장음표시 사용
121쪽
tiaritur. Apraecipua tamen ιπιβοnest toma denominatur.
Imaginatio , quia uel. d. EDIC. GALENI. Melancholia in qua eii in ratio simul la
Deprauatrur: i in ' NIania,in qua etiam ratio eo cisturitaIncubo, in quo etiam motus debilitatur. Debilitatur,ut in comate e cataphora, quamin una sensus er mo-l Ausertur,ut in curo,quamuis uni reliquae etiam Aellitates tL nae qu4m externae compatiantur. Vehementi. Phrenitis. Ratio. Proprie Delirium dieitur. Est autem eum Abre uel Memoria,ut in Memoris abolita.In caei Lenta. Lethargu ifectibus cerebri memoria etiam deprauatur er de
duelmus uel ad intemperiem, uel adeon'rmationem Et conyrmatio quide uittata uix ulla ratione a medico cognosci potest:intemperies uero per si ana iam dicenda. solutionem a aegram nam de salubrier in
salubri questio βrtasse esse possio stume uita, pati nequit. Qisae autem sit intemperies,exfgnis insalubribus simpliciter, sitis, colligi poterit. cordis igitur aegritudo cognoscetur par 'Communi siue naturali nutriee uidelicet,quae uel petita vel abuta est. Sis euos 'eorpo in elolligitur oritur autem uel ex nimia siccitatis,uel ex nimia sti giditate' nam ut rauis qualitas principvs Miae,calido uidelicet usque humuo, mi Motus. qui ei naturalis est, Vitali. Cuius quidem
uitalis Acultas sopitur. Iur actio hiatum νι est Intendatur, ut
Remittatur,aur: hoe i tum externis, ut inest, uel marasimo senili Quas in iungatur q os 7Pulsu immutat . A corde sica cognoscitur a l Respiratione disciti erL immutata, 'Ipsius cordis . sie patitura restigeratibus, aut cali*esentibus externis. Et pusisionem istam a primis qualitatibus ortam sequitur dolor in sensis tactus, quem habet merito neruorum, qui non tantum ad pericatarum perueniret,sed ipsius quoque cordu substantia permiscentur.
corpore iuxta primas i Siccitas nimia, exsecutio exta ec qκ litates apparet uel l FIumiditas. Quae tumeci heparpotius reserri debet.
122쪽
Generati ne lae eoni ollione Quanti 'cultat illa L. t minuta est, fina hepati sic os tur ex excretione si Sangui misi lature carnis. t Distributione er diductione impedita.
Q L iuna tum s CVesicam. Inferne perea Aluum. LHaemorrhoides.
Speciei. Proclivitas is uenerem intensior uel rmipior hepatis quoque temperim mum Totius corporis, quod as Pepae , utpore uiscere principe, immulari potest, ut pupra ostensium es.Ηic ergo conmeratur coloreorporis immutatus . huc tamen si per ex cept e,Nisi cor obstet. Externis,ut a cibo,potu, medicamento simili in contrario. Illiuntia huc ex isdentia restrantur. Ipsius hepatis .Passione Ste ut plurimum CPer consensum a uiemo aliquo uistere,ut 4 uentri comuni lima pas l lo,c thoracrafecto inpleuriti detere.
Patitur tum ab Inter .n Humore simul et putre cico ouoisset dulia ηtW mmori Lus praeterna uia, Per se, phlegmone, scirebo, e . qui quia ip-- qvid etiam exeste uberiptio huminet . ne externo sensu deprehedipos hepar re- sunt. Desinui aliquando in stupfrtum est i parationes er exulcerationes.
tuiqui distendit, er in molem ditisse DE VENTRI cvLI SIGNIS DIA gnosticis aegris. Potus. Sitis immodica ὀ uentricula breueniens uel Appe a per se uesperconsensium. Aictione P Ri Nei PVΜ partium vio=buri u itμrali. Qua l
CQualitatis cibi: utra CibsisAb sim, σcanina appe Ablatum,ut in cibi Astidio. l Diminutum. Concoctionem. vide in ses signum Adam irarum explicat .Qno exemplo usi νοῦ .hil. bus duplae: l L Diminutum gi muri in caeteris quoque possimus aegritudia minempe LConcoctionem. Vide in ses signum A
123쪽
ARTEM M. E'D I C. G AE Concoctionem.
