장음표시 사용
491쪽
deremut eandem Lunae medietatem,
sed quando est in parte Epic3eli inseriori , una nobis appareret, & quano do est in superiora parte, altera, ut in hac apposta Aguta manifestum est. Nam dum Luna est in parte itiseriori Epieycli, apparebit nobis eius medietas, in qua litera A s Dum veto vorsatur in parte superiori, obiicietur nobis altera medietas, in qua lite an . Sed hoe est eontra quotidianam experientiam . videmus enim peris petuo maculas Lunae ad nos vergere Ex quo sequitur, eandem noI sempet medietatem intueri. Apparet igitur vanitas Epieyeii in Luna. Asseit quidem praeastorius loco citato alias rationes, quas, quia nullius sunt movidienti,consulto pra termittimus. N i s autem omnibun argumentis facile otii aciemus. Ad primu enim re- sdiuiso spondemus, Eccentricos,& Epicyclos reo ueti circa medium propris, hoe est obie exiscirca propria eentia. Quod autem hoe motu nune ad terram magis accedat. nune longius ab ea dimoueantur, hoe non est ab sui dei a quia hie aceellus , aerecessus non fit per lineam rectam, quem solum a corporibus cis est,hus Ari stoteles exclusit,cu solis elemetis conueniat, quae grauia sunt,ae leuia. Quod si quis contendat, Aristotelem contrarium putasti, condonadum ei hoc erit. Locutus est enim de illis duntaxat motibus, qui suo tempore cogniti erant, quales sunt a medio,& ad medium per lineam rectam , ct eirea med)s mundi. Q iod fi motus Eccentricorum,& Epicyclorum suo tempore noti suissent, non dubito,quin aliter de motu circa medium locis tus sui siet.Si vero aduer Latii solutio haee non satisfacit, probanduis illis non erit, omnem motu eae testem seri debere eirea eentrum mundi,quod nunquam assequentur. Non enim ad ipsorum spectat, leges praescribete motibus caelestibus, sed ad Deu Opti Max. qui infinita sua bonitate, ac prouidentia iudieatiit expedire, ut planetae non in concentri eis orbibus ferrentur ei rea terram . Sa et v Nn a M obiectionem solvemus, si dicamus, omnes orbes Eecentricos, solutio F.
etiam istos secundsi quid ,atqs Epicyelos,perfectissime esse sphaerieos, quoad chimitonia
propria cetra.Supersetea enim extimae esum horum orbiti secundum oes partes aequaliter a suis centaeis absunt. Neq; uero obstat,quod orbes Eeeettica se eundum quid,crastiores sunt una parte, quam aliae quia nulla Fatio naturalispersuadere potest omnes orbes eadestes debete esse uni tmi ,S aequalis eras sitiei. Si uero Aristoteles contraris docuit, nos et hae in parte no credimus. Quod ad tertium argumentum attinet, uehementer miror, Averroim, soauisorum,& Auertoistarum,quos uerius hae in parte Erroistas dixeris, tam insenso animo obiectionis in Fecentricos,& Epicyclog sitri ., ut intelligere nos uerant, quo ratione mota l. veantur.No n enim duo illi Eceentrici secundu quid ita mouentur,ut pars tenuuior unius succedat in locum crassoris,& contra, ut ipsi fallo in aginatur; sed oro portionaliter ita smus seruntur, ut petpetuo pars civisior i serioris rubsit tenuivii parti superioris, & contra, secu urit: circumducant Eo entricu
492쪽
obiectionis solutio s. obiectionis solutio s. obiectionis solutio mobiectionisso uiso l. abiectionis
smplieiter, ita ut alium motum non habeant, quam totum coetu planetae. Ha-hetet autem uim argumentiam,s Ecce nitieus simplieiterquiesceret,& Eceeniti ei secundum quid circunstantes mouerentur, quod uerum non est. A D quartam obiectionem respondendum est, Aristotele sempet eius suis se sententiae, ut in rebus Astronomicis consulendos esse Astronomos censeret Unde tunc secutus est Astronomos sui temporis, nempe Eudoxum,&Casippum, qui nitebantur omnia oesidio ae dia tueri per circulos concentricos Ni dubito autem, quin, si tempore Ptolemqi extitisset,amplexus suisset Eccentriis eos, ct Epicyclos,quandoquidem omnia commodissime ea ratione dependuntur. Semper enim alii eman in rebus Astronomicis Astronomis fidem esse liabendam
A D quintam lationem dieiinus, illam opinionem, quod eassum in Ioeo se
