicivi, quae si migrantur
damnatione conscientiae seu non admissa seu Ieviter placata, ipsa corruunt, si vero damnatione ad summam severitatem exaggerata, interna observandi
facultate et alacritate privantur. Quamquam igitur felicitatis per Christum
consequendae nutillati optima magistra honestatis est vera tamen virtutum officioruntque et vitae disciplina non nisi potest nisi sancta religionis siducia, Deum peclecti condoncire posse et velle et certis cοnditionibus
revera condonare Atque haec peccatorum condonati est, quam non minus
spopondit quam adjuvit et largitus est Mettia nuntiatis de Christo amantissinio et sanctissime et misso et mortuo. Ibi quoque, qui hujus amantissimae et sanctissima mortis fuerint largissimi fructus, ita monstrare et inculcaro poterunt et debebunt ecclesiae, ut quomodo ot cur hanc vim sive in Deo si vo in homino illa mors habere potuerit vo adeo debuerit, sine conscientiae pietatisque periculo cholarum relinquunt scrutaetionibus et dissidiis. Certe religiose sibi caveant a populari amoris a Deo commonstrati exaggeratione, quae maximam hominum partem aut excluderes' aut ad
fruuntur, secundum UTI ERUM ipsi quoque Christi corpus et sanguinent verum(ita demum an tenaciust ad damnationem accipiunt. Cujus de ejusque veritatis et puritatis primarium momentum si in sigmatica conformatione nullo sane locis Cor. II, 22 2s jure situm esset utrum poterit satis caveri, Utne Conscientiae tanto periculo turbentur et perdantur utrum poterunt sacramenti rum ministri tot suae curae commissis, qui bona fide et intentione accedunt, sola conscia entia illies dom nationem porrigere So Iatio profecto pus est L. SuLUSENII
28쪽
praodidationem in orco posthae laetendam ublegare,ogatur di . i: il si Quum vero sancta in Deo collοcatu siduetu quemadmodum in quavis ruti gion sta etiam in Evangelio successu Sisnete tranquillandi nitatur, non juvat
tur, homines propter ipsam originem a d amiticam aeternum damnandos fore, si vel ipsi quippe simul toti corrupti non omnes peccossent aut certe Pe eaturi fuissent. Inde the Plogiae necessitate fluxit doctrina eccelesiarum notionem Dei et Letatem quam maxime offendens et impediens, extra Christum ejusque ecclesiam nullst esse solarem. Atque parum profecto satisfeci innatae pietati et religioni, quod v. c. Confessio ipsa de infantium sine aptismat mortuorum aererna damnatione paululum fluctuavit in ari. IX. ubi latinis: Damnant Anabaptistas, qui improbant baptismum puerorum et affirmant pueros sine baptismo salvos sim ori textu eruaculo haec respondent: belche Iehren, assilie,in deriaufe nieh reehi ei s); quod CALvrN Chris tianorum certe infantes excipere placuit quod MELANCHTHON Ap. p. 26d fide in sacrificiis quippe supremi extremique sacrificii Christi typo collocata sanctos Veteris Test squidni etiam pagaenus J salvos eri posse existimavit; quod UL MUELLERU ta die Lehrebonder undeo inscia et invita Scriptura sacra allaboravit singulorum hominum ante vitam humanam monstrare lapsum eine angeborne unditastigkeit, die Jeden aehtililia machi, kann nichire in personiiche Schul se in musculo Euruelige-fuli riserde axis inen individue en undensat jedes Mensetan, et er, da e im et ilebe nichi vortiegi, vssereteilli ri gewesen se in muss); quod DORNERUS hune ipsum singulorum lapsum intra vitam humemam exquirere jussit m derMenscii mi vovem uir lichem Bexvussisei uti geretriem UrthPil die liber et neu verin und sein Schicusat entseheidendo Enraeheidvng rael, elehe Punc nurda li egen ann, o et Attia fur deni inetetne eraehein uncisi si misia ring ,