cumultus cognoscitur uel'CAblata est omniso,ὀiritur iniri Corrupta,ruitur Diminuta,er tariti,dicitiae a. per aliud, quoniam siculures
relique eoad ames siunt is sereum, uentriculo annexa.
sint iste timstetim uta' cliones iste stre utrisque coni L munes uideatis r. Sta Abolita,uthillenteris, metum uentriculo,r Superiores. Praecedit nauses, em l ctatio. Sequitur uomittas,atque etiam singultM.
laret,quoniam expelluntur u alμ qui sit ratione uentriculi. Potest per vias enim etiam ab alijs panibus ortum sis
LVtrasque, ut in cholera morbo. Pituita si hester.Tisis dictur
etiam sanguinolenta interdum quoque publionis ipsim si bitantia exereatur. Disticultas adest anhebiws, tusis exigua, dolor aut nusim ut certe levi'mM. Verim noluit Sa singularum partium affectiones perflua fana declarare satis habuit is quibusdam periculum Acere Itaque subinstra, TR Ac AEAE aegritudines ex ijsdem deduci βntibu3. Re ctuntur enim curtilaginose partieuis, belirus adest discisis. uox insuper impedita, tu's er dolor in loco. cause omnium ex in quae stupra in pulmonis insalubris dignοιω- ne attulim, petica Pur XXIX. INSTAR COROLLARII SUBNEcTIT DECLARATIO nem ampliorem tontium generalitim,ex quibus signa quartimilis partium aegrotantium dea duci possunt, quos iupra cap. a 3.proposuerat tantum,non autem explicauerat. Nos,ne eadem his repetere cogeremur, statim a principio haec omnia sumus complexi. Inde ergo petantur. .
124쪽
ARTEM in E D I C. G A L E N I.
c APUT XXX. DE si GNIs NEWTRIst Q vn REsPECTU PRAE sentis neutralitatis diagnosti ea sunt:respect uuer6 suturae uel sanitatis uel aegritudinis,prognostica censeri debent.
sint,pro diuersare titione. Nos tamen statim ab initio si bri, capite 3. pro gnostica divisim quod Mia conspicerentur in corporet miro,er Rubri in aut insalabritatem Denuntia rent,de quibMnue Signat siue indieat lectionem eo oris bu-nani neutram, que media est inter salubrem ererram. Atq; ut medium ad utrunque extremorum re inurata qμos signa tum Rubria, tum insalubria: quemadmodum etiam neutrum corpus cum Du brier ius ubri eorpore participat.Insanis pro Na nnia naturalia fiunt eis raris,quatenus aegra, : praeter naturam Rhabent: in neutris,par turalia, partim praeternaturam. Signa igitur 't siue prognostica ex fontibus generalibus quos supra cap. s.proposivit, Crcap. s. in dia gnosticis explicauit deduci posunt, nimirum exictionibus sis, ex passionibus corporis immuta tis:quorum utrunque temperaturae uarietatem se quιtur. Proinde non erat, cur Iontes istos boe in k- ω Gal. repeteret. Nunc satis fit scire, quod si gnum neutrum indicare potest constitutionem tum declaratione, illud est obseruandum,
quod signum est rei signatae figuli, hoel est,accidens eorpoν is siensibile.Vtae. cident,ita ompto maiieituriuqensi bile; ita signu,quia edum indieat erdesignat,aqua profluit. Signum igitur neutrum G .dupliciter e3sidera tum
'Praeteritam, siue ea sana fuerit, siue aera. In ys qui sani
Auerat,dechinationem a sanitate.er inchinationem ad morabum iudiealtim in uero quiaegri decubuerant,declinationea morbo,m inclination in ad sanitatem,seu recoxalefice tiam. Atque hi quidem egent,ssii uero πνρ f In quorum viros non minus,er βrtasse etiam plus, situm est, quam in ipsa --. . Hoc modo signum neutrum suturam uel aegram, uel sanavi, ut in conuulescentiueui. Sie signum erit prognosticu cuius quidem magna est babenda ratis,quandoquidem neutralitatem per se nemo ere curat,quia nondum a conoetis abducit operationibus, sed propter aliud tantum, quia scilicet morbum deninciat.
