Nicolai Ochibovii ... De canone studiorum dissertatio

181쪽

guae Scriptores , tamen nunquam ita Viluit, quin praestantes ingenio extiterint viri, qui eam excolerent ἰΥERTUL- & sane, nam circa ea tempora flO UANuS . ruerunt Τertullianus vir prosecto acris , & Vehementis ingenii , humanis non minus, quam divinis disciplinis imbutus, sed elocutione diseficilis . PAPINI Α- Aemilius Paulus Papinianus Om-NuS. nium qui sunt , qui erunt quique fuerunt, Iurisperiti lumus , cujus tan ta in Iure est auctoritas, ut si discrepantes sententiae Iurisconssiliorum

occurrant, ea verior extimatur, inquam Papinianus inclinat , utpoto Cum quo veluti semper veritas ha-hitare censebatur , ut Theodosius in suo Codice sancivit. Maximum ingenium sitis omnibus in responsis , to-goque genere orationis elucet. Ιn- est enim in eo praeter elegantiam di candorem Latinitatis omnibus Jurisconsultis familiarem , gravitas ad mirabilis. Septimio Severo non Q lum affinitate per secundam HXΟ-rem , sed societate quoque studio-3Mm , ac vitae conjunctum adeo .

182쪽

sTUDIORUM. I 29suisse dicitur, ut ab illo statim post

susceptum imperium, Praetorio Praefectus fuetit: ab eodemque moriente curam filiorum illius acceperit. Quam ei fidem Papinianus capite suo persolvit, cum ab Antonino Caaracalla , quod parricidium ejus e cusare nollet, militibus occidendus traditur , cum tricesimum annum

Papinianum secutus est UlpiaΠuS UxpIΑNus Syrus , qui ab Heliogabalo cum a SYRus .

publicis muneribus fuisset ejectus, indeque ab eodem Reipublicae redditus , tandem ab Alexandro Severo, qui eum Veluti Ρythiae oracu- Ium confluebat antequam grave aliquid adgrederetur , Magister Scrinii assumtus est, ac suadente Mammaea matre, pro tutore adhibitus, Ut ex Lampridio cu discimus. Ulpiani coaevus fuit Ρaulus PAuLus

Patavinus eidem non minus aeta- ΡΑΤΛUI-te , &disciplina, quam honoribus , Nus . S Principis gratia suppar. Sed styli gravitate , & numero librorum, ... ne-

183쪽

nedum ipsium ulpianum , sed ceteros quoqNe superasse , ac Vicisse

non ignoramus.

HER N. . Herennius Modestinus Ulpiani Nius Mo- auditor , Iurisprudentiae vox Iure

DESTINUS. appellatus , utpote, quo sublato , illius doctrinae oracula conticuisse, ac superstitibus rivis , Iuris exaruisse sontes , tradant.

MiNu- Minutius Felix, Gente, ut vul-ΥIus FE- go creditur, Afer , Romae insignis Lix. Caussidicus , doctrina tamen , ac pietate Christina longe nobilior, qui Dialogum illum instignem , OS Uium appellatum , inter Caecilium Natalem , gentilem acerrimum, di Octavium Ianuarium, acutum Chri:

stianorum Vindicem, ac patronum: quos inter medius sedet optimus ar-hiter Minutius Felix . In quo sane libello totum Gentilium cultum, Deorumque prosapiam, non minus erudite , quam Venuste , & inge lniose convellit , & Christianos eOTumque sacra ab omnibus Caecilii CAEM- calumniis, atque objectionibus ele-LIus CY- ganter, & nervose vindicat. UUANus. Caecilius Cyprianus Carthaginiensis

184쪽

niensis Episcopus, qui opuscula plurima elegantissimae phrastiss , di Ciceroniano candori proximae ad aedificationem Ecclesiae sic ripsit . Iliquibus , ut ait Divus Hieronymus

ad Paulinum: Insar fontis purismi lenis incessit, pucidus.

