Diui Aurelij Augustini Hipponensis episcopi Meditationes Soliloquia, et Manuale

261쪽

creaturam desiderat, continuam famem habet; quia licet, quod desiderat de creaturis adipiscatur, vacua tamen remanet quia nihil est, quod eam impleat, nisi tu, ad cuius

imaginem est creata. Imples autem tu eos, qui nihil aliud desiderant praeter te, facis eos dignos te, sanctos, beatos, immaculatos, Mamicos Dei; qui omnia reputant, ut stercora, ut lucrifaciant te solum. Haec est enim beatitudo, quam homi ni contulisti. Hic est honor, quo eum inter Omnes creaturas,s super omnes honorificasti ut sit admirabile nomen tuum in uniuersa terra. Ecce Domine Deu meus, summo, optime, omnipotentillime, inueni locum v bitu habitas, quia in antima, quam creasti ad imaginem, S similitudinem tuam, quae te solum quaerit,& desiderat: quia non in illata, quae te non quaerit nec desiderat

262쪽

S AUGUSTINI. 39 CAPUT XXXI.

e uia nequepersenses exteriores, neque interiores t inueniri potest Deus Go erraui sicut ovis, quae perierat,

quaerens te exterius, qui eSinteriuS. Et multum laboraui quaeiens te extra me:

tu habitas in me, si tamen ego desiderem te. Circuivi vicos,6 plateas ciuitatis huius mu-di , quaerens te, mon inueni quia malea quaerebam foris, quod erat intus Misi nuncios meos, omnes sensus exterioreS; Vt quaererem te, non inueni; quia male quaereba. Video enim Iux mea Deus, qui illuminasti me , quia male te per illos quaerebam quia tu es intus: tamen ipsi , ubi intraueris, nesciuerunt a Nam oculi dicunt, si coloratus nonsuli, per nos non intrauit. Aures dicunt , si sonitum non fecit, per nos non transiuit Nasus dicit, si non oluit, per me non Venit. Gustus dicit, sinon sapuit, per me non in troivit. Tactus etiam addit,si corpulentus

263쪽

non est , nihil me de hac re interroges. Non ista igitur sunt in te, Deus meus. Non enim

speciem corporis, non decus temporis, non candorem lucis, non colorem, non dulcium melodiarum cantuso 'uaecunque dulce sonantia: non florum, WVnguentorum, vel aromattim odores; non mella, Vel mannetia,

gustui delectabilia; non caetera ad tangendum, vel amplexandum amabilis; nec omnia alia sensibus his subiecta quaero, cunia Deum meum quaero Absit ut ista, crediderim Deum meum, quae etiam a brutalium , sensibus comprehenduntur . Et tamen, cum Deum meum quaero, quaero nihilominus quandam lucem seper omnem lucem, quam non capit oculus; quandam vocem super Omnem Vocem,quam non capit auris quendam odorem super omnem odorem, quem non capit naris; quedam dulcorem super omnem dulcorem, que

non capit gustiis 'uendam amplexum super

omnem amplexum, quem non capit tactus.

Ista lux quidem selget, ubi locus non rapit: ista vox sonat , ubi spiritus non rapite odor iste

264쪽

iste redolet, ubi flatus non spargit sapor iste sapit, ubi non est edacitam amplexus sita tangitur, ubi non diuellitur. Hic est Deus

meus, in non aestimabitur alius ad illum . Hoc quaero, cum Deum meum quaero. Istud

amo, cum Deum meum amo.

Sero te amaui, pulchritudo, tam antiqua udi tam noua sero te amaui tu intus eras, & ego foris: cibi te quaerebam, in ista formosa , quae fecisti. ego deformis irruebam Mecum eraS,&tecum non erar .

