Opera

51쪽

Fortunate parens, primos eum detegis ortus, Adspicis Arcadium cum te proclivior urges, occiduum visus remoratur Honorius ignem IN

Et quocumque vagos flectas sub eardine cursus, Natorum per regna venis, qui mente serena, Maturoque regunt victas moderamine gentes; Saecula qui rursus formant meliore metallo.

Luget Avarities Stygiis innexa catenis; IssCumque suo demens expellitur Ambitus auro. Non dominantur opes non corrumpentia sensus Dona valent emitur sola virtute potestas. Unanimi fratres, quorum mare terraque fatis

Debentur, quodcumque manus evasit avitas, Iso Quod superest patri vobis Jam Mulciber arma Praeparat, et Sicula Cyclops incude laborat. Brontes innumeris exasperat aegida signis; Altum futatae crispare in casside conum Festinat Steropes nectit thoraca Pyracmon; Ignimiaque gemae pare summa cavernis. IsS vobis Ionia virides Neptunus m avadiutrit equos, qui summa freti per caerula potant

Ferre viam segetemque levi percurrere motu; Nesciat ut apumas, nec proterat ungula culmos.

Iam video Babylona rapi, Parthumque coactum Eoo Non fiet trepidare fugi; Jam Bactra teneri Legibus, et famulis Gangen pallescere ripis, Gemmatosque humilem dispergere Persida culius. Ite per extremum Tanain pigrosque Triones: Ite per ardentem Libyam superate vapores os Solis, et arcanos Nili deprendite fontem. Herculeum finem Bacchi transcurrite metam vestri Juris erit, quidquid eomplectitur axis. vobis Rubra dabunt pretiosas sequora conchas, Indus ebur, ramos Panchaia, vellera Seres Io

52쪽

CL. CLAUDIANI

DE QUARTO CONSULATU

IONORII AUGUSTIPANEGYRIS.

Aufriciis iterum sese regalibus annus Induit, et nota fruitur jactantior auliuranina nec passi circum privata morari, Exsultant reduces, Augusto consule, famem Cernis, ut armorum proceres, legumque potentes

Patricios sumunt habitus; et more Gabino Discolor incedit legio, positisque parumper Bellorum signis, sequitur vexilla Quirini; Lictori cedunt aquilam ridetque togatus Miles, et in mediis effulget curia castris 3 Io

Ipsa Palatino circumvallata senatu, Iam trabeam Bellona gerit parmamque removit, Et galeam, sacra humeris vectura curulem Nec te laurigeras pudeat, Gradive, secures Pacata gestare manu, Latiaque micantem SLoriem mutare toga, dum ferreus haeret

Currus, et Eridani ludunt per prata jugales. Haud indigna coli, nec nuper cognita Marii, Ulpia progenies, et, quae diademata mundo Sparsit Ibera domus nec tantae vilior unda maeromeruit gentis seriem eunabula fovit Oceanus terrae dominos pelagique futuros

53쪽

Immenso decuit rerum de principe nasci. Hinc processit avus cui, post Areto frementi Classica, Massylas annexuit Africa lauros ad Ille Caledoniis posuit qui castra pruinis, Qui medios Libyae sub casside pertulit aestus, Terribilis Mauro debellatorque Britanni Litoris ac pariter Boreae vastator et Austri. Quid rigor aeternus eoeli, quid sidera prosunt, solanotumque fretum Z maduerunt Saxone fuso oreades et incaluit Pictorum sanguine Thula: Motorum cumulos flevit glacialis Ierne. Quid calor obsistit fortis per vasta cucurrit Athiopum, cinxitque novis Atlanta maniplis Mvirgineum Tritona bibit sparsosque venenis Gorgoneis vidit thalamos; et vile virentes Hesperidum risit, quos ditat fabula, ramos. Arx incensa Iubae et rabies Maurusia ferro Cessit et antiqui ilanetralia diruta Bocchi. . do Sed laudes genitor longe transgressus avitas, Badidit Oceanum sceptris, et margine coeli Clausit opes quantum distant a Tigride Gades,

Inter se Tanais quantum Nilusque relinquunt. Haec tamen innumeris per se quaesita tropaeis et a Non generis dono, non ambitione potitus. Digna legi virtus ultro se purpura supplex obtulit, et solus meruit regnare rogatus. Nam cum harbaries penitus commota gementem

Irrueret Rhodopen, et mixto turbine gentis, doctam deserta suas in nos transfunderet Arctos, Danubii totae vomerent cum proelia ripae, Cum Geticis ingens premeretur Mysia plaustris, Flavaque Bistonios operirent agmina campos; omnibus amictis, et vel labentibus ictu, etsi vel prope casuris, unus tot funera contra Restitit, exstinxitque lares, agrisque colonos

