De morbis mulierum et puerorum praelectiones

141쪽

Pulsus quodammodo perturbatur e Va-idens passum celer frequens , & restri situs . Abdominis figura mutatur , sciliis

imae ostendentes collabasci necessario debent . Et si tenesmo corripitur aegra inscia conatur Qxpellere nociturum in utero mortuum foetum .iVicinum intestinum rectum sentit irritationes, quas facit cadaver in utero clausum , sicque frequentibus, irritisque conatibus saecibus ex pellendis inservientibus tentat inscia mulieri illud cadaver eX turbare . Nec rarum est vi-idere putrida febri huiusmodi aegras corripi . febris partim accidit ab putrido mi almacie intra sanguinem ingressu, partim ab gravit labe, quam concipit uterus in contactum ha-l bens putridum mortuum foetum . Somnum i habent perturbatum , insomniisque plenum hu- jusmodi mulieres ex eo, quia humprum peri cerebrum ductorum tranquillitas , & placidis sima circulatio nulla accidere potest , dum tanta perturbatione uterus afficitur . Et intil. lam arteriarum pulsationem obstetricans im- missa in utero manu percipere potest, eum penitus mortuus est scelus . Advertendum sedulo est ne digitorum explorantium chirurgorum arteriarum pulsationes pro mortui scelus oulsationibus accipiantur. Tandem frequentes syncopes accidant eae perturbatione , quam cordis nervi

142쪽

1gS ARTICULUS VI. licet depressor , inferiorque fit . Tu.mesa collabascunt mammae , Sc aegrotantis faciei vivacitas quodammodo

vi ab utero per sympathiam concipiunt . Neque denegamus posse aliquando scelum mortuum in durum tumorem converti , ac per triginta & plures annos servari , quemadmodum testantur observat : Accademiae scient : an. I a I. , an . II 8. Quando ex his aut ex similibus signis notum sit mortuum jam in utero esse foetum, tunc omni conamine est moliendum , ut cito exturbetur . Huic obeundo operi obstetricans potissimum valet , qui diligenti manu pedes accipiendo simul Ac semel sm- tum extrahere ab utero potest . Hoc axilii genus mulieri prae primis exhibendunt est , ut quo citius fieri possit ab gravi malo libearetur. Et si nullo modo perturbatus situs cadaveris inverti potest debet diligenter frusti l satim abscindi , quemadmodum docent Mauriceata, Levret, aliique obstetriciae artis magistri. Quando id aut feri non potest , aut fieri non permittit mulier , tunc totum opus medico committendum est , qui languentes partus dolores erigere , & acuere debet propinatis aqua cinnamomi , vino generos O, aut decoctionibus sabinae, chamae meli, aliarumque herbarum emmenogagarum decoctionibus cuna

143쪽

FALSUS CONCEPTUS . ABORTIS. IJydo imminuitur . Quo crescunt dolores uterini , quo augetur sanguinis eductio, quo pulius frequentiores restri Elioresque evadunt, eo pro Ximior e st abortias, qui eo periculosior est , quo factus sit per

violentas causa S , Deipe per . casum , aut per verbera abdomini inflicta , aut per vehemens animi pathema &c. . Quinque , aut sex mensium abortus

periculo plenus est, utpote qui utero

mirrha copulatis. Optime se gerit mulier instituens frictiones super uteri regionem , de adhibens conatus fortiter inspirando auctos, quibus obtinere potes sui mortui foetus expulsionem . Si enatae convulsiones arsitant uterum , & impediunt exitum cadaveris , tunc optum est propinandum, & in ectiones emollientium plantarum in v erum iniiciendae sunt. Dum haec peraguntur convenit super abdomen frigidam admovere, ut contracto utero, educatur fretus. Si febris putrida enuta est , debet chinc hina, & acidis mineralibus curari , ut, quo fieri possiit, arceatur ab utero gangraena . Hisce, aut similibus nil proficientibus, ne certae morti committatur mulier obstetricans est arcessendus, cujus diligenti operi committenda est cadaveris cita extractio .