Lactantius Firmianus inter om- LΑeTΛN-nes Patres Latinos eloquentissimus ; TIus FIR- purus, aequalis , ct nativus est sty- ΜIANUS.lus ejus . Denique Ciceroni prorsus similis, nedum ad Vocabulorum

puritatem , sed etiam ad phraseias elegantiam ι & scribendi modum, Jureque optimo Christianorum Cicero appellatus. Rhetoricam primum Nicomediae , deindae Romae sub Diocletiano ab eo Vocatus gloriose docuit , tandem Caesaris Crispi fi lii Constantini, cui amicissimus fuit . praeceptor jam senex in Gallia eva- ita Hilarius Aquitanus, Episcopus S. HILA- Pictaviensis, qui primus Latinorum LIus . adeo mascule, Arianae impietati se Latinorum

opposivit , ut haereticorum 6 πἰ- s 'uta

Ium , di malleus, itemque Artanae in Arianas. pravitatis domitor recte fuerit apis

I a pellatus.

185쪽

sius a

pellatus. Hunc Divus Hieronymus vocat Latinae eloquentiae Rhodanum, ac Latini sermonis tubam. Ambrosius , cujus dicendi modus , Varius est prae argument rum , de quibus agit, varietate ; generatim tamen concisiis est, & argutus , ad Senecae stylum plurimum accedens , mitior tamen & lenior.

Vir fuit summa pietate , omnique virtutis genere admirandus ; invicti animi Haesiit , qui Iudaeis , Gentilibus , & cujuscumque generis haereticis strenue restitit. Cumque ea inter sui temporis Episcopos Fidei sabilitate , morum integritate, atque eo eruditionis gelo praestiti siet, hocce Imperatoris 3 heodosii meruit epiphonema: Ambrosum noDi unum,

qui sotas digne vocatur Episcopus. Hinc Ambrosium imitari illi opus habent: inos, ut Apostoli Ue his utar, posuit Spiritus Sanctus Episcopos rexere EceIesam Dei , quom acqui Ut sanguine suo . Horum

quippe Vitam , praeter scientiam, qua

ci Paulus Apostolus a r. .

186쪽

qua pollere debent, ut singula tum ad Christi doctrinam , tum ad disciplinam si ectantia recte ipsi sciant,& alios docere subinde possint, necesse est specimen esse Christianae Episcopo- persectionis , & lucernae instar ce- πεn 'ch teris omnibus, qui in domo Dei sunt praefulgere, ut subditi horum fide- cernae instartes eorum imitatione mores sitos sanctissime exigant , sitque si ectabilisse ei inter eos Ρraesul , tanquam supremi Pastorum Principis , nostraeqUO omnium salutis Auctoris spirans , laviva effigieS. Verum cum haec non sint hujus loci , neque ampliorem reposcant sermonem , illud haut praeterire tulit animus , nempe recta esse non posse hominum opera , α praecipue eorum , qui praesunt, nisi a justitia vera procedant , dicharitatem Christianam ducem, prudentiam vero comitem habeant; quae cum in se inhabitare sentiret Gentium Apostolus; non inanis jactantiae , sed Divini Spiritus impulsu de se praedicat : Imitatores

187쪽

S.HIER Hieronymus Ciceronianus, Ca-NYMM. tholicorum Magister, Latinorum origenes , Leo rugiens adversus haereticos appellatus ,' quippe numeris omnibus in omnium doctrinarum

genere absolutissimus fuit; qui splendore sermonis , & eloquentiae vir, hus , in quibus sub Donato Gramismatico , & Victorino Rhetore, clarissimis viris , profecit , omnes prae- ter Lactantium , Cyprianum , αν inutium , Latinae Ecclesiae . Scriptores , multo post se intervallo reai, b tiquisse putatur . Linguarum tan-