quod denique haud pauci ad ea se receperunt quae intime dogmati in sint bona et sana et salutaria v. c. cumEIE ERUC si die Glaubeuslehre de evangelisch-reta mirten Nirchev I. sis sqq. sede Nern ollis uten Sinnes ; cui censor v. L.-Z IS aT,I 8 d. respondit: Mas dari einen uten in hat, ista veni gstens nichide fieri des Dogma's, und de Mirhlieta Ner des Dogma's at telia dies en uten Sinn j. Summo igitur jure DonNERus necessitatem agnovit dogmatis de peceato originali ala tere et quidem ethicis rationibus et legibus onvenientius conformaudi; quod ut salva re et sine adulteratione fiat, videndum eri tune vixistat, ut censor I. c. appellavit, , ,ein 'atsche Inde Schsnthun mi dem eines angestamin-ten Begris D ent Istera ei horte ). Ad et eo, quamquam Satis infirmis ratiociniis, etiam haec Anonymi declinant: in Ausdructi, dessen uret und practi sche chartaeher u Ioben , derrens erinner hae unsere natui liche unctostia est, und schon
29쪽
a cum iis sacere, qui 1 justi sicutionem ex dem tanquam genti
no religionis vimeque Christi doctrisue,dulteriatiinem proseribunt. Non rem impugnare Iicet, ubi nonnisi sisus juStam ostensionon movet: nimirum sidet informatio, quae quamquam Sanctae tranquillationi ossiciendao haud impar, tamen hanc vim ex praeeoncepta demum persuasione habet, quae angustior est quam ut omnium et necessitatibus ethicis et intolligontiao atque experientiae christianae satisfacere possit '). tu igitur iis amantor largiundum est, qui ista fiduciae conformatione se salva conscientia non posse cαrere sibi persuaSerunt, nud tamen pacto iniquitati seu arrogantiae cedere licet, quae etiam aliο quοScunque eadem conformatione egere pa- ,et, formam theologiae demum studiis conditam tamquam necessariam
LLSc die LeipZiger Religioris frages hie unu et euch uni die Hollensaliri Christit (Magdeb. I, la p. V. quia nempe sine praedicatione evangelii etiam mortuis
concessa CPt d, G. , cujus ten nonnisi initium Christus apud inferos fecerit, docti in de salute per solum Chri tum consequenda nequeat salva conscientia teneri si , ,ersi Iosi das sonstrear nichi u losende Rathselbon ei nemtillet seligmaehende Glauhenodor aber doch dental rmeniasten Mengehen im Lehen gehon vertet indigi virdo p. 2 b. Ita dogma, quod EBERUS (in Consolatione Viteb Lyso , ,iis Scripta quorum pietas a sacramento religionis publico abhorret ad ea ablegaverat, quae , , majoribus in religionis partibus posita, nostra aetate rectius theo- Iogiae finibus adsci ibantur rip. I . not.), illas ipsas denuo occupavit religionis Puries, quas apud LUTI ERUM et in Formula concordiae es. P. I. p. 58. not. do habuit. Verum non admodum multi erunt, quos in ista pietatis suae Christianae tran quit lati in e conscientia ipsa acquiescere patietur. 52 V, Wir haben nichi vergessen, das vir in Begris in die ussere Gemeln- Selias ei nEutreten, melche dureli das Lewussis hin de innern ahren uelisge me in Sellast egi undet vird, in schwer u berechnen de alii Von ruderii ratissen tirile lusa eii, in de ne das, edurmis ei ne ausdriucklichen Genae in schas nocti nichidens elben Gra de Starve, das exviassise in derram eis te liklichen Gemein schas alter des ahren Helis The illi artigen noch nichi denselben Gra deri lar heii, te intans gewonne hat. Dies umbines Sol chen Unterschi ed millen, deros nur aus Eufalligenti sachen stamini, liberal Haber fur uia servietisbewussis eii nure inerant erge ordia et Bedeutun hui, eleti nil telleichi iii immer serior etipu gehen, illi tins tinni lieh. leber mur en uir elbs drovssen lethon, ora Thersi das Verme ungstirthei avsvreeheri, melches inctii, menii uch etet nicta niel, ni isdem Iureli tertiellen mancatis sic liciter orte, una liber sie Prechen eissi Sunt verba EIS Si I. c. p. I. Add. not. . .