144쪽

Hujusmodi abortum magna sequitur haemorrhagia, quae in grave vitae discrimen aegram ducit . Cum autem memorata abortum indicantia stagna pendeant a violenta separatione placentae ab utero , apparet naturali partu abortum semper periculosiorem esse, in quo hujusmodi separatio sponte procedit , nec sit multa vasorum reptura . Deinde in naturali partu uteri orificium molle evadit , & ab transente statu parum. irritatur , maximusque indo oritur dolo . Nec rarum est videre hujusmodi uteri laesionem excipere inflammationem, quae pene semper lethalis esse solet . Huomodo curando morbo cauti adolescentes

b , . adhibete medic me Ita ex ratione reexperientia comprobata . Debet mulier corporis , animique qbietem servare in lecto jacens . Et si vires constant , &non multa est sanguinis per uterum est usio, aperta manus Vena , sanguis educendus est parca dosi . Haec phlebotomia repeti potest ex ratione , qua Observatur. dolores fieri Leviores , pulsus

145쪽

FALSIS CONCEPTUS, ABORTUS. I fevadere vibratiores , restrictioresque, Sc iurat sanguinis eductio per pudenda . Optata interne exhibenda sunt, quibus dolores compesci solent , de hae morrhagia sistitur . Optimum est laudanum Optatum in aqua theriacali solutum ad grana duo , & cochleatim pluries de die propinatum . Huic remedio superbibi potest aut frigida, aut contrita niX. Diaeta exacte est imper inda primis saltem diebus , deinde ne vires fatiscant, X foetus ob nutrimenti defectum pereat, hydrogata est concedenda aut simplex , aut clam frustulo panis copulata. Si febris periodica acuta orta abortum minitatur , Opportunis remediis praesertim ab salibus incisii vis , chirachina , balneis frigidiusculis , acidis vegetabilibus , di aliquando etiam mineralibus , aliisque id genus auxiliis est expellenda . Omnes suavi odores arcendi sunt. Alvus neque multum lubrica , neque multum stricta servari debet. Clysteres emollientes eo in casu adhibendi sunt , in quo timetur cumulatas multas duras saeces in intestino recto uterum comprimere poste, de sanguinis effv

146쪽

I 2 ARTICU LuS VI. sonem ab utero, indeque abortum arcessere valere . Quando ob debilitata ni uteri compagem abortu . fieri solet, vidi profecisse decoctionem chirachinae cum spiritu vini edulcorato , aut cum aqua

cinnamomi copulatam . Lumborum regioni admovent nonnulli , nec sine ratione, emplastrum de pice navali confectum. Mulier ob debilitatum uterum numquani ad justum tempus graviditatem ducens debet semper arceri a so tibus corporis motibus , concussitonibusque, dc ab severis domesticis curis. Rusticatio optima est, & vita per temperatum exercitium in campestri aere ducta admodum erit opportuna . Matrona annorum ' S. novem abortus sex

mensium passa est. Halc per mollitiem,eli ciborum euchymortina , nec non liquorum spirituosorum abusum magnam uteri debilitatem contraxit, qua paulo grandior factus foetus haud amplius in utero substineri poterat . Postquam Onania remedia ex martialibus , amaricantibus , aquis thermalibus , balneis frigidiusculis , aliisque uterum corroborare valentibus desumpta incassum fue

147쪽

FALSuS CONCEPTUS. ABORTuS. I 3 te adhibita , imperavi rusticationem , motumque per moderatum exercitium modo pedestri itinere , modo equitatiore insti tutum , & vitam per opportunam ciborum electionem ductam . Hoc per sex menses o, vidi cum summa animi oblectatione gravidam matronam debito tempore parere optime enutritum infantulum . Et postea pari felicitate duos alios filios bona praeditos sanitate in debito tempore in lucem edidit . At advertite , adolescentes, ne , apparer libus abortus Sympto, matibus , haec praescribatis . Hoc enim in tempore uti potestis remediis paulo supra notatis. Praescribite memoratam rusticationem ad praecavendum suturum, post novam conceptionem , non immi

nentem abortum .

