Glareani Dodekachordon plagij authentae A Hypodorius D Dorius ..

31쪽

Musices generalis typus in V ne

rediatoni amualibus Ma Ralioqui Pyina readimentione dispositus, Guidone inoauuiore.

32쪽

Liber I. FQuae in Guidonis typo rudibus

huius artis coiisy anda Cap. III. Rimum itam sciendum haud abs re saetiim esse, cur lauiu initio

lite ponantur, addiscentibus emim id perutile. Suntaute claues natura disti net 'γte ac totidem literis a b c d ela nota :Per repetitionem uero a o fiunt, ii discrimine 1 musicis pidi rimaiusculis quidem formis prims septem post Tut sequetes deindeseptem,tenuibus. Horeberimns quinq; geminatis.A indedicimus A magnum siueraue item a parmum siueacutum,m geminatum,&dereliquis clauibus eoisdem modo. Secundo con*derandaesunt dis Me lauium. Nam clauis a proxima distat secunda: a tertia, tertia: a quarta, quarta: & sie des e s.lat in uniuersum eiusdem speciei literae, quiniis a proxima, octava distac Ui Tuta G sol reui: A reaba lamire, ac indein reliquis eodem conis. standum modo. Ubi haec regula notanda. Deo lauis idem esse iudiciti, quod cum deuocibus,tu non minus denariara canrus intelligitur, Quincun enim uoces in G sol reuisum eaedem et in Tutre sterataripossunt: Eiquae in a la mi re eaedem in A re,quae in b L h mi, eae itidem in mi, nee dissimiliter desupremis iudicandum. Tertio sciendum quod haec dispositio clauium in infinitum deduci poterat,eal seruata,quam dictatam regula innuiti Necessetamen erat,utalicubi esset initiv,alicubi item finis.E. ius inesto exemptu. Si notula alioua, casu ut fit saepe insita Γ ut ponatur, rogas quid ibi canendum aio, respiciendam esse ab ea octauam claue. Urenim infraG sol re utin F si ut, ita inta Tut missa uti Ita consimili modo,

sextra rela obuenietnotula, ea quinyuenit ad ratione octauaeclauis iudieanda.Humana uero uox hostimites ri mediciar.Tametsi quatuorum cum cantilenae,&in amenta ipsa musica *pius hanc dispositionem exis Munti Nem uero has uoces rem fictas quis uocet, qus in octauis reperi untur, sed eas potius fictas dixeris,quas ne eaeclaues, ubi licesia usur tur, ne octauaerarum continenti Vt mi in F si uti lin E la mi:sa in alami r εα Postremo assuescendum est lavibus,ut eas memoriaeacriter cosset clemus, ut no praemeditati etiam sciamus,quas vocesquacu teneat lauis, ne mi canamus, ubi si cantandum est, aut contra. qua usu facile perdiscentire.

33쪽

ι Dodecachordi De clauibus & uocum per ea

dein deductionibus,ticin de notulariun figuris,

Caput IIII

Lauishaud dubie, metaphora; clauesciriasumpta rues quod Cui illa seram ira hsc cantum aperiatiCum aute saneineptum esset.

Omneis ab initio cantus ponere literas, unam alteramuein primis marginibus notarunt musici, utex ea caeterae dignosceretiar, ea voe ut signatas. Quidam,ut Sebaldus Hesden insignis nostia aetate M sicus,characterissicas uocant, quae uox si esset usu recepta, non displicem

frequentissime autem duas pingunt F sa ut & c sol si ut, quanqua & g trem nonnuquam in supremacantilenarum compositarum voce. Tut ueam signare uesdd la sol superuacaneum est. Cognita ita claue signata,uiadendum qua claue incipiat cantus, & agendum secundum regulas iam die is ut aseendedo inferiores uoces accipiamus,descendedo superiores. Elaborandum etiam omnino.ut distinuas siue interualla notemus, ac si suescamus illis, ne prolatis uocibus is re, canamus tame fit mi, aut prolati sol ut, canamus sol re. Quaredesu mones simplices pueris tradi solent, ad os eorum formandum oppido quam utiles. Assuescentenim ita lineis aq*aesis ab imis ad summa uisepties,ut re mi is solla, in scala repetuturiQuicunmautem hasce exhibuit nobis formulas, is uere rudibus consuluit iris penit ingenio ipse haud despiciendo,uerus doctonuerus in hoc negotia, dux. Ita simplicibus simplicia annexuit ita in reminum uariauitomnia,ut pulcherrime paulatim ducat rudem ad audendum deinde in maioribus. Eas satis Mici euentu cui noster Linuichus Senssy, quatuor vocibus ad 'enore fortuna induxit. Quare neutiquam haei ligendae initiantibu emiationes,quaesunthuiusmodi. Exemplum primaedesuetionis ex ruti