Ea me tenebant longe a te, quae esse non poterant, nisi in te. Circumibam enim Omnia, quaerςn te, propter omnia derelinquens me Interrogaui terram, si esset Deus meus:& dixit mihi, quod non, omnia quae in ea sunt, hoc idem confessa sun an terrogaui mare,&abystas, reptilia quae in eis sunt,&responderunt: Non sumus Deus tuus; quaere super nos eum . Interrogaui flabilem aerem,&inquit uniuersus aer cum omnibus incolis suis Fallitur Anaximenes; non sum ego Deus tuus . Interrogaui Coelum, Solem , Lunam4ωStellas: neq; nos sumus Deus tuus, inquiut. Et

265쪽

Et dixi omnibus his, quae circumstant Bres carnis meae: Dixistis mihi de Deo meo, quod vos non estis; dicite mihi aliquid de illo. Et clamauerunt omnes voce grandi Ipse fecit nos. Interrogaui deinde mundi molem: Dic mihi, si es Deus meus, an non Et respondit voce serti Non sum inquit ego , sed per ipsum sum ego; quem quaeris in m , ipse fecit mes supra me quaere eum, qui regit

me qui secit me Interrogatio creaturarum,

prosunda est consideratio ipsarum responsio earum, attestatio ipsarum de Deo, quoniam omnia clamant: Deus nos fecit. Quoniam Vt ait Apostolus: Invisibilia Dei per ea, quae facta sunt, a creatura mundi intellecta conspi

ciuntur.

Et redij ad me, intraui in me, Maio ad me: Tu quis es p Et respondi mihi : Homo rationalis,& mortalis. Et incepi discutere quid hoc esset & dixi: Unde hoc talsanimal, Domine Deus meus Unde nisi abs te Tu fecisti me,&non ego ipse me. Quis tura Ti, per quem vivo ego . Tu per quem Vivunt omnia. Quis tu Tu, Domine Deus

meus

266쪽

S AUGUSTINI. 2 3

meus verus,is solus omnipotens, & aeternus,&incomprehensibilis,&immensus. i semper vivis,4 nihil moritur in te; immortalis enim es habitans aeternitate mirabilis oculis Angelorum, inenarrabilis, imperscrutabilis, Minnominabilis Deus vivus est verus, terribilis , sortii, nesciens principium, neque finem , principium omnium atque finis: qta es ante primordia taculorum,& ante omnes saeculorum Origines Tu es Deus meus,&Dominus omnium quae creasti; apud tiomnium stabilium stant cauis; omnium, mutabilium apud te immutabiles manet ortigines;&Omnium rationabilium, cirrationabilium, atque temporalium sempiternae

vivunt rationeS.

Dic mihi supplici seruo tuo, Deus meus, dic misericors misero tuo, dic quaeis per miserationes tuas. Unde hoc tale animal, nisi abs te An quisquam sese faciendi erit

artifex; An aliunde quam a te traditur esse,& vivere Nonne tu es si mum esse, a quo

est omne esse Quicquid enim est, a te est, quia sine te nihil est. Nonne tu es fons vitae, in ri a quo

267쪽

χ SOLI LOQUIA

a quoiuuit omnis vita Quicquid enim vivit, per te vivit, quia sine te nihil vivit. Tu ergo Domine secuti omnia. Num quaeram, quis secit me Tu Domine fecisti me, sine quo factum est nihil Tu factor mei. Ego opus tuum. Gratias tibi ago, Domine Deus meus, per quem vivo ego, dc per quem omnia vivunt, quoniam fecisti me. Gratias tibi plas

maior mei, quia manu tuae secerunt me, plasmauerunt me GratiaStibi lux mea, quoniam illuminasti me , inueniae, me. Vbi inueni me, ibi cognoui me tibi inueni te, ibi cognoui ter ubi autem cognoui te, ibi illuminasti me. Gratias tibi lux meae, quoniar illuminasti me.