per eentrum, propriam esse Au uetrois. Unde si illam uelimus aeeeptate.nihiI contra nos concludit argumentum. Si quis tamen eam opinionem de senileto uoluerit,poterit dicere, Eccentri eos etiam orbes, atque Epieyclos este in locopet sua centra.Centrum autem mundi esse locum totalium caelorum,non autem orbium partialium.Si uero urgeat quis,eundem esse locum totius,& partium, it Iud intelligendum est de loco communi, non autem de proprio. Pars enim qu libet lapidis eundem locum habet enm lapide communem, non aut eundem locum proprium, cum locus debeat esse locato aequalis. Sic igitur fitueri quis uelit sententiam Averroiu , dieere poterit, locum communem omniti sph.eaarum tam partialium, quam totalium, non esse centrum mundi , sed centrum absolute, quo deusque illud fit, uel certe aggregatu ex omnibus centeis atque ita eas habere eundem loci communem,uimirum, ceratrum, quemlibet tamen orbem habete proprium locum,nempe centrum proprium. Ad sextum argumentum respondemum,non solum feeundum orbes Ecce tricos, P Epicyclos Solu pauciores motus habere, quam superiores planetas, sed etiam laetandum concentricos, ut constat ex praeastorio eas. 1 .ubi ni aerum oriatim percenset.via de negamus, orbes ciuestes, quo inferiores sunt eo
plutiburum dehere motibus eieri,& eo paucioribus, quo superiores,cu experientia contrarium docuerit, ut & aduersarii satentur. A o obiectionem septimam negandum est, terram quiostente ecessaria esse in quolibet eentro, ut ei rea illam orbes ea estes moueantur , Quamuis
Dius Opt. Mati. terram hanc uel omnino ausetret, uel alio impelletet extra centrum mundi,adhuc celi motu diurno ueherentur circa medium mundi. A D octauum argumentum dicendum est, duos orbes eccentricos secundum quid necessarios esse, ut totum caesum planetae mundo concentricum integrint,ae compleant unde neuter eorum superuacaneus cenieri debet.Totuin enim cassum, quod ex illis componitur, proprium motu in habet. Non aia
tem solum hi othes ponuntur, ut augem deferant,eius quo oppositum , quod salso obiectio assu init. IA M uero, quod ad tria argumenta Fracassorij attinet, dicimul, primu nihil coneludoro i in Solo. Quoniam enim Sol tantam distantiam habet et terta, ut uel nullam aspectus diueririne, uel certe insensibilem admittnt,fit ut cum
planu Eeeentriei ipsius senis et in plano Eclipti et iaceat,(ut in Theorie ic ex plicabitur.)perpetuo appareat sub Ecliptica, si e terra eonspieiatnt.vnde quado est in principio os, uel io uidebitur eosde parallelos motu diurno descii vere,quos eadem principia etsi& in primo mobili deseribunt, qui aequat si to
493쪽
runt.Neque obstat, qliod sol sit in auge, quando est in ora, ct in opposito au-gi , quando est in D. Alias Saturniis,dum est sub Eelipti ea,& in principio OD,
di seriberet parallelum remotiorem ab Aequatore,quam stippiter,cum saturnus longius a terra,quam Ilippiter,distet. Quod salsiim est.Vterq; enim plaueto, sum est sub Resiptica,& in priueipio os, lephelidius est habete declinationem grad. a l. describere'; motu diurno tropicum os.Non ergo sequitur, decimationem msim am solis borealem maiorem este maxima detelmatio ne australi:& in sphaeta obliqua maximum diem in cellate longiorem esse maxima nocte in hyeme Sequerentur alite omnia hue absurda,s Sol haberet no tubis em diuerseacem aspectus verum nihilominus est,centium Solis in auge illeniis deseribere motu diurno in suo orbe parallelum magis dis ante ab Ae sitatore, qWam dum in opposito augis existit, quia hie minus distante deseribit. Sed quia uterque parallelus,peopter nimiam Solis distantiam a terra, videtur desiui hia siue is, quo in ori vici mobili terminat tectae lineae a eentro terror petr augetis, ae oppulti si aligas emisiadi, sit ut aequaliter iudicentur ab Aequatore ab se, quoad sensum. A D seeundum arguis enisi F ,acastor ij respondemus, Astronomos non statuere , Epicycli Ueneris sentidiametrum eontinere grad. g. sed partes a. ex ijs, quarum so . in semidiametto circuli Fecentri ei eontinentur. Ex quo fit, ut