Spiritu affla- tam habuit peritiam, ut Graecam, qu tatumin- Hebraeam , Syriam , Chaldaeam , di Latinam omnes aeque , ac Dalmaticam sibi maternam linguam teis

neret. Sed cum de Philosophorum scholis , nempe de Peripateticis, Academicis , Stoicis , nil reliquis set intadtiam , contulit se ad sacrarum literarum studia , in quibus sub Apollinari Leodiceno , Didymo Alexandrino , ct Gregorio Na-ZianZeno praeceptoribus , tantam s-bi divinarum rerum eruditionem

comparasse sertur i ut in obseuris

188쪽

utriusque sacri Codicis dissicultatiis Dus , Romanus Hierarcha Damasius , doctissimus Augustinus , Paulinus , Chromatius, Heliodorus, multique alii passim per Italiam , Galliam, Hispaniam , Africam, Palaestinam , ct Graeciam eruditissimi Episcopi acthunc unum confugerent, nempe ad eum , qui omnium linguarum veluti charismatum dono amatus, Omnes legisset Divinae Scripturae Interpretes , Graecos, Hebraeos , &Latinos.

Augustinus admirabili ingenii . S. AuGm acumine praeditus , omnibus libe- STINU. . ratibus disciplinis , quibus continen tur ingenuae adprime instructus,' divino Platoni a Philosophia plenisi me imbutus ; in 'Sacris Scripturis, longe omnium, si Hieronymum exincipias , eruditissimus, ac in earunis clem explanatione , ultra quam diisci quaeat, incomparabili sublimitate sublimis. Claruerunt circa ea Hieronymi , & Augustini tempora ex ΡOetis Claudianus, cujus ingenium, & CLA Oloquentia licet aevo inciderint iam DI ANus .

189쪽

procliviori in vitium et nemini tamen ab ipso Augustaeo aeVO , puritate , & magnificentia sermonis cetasurus est. Auso- ΑuQnius genere Gallus , Im-NIus . peratoris Gratiant Ρraeceptor , doctrina singulari , & summa ingenii suavitate praeditus ; sed propter

ejusdem temporis, quo ViXerat, in felicitatem, verbis, & parum Latiis nis, & parum Latine junctis usus est . Claudianum & Ausonium sub-A.PRu- secuti iunt; prae ceteris , Aurelius DENTIus . Prudentius , Pindarus Christianus dulcissimus, & prudentissimus nuncupatus , in cujus Poematis viget& spirat ardor pietatis , & eruditio, di gravitas Christiana , & flexanima divinitus emati pectoris eloquentia , od ciendos in animis legentium assedius pios essicacissima, ut advertit David Chytraeus in Regulis studiorum . Utitur interdum Vocibus peregrinis, ct maxime Graecis ab Augustaei seculi puri te lon-

APOLLI- Sidonius Apollinaris Avernorum NARIs. Episcopus, Aviti Imperatoris gener,

190쪽

ac Τheodorico Gothorum Regi perfamiliaris; summa morum sanetitate , Rhetoricis , & Poeticis literis excultus, acris ingenii vir , ct cothurnatae eloquentiae , sed stylo duro & obscuro prae corrupto a Gothis seculo . Eius iopuS Viginti quatuor Poematium Musis & Apolline dignum recensetur , quod ex Opeis re egregio , & ex laureata , quam in Traiani Foro meruit statua ostendi posse testatur Vossius de Poetis LatiniS . Martianus Felix Capella , qui MARΥΙΑ-Utpote peregrinus, in Latine scriben- Nus CΛ- do infelix utilissimus tamen auctor PELLA . ad veterum de singulis artibus liberalibus, sententiam capiendam. Fabius Planci ades Fulgentius PLANCIΑ- sequioris aevi Scriptor non contem-DES FuLetnendus , qui in libro , cujus titu- GENTIus .

Ius: L vostio metirianae continentiae, mirabiri in Viria, ut ait Τrithemius, aurum in Iulo quae Pir,s invenit, dum opus Poetae ad phγ- eam rationem incrinavit. Sed duo alia opera elaborasse fertur , nem- se Milo giaram unum ad Cariam