iralitatem status. alis conspicitur in corpore benisti. .
uersa estam extrem, siue ut earundem partia. ceps est,cosideretur. Sώdiagnosticum signum dieitur.Indicat aviem neu
Iralitatem gellantum ermium diserentia. ceterium pari cularia decidentia costitutionis insalubrissimplicitere aegre, in toto dr in singula pi tibu iamdudum explieauimus, ut hἱe repete repuperuacaneum sit:neutra autem ex iisdem ducuntur.In praesentia tantum istud est obse pter siestapropter πρ6-ῖν cosideratur,dι regio ad id, quod fecundum naturam est,'cta sit,uel quatus lapsus a naturali constitutione. Qisod eum fieri nequeat,nister ea quae fecunnatura,eognoscamus,ideo Galfontes generu-
praecipvorum tam- ea, exemplis illustra. Lumptomata ergo in neutro corpore alia um Naturalia, non propn speciebus cait Gat ab eo quod secun- tam natura est disestrum, sed tantismsteundis magis et ιm magis ad si
signa ista in specie si stantia cum ii salubribus, differat latiim per Actiones laesas. Vide inseqhom
Partis eu iuslibetis ingularum
125쪽
luimus debilitatas Lintum. Nam Mitis cui remptio actionum signum aegrin est, uel si qstis actiones corruptas' sena neutrum diem uelit,non
naturais illud esse cogetur sue Dis tur ergo cala tum Vitalis. Mutitur itaque tum Interna, Iudicium. Flabetudo uel cemen N ibi Memoria. Obliuio aut uiuacitas in morte. Torpor. C tu, Crauitas.
Externa. talicitgri Sensu quolibet externo sitium L . debilitas
t tiaturalis Gersalubris: ter autem escitur mllii Natura
per se Quantitate. Maior gel minor si
Qualitate. Omion editi, nisi Tempore. Olliti. Venereorum, qui mutitur secun . 'Quantitatem. Tempus. Toto corpore,ut perpalorem. Mutatio Cerebro,quoniam uel istora omniuper femur, uesper sterneutra est, si
omen' nutatione expetantur. in una tantum eoditione, auticeogno
Substantia. Dura,siquida. Qualitate. Μgl
126쪽
Motu eorruptio, palpitatio, tremor,erc. Odoratu odor altim peregrinis,nudo obiecto exte rius praesente.
Ierior ut hi Visu imgines ereolares Tactu dolor aliquis mecto
dius ad palliones restrei p. 2 Non naturalia, pro ii priss speciebus inquit Gat. distiarunt is ijs quae siecundum naturam is ramoribu sanis coniiciuntur. Quae quidem ut fiunt non naturali ,ita neu tralautem indicant non exquisite me
diam, sied magis ad aenitudinem de esinantem. Praeterea a signis aegris dis ferunt tantuni secundam magis er minus, o quod illa stabilia Aunt, bare uero neque firma neque stabilia, mnondum 4 eonsectis operationibus ab gcant. Hης ergo restrantur
Vitalis, quatenus spiritum uitalem subministrat,
ut m erexolationibM. Pulfius er rospiratio his laeum non habent, quoniam mutatio illorum nextra naturalis est. Naturalis. Nulla I eustas naturalis neutra reperitur, quae propria steris, seu toto gemere,ab eo quod naturale est,diferat,nisi forte concoctrix aliquid simile in seis ostendat exerementu,quae uel peros,uel per secessum abem. Sic variasturionum genera conspiciuntur omnino non naturalia, cum nec Ausam ιi nec qgaliut sinu quantitate,nec te ore, nec modo, clim naturalibMco Passiones immutatis.sis in toto eorpore ani muto comuni'mapasio percipitur, Dolonquiso toma sensius omnibus communistatim scili icet. Corrumpitur ergo tactu3 vel ab intemperie alibqua,ssit a solatione unitatiner doloreparit tum m Toto eorpore, ex siensiu punctionis, iri l uitaris, comprestionis, distensionis. Exi specie doloris,materiam doloris depre VentricuIo ersem
Parte, ut in fluctuatis,punctio.