lineae ex centro terrae emissae, tangentos q. Epiheli, auserant ex primo mobi- si ad utrasque partes lineae augit gradus sirine . s. quot nimirum ad siminum Venus recedere uidetur a Sole ta uersus ortu,quam uersus ocea in sea hinc non seqnitur, Epicycliam fere ad terram usq; pertingere. Cum enim, ut BPrne Iliis Ambianaes in tua Cosmotheoria resciit, Eccetrici circuli semidiameter cotineat semidiametros terrae ferme sis s. coprehendet propemodu semidiameter Epicyeli terrae semidiametros 3 s . quem nitimotu si subtraham ut ex distantia terim ab opposito augis, quae coplectitur semidiametros terrae s et A selmeontinebit interuallus inter centiu terrae, Se oppositu augis Epicycli,duua Epicyclux terrae proximitu es, nepe in opposito augis Eecentrici, semidia me tros terrae quas i s. quae distantia plura milliaria cotinet, qua g os t. Non tamen hanc dii antiam concaui Veneris ex Maurolyeo in i eap.aliquato minore constituimus, nempe terrae semidiamettorum is=- . id est, milliariornm: goosι - - : . Non ergo Epicyclus Veneri u teria attingit, sed tanto interuallo ab ea distat, sit eommode in eo estum Mercviij& eqsum Lunae,una eum omnibus elementis in eludi pollit Figuram porro propriam cum proportionibus diametrorum Eeeettiei, & Epiheli in Theoriea Veneris idem se inelius depinxit:ut ex ea quoque facile appareat, Epicyclum venatis terram non posise attingere , sed intra erassitiem Reeen ei et orbis immersum esses Pos TREMO pio Epicydio Lunae respondet Fernelius Ambiana, libro cita. to , Lunam in Epieveso circa proprium cenitum proprium habere motum ,
Epicycli motui consormem, in contratiam tamen patiem. Ex quo motu Conisse iustumit Luna semper eandem maculatam taetem nobi Ohuellat. Neque
hoc mirum uideri debet, es abiurdu, sitam uirum Alis oteles itellis proprios motus negauerit. Cum enim ei bo abae ostendant, L an a se ei in Epicyeln et scin per eandem saciem ad nos coitu caetere,nectis: est , illam proprio motu circa
propriti cenerii circu uolui, ut semper in inlidi quo da librameto permaneat E x his ergo omnibus constare at itror, Ecce lavi e s,& Epicyelos no esse Adeo monstrosos, dc absurdos, ut ab uatietiarijs finguntu), sque ab Astrono
solutio et, lectionis Flacat o iiii
494쪽
nus non sine magna causa inductos est . Quod si propctaea absurdi sunt ceniendi,quod diuersa habeant centi a, S Eecentrici secundii quid habeant inaequalem erassitier Cur non item absurdii esse dicamus, quod Luna non habeat aequalem densitatem, sed partes habeat aliarum alibi densoles, ut eius macula iud)cantpQuas aduers at j, si proprii oculis na conspexissent,no dubito, quin propositas ah Alitono inis etiam exsibila tuti suetint. Ita illis religio est, qui quam in esto admittere, quod a pes sectissima uniformitate ues tantillum d clinate uideatur. Quid quod in pirmamento, quod esse quas regulam evit
rorum orbium Aristot Elei eo guntur asserete , summa tamen apparet essedita formitas tum dix astris, tum, si veritatem sequamur,ex Lactea uia pCum igitur haec tanta inaequal)tas an tota caeli prosunditate, secundum densitatem, se raritatem, ne ab aduersariis quidem negetur, cur Eceentriet,& Epicycli absurdi& monstros, propter solain centrorum diu etsi talem, S inaequalem crassitiem censeantur Sed de Ece enitieis,& Epicyclis pro loco,& tempore satis disputa
tum sit. Nunc ad intermissam expositionem auctoris reuertamur
Pu IMIM igitur agit auctor de orbe , & motu solis dieens , Solem habere
octaues s. unum circulum eccentricum , in quo perpetuo sub Eelipti ea desertur ab oe iis h. qui. eidente in orientem Quod ut intelligatur, reuocanda sutit in memoriam ea, hus compo qitae pa ulo ante diximus, totum uidelicet e tum Solis,quod idem habet cennatui. itum cum centro mundi comune,diuidi a Ptos emaeo, & tecetioribus in tres orbes partiales inter se contiguos, quorum supremus secundum supersciem conuediam concentrictis est mundo, hoe est,eius centrum non differt a mundi centro: at secundum eoncauam supelficiem ece iticus est,hoe et . aliud ecutrum a centro mundi obtinete insimus uero orbis Deto uice seeundum con ea uam stipes selem mundo est concentricus,& secundum eonvexam eccentri eus Tertius denique, qui in medio horum est collo eatus, secundum uitamq;supea fietem tam eonvexam, quam concauam eccentricus est,eo quod contipuus fit coeauae superficiei superioris orbi , & conuediae superficiei insitioris.