Quid est , quod dixi , cognoui t 4

Nonnotu es Deus incomprehensibilis, Mimmensus Rex Regum,in Dominus Dominantiuma quisbius habes immortalitatem S lucem habitas inaccessibilem; quam nullus hominum vidit, sed ne ovidere potest Nonne tu es Deus absconditus,vi imperscrutabilis maiestatis, solus tui ipsius cognitor, & mirabilis contemplatori Quis ergo cognouit,

268쪽

S. AUGUSTINI. et squod nunquam vidit Dixisti cnim in veri atate tua Non videbit me homo, is vivet.

Dixit , wptaeco tuus periveritatem tuan : Deum nemo vidit unquami. Quis ergo cognouit, quod nunquam vidit Dixi etiam

veritas tua Nemo nouit filium , nisi Pater; neque Patrem quis nouit, nisi Filius Sola Trinitas tua soli sibi integre nota est, quae exin stiperat omnem sensum.

Quid est ergo quod dixi , homo vani iatati similis , quia cognoui tes Quis enim cognouit te, nisi tu tera Tu quippe solus Deus omnipotens, superlaudabilis,es supergloriosus superexaltatus,s altissimus, & superessentialis, in sanctissimis , diuinistimis eloquijs nominaris. Quoniam super omnem eo sentiam intelligibilem, siue intellectualem, atque sensibilem, & super omne nomen quod nominatur, non solum in hoc iaculo, sed etiam in futuro, superessentjabiliter,& super- intelligibiliter esse dignosceris: quoniam superessentiabili i occulta diuinitate, super omnem rationem, intellectum essentiam, inaccessibiliter Mim perscrutabiliter habi-Q as

269쪽

tas in te ipso, ubi lux inaccessibilis, lumen imperscrutabile, incomprehensibile inenarrabile, ad quod non attingit aliquod lumen quoniam incontemplabile, Minuisibile, superrationale, ksuperintelligibile,

superinaccessibile, & superincommutabit , superincommunicabile creditur. Quod nullus unquam Angelorum, vel hominum vidit, sed nec videre potest. Hoc est coelum

tuum, Domine, coelum celans, superarcanum, superintelligibile, superrationale, seperessentiale lumen, de quo dicitur: Coelum coeli Domino. Lo celum coeli, cui terra est omne celum, quia supermirabiliter exaltatum est super omne coelum. Ad quod etiam terra est ipsum coelum Empyreum. Hoc enim est celum celi Domino: quia nulli notum, nisi Domino. Ad quod nemo ascendit, ni qui de ceta descendit. Quia nemo nouit Patrem, nisi Filius,5 eorum Spiritus. Et nemo nouit Filium, nisi Pater,& eorum Spiritus Soli quidem tibi Trinitas integre nota est Trinitas sarcta,Trinitas supermirabilis,.supe

inena

270쪽

S AUGUSTINI. 247inenarrabilis, & superinscrutabilis, Iupe inaccessibilis, superincomprehensibilis, superintelligibilis, superessentialis, superessentialiter exsuperans omnem sensum , Omnem rationem , omnem intellectum, omnem intelligentiam , omnem essentiam supercoelestium animorum 3 quam neque dicere, neque cogitare , neque intelligere, neque cognOscere possibile est, etiam oculis Angelorum.1 Unde ergo cognoui te , Domin Deus altissime super omnem terram, super omne coelum quem neque Cherubim persecte cognoscunt, neque Seraphim; sed alis contemplationum suarum velatur laclas, sedentis super solium excelsum, & eleuatum, clamantes, dicentes: Sanctus, Sanctus, Sanctus Dominus Deus exercituum; plena est omnis terra gloria tua. Expauit Propheta, dixit: Vae mihi quia tacui; quia vir pollutus labij ego sum. Et expauit cor meu,& dixi: Vae mihi, quia non tacui; quia vir

pollutus labijs ego sum Sed dixiὰ cognouite seruntamen Domine, vae tacentibus dete: quoniam loquaces muti fiunt sine G.