[Basilikon dōron], sive regia institutio. Ad Henricum principem primogenitum filium suum / [James I]

61쪽

Vita

incien

-rd furiisvi taedis ardentibus per spetuo exagitentur, qui peccarunt. Et sane ut magnum hoc conscientiae tormentum impiis est; ita no minus bonis de piis solamen existit si rite conii erctur.Quam magnum enim hoc priuilcgium est, quod dum in vitalia rems, semper nobiscum intus

circumrcramus librum rationum, entia seu inuentarium omniurn corim, criminum, tu vel in ipsa hora mortis,uel in ultimi iudicii die nobis intentanda suntὶ quaecum velimus,clo scitantes nos interpellabit, vel oblitis memoriam refricabit vidum Ocium, tempusque erit ad resipiscen-riam conuertan ur; atque ita cum ad

diem illum coram Tribunali sisti opori ob st,albis induti stolis, in san

guine inclis compareamus Ante O

mnia igitur mi fili, ut saluam sana hanc conscientiam conserues, ela bora: de qua multi fabulantur sed pauci admodum vero illius sensu

62쪽

LIBER PRIMVs. 1

tangunt tu . In primis vere, aduoluis

morbis,quibus infici solet, eam sol- Otu indices, Leprae nimirum, csuperstitionis cilla prophanis opi Q

nionibus haec periculosis erroribit animum imbuit Leprosiam con scientiam eam intelligo, cui alta iam obductum est, qua ita secure in utramque quas aurem peccatis m- dormiscit, ut platae hebes, stupi da ad omnena poenitentiam obdurescat. Quod Regi David, vsu venit post adulterium, homicidium ab eo perpetratum, usq; adeo donec Propheta, quasi e profusa rio somno excitaretur. Superstitiosa volo, cum quis in aliam Religionis

1aormam iurauerit, quam lilaea Ve

Lodimno aut horitatem liabeat, ex

quo solovnica illa his quam Lesbia c., cultus diuini regula petenda est

dantidotum velo contra istius rairexa cotagionem, millum m setius reme initia inuenies quis quo

63쪽

ue A I a xi o 'o tidie hoc apud te egeris, ut prieteri it diei sinetulas actiones ad examen ircuoces: quid contra Regium mi nus, quid contra Christiani ossici una, Vel in omittcndo , quod non O portuit, vel in committendo quod non decuit peccando deliqueris. In hoc ver examine vide, ne tui quasi eno , nimium tibi assentando indulgeas; ad quod vitium omnes nos naturas imus propensores sed in temetipsum potius an quam in inimicum censoria seueritate animaduertas. Nam si ieipsum crimen voces, non est quod abunde F iudicis rata perhorrescasci tum verbe ista censura emendatiores deii ceps vitae tuae actiones sit,sequi . - rict semperque vitandum ibit A inprimis est , ne repugnante conscie)atia prudens sciensque tui quam vel feceris, vel dixeris mam

leuia quaeque delicta, data opera.&de industria ab hominibus con

64쪽

musi, eo studio nimirum , t l.

sensis insunt, quam si atrocius aliquod crimen, repentino aliouoa nimiampetu, dormitante iam conscientia, perpetraretur. M incimi tur in omni actione, Cu aera

Notib lup ando in ultimo illo die reddenda erit. Singuli autem vitae tue tres nihil aliud tini lant,quanam Ortis quaedam commetuatio noquoque etiam die ira vivendum, quasi in eodem moriendum siet

secundum illud Horatii

Neque ver Papistarum more re

pentinam mortem tibi deprccandam censeo, edorandus potiusDei est, vicum hac vitae ustra, eam CD .im gratiam tu i largiatur, ut monactanea mors nusquam te vel impro H

um, vel uia paratum os eiu μή Liae ea vera fortitudo est, quo in or

65쪽

tibi ex animoexpectora formidine. Nec minus cauendam tibi erit, ne mentiendi,&iurandi consuetudine Traua conscientiam Ledas,id liccipe iocui fiat: sus enim iurare docuit, in quo ' nec tilitas nec oblectatio inest: quo maiorem reprehentionem mereri debet. Mentiri autem quid aliud, quam vilis,&abieetias usus introduxit a quo omnis pudor penitus exulauit propterea etiam qua vera sunt,minime negari debent ea enim species mendacii est: quod a tui loci&ordinis hominibus facile u

tari potest. Nam si quid quispiam a

te sciscitetur, quod putes minime reuelandum, quid ni curiose nimis interrogantem imprudentiae argu- asy quo pacto nemo tam inuerecundus inuenietur, qui te ulterius urgere ausit: atque isto modo si respon

deas suevera, siue falsa interrogantibus vel istiusmodi scioli haud satis mode

66쪽

L PRIMUL si modest plane obmutescent, vel ni hilo doctiores a te discedent.