Vnde priores duo orbes diei solent eteon trici secundum quid , quia secunduvnam tantum supes sciem diuersum halioni centrum a centro mundisTertius vero in tetmedius eccentricus simpliciter uocatur, in eoque infixus sol mo-xititur circa centrum eius ab occasu in otium, ita ut centrum Solis defetibat in anno circulum quendam sub Ecliptica, cui iis centrum idem est, quod centium orbis ecce nitici simpliciter. Hunc igitur circulum appellat hoc loco au-eor eccentriciana,in quo Sol proprio motu multetur. in ore i AM vero iste cireulus dii inctum habet centrum a centro mundi, seu Firmamenti, esscitur,ut unum eius punctum, quod nimirum ostenditura sinea recta, quae a centro mundi per centrum ipsus ducitur, si remoti simua terra,& ptopin uissimum Firmametosalterum uero, auod huic opponitur, is, ossis, terias u sein illi naum,& longissime a Farmamento absit. Istud punctum,ait,apis, oppositti pestatur Audi Solis apud Arabes: Hoc uero opposituis Augis, Augii, DErNDE docet , Solem ab occasti in ortuna duplicem habere motum,
495쪽
Durri prorisu in suo eccotrico, in quo lingulis diebus e licit min. et v. D si es.serj. Unde ille eccentricus orbis appellati solet Deferens solem, quia ad mo sol dupitehtuin illius Sol desiitur sub Ecliptica ab oeeatu in otium. Athe eum deinde ino motum hamtum habet tardissi: num, quo mouetur ad motu totius caeli Solirum aboeeam in ortum in ton.annis grad. I. iuxta Ptolemaeum; At se eundum Asphonsum inroo.annis grad. r. min. a g. st quia hoc motu duoilli orbea eccentrici secun- oii, , ghs- dum quid deferunt augem Solis,& oppositum augis ad alia,& alia puncta Eeli serit ei Au.ptieae, lieet tardissime, dicti sunt ab Astronomis. Deserentes augem Solis. Est aein Mila autem hoc tempore Aliae Solix in 1. sere grad. V & oppostum eius in a. grad. quis D. Ex his igitur duobus motibus, inquit, colligitum annuus modus Solis. Uerum eo nititutio horum trium orbium Solis,& eorum motus,plenius explieati solent in Theotieis Planetarum . Ovi LI E E T autem Tlaneta, praeter Solem, tres habet circulas ,
Dil ces Aequa item, Deserentem, clam . Aequans quidem Lunae est circulus contentricus cum terra, ct es in superite Ee ipticae. Eiustiero Deferetis es eireultis eccentrictis,nec est in stiperse e Eclipticae, im ma una eius medietas declinat uersus Septentrionem, aggera tiersus . Iram. Et Deferens Aequantem interseeat in duobus loth: Te figura in tersect suis appellatur Draco, quoniam testa os in medio, , anatistior uersus finem. Intersectio igitur illa, per quam Luna motiettir ah inti trouersus A tilionem, appetiatur caput Dragonis. ReiiDa uero interii ctio, per quam mouetur a Septentrione in astrum , dicitur Catida
DE AERE M s D dem, S Ae anye usi Deplaneta sunt a Dies. Et e i sciendum,quod tam Deferens, quam Aequans, Saturni Ioliis , Martis,Veneris, S Merrari tint eccentriti, O extra superficiem Eel
pticae, ct tamen ipsisunt in eadem superscie.