Reddidit et leti rapuit de faucibus urbes. Nulla relicta foret Romani nominis umbra, Ni pater ille tuus jamjam ruitura subisset so

54쪽

Pondera, turbatamque ratem; eertaque levasset mi Naufragium commune manu. Velut ordine rupto, Cum procul insana traherent Phaethonta quadrigae, Saeviretque dies, terramque et stagna propinqui Haurirent radii, solito cum murmure torvis S Sol occurrit eiquis; qui postquam rursus heriles Agnovere sonos rediit meliore magistro Machina, concentusque poli, currusque rempit Imperium, flammaeque modum : sic traduus illi, Servatusque oriens at non pars altera rerum o Tradita, bis possessa manu, bis parta periclis. Per varium gemini scelus erupere tyranni Tractibus oeciduis hunc saeva Britannia fudit; Hunc sibi Germanus famulum delegerat exsul; Ausus uterque nefas, domini reversus uterque Is Insontis jugulo novitas audere priori Suadebat, cautumque dabant exempla sequentem. Hic nova moliri praeceps hic quaerere tuta Providus hie fusis, collectis viribus ille: Hic vagus, excurrens hic intra claustra reductus. Disalmites; sed morte pares evadere neutri si Dedecus, aut mixtis licuit procumbere telis. Amissa specie raptis ii,signibus, ambo

In vultus rediere suos et manibusque revinctis

oblati gladiis submittunt, a paratis: sgi vitam veniamque rogant. Pro damna pudoris

Qui modo tam densas nutu movere cohortes, In quos jam dubius sese libraverat orbis, Non hostes victore cadunt, sed Judio sontes. Damnat voce reos, petiit quos Marte tyrannos so Amborum periere dueesu hic sponte carina Decidit in fluetusa illum suus abstulit ensis. Hunc Alpes, hunc pontus habet. Solatia caesisFratribus haec ultor tribuit meis auctor uterque

Labitur Augustas par victima mitigat umbras. s3 Has dedit inferias tumulis juvenumque duorum

Purpureos merito placavit sanguine Manes.

Illi justitiam confirmavere triumphis

55쪽

Praesentes docuere Deos uine saecula discant, Indomitum nihil esse pio, tutumve nocenti. Im Nuntius ipse sui, longas incognitus egit,

Praevento rumore, visa inopinus utrumque Perculit, et clausos montes, ut plana, reliquiti Exstruit immanes scopulos, attollite turres,

Cingite vos fluviis, vastas opponite silvas et ImGarganum Alpinis, Apenninumque nivalem Permixtis sociale jugis, et rupibus Haemum Addite Caucaseis involvite Pelion ossae: Non dabitis murum sceleri qui vindicet, ibiti Omnia subsident, meliori pervia causae. IIo Nec tamen, oblitus civem, cedentibus atrox Partibua infremuit. Non insultare jacenti Malebat mitis precibus, pietatis abundans,

Poenae parcus erat paci non intulit iram. Post acies, odiis idem, qui terminus armis. Iis Profuit, hoc vincente, capi multosque subactos, Prospera laturae, commendavere catenae, Magnarum largitor opum, largitor honorum; Pronus, et in melius gaudens convertere fata. Hinc amor, hinc validum devoto milite, robur Io Hinc natis mansura fides hoc nobilis ortu NRaueris, aequaeva cum majestate ematus, Nullaque privatae passus contagia sortis. Omnibus acceptis, ultro te regia solum Protulit et patrio felix adolescis in ostro; 2s Membraque, vestitu nunquam temerata profano, In sacros cecidere sinus Hispania patrem Auriferis eduxit aquis te gaudet alumno

Bosporum Hesperio de limine surgit origo: Sed nutrix Aurora tibi. Pro pignore tanto soCertatur geminus te civem vindieat axis. Herculis et Bromii sustentat gloria Thebas: Haesit Apolline Delos Latonia partu et Cretaque se jactat tenero reptata Tonanti: Sed melior Delo, Dictaeis clarior oris, Isa se dedit hoc Numen regio. Non litora nostro

56쪽

Siseerent angusta Deo; nec inhospita Cynthi Isr. Saxa tuos arius duro laesere cubili. Acclinis genitrix auro cireumflua gemmis, In Tyrios enixa toros ululata verendis ImAula puerperiis. Quae tunc documenta futuri linae voces avium, quanti per inane volatus linis vatum diseursus erat tibi corniger Ammon, Et dudum taciti rupere silentia Delphi. Te Persae cecinere Magi te sensit Etruscus I sAugur et inspectis Babylonius horruit astris.