ARTICULUS VII. Partus Disscitis. , 3 Ulieres omnes post Adae

Ivl peccatum parere cum do florum , flore magno debere certum est .

148쪽

1 g ARTICuDuS VII. dolor pendet a summa distractione colli uteri , dc vaginae , quam trans has partes ductus facit foetus . Ergo omnis partus dici deberet dissicilis ex eo, quia multum matri infert laborem . Verum in usu est apud omnes medicos , Aobstetricantes partum naturalem dici illum , qui accidit debito graviditatis termino, prompte, dc sine gravibus accidentibus , 8c tunc foetus expellitur vivus , sanus , dc bono situ , . Quando aut una , aut plures conditiones ab his recedunt, fit partus dissicilis. Dissi cilis partus accidit vel vitio matris, vel vitio scelus, vel utriusque. Plures ades se possunt cauta, quae ad matrem pertinens dissicilem partum sacturae . Si mulier admodum est: debilis , jam deficiunt opportunae vires tantum opus

perficiendi , & partus laborosus evadit . Uteri validas contractiones requiri praecipue ad foetum expellendum

omnes(y Has conditiones pro naturali partU requiri docet Mauriceau malat. des sena m. bros.

c. 2.

149쪽

PARTuS DIFFICILIS. I S' omnes scimus. Adiuvant has vires dia phragmatis , & musculorum abdomi. nalium contractiones , quas mulier inspirando intendit , augetque , quemadmodum in omni naturaliter parturien te observamus. Si autem mulier aut Ub acuti morbi toleratos labores, aut ob vigiliam nimis longam, aut ob alius cu- juicumque humoris copiosam effusionem habitam , aut aliam ob causam debilis:evaserit, suis conatibus uteri contra tio nes augere non valet , sicque scelus mon expellitur. Hinc merito damnandae sunt mulierculae illae obstetricantes, quae redentes , & promittentes partum vi , mitium, cogunt sortiter parturientes, ut

suis conatibus, quo fieri citius possit ,

exturbent i et Uin . Sed cum temptiq

pariendi non est opportunum, incassumi vires consumuntur , & mulier inde dissi ficile parit jam debilis facta . Quocirca

etiam atque etiam vos moneo, adole-

scentes , ne in curuli sella diu iacere

turam , Don adhuc pro X imo pariendi tempore . Hanc difficilis partus caus infrequentem esse in praxi cognovi. Si i Κ col-

150쪽

r g ARTICU Lus VII. collum uteri cum vagina nimis arctum sit, partus evadit dissicilis. In primis aris ob angustas vias trans QuaS serendus est scelus, partus ut plurimum evadit dissicilis. Et natura sciens has vias, ut cederent facile distendenti foetui , madescere nimis debere , quatuor aut quinque ante partus dies mittit unctuosum , dc mucosum humorem humectationi , & lubricitati harum partium

opportunum , ut facilior nascituro sce. tui paretur transitus . Hinc mulieres iex pudendorum humectatione magna visa praenunciant Nicinum partum . Si tumor comprimit has vias, laboriosus pariter evadit partus . Sic natura , ne ex congesta in Mesica multa urina , colle-elisque in intestino recto multis si cibus, fiat utero, Sc vaginae compressio partum impediens , cavit diligester, ut paulo ante

partum dii rhoea excitetur , & frequentes mingendi oriantur conatus, quibus, in , dicatarum partium libertate facta, nullum obstaculum transituro statui exhibetur . Sed pciiunt re Vera aut circa uterum , se vaginam , aut intra ipsarum partium cavum generari tumoreq