Exemplum secundae deductionis C sa uti

34쪽

I. ,

E-nplum tiniae dedu&onis est Fia uti Exonplum quinardesueti oruso Gisi reui, respondens prima

Exemplum quintaedeductisnifex C Iuutrespon s

secundae.

Exemplum sextae deductionis ex F si ut, respondens

35쪽

Dodecachordi

Exemplum septimaedesuetionis ex g sol reui, respondens quara

tae ac primae.

ID etiam magnopere curandum, ut tonorum ac semitoniorum dist. Etiam recenti iuuenum memoriae diligenter inculcemus, hoc est quod uulgo dici solet,ut noscant di entiam inter mi actaSubiiciam huius uanicum exemplum sed contra s mi acia pernotationibus. I tein orbem univer sim, & praedi in te dicentes alle luNEe inutile suerit sortassis,unam aut altera cantilenam clauibus traia ponere, ae pueris ostendere uam in diuersum longea atham nia, si ex suis clavibus, uesut ianua e cardine, moueatur. Ut si quis canti nem Requiem, in ala mi re incipiat, sed hoc diligenti praeceptori in ris gerit. Denotularum figuris opibaepretium est nunc dissocte, qua de

36쪽

re nestinus & diligenter Sc erudite praxepit, triplic nobisexhibes

notulariim descriptionem: Simplicem,compositam,ac mediocre . Simplere inquit est, quae alteri notae non coniungitur,&quadrato corpore figuratur, hoc modo η Quando item cum uirgula in latereri dextro descendentedescribituradmodum longae mensurabilis, ut hic '. Composita notula est idem inquit quaealteri notulae consuitur, qvs tuediuersam consequiturdescriptionem. Haec ille Mediocrem autem uocat Ombiforma notulam, qua specie semibreuis estin mensurabili cantu, sic Φ, quam tamen nunquam solam,sed ues duas uel plures, maxime in descensu poni arbitratur, quemadmodu in prioribus deductionibus, quoatiragradatim descendebatur,uisum est. Porin compositarum notularum tripliceponitdifferentia:Initio,medio, fine.Initioquidem duas.Ascendentemim secunda,prima abs 3 cauda pernotanda est ut hie B. At secunda descendente, priorcauda habet ii sinistro lateredescedente, ut hic C. In medio quide omnes abs*cauda sunt nomis, sed uel quadratae, ues lis qui ingutur,ut hic D. In fineaute trifariam pernotatur,atiti nim ultima descendit,&runcabscpcauda est, ut hic E.Aut ascendit, id biti iam, uesperpendiculo superior pingitur, ut hic F. Vel ab latere dextro, & sicis per habet caudam,uthicG. Erum hare prisca quorundam usus corrupit, maxime. Germania, V quanqua apud eos coenobia ut n*antiquitatem seruat. Deni hae plebi in cantorum nunc sunt bitrio, quo uix aliud hominum innus est morosius.

De quinque Retrachordis & tri

bus modulandi generibus, Caput V.

Deo quondam samplexerat musica, authore Nidomacho apud Seuerinum, ut quatuorneruis tota constaret: ISpus p ad Orpheisum durauit. Porro tale ex quatuor chordis corpus, tetrachorda appestabant. Deindepaulatim in pentachordon,hexachordon,

37쪽

ιο Do decachordi

heptachordon,inochordomenneachordon,derachordo, idecachordon dodecachord5, deni*in decem ac quatuor chordas exaruit. Quia bus d inde addita decinna quinta chorda disdiapason impleuit,qus ideo πιtλιωβανοια dieiaest,ut apud eundem Seuerinum lib. i. p. ao.dili ter excussum est. Sed tamen prisca chordarum in tetrachorda masit diuiasio, adeo ueterum simplicitas posteritati alicubi placuit.Quare in toto h ius scalis ordine graecoquini, tetrachorda ponuntur, quorum singuloarum ratio est sesquiterita, re consonantiam habent diatestiron,id est, quartam mi la. Primum iram tetrachordon post proslambanomene incipit,&est τῶν μισῶν,id est, primarum uel principalium chordarum. Sunt auths