127쪽
NAEVI. DE Signatum,hoe est,res,sieu qgilitas Ita acciden quodnita et apraenuntiant in aegro corpore. In duo mi hostes,morbu3, etNatura seu inrisu. ura conser re oportet, morbu profligare. 2struatur natura iirtutisvi seu Deuciatibus animae integris. Morbu3 profligatur,fublatam-sa continent me humor sit, estu intemperies. Si humor,concoctione erevicuatione eget intemperies,aste ratione. Itas in omni morbo uirtute opus est: non cutem in omni morbo optus aeoctione. Orsare Aeκltatem uitalem
uat: nal gralem concoquentem non siemper. Porro quia inter se pugnant natura er morbis,idcirco pro uarietate brumpsigna Horborum tempora generalia medici constituerunt, tim ex concoctione materi partim ex βmptomatum uehementia eunopeuntur distinguuntur. signatum ergo est uel naturae uel morbi uictoria per se, quamuis per accitius simul π uirtutis er morbi robur indicent: nam quan tum viii additur antum alteri detrahitur. Signa uero sium signatum inditant vel nempe uel uictorium
Signum, rueo tomacorpontu futura denun
eorpori aegro, quatenu3 eo morbo laborat , siue sit ex ijs,quae nosunt propriasd. consiequentia uel semper, uel di,
mora quidem differentia ex φgnis in f que particula et 'eriei aegritudinis sonenda est.
Fontes generales ducuntur uel a
muntur precipve ab actionibus uiu ibin eranimalibus.civando uirtus uincit morbus faperatur: idcireo per aerides eadem signa modicant morbu quos declinare. Et quia natura robusta expellit saepemimero eausam moνbi,humores scilicet eorrupidis deo iam's: signa ditantur eritiea,4 iudice potius. hoe est a natura, quam a materia iudicata Materiae. Ingeῆere Agrafiunt sigra, in sterie vero mortalis. Sumunturpoti nisab exerementis, si morbas sit materialis ut autem expulsio fiebat eritisad uirtute uilli da, ita a debili fit orem attea. deinde etiam a pagionibus,ut rimorbo non materia'ιPer decidens nais requoque debilitai in iudicant. Vtriusque aequalem. Neutra hyaproprie disuntur,non neutri eorporis, Adnextri euentus ipse morbi. Gas in specie lo quitur,signa haec nee coctionem nec crudi Utarem indicare. Iiace tinguia idem Di toma a diuersis causis prouenirepotest pro diuersitate tarporum oci affecthmo bi er temporis. Dicuntur signa neutra improprie, quia eonstituunt,quod deinde eum reliquis signis eostr re oportet .Hoc ostendit Galexempla digitorum denigratorum. Per se, ut Animulis emittatis. Indierat Naturae fere Rer aliud. Naturalis persius excrementa. Indicant m. re morbi materiam. otius, tum partis. Indicant possimum Morbum tuum siue pictiones: irur
l pore morti aestimanda est. Nam an e concoctionem nigreao ungulum Ietvaus etsi D
ibus imprimuntur,prognostica evadunt. Principibus, a quarum actione laterra uel laesa certo pradici potest eum tus morbi,praesiertim a uita ther naturali, deinde etiam ab animali. 'A te basquoque praenotio depromitur,obscurior illa tamen, necisa certa. Ortis a principibus,quibus etiam funulatur:ut uene, arteriae, nerui, u sa thermattea. incerta xx bis est praenotio. Interdum enim principi siui affidionem imitantur, interdum propria affectione laborant. o Necessiarium, ut uentrisul pulmo, intestina,si , t renes, uestea. Exquiora adhuc lacertior est praenotio: σquo membrugnobilius,eo qgos minus uirium habet in micando. Nam ex uentriculi Erpulmonis affectione certior estpraenotio, quam ex renibus aut liene. Non habeant nulla omnino,nee ta, nec is fluentem, ut pia Crurines.Non fiuntpartes propri proinde nec signa ab his per sesiumuntur, sed M tm qina per accidens indieant naturalis kcultatis uim: ει gue tamen, Heunia ιι α idem Oam ad diuersas causas restrei queat.