Iam vero ut conscientiam mam

ab omni superstitione immunem

teneas, nunquam committendum est,ut conscientiae salus&incolumitas , a propria tuarum opinionum authoritate pendeat neve ab aliorucommentis, quantumuissu a ni magistri habeatur,sed sola scriptura sacra fundatam eam est Oportet. Conscientia enim non certa scien-cntia nixa, vel fanatica ignorantia, vel vana arrogantia putanda est. Hic igitur duo tibi extrema vitanda sim tu illa: num, ne cum Pontificiis Ecclesia authoritatem pluris facias, quam tuam certam scientiam. Alterum, ne Anabaptistarum mores ro- pria illa commera reuelationum ' σ1nsomnia sequaris, iisque temereas

sentiare Prudenter autem, caute di re-.que distinguendum est, interea tu salutem continent,4 ea quae ad m

67쪽

indifferentes , pertinent, inter in lteriora, exteriora inter ea quae expresse in diuino verbo praecipiuntur,&ea quae ab humano ingenio inuenta , traditaque reperiuntur: nihil enim ad salutem nostra: R, necessarium est, quod in scriptura sacra non contineatur. Quicquid autem in libro Dei expresse vel prohibitum, vel praeceptum inuenitur, id praxite accurateque tenendum cst Neque ver singula quaeque dictatam exuulgi opinione&ex V su vitete communis, tu,m ex pr scri pio Dei verbo aestimari debent. In

ceteris autem rebus quaecunque sacris literis non continentur, vel utendis vel mutandis ita nos geramus, prout necessitas Moccasio tu

lerint. Cum vere, Ecclesiasticorum Antistitiam quispiam e sacris quid Oraculis tibi decantauerit,hic omni reuerentia &debita obedientia tanquam surum Dei preco, ct

68쪽

LIBER P RIM s. cyPatet patratus amplexandus est. De M. Vuod si forte extra cancellos suo; ρη-rμ evagetur, propria figmenta, di

uim verbi loco tibi ob userit, ibit T que religioni sucum feeerit hui, et

tu pro homine leviculo, & vano agnoscito qui postquam ossici lina Lles excesierit, tu pro muneris tui, cione grauius seueriusque eum coerceto igitur totum hoc de conscientia caput primam huius libri partem simul concludam, Sacrosanctum Numen ore parcius, mente corde uberius surpaveris Externa specie liberiorem te intus rue pia strictiorem esse oportet. Ex iactis magis,quam ex dictis in eneratum tibi virtutis amorem, vitii odium, faxis, homines cognoscant: esse denique quam videri probum te malis in caelis, non in terris repo-1itam tibi mercedem expectes. d. omnes autem vita actiones exterio

69쪽

o Aeti ΛΙΚΟΥ Δ Ω forres,illudChristi prae ceptum accor modari oportet in clanculum oran k ldo,&eleemosynam exercedo: au'quidem pacto una ex parte vera illa&Christiana humilitate intus orna tus incedes, non gloriosa in imitandoPharis una qui tot tantasque suas virtutes praedicaret,sed quod Christus nobis pr cepit confitendoso titis,id est, cum omnia quaecunque I penes nos sint effecerimus, inurius tamenseruisumus. Ex altera autem parte inter homines non tam suspicionem, quam crimen etiam ipsum turpe illud, inuidiosum, fici sua-ctimoniae simulationem, pietatis fucum plus quam meretricium, facile poteris

euitare.

70쪽

LIBER SECUNDUS. 1

DE REGIS OFFICIO.

Liber Secundus.

sonis indutus sis utriusq; iam nutiatas pari tibistii di exequendum est ut non tam Christianum omina, quas mi Regem etiam probum te homines agnoscant, dum ossicio tuo ita si s*re,vtonmiliare iustitiam, S ςqua talitatem seruare possit. Id autem in

sit alutaria queque in populo sciscatur eaque debitae executioni demadentur in quo unos uti populi, te gis vita posita est. Alterum tuos i ii*ς psius niores attingit, quomodo interitios te gerere debeas: cuius ex emplo reliquos erudiri oportet. Ita enim nescio quomodo homines A-

parati sunt, ut simiarum more ad