30쪽
salutis pietatisquo et sinceritatis conditionem hinnibus ad singulis ob
Non magis xiis cedondum est, qui arctissime nexis minam Chri ti Tnuo est fionem veri jemre alteri inpungeres audent. Ru admodunionim non in adorandi formulis et consuetudine sed in pia animi dodition. et douinctione verus Dei cultus consistit, ita vicissim qui se Christo dii quo institutioni intime devinctum et deditum sensit, omnium minime se ita podiri et quasi abstrahi patietur injecto summi numinis ui Gestatem violandi
periculo. Agitur enim res sanctissima, quae omnium minime majestati divinae detrahere potest. Ut autem verissimae ad Deum preces etiam sine verbis feri possunt, ita Christi quoque intima ad oratio et veneratio locum habere potest etiam sine diserta invocatione Certo qui omni vita Sua non sibi suaeque gloria sed unico patris honori fratrumque s uti inservire voluit, si invocati gratiarumque actio ad patrem convortitur,tarin sibi detrahi putabit, sive homo sit divinus sive Deus humana carne indutus. Conti a quovis pignore contradicendum est, si qui erum cultum ad Christum restringere velint pa), eosve, qui non audent de vero quasi modulo naturae Christi decorneres damnare non dubitant.
58 Ita Confassio Aug. art. XXI. contra cultum sanctorum exaggeravit: uic(Christus quippe unus mediator, propitiatorium, pontifex, intercessor Linvocandus est, et promisit se exauditurum esse preces nostras, et hunc cultum maxime probat, videlicet ut invocetur in omnibus afflictionibus f in textu vernaculo: Undder at allela Eugesagi das erranser Gebet rhoren volle das is auch derhhehat Gostesdiens nach de Schrise, das man denseIbige Iesum Christum in alien Nomen tin Inlimen vom Herχen such und nrum ). Quod quidem in promtu est non posse e Ioco addito Iso. derivari, nisi, subdita et inserta sitis frictione vicaria Oεανcte sit, ex qua quemadmodum salutem, ita etiam serum Dei cultum non nisi per Christum et in Christo existere posse, consequitur.5 Non temere UHLICHIUs sine bar Iesus Hie fellit die Antwore. Non nim alienum est, quod BoEHMrUs se Versuch, das Nehelmnis domi Menaehensohne et enthullen . Neus f. IS 3s notavit, aperiri et dentonstrari quidem posse obscuram vim vocis vi de ictule Mensch f), minime vero obscuras et arcanas rei rationes si xvi Jesus arctus und det et ham rum, Eum deale de Menschhei murde). Quae vero in Scriptura sacra habentur formulae FiIii Dei Filii primogeniti, unugeniti cet.), utut religioni satisfacere valent, non tamen plane et plene naturom Domini sistere, testatur quod theologia et ecclesiae definitiores formulas
tentare coactae sunt quae formulae quo explicatiores extiterunt, eo magis eo fere cesserunt, ut fialem certe illius personae divinae naturam non fuisse monstrarent.
Ita v. c. THOMASI Erlatigensi sidei trage urbii chlichon Christologie ,ri. IS 5 doctrina publica visa est detrahere homini in gratiam Dei der seMenscii riverdeverkurgi Eu Guns te de , ,Gottes sese Ibs fur die VersolitivngsIehre ei eineri, le-hendigere Durch ingvng de heiden Naturei noth vendi g, in Arnie Uunc rgbtilichen Natur, sicli estinimen avehisis, of hei andre Bemussisei et haben alactis Mens oh cui sententiae, in foranula publica Deum non satis comparere hominem factum, hanc DonNERUS sententiam tulit: is se schwerlielitast sagen das sie