donis uero scala. C. D. E. Secundum tetrachordum estτῶνμιῶν, id est,mediarum connexum priori, quippequar communem h'ent chora da . Ita huius quatuor haesentchordae, υπα--σδε, φυπατα ιασω. AMλανὰ -σῶν &-Apud Guidonem,E.F.G.a. Tertium est των σαυημα- id est connexarum:habet autem has quatuorchordas, mἰ p.τρίτην extram νήσω μιηι ων.Apud Guidone, ab ed.Quartum τω ι bo μνων id est,disiunctarum, neci enim hoccuprioribus coniungit Vsed amese tono distat.Cuius sunt haechordae: Παροιά . io δι

Apud Guidonem c d e.

Quintum τδρ βω-. id est,excellentium, communem cum precedente tetrachordo habens neruum. Eius hae sunt chordae, πί- υ ο 'βολο-ν.HIs Hai Petrio ου ην &-Apud Guidonem e.

f. g. Aa. Tertium sane tetrachordum synemmenon dimam,quod eu me

pud Uitruuiu liti 3.cap. . Ubi vis, legiturin uulgatis codicibus. pro At contraria ratione. 4n μυον die u quod 1 mese tono seiungatur, ut diximus.Interpretatur& A. Geth lib.I6.cap.8.hare ad vina dem modin Μοῦται autem quasi mὰ , extremam acutissimam pietrachoradi uocaruntmusici chordam. Παρονώνην uem,quod iuxta ν ore sit. uerb tertiam I nete.Mά- deni id est,mediam. νιτ ανι idest, iuxta Mesen. Lichanon id est distinetivam quodnomen tams Suidas deduci exis stimat. Cum autem duo coniuncta tetrachorda non impleant diapason, idcirco ad duo infima tetrachorda, uid licet μεσῶμac, annexus est tonus inserius, nempe ab hypate hypaton ad proslambanomenen, ad duo item suprema hyperbolaeon ac diezeugmenon alter tonus a param eadinesen: iram utrino diapason systema completum est, quae simul conexa disdiapason a proslambanomene ad nete syperbolson constituunt, maxi lium in musica systema.Praeterea in Guidonis scala numerus in medio positus, chordarum rationes plicat.Nam πιαλε Iamur. ad mesm dua

38쪽

lambanomenead neten hypobolaeon ratio est quadrupla. Id in minori. hus numeris, ut po quo p adscripsimus sicilius uideri potest. Ipseaue Seuerinus tam maVis numerisutitur pmpterschisinara Commatis parares, quodin posterioribus,quando detoni partitionemustabimus, latius discutiemus. Caeterum haud sum nesci multis uideri, huncchordarum ordinem a Guidone positum,inuersum, acprorias cotra naturalemecise cursum undelisc formula desumpta es institutum: cum superiora ecclestium orbium in pora grauiorem aedant sonu, quippequa lora. Idmetiam Diuus Seuerinus ubi in demonsbationibus obseriusseuid re Adqus breuiter responderepoteram alitera*s uisum.Et corpora coealestia superiora minores deresonum,quippequaeu lociusmoueatur,qus ratio fuit ut idem Somnus lib. i.cap.ar.tra M. Tullio Ciceroniae repub. lib. 6. Quidam haec, authore Aristi tele, ut seiuola somnia rident, Eg proptertot eximiorum authoritatem uiroru,qus de ecclesbu Sphaea

rarum sono ues finxi docuit antiquitas, ne ani incnem res illi luideri utam, sed quae nosti on tio magis necessaria sunt per uar. Sia

