장음표시 사용
111쪽
Ad inflammatos, aut alioquin vitiosos artus. Carcinoma. lnesiceris; serperiis tum morsus. Mus araneus. Fracta. Luxa. Fistula. Malagma, unguentum. --guae inustae medela. Agglutinatorium.
egit de albuginibus oculorum , de oculis contusis. Mirifica . & pene incredibilis administratio, qua fetum in ipso utero manu jubet incidere. De utero prolapso reponendo. De parotidibus, frequenti equorum malo. De strum is rumpendis, de polypo. De cervice perversa, quam injectis per cutem fibulis restituere tentat. De armis luxatis, armis suppuratis, tumentibus. Ulcera putrida maxillarum. Ponis prolapsis quem acri Stimulo revocari posse putati Herniae: Scro. tum fibulis constringit, donec funiculus computruerit. Τestium tumor & inflammatio. De fluxione in genu. Equi suffraginosi. Marmor, quae pedis est rigiditas, ex callOIO topho nata. Equi a calce combusti, priaecipites dati, a calcitrante equo percussi. Fracta. Formicatio, ficus. Nervi vulnus. Ad serpentum morsius, & scorpii, muris aranei, phalangit. Hirudo in ore. De urendi ratione. Castrandi modus t adhibet ignem & fibulas. Fracta; ad pedes molles. Ulcera varia. Ex bdellio malagmata, emplastrum. CELSUM
EUMELUs, quem idem citat HIEROCLEs. Εjus de locis, in quibus vena inciditur. Idem de albuginibus, oculorum cicatricibus. De parotidibus & stru-mis. De maxillarum tumore. De cervice emota. Crurum defluxio. Serpe
tum ictus. Ad subtritionem. Luxa. Cataplasmata ad sedem procidentem , parulides. PELAGONIus. Εjus multa huc pertinent; de inflammatione, quae sectae venae supervenit. Ad ictus oculorum collyrium. Fracta cervix aut crus; laesi ar- mi. Vertebrae luxatae. Penis prolapsius. Meliceris, mus araneus. cornu fiL. sum. Malagmata & viride emplastrum s alia unguenta, lipara, ad linguae vulnera.
t 'HEONNEsTus de albuginibus; de strumis & ton liliis ; de seactis armis. Utiurere oporteti Ad subtritionem. TIBERIus de scapulis luxatis; ad scabiem. ANATOLIus ad ictum scorpionis, ad haustam hirudinem: ungulam fissam. Idem, ut videtur, qui in Geopomcis.
ARCHIDEMUS, cujus est malagma. HIPPAsIUs HELI As, cujus medicamentum ex argenti spuma. TETRIPPI aliquot medicamenta. STRATOΝICUS. VETERINARI Us apud HIEROCLEM citatus. Hi
112쪽
HIEROCLEs I. C. & ethnicus, qui multa priorum videtur collegisse. EJux sunt de albuginibus: ad ictus, ad contusiones oculorum & ungues. De ventre perforando non perserendo, ut in editione Ru ELLII ad eximendum se tum, fe-xe ut in AEsYRTI consilio. De parotidibus; de tonsillis., de aurium lilceiibus. De strumis resolvendis. In hydrope urit, ut vitet intestina. De polypo; decervice adtrita , perversa. Pustula a tritu nata. De ulceribus in spina dorsi. In ore ulcera Vulnus pectoris: iubet filuuam injicere. Penis prolapsus. Testium tumor & inflammatio. Hernia, defluxio in genu, in pedes. Marmor. Radius fractus; ulcera serpentia; vulnera. ca