v i r i I E T etiam planeta, praeter Solem , habet Ese clam . Est autem hic eius circulis paratis, per cuius cirransirentiam deser- mr corpusplanetae, O centram hic est semper desertur in cir Ueremtia Deferentis
civili allo rum planetatum prata et Solem, ex quibus orbibus eo ponantur . Caput Meauda Dia
conis in Luna qa d. Dentes . Se Aequans in in eadena super fiete. quae ab Pesspii ea deeitis
Si e v u D o agit de orbibus, D motibus aliorum planetarum dicens, quemlibet illorum habere tres circulos, Aequantem scilicet, Deserentem, Thicyelum. Aequans quidem Lunae est eirculus concentrietas eum terra, estq;iri stipei sitie Eelipti eae. Dicitur autem hie circuliat Aequans Lunae, quia, ut ex Theorie is costat,ex motu huius cognoscitur adaequale ac praecise verus motus Lunae Deserens autem Lunae esIeirculus simpliciter eoceo trieus, sicut Solis, hoe uno dempto, quod hie Recentrieus non est in superficie Eelipticae, velut ille Soli , sed una eius medietan ab Ecliptica versus Septentrionem altera
uero uersus Austium declinat.Unde essicitur,ut Luna per hunc cireulu dei
496쪽
ta reperiatur, ligando lite mira ecliptieam itersus Septentrionem, quandoque nersus Austrum, nunquam autem praecise sui, ecliptiea, nis in illis duobus plictis, in quibus se intersecant ecliptica sue Aequans,& Deserens circulus Lunae. Hunc Deserentem, qui est eccentricus limpliciter, circumstat alii duo e centrici secundum quid, ueguli de sole est dictum. Ex duobus uero puistis, tu quibus se intersecant Aequans,& Deseretix Lunae, illud, per quod in Deferento Luna ad septetrionem uehitur,caput Draconis diciturs alterum uero, per quod in Austrum tendit, cauda Draconis i Atque haec duo piincia dcferuntur ab oltu in oecasum ab Acquante Lunae:est enim hic orbis Aequams supremus in sphaeta Lunae Qtio ei rea ab Astronomis dici s olet Deserens eaput , , cauda Draconis,estq; maior eccentrico desecente Lunam. DE s Aa sua autem,& Aequans cuiuslibet alterius planetae sunt inter se aequales,& eeeeniti ei simplicitor , is uterque est extra superficiem eclipticae, quamuis ambo in una,eademq. superscie existant. Excogitati sunt autem in istis planetis eirculi Aequavites (non enim sunt orbes realesi& paties sphyrartim planetarum, quemadmodum Deserens,& eccentrici se es dum quid: sed solum imaginari j. ut irregularitas Deserentis cuiuslibet planetae ad as qualitatem reuocet ut beneficio ptoprii Aequantis.Vt ex Theoti eis liquido consabit. Habet quoque quilibet Deferens planetae duos alios eccentricos secundum quid, unum supra se, altetum uero infra, ut de Sole diximug, qui appellantur deserentes auge. Solus Mercurius habet quatuor orbes eccentricos secundum quid ,quo tum duo dicuntur Deserentes au gem eccentrici, seu deferentis Mercutium,alij duo deserentes augem Aequantis. v II IRA et porro planeta, excepto Sole , habet pr ter dictos eireus os adhuc epicyclum, hoc est, orbem paruulum in othe deserente immersum , in quo desertur planeta.Est enim corpus planetae in epicyclo in saeum: Cenitum tamen epicycli perpetuo desertur ad motum eccentrici, seu deserentis . crui esum haec vidi, aut dii scite intelligi possunt absque institi mentis Tla colicarum. Vberius tamen omnia haec exponemus in Theoricis planetarum.
Retrogradu ione Tianetarum. SI Uittir ditie litora ducanitir a centro terrae, Ita Modincludant ob cyclam alicuitis planetae, una eae parte orsintis, reliqtia Pae parte occidentis , ptinestis contactus ereparte orientis diei tir statio pyima; ptingitis nero conlacitis ex parte occidi niis, dicitar sario sectinda. Et quando
planeta es in allomera iliaram sationum, dicitur sationarius . . rcus Nero epic3cii superior instr dtias stationes ittereeptas, dieitrer diretiio.