Chaldaei stupuere senes Cumanaque rursus Intonuit rupes, rabidae delubra Sibylla, Nec te progenitum Cybeleius aere sonoro Lustravit Corybaar exercitu undique fulgens Iso Adstitit C minui signis augustior infans. Senti adorantes galeas, redditque ferocem vagitum lituis. Vitam tibi contulit idem Imperiumque dies inter cunabula consul Proveheris signas, posito modo nomine, fastos; Donaturque tibi, qui te produxerat, annus. ISGIpsa Quirinali parvum te cinxit amictu Mater, et ad primas docuit reptare curulem Uberibus sanctis, immortalique Dearum Crescis adoratus gremio tibi saepe Diana ImMaenalios Meus venatricesque pharetras suspendit puerile decus tu saepe Minervae Lusisti clypeo, fulvamque impune pererrans Mida, tractasti blandos interritus angues. Saepe tuas etiam jam tum gaudente marito, ISSVelavit regina comas, festinaque voti Praesumtum diadema dedit tum lenibus ulnis sustulit, et magno porrexit ad oscula patri. Nec dilatus honos mutatus Principe Caesar, Protinus sequaris fratri nec certius unquam Iet Hortati Superi r nullis praesentior aether Alluit ominibus tenebris involverat atra Lumen hiems, densosque Notus collegerat imbrem Bed mox eum solita miles te voce levasset,

57쪽

mina dissolvit Phoebus pariterque dabantur I sMeptra tibi, mundoque dies religine liber, Bosporus adversam patitur Chalcedona de . Nec tantum vicina nitent sed tota repulsis Nubibus exuitur Thraee Pangaea renident, Insuetosque palus radios Maeotia vibrat. ImNec Boreas nimbos, aut Sol ardentior egit:

Imperii lux illa fuit praesagus obibat

Cuncta nitor risitque tuo Natura sereno.

Visa etiam medio populis mirantibus, audax stella die, dubitanda nihil, nec crine retuso Issa Languida, sed quantus numeratur nocte Bootes. Emicuitque plagis alieni temporis hospes Ignis, et agnosci potuit, cum Luna lateret. Sive parens Augusta fuit, seu forte rei utri Divi sidus avi seu te properantibus astri Iso mere, Sol patiens eoelum commune remisiti paret, quid signa ferant ventura potestas Claruit Amanio, subita cum luce comarum Innocuus flagraret apex, Phrygioque volat vertice fatalis redimiret tempora candor. IssAt tua coelestes illustrant omina flammarumlia ab Idaeis primaevus Iupite' antris Possessi stetit arce poli, famulosque recepit, Natura tradente Deos Lanugine nondum vernabant vultus, nee adhuc per mila fluebant ram

Moturae convexa eomae tum acindere nubes Discebat, fulmenque rudi torquere lacerto. Laetior augurio genitor, natisque superbus

Iam paribus, duplici fultus consorte redibat, Splendebatque pio complexus pignora curru Eos

Haud aliter summo gemini eum patre Lacones, Progenies Ledaea, sedent in utroque relucent mater, utroque soror simili chlamys effuit auror

Stellati pariter crines juvat ipse Tonantem Error, et ambiguae placet ignorantia mare sto

Eurota proprios discernere nescit alumnos.

Ut domus excepit reduces, ibi talis tecum

58쪽

Pro rerum stabili fertur ditione loeutus: di tibi Parthorum solium Fortuna dedisset, Care puer, terrisque procul venerandus Eois, NIs

Barbarus Arsacio consurgeret ore tiaras;

Suffceret sublime genus, luxuque fluentem Deside nobilitas posset te sola tueri. Altera Romanae longe rectoribus aulae Conditio virtute decet, non sanguine, niti mMajor et utilior fato conjuncta potenti, Vile latens, virtus quid enim submersa tenebris Proderit obscuro veluti sine remige puppis; Vel lyra, quae reticet vel, qui non tenditur, arma. Hanc tamen haud quisquam, qui non agnoverit antae Semei, et incertos animi pacaverit aestus, 22sInveniet longis illuc ambagibus itur. Disce orbi, quod quisque sibi. Cum conderet inua Nostros, aetheriis miscens terrena Prometheus, Sinceram patrio mentem furatus olympo, MOContinuit claustris, indignantemque revinxit. Et, cum non aliter possent mortalia fingi, Adjunxit geminas illae, cum corpore lapsae, Intereunt haec sola manet, bustoque superstes Evolat hanc vita capitis fundavit in arce, tu Mandatricem operum, prospecturamque labori. Illa inferius collo, praeceptaque summae Passuras dominae, digna statione locaviti Quippe opifex, veritus confundere sacra profanis, Distribuit partes animae, sedesque removi adoIram sanguinei regio sub pectore cordia Protegit imbutam flammis, avidamque nocendi, Praecipitemque sui. Rabie succensa tumeaeit: Contrahitur stupefacta metu: cumque omnia meum Duceret, et requiem membris vesana negaret sInvenit pulmonis opem, madidumque furenti Praebuit, ut tumidae ruerent in mollia fibrae.