dchere consui. Equus praeceps datus, italce percussias. Crus fractum, quod serulis & quiete, sere ut in homine curat. Fracta. Fragmentis ossis per tophum codjunctis ignis admoveatur. Carcinoma, meliceris, abicelsus, extrahendi aculei; ustio ut curanda. Formicatio, ficus; ad serpentum morsus & scorpii, muris aranei, phalangit. Hirudo ori adhaerens. Castrandi modus. Fracta. Fillula. Malagma tripli erum ι emplastrum; alia medicamenta externa. Glutinans. Barbarum. Hippacopum. Agglutinantia. Auctor hujus operis non est Hi EROcLEs. Praefatio quidem libri I. & II. ei tribuitur, sed utique ipse HIEROCLEs nomine suo Oi0 citatur. & demum plurima medicamenta & curationes integrae reperiuntur, nulli nomini adscriptae, dum aliis HIEROcLIs nomen praemittitur. Post Geopomoos B collectio veterinariorum secta est, quorum plusculi cutentur e , temporibus ut puto christianis. GREGORI Us d enim nomen, cum quo pastillus recensetur, nisi fallor , est christiani. Plenissime videntur de v tcrinaria Aps YRTus scripsisse & HIERoc LEs. Edidit J. Ru ELLIus veterinariae medicina libros duos. Paris I s 3o. sol. Latine versos ex Graeco codice. Lego collectionem etiam prodiisse Eger. ISTI . fol. RUELLI Us vocum ad veterinariam pertinentium toxicon adjecit. Codex ditior a s. medicamentis Graece exstat in Bibliotheca dODLEIANA, ABsYRTI nomine n. 6 . demum Cantabrigiae, codex est vulgato melior, quam vidit UFFENBAcΗIus se . An eadem est eollectio hippiatrica cum figuris, multum discrepans ab editis Isa AcI VOss II Cod. BRIT. n. 22IT. Cum magna pars operis epistolis fiat ad varios scriptis, multae sunt ad me. di s veterinarios, quorum nomina hic repeto, cum nihil ultra rcpererim. DAMON LAODIcENsIs. SEcUNDUS. APELLES LUDICENsIS. EPIPHA
113쪽
x ANDRINus o). PasICRATEs ALEXANDRINUS. g. XLUL UEGETIUS. Summi virl nomen barbarus aliquis multo nuperioris aevi homo usu pavit. Hoc tamen opus hic ob id ipsum nomen recenseo ; etsi ipse auctoe VEGETIure citat. Italici nuperi idiomatis pluscula vestigia reperL Foei pro igne. Glante ferreo calceare Q. Gamba b , battitura chalybis o si e barbare declinatur malagmae, cum malagmatis scribi oporteret. Multa sunt chirurgica; venae incidendae ratio, deque ratione foci, s Ignis admoti. De calculo lis: else ubi vesica rupta sit: jubet per vulnus recti intestini& vesicae aculeo lapidem ejicere. De capitis vulneribus & calva fracta; de auiarium ulceribus. De oculorum morbis r in platochoria pupilla justo latiori negat posse Te imaginem tuam in equi oculo videre. De paracente si oculi, de staphylomate. De suffusione curanda flatu per nares inpuli, Venam intra naiares secat o; variasque alias in equo venas. De strumis, glandulis, fistula &peeuliariter de maxillae, faucium & capitis tumoribus; de lingua incisa, olle fracto , polypo, cervicis vulneribus, scapularum dissolutione . armis laesis.