Tl qtiando psaneta est in illa , itinc dicit tir directus. Meretis et cro epicyMeli inferior inter duas Rationes intercopsus, dicit tir retrogradatio. Et planeta ibiexistens diciti r retrogradus. Ium autem non assignarar saeto, Hrectio, uel retrogradatio. Vnde non dieittir tanti stationaria , dbvecta , uel retrograda, propter velocitam motus centri epic cli in e
497쪽
Asim iam depastionibus quibusda planetarii, videlicet de ilatione plane-tatilin,directione di retrogradatione. Dicit ita eis ducantur duae lineae tectae a centro terrae con tingentes opicyclitan, lina ex parte orientis, altera vero ex parte occidentis, puncta illa contactus dicuntur stationes, puncto quidem ex parte orientis,statro prima ex parte autem oecidentis, statio secunda . Planeta igitur in alterutra illars stationum existes dicitur stationaring, quia tueuidetur nobis planeta in suo epie elo quodammodo ita te, & non mutate locum in Esdiaeo ad motum ei ut in epicyclo, quoniam tune uel ascendit, uehdeseendiet. Quod si ilationem simplicitet intelligere uelimus,ita ut intelligamus punctu epicycli, in quo eum planeta existit, tale inter se proportionem habent motus eccentrici,& motus opicyeli, ut omnino in eodem Zodiaei loco planeta uideatur consilete , set hoc paulo insta illa puncta contactus , ut in Theorieis explicatur. Ateias deinde epicycli, inquit, fit perior inter duas stationes interceptus, dicitur directio planetae, planeta l. in eo existens directus uocatur, quia tunc mouetur secudum Decessionem, & oldinem signotu, hoe est, ab occasu in ortum, puta ab v, in dii ex di in N, Sc. Ateus uero inferior dicitur retrogradatio, planeta tu ibi coititutus, nuneupatur retrogradus, quia ineodit tune contra signorum successionem,ae seriem, id est, ab ortu in occasum, nempe ex v, in X, ex X in &e. Quae omnia intelligenda sunt in planetis habentibus epicyas,exeepta Luna, ita ut in Sole, ac Luna haec locu no, habeant. Num planetarum epityeli, Luna dempta, mouentur in parte superieti seeundum iueeessionem signotum, in inseriori autem contra tignorum seriem. Lunae autem epicydius e contrario mouetur eontra successione sigilo tum in parte supeliora, secundu vero seriem signorum in parte inferiori. Vnde deberet Luna diei directa, qua do est in inferiori parte epicyeli, qa ibi mouetur seeundum seriem signotum, tetrograda uero in superiori parte eiusde collocata. Uerutamen Luna neq; dicitur dilecta, neqs retrograda,Spter uelocem motum ipsius in eccentrico. Mouetur. n. Luna ad motum centri epicycli in suo desertae uelocissime ab oecasu in ortum. Vnde diei non poterit stationaria, neq; directa, neque retrograda, quia motuseetri epieycli in deserente vincit motu propitu epicyeste Dicitur tamen in parte epicycli inferiori constituta uelox,& in superiori,tarda, inibi geminatur quasi eius motus ah oceas iain ortum, hic uero quodammodo retardatur, ut in Theoricis erit perspicula,
terrs a Sese semper illuminentur, in umbra terre extensa in aere torna- illis minuultir in roranditate, donee deficiat in stiperi e circuli ignorum, insepa=abilis a Nadis Sotis . Est tirem Nadb Ssos , punctus directe opposittis soli in Firmamento. Vnde cum in plenilanio Luna fuerit in capite uel in cauda Draconustii Adadir Solis unc terra interponetur Soli, OLtinse Et conus timbrs terra cadet super corpus lutis. Vnde eum id alumen non habeat nisi a Sole, in rei tior eate discit a lumine . Et illect-psis generalis in omni terra, si ipsa fuerit in capite, uel cauda Drueon silirecte Particularis uero , si fuerit prope intra metas determinatas ecu-Cur Luna,
no dieatur alionaria directa, vel
498쪽
Cui ven in omni plenilutio fiat telipsis Lu.
m di sit in re lateria, sed Eetipsis Sodis noti.
a Commenti in IIII. Cap. Sybara
m. Et semper in plenilunio, uel e rea contingit eclipses. Unde cum nox laqualibet oppositione, hoc is,pletiistiniost 1titia in capite, vel cauda Draconis, aut prope, nec supposta lilia r Solis, ncn is necese,in quolibet plenitatio Limam pati eclipsin.C O M M ENTARIVS.