Habeantita quibus nulla modo per se praedicimus,sed
tanta per accides, nempe propter is σαν cuprincipi. φbus partibus: quae tamen non est perpetus. Porro partium
iecta, in qua d-ctu reperiatur.
Nam pro dignitate partis, cuin
Fe plus uel vii nus certitudinis ipsi signo .s
'Insita tant , non uenterutos, cartilago, mebrana,si nisi adeps, caro plex, ligamentum.
Insita simul erisfluentem: at eam .caposita, timusiculi.
128쪽
c AP vT XXXII. DE CAvs I S. Q U AE TERTIA EST PARS E π plicationis particularis, definitionis ab initio propositae. Pramittitur autem generalis tractatio α dispositio causarum. Generaliter, hoc Op. xxx II. Conseruentiis bona Crsalubri eonstitutione Dicatur ergo cause consiernantes, quinis praesienti statu eorpus cosieruant. Sin ud μturum tempus restrantur, praeseruatiuae dici possunt.Tempore autem priores sunt effetiricibus, ut et corpus salubre tempore prius est insalubre Priores etiam sint dignitate, quia praeclarius est
conseruare corpus,ne ab optima temperie labatur,quam lapsium corrigere.Porro quomodo esseruatio ista fat,er quae sint eause construantes, dili gentias expendendus. QMd quidem accurate admodum et
pore parisit. l ingeniose Gai. exequitur,idsver in quia i M, TER Ttus bis est liber, iuxta Barbaror si diuisionem:in quo tertiam particula in desinitione Medicinaestatim ab initio
positam expliedt,c Avs As ui delicet. Intelligimus autem hic. causas non congituentes humanum corpus de quibus pars medicine agit; sed
eas quae uel sanitatem uel mortum, eas rursus uel taquam ministrae, Medicus scilicet,uel tan. quam instrumenta, quibus η-ur:nos hic de instruiis solis oratio
quibus contrariae causae insalubres quoque cognosci posint, quas mediem per se non considerat,sed tantis in per decidens,
nimirum ut eo commodiuo causas salubres eorpori admouere queat. Et per se quidem nulla causa uel lalubris uel in alu bris diei debet, sed relectu eorporis,cui effectum hune impsimit,ministrate medico qui preuaria ratione corporis uariam quos rationem agendi habet. 4Quemadmodum igitur corpo Insalubres,oue insalubritatem eorpori
ratione divisit, in salubri4,m l Debi Gal.nihil inpraesentia. Nos breuiter σ insalubria neutra, ita qμφstin uniuersium insalubres eas vocamuε, α mor
sireressus magnus fiat,no amplius salubris coli litutio, sed Insalubris appellaretur: sin adhuc maior, derentur, Agra esset, 3 s. declarat. Et videtur sane boe in loco Leorpus medium lateri extrema, sicilicet Ioptima constitutione ipsam aegritudinem, intel
trum appellari pote1t, ersalubre aetasirificatio-er etiam istulare, diuersa relatione ad sua extrema quonia consprehendit corpora tantum in intemperieflectentia G optima estitutione, uerum etiam is compositione Cr unitate, quae nemo salubris appetilari nisi improprie. Ita causas eonstruantes resedit Gal. costitutionem de flectentem ab optima t
Actus, eunt. Suo Hr, continentes cause dicuntur. Qisas medicus absis philosiophiae opera nunqua iste leti
129쪽
O Immutem,eore snt Nemradrat,ias ad meliorem statum transerant. Dicuntur Ese arieta eius quod non est in praesi tu,quamuis Arerit in praeterito tempore. Sunt igitur temporep terioresicis etiam dignitate,inis construan/. tibin reipsa nihil abistis diserat,sed effectu tam tim.Porro nec immutiles cause omnes fiunt eiusdem generis,sed uariant pro uarietate corpo is, eum constitutione emendavi Nam uel est corpuι Numero . tap. XLVI. Magnitudine . tap. x x