fractis articulis, marmore, Oetaena. Ex ungulatio, ungulae molles; de dorso laeso, pulmunculis in dorso, vulnere, luxato talo; Viperae, aranei muris, phalangit morsu , & rabidi canis, quo loco cutem cuprinis cauterii' jubet urere. Igne mutatum utebatur in morbo subculaneo, ad morsus Venenatos animalium , etiam
alias f . Frequenter etiam scarifat g . Setonem ex consiliginis radice pet tem ducit h . Sinapi adhibet, sed praesert cauterium si . Trichiasin trania suendo sanat, ut fiebat in homine ch). Cataractam ut in homine depono. hat o. Bovem sagitta conpungo, fistulam subdo. post triduum iterum aquam
114쪽
edueo cui . Fistulam ani non syringotomo curat, sed papiri injectione ux
Castratione boves roborosos fieri, ctetano corripi si negligantur p . Sagitta: hovem curat hydropicum. Ad finem medicamenta. Etiam hic TiTRippus citatur & CHIRON; iste frequenter ι tum APsYRTUS, PELAGONIUS. Prodiit Basil. Is 28. 4. edente H. de NEU ENARRι tunc SAMBUCO cuin Tante I 74, & multum castigatius cum rusticis opera J. MATTHIAE GESNER viri ILL. Lips I73 . q. ' ni S. XLVII. PLINIus UALERIANUR. Magno, quod usiarpat, nomine indignus, MARcgLLo undique similis, &TRALLIANO nuperior, siquidem L. U. ex eo auctore exscriptus est. Mus de re medica L. V. Lepe excuti sunt, & Basil. I 28. sol. . valde vitiose. Medicamenta sunt omnis generis, & simplicia & compositas pleraque m dici scopi, tamen etiam ad mala externa pertinentia, ut capitis vulnera a ,
pessus Livi ANus f; ad auriculae mala se i parotides d ; oculorum mala H; Narium cD; oris g . dentium ch ; ad fauces & uvulam ci); ad mammae cancrum ); intestina vulnerata cl) & rupta cin); calculum n); ramices H; pedum mala 00: ad ulcera & cancros H; abscessus ν ι ltrumas GP; car-hunculum t); ambulta cu ι mala culanea bb; livores ossa fracta o, morsum canis rabidi se i S alios morsus O . Reliqui
115쪽
Reliqui 'stri vix huc faciunt.
ARTE 'ii Di ANio Nis dentifricium MARCELLus citat. Et Cosae I MEDI cI ad anginam. EUTYCHIANI archiatri aliqua- ,. XLVIII. MARcELLus vulgo EMPIRICUS. ΤΗΕo Dosii M. Ares,ter, Burdigalensis, perinde ut ille PLINius compilator quoruna cunque consiliorum ; infidus. etiam quando se ipsum medieamenti vim dicitar expertum est e. Eius L. de medicamentis prodiit Basil. Is 3 s. l. ' JANO CORNARIO interprete, & in collectione STEPHANI. Ad chirurgica
reseras medicamenta, quae suadet ad tubera & culanea mala capitis, ad oculorum dolores, ubi suum interpouit experimentum, multumque opto utitur. L certis acu excaecatis aciem oculorum sponte redire. Ad aurium dolores & ulcera, tum narium, oris. dentium vitia. quorum vermiculos initu necat bituminis a
censi. Ad uvam & fauces; uvulam caustico medicamento jubet consumere; ad paronychiam; ad mala culanea, ad calculum, ani fillulas, partium genit lium vitia, artuum dolores & vitia. Totum SCRIBONIUM exscripsi, & tantum compilavit ineptiarum & superis stitionum, ut nauseae sit legenti. EUTROPIO regnante chirursia adhuc illa mascula superfuit, & multi perierunt, qui cum vellent eunucho similes esse, cum barba vitam amiserunt. Apud PROc Op Iuri reperiuntur medici argumenti aliqua, ut de spiculo supra oculum infixo, qui anno demum quinto de cute prodicrit. SEXTUM APULE iuri Platonicum, cui de medicina ex -animalibus liber tribulatur, uno verbulo tango, cum ad varia mala chirurgicu remedia proponat.
g. XLIX. Citati ab AETIO. CYRI Acus A RcRIATER Edessenus. EI Us pastillus adversus oraenam a CONsTANTINI sapo O . DANAI aridum ad oculos o. PETRI archiatri collyrium Q. Stratiotice ce ). MARIANI medici Asri medicamentum ad calculum D. Et Pre byteri in
116쪽
gram se, Saltatoris ad dolores artuum U. ANDREAE comitis, & MAIORIANI
siccum M. FAusTINI pastillus cin .
f. L. AETIUS. Amidenus, medicus seeuli quinti exeuntis. Magnum opus relὶquit, potissimum quidem ex GALENO compilatum & ex ORIBASIO . tamen ut etiam propria aliqua habeat, aut ex veteribus decerpta, quorum non alibi monumenta exstant, aut ex ORIBAs II deperditis, aut ex proprio etiam experimento natR.