At sibi cuncta petens, nil collatura Cupido,

In jecur et tractus imos compulsa meis L .

Quae, velut in manes reserat dum bellua rictus, Mo

59쪽

mpleri pascique nequit nune verbero eura MI Torquet avaritiae stimulis nune flagrat amorum ;Nunc gaudet nune moesta dolet satiataque rursus Exoritur, caesaque redit pollentius Hydra. Hos igitur potuit si quis sedare tumultus, 255 Inconcussa dabit purae sacraria menti. Tu licet extremos late dominere per Indos, Te Medus, te mollis Arabs te Seres adorent; Si metuis, si prava eupis, si duceris ira, Servitii patiere jugum tolerabis iniquas soInterius leges. Tunc omnia jure tenebis, Cum poteris rex esse tui. Proclivior usus In priora datur suadetque licentia luxum, Illecebrisque effrena favet tum vivere caste Asperius, cum promta Venus tum durius irae Iss usulitur, cum poena patet sed comprime motus a Nec tibi, quid liceat, sed quid fecisse decebit,

occurrat mentemque domet res eius honesti. Hoc te praeterea crebro sermone monebo, Ut te totius medio telluris in ore 2 o vere cognoscas, cunctis tua gentibus esse Facta palam nec posse dari regalibus usquam Secretum vitiis nam lux altissima fati occultum nihil esse sinit latebrasque per omnes Intrat, et abstruaos explorat fama recessus sisSi pius in primis nam, eum vineamur in omni Munere, sola Deos aequat clementia nobis. Ne dubie suspeetus agas, neu falsus amicis, Rumorumve avidus qui talia curat, inanes Horrebit strepitus, nulla non anxius hora. Ego Non sic excubiae, non circumstantia pila, Quam tutatur amor non extorquebis amari. noe alterna fides, hoc simplex gratia donat. Nonne vides, operum quo se pulcherrimus isse Mundus amore liget, nec vi connexa per aevum 28sConspirent elementa sibi Z quod limite Phoebus Contentus medio, contentus litore pontus ZEx qui perpetuo terras ambitque vehitque,

60쪽

Nee premat incumbens, oneri nee cesserit, aeri Qui terret, plus ipse timet sors ista tyrannis raso Convenit. Invideant claris, fortesque trucident. Muniti vivant gladiis, septique venenis; Ancipites habeant arces, trepidique minentur:

Tu civem patremque geras tu consule cunctis, Non tibi nec tua te moveant, sed publica vota. 2ssIn commune jubes si quid, censesve tenendum, Primus jussa subi tunc observantior sequi Fit populus; nec ferre negat, cum viderit ipsum Auctorem parere sibi. Componitur orbis Regis ad exemplum nee sic inflectere sensus Eoo Humanos edicta valent, ut vita regentia. Mobile mutatur semper, cum prineipe, vulgum His tamen effectis neu fastidire minores,

Neu pete praescriptos homini transcendere fines: Inquinat egregios adjuncta superbia morem os Non tibi tradidimus dociles servire Sabama; Armeniae dominum non te praefecimus orae; Non damus Assyriam, tenuit quam femina gentem Romani, qui cuncta diu rexere, regendi: Qui nec Tarquinii fastus, nec dura tulere sto Caesaris Annales veterum delicta loquuntur. Haerebunt maculata Quis non per saecula damnet Caesareae portenta domus i quem dira Neronis Funera, quem rupes Caprearum tetra latebit, Incesto possessa seni 2 Victura feretur Is

Gloria Trailani non tam quod Tigride victo, Nostra triumphati fuerint provincia Parthi, Alta quod invectus fractis Capitolia Dacis; Quam patriae quod mitis erat. Ne desine tales, Nate, sequi Si bella tonant, prius agmina duris

Exerce studiis et saevo praestrue Marti. 2INon brumae requies, non hibernacula segnes Enervent torpore manus. Ponenda salubri Castra loco praebenda vigil custodia vallo.

Disce, ubi denseri cuneos, ubi ornua tandi IMd vius, aut iterum flecti quae montibus aptae,