l Neutrum, ςi s Conualescens. causas im
sarum. Nunc ad expositionem cap. xxx M. deuenia mus, in quo salubres causas construantes in uniuersum GaDxequitur. corpus nostrum ex contrari' elemen tis compositum iis stu est. Necessarium ergo est,ut agitae conseruetur,ne 4 causis alterantibus obrutumeauserest uentes sim principia uitae duo stret,edlisivit cipi construationem βciunt. cause ergo construm ii te generaliter considerantur uri Non patitantur, unon deducunturis actum a ea
lare natiuo,sed 'lius medici manu administratur ita ab illo uim accipiunturenti,fecandi, cire. Hoc instrumentu proprie χ Pisis dicitur,quado manu operatur Mediam cus. Nam si, uerbigratia, cauterio potentis urat, D re es sis. Improprie tamen chirurgi puti Iasione mucta alia continenturi
milenturime instrumentum Δία, dia 'lota. ςit Reuias praecipua pars est cibus erpotas:ad quorum rectum usium allarsi
e applicati tu, siue in actum deducantur iNatura opera- calore, siue non deducatur,tur. Hate ergo principi s uitae officiunt,ueta corpus uel nena. morum Medico non est usivi, nisi ut noxa ab eis Alte litatam moliri positiarant uel
per siesue per decides.Hoc inlisumentum φρομάκεια dieitur intelligimus autem me diramenta quouis modo
130쪽
istut ensis,strae,i ne Hid. eles de quibMpissolum neque tamen eidem aduersititur cui res praeter naturviis inorbss scilicet, ub quo st tomata esus comprehendimus si eonuenienter adhibbeantur: sed medio modo sie habent, quia
opportuno usu eonstitutione bonam eorporis construunt er reficiunt, importuno uero eandem corrumpunt atq; abolent. Prolati enim humanum quatenus ub mediet cotem plationem cadit er subiectum est,habet materiam ex qua constat,Res scilicet naturalis:praeterea Formam,propter quam a medico consideratur, Res uidelicet fecundum naturam ex praeter naturum,boc est quatenus est sanum uel aegrum:denis emi ni in l
Itas materia dicuntur subisas construates Medicus escit,debita Na-litate Cr intitate obstruata sub quibus letiam tempus comprehenditur: siquidem lpro temporis uarietate, in quo corpM hac luel illa affectione preditum est,etiam causarum istarum quantitas er rialitas immutanda erit. amuis clarioris doctrinae pratia in docendo, distincte tempws quos conumeretur,etiam ab ipso Gai. ut in =eq.pubit. Additur Cr ordo is lib. de Sani. tuetqui sita qualitate comprehendipotest. O
se ergo non naturales corpori occurru
illud, alterant ueι qu d. vi a n die non eons erantur,nisi quatenus effectum ab M
potest,eorum natura optime prius perstem. Atque ut non sunt necessariae causae, itaeorporis conseruationi nihil constrant neque enim principia Aitae fouent,seed corrum-pum tantam. CInternae, ure est, is ipsis uitae radicibus reperiantur. Sic humidum innatum indies a calore exiceaturi calor uero aboletur uel tabe,absumpto humido, is quoiasistebat,uel extinctione imultitudine excrementorum. De causissistis alteransibus nune non loquimur,sed de Us tantum: quae ὀ indico uni beri possunt pro confieruatione sanitatis. Internam, stadiser cogitationes quax animi decidenti js alioqui compro Sentiendi, somnM Cruigilia : quae per accidens cir uitali Cr naturali quoque conferre uel oscere