Tetrabiblion dicitur XUI. librorum. Eorum partem J. B. MONTANUs latine redis didit. & partem JANUs CORNARus ; editiones hic tantum quatuor cito. Venetiis IS 3. 8. Basil. I 3 . sol. Lugdun. I 49. sol. , I 6α PORTAL. & inter principes STEPHANI. Quae chirurgica AETI Us habet, ea inter medica sparsa sunt. In L. II. de cantharidibus agit, quarum alas & pedes rejicere iubet, ex praeceptoris consilio. In L. III. de sinapismis B glandibus . clysteribus.
L. IV. morbi puerorum, hernia umbilicatis. In L. VI. aliqua sunt de canis rabidi morsu ex Ruro & PossIDONIO sumta: deinde medicamentariae compositiones numerosissimae. In L VII. plurima medicamenta ad oculorum mala, fere ex GALENO, etiam ΗοRI collyrium O . Habet & crudeles illas veterum operationes, ut periscyphisimum f. cranii excoriationem o. Multa SEvERI ocularia se . Ad aspritudinem, lycosis, collus, quem non vult deradi γλ Ad aegil pem, abscessum ce): Us corruptum urendum. Sic in L. VIII. Esn E antidotum g hic ad dentes & alias laudat. Sic alia capitis mala percurrit & curationes addit, etiam chirurgicas. De ancyloglosso. Ad extrahendas spinas misera invocatio S. BLASII. In L. IX. nasci in colo intestino lapides, rem tamen esse. m. L o In
117쪽
In Libro XI. satis su se de calculo, medice tamen potius, quam chirurgice. Vidissie se calculosum hominem, cui digiti threperent. Eum se lenibus medicamentis sanasse. Velicae scabies, tubercula. In L. XII. potissimum ad articularem morbum numerosa remedia externa. Interna ad servidas inflammationes. Pestilens faucium abscessus. Ex hermodactylis medicamentum si , quo se ipsum ait uti.
In L NIII. denuo medicamenta externa, etiam interna, ad animalium Veisnenatorum morsum, quorum vulnera diutusime vult aperta relinqui. Antidotus EsDRae hic describitur, quam & intus propinabant & extus illiniebant. MOrbi cutanei, & imprimis de elephantiast. Et malo etiam castrationem opponebant. Multa superstitiosa. Ut sibi timeant a sele sylvestri cichneumone, ut puto ad eos accedente, qui a crocodilo sunt demorsi. L. XIV. ad vitia ani & pudendorum, ad ulcera maligna. Ilic de pterygiis &de reduviis ci . Putes AETIUM ad propriam experientiam provocare. Non vero valde tuto de his compilatoribus definitur, qui saepe aliorum scriptorum Verba repetunti Cantharides ad leprosos ungues adhibeti Adeo in minuta se demittit. ut etiam de anulo nimis angusto agat. & de pedum clavis. Uarices ligat &exscinditi L. XV. de tumoribus tunicatis, de an evrysmatibus. De horum vim dona duplici & excisione γ fuse, tamquam ipse expertus, scribiti Uulnus prosundum semoris is , longo cum tempore sanavit medicamentum , quod atrachyialis ingrediebatur. Quae dicit de medicamento, quod ad ulcerosum adsectunt habuerit, vereor. ne sint GALENI. Sic etiam, quae de aceto & vino addit, quae negat se in fracturis adhibere. Iterum ait, se ny cter idem buglossi loco adhibero in emplastro PoLETI s. Totus vero liber est sere in medicamentis. Libri XVI. initium magis est chirurgicum, & plurima ad partum consilia con. tinet. De mulierum & mammarum morbis. De pure in abdomine effuso, quo in casu ALTI Us cauterium admovet. Uterum imperseratum serro aperit O . In extrema vulva, in vagina, in uteri osculo, ut fiat incisio, adhibito prius specu- Io p . Fuse de uteri inflammatione, quae emollientibus internis, externis c retur H . Calculus uteri. Eum educit incisione secta, depulsum versus vesicae coliatum G. Nymphae nimium incrementum ut castigetur D: id ait in aegypto vulgo