Explic a m hic, quonam pacis fiat eviis sirum Lunae, & eur non patiatur Luna eelis sim in omni plenilunio. Cum enim Sol sit multo maior qua terra, ut in i .ea. ioculinus,necesse est ut demolirat vitellio lib. 1. Pospectivae , propos .ar.plu, medietate terrae a Sole illuminati,& propterea umbra terrae similem este,cono, seu turbini, cuius uertex a super se te Eclipticae nunqua recedit eo quod nes; centrum solis ab eade desectat, semperque est Soli opposius, cuni tetra sit in centro Resipticae,nere petotius mundi. Ex quo mavitatu est cum fiat pleniluniti, qn Sol, ac Luna edisssunt in gradibus per diametrum Oppositiss Luna aute nost sub Ecliptica , nisi quando suerit in capite uel cauda Draconis, ut paulo ante diximus; in eo plenilunio dutaxat Luna pati eclipsim in quo reperietur uel in capite, uel in cauda Dracon s.lta eniis fiet, ut Luna ingrediat ut umbra teriae, in)pediaturq; quo minus a Sole allustretur. unde cuipsa Iumen suo a Sole mutuetur, nee eue est, eam tunc descere : lumineq;.dellitus, eo qhod tunc terra intei ponitur praecise inter Sole ac Luna.Tota quidere Luna obseurabitur in omni terra, si ipsa in plenilunio ueraecise in capite, uel cauda Draconis extiterit, quia tota in ita umbra mergetur: No tota uero, si in pleniluino Spe caput uel cauda Draconis reperiasuerit,ita tame ut umbra terrae contegat parte aliquo Lunae.Ex his perspicusi est, euh philosophi di eani, Eclipsim Lunae esse interpostione terrae inter Sole, atq; Tuna quia v re in eel ipsi Lunae ediistit terra in eade diametro,in qua dicti planiet. e collocatur eo tepore, es secundu qua opponii tur. Quonia vero ut plurimum oppositiones luminariti sunt, Luna non exisse te in capite, uel cauda Draconis, neq; ita prope, ut ab umbra positi cotegi,idcirco no semper cotingit e sipsis Lunae in omni Plenilunio.Debet nciqs Luna esse uel i capite,uea in cauda Draconis, ut e lipss fiat. Quae quidem omnia elariota erunt in Theoticis planetatum.
DE ECLIPSI SOLIS.C v M atitem Luna fuerit in capite, tiei caude Draconis, tiel prope, tiel intra metas stipradictas, S in coniunctione etiM Sole , itine corptis Itinare interponetur inter assecthm hos rtim, di corptis Solare. Vtide
ob imbrabit nobis claritatem Solis, ct ita So parietur eclipstim, non quia deficiat lumine , sed descit nobis, propter interpositim punis inter hymesimi nosertim , S So arc corpus. Ex his patet, quod non se aer eseel, psis Solis i ii coniux Silone, sue in notiti io. Notandum etiam Pod quan
do es eclipses Lutis, ect eclipses in ore ni terra, sed quando is e ipses So
lis,nequa tiarer In sin uno climate V eclipsis, S in alio non.(tiod eo tingit propter dititi statem a 'relas in diuersa climatibus. Vnde Mirgiliis elegantissime naturas titritisqtie eclipsis stib compendio religit, dicens. Desectus Lunae uarios, Solisq; labores.
E a pradictis patet qhod cam eoipses Solis esset in passone domini
499쪽
s eastpaso ei et in plenilunio, ii a tetipsis no Sit naturalis , immo mi
raculosa, ct cotraria nastirae, quia oe ipses Solis in nouilanio, tiel circa de. bee contingere. Propter quod let tur, Dira su Areopagita in eadem passone dixisse, Aut Detis natars patimnatit mundi machina dis laetur. COMMENTARIUS.