uel tur ea invertas, uigrauiora san superiora, nempe ut hypaton tetras

chordon supremo cum prostabanomenepon mus loco,id quod Seuerimis aliquoties insti tuit,ues propter nome in Miues quod primis huius arm doctoribu ita uisum Nam 3c in metimenta multa uete ut trichorda, tetrachorda,hexachorda etiamnum it aberr Siuecontra ordinemvspuimuiora sintinferiora, quemadmodu Guicionis sola deposcit, &ciathairn 'i, oigma. nossaartareostendunt certead rationem musicam nihil resci ecprocedentenim nihilaminus,qushic demonstitatur,omnia. Meo tamen iuditio hominis vox non a supremo, sedab imo sequenti j orditur, quod deuocis firmitudine etorespraripiunt,&ipsa magnos rum oratorum exordia hoc indicant. Cuius res ues UIyssis,contra Aiace apud Ovidiu orat exempl' esse η M Multa rudis adhuc uetustas inuenit, quaeposistores desnde endarunLAt iusseri videmus,urno modo non recipiantur, quae mesius postainueniuntur stetiarnm .loadanrur, adeo quae mundus semes recepit mordicus teneti Idein lectorem minime turbari oportet ob hunc Guidonis ordine, si antiquitatino proesusrespondereuidebitur. Nos etiam hac de re postia plura dicemis. IM' admon dum detrihus modulandi generibus,dequibus hodie unum in usu habemus,at haud scio,an ea integritate qua olim fulti Diatonicum, idestquod semilanio minore, tono aetono incediti Alterum chromatio eum, quod semitonio minore, se tonio maiore, ac trib semitoniis,m

39쪽

schisirateae diasthisi te quam diesinetiam uorat Abius &ilitono conflatur. Vocatur autem diastitisma dimidium s itonii minoris. Possio lora igiturduo interi&cquantussis Seuerinus Malii musici deris cauerinLNecquisquam mihi uisus nostra a te. qui cantum aliquem ad ea dirigere uel possit,ues tentarit uerius. Nam rescit non admodum dissicilis. si quis stinitonia inuenire queat. quod prompte taut qui hodieorgana diuidunLSed trium generum hic sitTypusin tetrachordo ευτῶν,qua do in omnibus tetram dis eadem ratio.

De uocum permutationibus per

omneis claues, Caput VI.

MVindonem hic vocamusconsonam uocis in aliam uariationEUoces autem ait Franchimis ipsas hexachordarum syllabas intestigo. Non igitur vox mutat in uocem p intentioneaut

irpare meson.

onus II.

Lichanos bra.

ypate hypaton. Diatonicum, S Hypate meson.

tonus

Chromaticum,

Enharmonicum.

40쪽

Liber I.

Issionem sed syllaba in syllabam.Ea autem de causa mutationem inuenere Musici, quod unica deductio hoc est, sex syllabarum progressio, no suuficit ad ascensum ae descensum quem habent cantilenae. Ideo septem deduclliones hoc pacto dispositae sunt,ut mutuis ipsae se ossiciis leuent, aretialiae es assuccenturient. Ita tamen ut uocibus obuiam ueniant uoces tutidem utra pnatu . Sic prima deductio in E la mi desinit,ubi obuenit uox mi eiusdem cum la naturae, distat enim ab ea quartar diximus autem quaruram quan uocem ciusdem esse a quarta naturae. Ne uero uelim rem no admodum dissicilem, tot praeceptionibus confundi, ut uidere licet apud quosdam nostra aetate musicos, monstrosa propemodum praxipientes. Nd omnino mutationes fiunt,ascensu uocis superioris in in ore descensu contra inferioris in superiorem. Vt in C seuhascensu sa in ut, descensu, ut in se,sicin D sol re, sol in re,&re in L In Elami, lain mi,&mi inta. In Fla ut prorsus ut in Cia uti

Exempla clauium duarum UOCID

IN clauibus uero ternas habentibus uoces unica cantio est, ut diligenter inspiciamus b fidimi clauem ad eam sane omnia dirigeda. Habet enim aliquando fit, quoties b tenue a marginibus pingitur, aliquando mi, cum nullum badpingitur. Et tantiadum ea quidem necesse est reliquas disposnere uoces. Nam si as idas,ac in b finmi claue micanatur,in G accipimudum est Ut, non Re, quod Ut in descensu, rursus in sol mutatur. Contra si in bla fi mi canatur se, tum eadem in claue G,resumendum,non ut. Ide. rein descens a in sel uertetur: Consimili modo de a dicen . In superioriabus autem clavibus, dia sol re, la habet, siquidem se in blaerit, Soluero, si mi,in eadem. Pari modo dec considerandum. At dicet aliquis, unde sciam quando se, quando mi in bia triauae aio musicos nostris ii quam uetustus hic mos sit mihi parum liquet consuesse brenue ab catilenarum initio ponere, quoties sa cantandum in b claue,quoues uero mi nihil nota reconsuesse. Codicum autem errorem,modorum peritus facile pernoscet. sed id postea docebimus. Sint autem haec exempla clauium ternas habena

Haec