118쪽
Io7 vulgo fieri, antequam puellae nubant. De cauda, quae ct ipsa amputatur t . Denique etiam in medicamenta, & fere cosmetsca degenerat. HuGONIs SoLERII scholia non pertinent ad res chirurgicas. 3. LL ALi QUI AB ALEXANDRO CITATI.MAXIMIANI collyrium se . POLYDEucI collyrium O quod sit expertus. BUPATI ceratum o. f. LII. ALEXANDER. A patria, Phrygiae urbe, vulgo TRALLIANus dicitur, medicus seculi sexti.
Idem ex melioribus certe Graecae antiquitatis. AETIO , quem citat. nuperior, prior PAULO, a quo citatur. In medicamentis quidem potissimum versatur, quibus & compositionibus multum tribuit, nimiumque. Scripserat de morbis
oculorum 9 & de eorum curatione, ' se de fracturis scripturum promittit b . In iis autem, quae supersunt, habet aliqua ad plerygia se , scirrhum lienis si navit c , In arthritide euphorbio & sinapi seliciter usus est θλL. I. morbos culaneos capitis percurrit 3 deinde L. IL oculorum morbos, eum infinitis collyriis. L. III. aurium mala, parotides e dentium dolores. L. IX. de calculo renum & vesicae vitiis. Calculo varia opponit lithono triplica. etiam hirci sanguinem. L. XI. Amenta podagrica. Ipsam, quae manu utitur, chirurgiam non adtigit. Editiones interim cito tres. Graecam apud R. Stephanum Is 8. sol. Graeco latinam BasiL III 6. 8. latinam H. STEPHANI.
119쪽
f. LIV. PAULUS. EGI NET AH dudum a patria vocarunt, ipsi jam Arabes sit . Peregrinator, hinc dicius, obstetriciis laboribus exercitatus, ut etiam obstetrix audiis verit cl et minus plene , sed distincte de re obstetricia scripsit e . R & Alexandriae vixit o, tempore AMRU, vice regis Egypti, seculo adeo septimo jam adultor Hunc principem inter Graecos chirurgiae auctorem censet FREINDIUS cs , ut etiam CELso praeserat, & ei ipsi sere superstructa esse putat, quae nuperiores, & ipse HIERONYMUs FABRICI Us, de chirurgia scripserunt. Proprium enim suum judicium esse secutum, & ab ipso GALENO g) passim recessisse FRE INDI Us adnotavit. Ipse quidem PAULus O se pro collectore dedit.& opus esse molitum ORIBAsIANO majori brevius, plenius Vero compendio, quod idem ad EUsTATHIuri dederit: pauca addit se adjecisse, quae in actis operibus sibi visa fuerint & comperta. Plurimum CELSO utitur, & AETIO. In L. III. de oculorum nonnullis malis. Veteres suffusionem cum glauc male conjunxisse si ; nuper distingui utramque, quod glaucoma insanabilis sit Ientis crystallinae morbus; suffusio humor effusus inter eam lentem S inter corneam tunicam. Aurium & dentium mala. Hernia umbilicatis. Mala externa , ulcera , strumas, ramices, scirrhos, cancros, ita recenset, ut eam medelam doceat adhibere, quae a medicamentis repetitur. In eo etiam libro agit de partu docili, & inflammatione uteri, ex methodioo aliquo medico, cum diatriton jubeat observare. In L. IV. mala culanea universi corporis ad medicorum modum percurrit, ambusta , ulcera, gangraenam, tumores varios, emphysema, scirrhum, camerum, fiitillas, vulnera etiam nervorum, dracunculum. ,
120쪽
Liber quintus & sextus potissimum ad chirurgiam spectanti L. V. de morsu serpentum , & rabidi canis, phalangit, scorpii. Morsus illos serpentum tu.