PosYR AMo explicat, quonam modo sat e elisis, Solim,dieens , Quandocunq. Luna coniuncta cla Sole, hoe et , in Noui tumo extiterit ii et in capite, vel in ea uda Draconis, uel certe prope , intra in metas eclipsis, interponetur inter aspectum iri, lirum,& Sole: Unde oecultabit nobis solis claritatem,setq;eetips, Solis no quod re ipsa Sol lumine destituatur, sed tespectu tantumcido nos ri,cii, illam :ntetpositionem Lunae inter uisum nostrum,& eolpus Solate. N E Q v a uero in omni coniunctione Lunae eu sole, hoc est, novilunio eclipsi x holi, continget, quia in omni erini uctione Luna sese interponit inter Sole,& nost tu aspectu, sed solummodo quando ita Luna soli coniungitur, ides, ita in eode si no & gladia existit, in quo Sol, ut linea a nostro oculo egrediens,& per centium Lunae ducta ad Sole pertingat. Quod fiet, quando Luna in novilunio reporta suerit in capite Draconis, uel cauda, uel certe prope. Does et deinde, id diseriminis esse in tet oelis sim Solis. ac Lunae , quodeel ipsis Lunae uniuersalis est in omni terra, ita ut in omni biat regionibu de fi ciat lume eius: solis uero eclipsu nequaqua uniuersaliu est, sed potest elisi etsipsa solis in uno elimate,& in alio nos immo in uno maior,& in altero mitior esse potest Quia eclipsi; Solis dependet ex aspectu nolito, qui diuersus est iridi uel sis elimatibus, ut in Theoticis explicatur : Lunae vero Eclipsis minime, sed tantum ex umbra terrae, quae in omni climate semper est eadem. E x praedictis infert tandem auctor, quod eu eelipfirum Solis necessario sat in Novilunio, seu in eo niunctione Lunae cis Sole, illa eel ipsis Sosis, quae eontigit in passione Domini, quando erat pleniluniuing suit Naturalis, sed miraculosa, Sc contra Naturam cui sum,ae ordinem. Potentia enim diuina Luna . relicto suo proprio eursu, ad Solein aecessit,ipsumq; nobis oceultauit. Atq; ob id, ut testantur hil otiae, Beatus Dionysius Areopagita exelamauit eo tempore. Aut Deus Naturae patitur,aut mundi machina dissoluetur a propter quod erexerui altare coniecratum a Deo, quem illis paulo post B. Paulus manifestauit, atque ita, ad fidem,&agnitionem ueri Dei perduxit, quaeli Benedictus, & glo-tiosus in heus a secus orum. Amen. QSONIAM vero quam talorcit, hoe ear ast moti huc planetarum eclipsbus Solis ae Lunar scripsit,adeo obseura sunt, ut paucis explicari nequeant; visum hoe eli loeti(Id quod studioso Lectori pergratu Lore. ed plures mihi significarunt,atq; adeo, ut hoc ipsum facerem , me impulerunt ) tabulas quasdam subiugete, quae omne doetrina Theoriearia planetatu, quasi in speculo quoda,
ante oculos nobis proponant. Quae quidem tabulae olim ab erudito quodam uiro compositae sunt, sed eas nos incommodiorem normam redΓgimus, adiecti ,ex prohatis seriptori hiax, si stan isis centro eum orbiu eccentricorii, , Epicyclorum a centro mundi, N magnitudinibus sen diametroru eo tundem or-hsu in partibus, qua tu terrae semidiam eier est una. Rati nes autem, quibus laaro omnia mite: tigari possint, de examinari, (Dii antias enim cetrorum, Se magnitudines semid: ametri tu examinare per tempurum hie non licuit, sed earum ex aliis, auctoribus,ut scriptae sunt,accepimus)in nostris theoricis explicabuntur. Eetipsi iis in pas
500쪽
TU EURICA ORBIUM. ORBES PAR.ticulare-,quibus lota sphaera
sitis ethium pasticularium respieu ectri mundi
gem eccentricii TRIC I quo deserentes. s ad supes scies extremas , sphaeris, contiguas, secundit re liquas, uero ecce. trici. ideo vocat ieccentrici se euo
totum disci- quibus moueninae a centro tum mundi.
quoad editte .sC AE octavae mas superg-isphaerae.
di s. a cetro mundi uersus augem parti.
partibus1 .mi Icri r qua- tu semidiameter eccentricii habet go,