het ex lugere. A canibus rabidis demorsos paucissimos, si ullos, mortem cliu-gere , qui aquae metum palsi lint, multos vero servatos , quibus ante uq a metum vulnera incisa suerint. De saltatione a phalangit mortii nihil habet. CI EO-PAΤR Ε alpis & mors vulgo nota. L. VI. de chirurgicis administrationibus a capite ad calcem. Adversus ophthalmiam os ipsum in vertice exurebant. Hydrocephalum externum incisio. ne adgreditur. Λngiologia, puta, quae in equis adiministratur; Vasa capitis atramento notata, incisa cute, hamulo elevata resecantur. Hypospathismus 3 incisiones traiisversae in fronte ad os usque ductio ; deinde depulsa cute vasa omnia
resecantur. Peri scyphismus: cute verticis ad Os usque incisa. osse naso. Calis culos de aure ut educas. Magna venarum, quae inciduntur, varietas, etiam angularis oculi, narium ven e internae. Alas adversus frequentiam luxationum exurere docet. Duplex cirli,cele, altera venosa, quae possit curarit, arteriosa altera,
quae tangi non debeat. Catheteris ulus. Calculi etiam in adulto sectio. In hydr cele totum scrotum dividit. Sutura nuperis inventa poli incisionem. Ut abdominis vulnus syringotome dilatetur, ut intestina reponantur, haec ex GALENO . De transsiuenda palpebra superiori adversus duplicatam ciliorum seriem , quam cur tionem ait securam esse, cum CELSus reiecisset: de alia ejus mali curatione ; de mediaco, qui solo medicamento elcharotico utebatur. Pterygii resectio, accurate. Negat administratione chirurgica staphylomatis visus usum reddi. Auribus illapsa ipse extraxit, monente jam Cl. UOGEL. Polypum narium vinculo interceptum resecat. Ut spinae de gutture educantur. De strumarum amputatione, quae insignis certe est administratio. De luxatis cum ulcerer periculo plena esse; debere septimo die reponi, praemisso prognostico. Maxillam integre luxari non posse 9 , subluxari utique. Ut CELSUs, ita noster claviculam antrorsum negat luxari, sed cartilagineum os emoveri, quo clavicula cum sterno committatur. Humerum antrorsum negat luxari, reponi variis modis. sed nos inquit, ambeutiamur. Patella fracta laborari in adscensu. In fistula lacrumali csse, qui terebra viam in nares aperuerint: sufficere vero adurere, ut squama decidat. Periisse.
quibus aqua simul es semel de abdomine emisia sit. Ustio palpebrae: solere suo revo id fieri causticis. De suffusione & depositione cataractae, sere ut ad initium usque hujus seculi factum est. De bronchoto me, fuse ex AN TYLLO. De amputando sit perfluo digito. De virorum mamma nimis ampla & quasi muliebri diminuenda. De paracentesi abdominis, quam scalpello administrat, deinde fistu- Iani inmittit. De herniae sectione : recentiores sarcotica sutura uti. Singulas fuisniculi spermatici venas vinciri. Rupta hernia, quae subito nascitur, tum altera, in qua peritonaeum non est nisi dilatatum: hanc herniam solam curandam adgreditur. Testiculum aufert. Cauterio posse exuri. Peritonaeum incisum ob O. 3 bubon