장음표시 사용
101쪽
De uleere epiglottidis, de inflammatione & vulnere eordis, ct de tempore . quo ex eo aegroti pereunt. Icterus a viperae morsu. Abscessus varii. De canis rabidi morsu. Fatetur dolorem a pituita vitrea natum sibi imposuisse, ut prodalculi semplomate haberet. Qui cum cordis vulnere aliquamdiu supervixerint. Calculum ex intestino decedentem alios vidisse, se nunquam. Canem solum ra. bidum fieri, ejus salivam inficere. In Commentario ad L. VI. Didemiorum agit de calculi generatione & signis; de tuberculis & in capite tumoribus. Fere medicus. In Conmr. ad Prognosicon de bonis puris qualitatibus. Abscessus crurum ex purulentis pulmonibus nati, cujusmodi casum vidi, qui in cariem semoris erupit. In notis ad aphorismos pluscula sunt chirurgica. Consuetam & familiarem sibi malleolorum scarifationem citat. Vulnera cerebri majora vidit sanata apud Praeceptorem PELOPEM. In l. de plenitudine malleolorum scari sationem obesis commendat; delectum venarum ad certarum partium mala levanda admittit. & eas venas describit. Arteriotomen in temporibus & post aures laudat. Incisam in eubito arteriam se injecto vinculo absque an evrysmate sanasse, & praestare totam dissecare arteriam. In l. hitroductionis chirurgica etiam breviter traduntur 3 calculi curatio. mo hi oculi, & crudeles illae veterum administrationes. Libellus de cura lapidis medicamentarius est. Lib. de morbis oeulorum, cujus est codex in B. R. P. n. 227 . In L. I. de IIIpp. & PLATONI s decretis deliructo sterno, inciso pericardio, puerum sanavit. In ad viser. m. it. L. VII. mortem Vidit supervenisse, cum ob vulnus a teriae, artus nimis diu vinculo fuisset interceptus. In L. VIII. artei iam incisam transversim jubet dissecare. Adparet ex his, GALENUM non adeo verae chirurgiae suisse imperitum, molia Iemve, ut quidem M. A. SEVERI NI est judicium. Arteriarum equidem incisione abstinere maluit, & crudeles illas veterum ultiones non videtur amasse, cum multum ab internis medicamentis, a purgantium vi, & a diaeta speraret. Magnam partem tamen sui laboris utique posuit in re medicamentaria, quam accurate didicit, etiam pretio conducto magistro, & manu sua exercuit, ut omnino ruri, si quando medicamentis vulgaribus destitueretur, in casu praesentialia & alia medicamenta componeret. & propolide, sermento & oxelaeo Vulnera nervorum curaret a . Testas ultas M pauperibus utendas dedit. Adversus achores ipse chartam exussit, pauperibus medicis o euporista tradidit. Ea . primum libri VII. de compositione medicamentorum secundum genera toti ad mala externa spectant. Hoc opus scripsi, cum alii duo libri conflagrassent, quos de eadem re consignaverat M. Solet autem praemittere rationes , quare
102쪽
PI Us vel illis medicamentis utatur, quare hoc illove modo ea componat, ut nempe ex simplicibus medicamentis, hoc vel illo certo gradu caloris vel frigoris notis, aliud compotiatur ejusmodi gradus, quo gradu natura nullum medicamentum suppeditasset. Nimiam etiam violentiam componendo frangi, gratiamque aliquam addi. Exemplum dat, ut sua manu ex chalcitide medicamentum praeparaverit & coxerit. Ipse varia excogitavit auxilia. & Phoenicium suum citat e . Lithargyrium ut lavetur. De medicamentis ex lithargyrio . cerussa, molybda nar de ulceribus ι ad ulcera cacoethea, & de emplastris albis. Ipse cum ulcus semoris, etiam fistulam, palsiis esset, sanatus est meris illinitionibus; & alias medicamento ex Oxelaeo & lithargyrio fillulas sanavit. L. II. porro agit de emplastris, variorum colorum. Fortia medicamenta cum aceto digesta mitescere: ut cum aerugine preparentur: diu cocta gilva reddi. Calagmaticae Barbarum suum. Glutinantia, Barbara, quae ex bitumine. L. III. potissimum ad vulneratos nervos. Tendines in gladiatoribus male curatos se vidi se, ut quasi cocti viderentur. De rhizopolis querela , qui medicamenta contaminent. Putrido tendini lixivium adfundit: inflammato oleum. Ad ea mala. tendinum & nervorum vulnera, euphorbium cum oleo. Ut quis nervo conpuncto die septimo interieriti In puncturis cutem jubet duobus locis incidere. Metallica ad nervorum vulnera. aerugo, misy. Compositio ex eupherbio. Medicamentum ad puncturas nervorum , adque rabidi canis vulnus non sinit vulnus claudi, factum ex pice, aceto, & opopanace. Punctis acriora, denudatis nervis imponit, quae mediocriter adstringant & una digeranti Medicamen. ta ex euphorbio, ex columbarum stercore, diabolanon, alia ad nervorum vulnera ibi reperias. L IV. ad ulcera maligna siccantia, metallica, terrea laudati Corpora mollia ab aerioribus pati phlegmonen. Ad ANDROMAc HI medicamenta varia monet;
ita & alibi suum judicium interponit. Ad CRITONEM, aliqua de cavis ulceriabus, tum ad AscLEPIADEM & ARCHIGENEM.L. V. Emplastra multiplicis usus. Ad ea, quae HERAs adversus ulcera maligna laudati Ut alii scriptores alios exscripserint, HERACLIDEM FIERAS , ΗΕ-RAM CRITO, CRITONEM ANDROMAc Rus. Pastilli. Solet autem ex variis seripi ribus numerosa ejusdem tituli medicamenta colligere. Arida ad nomas ,
L. VL Emplastra, iterum ad nomas. Virtutes medicamentorum ab ANDRON A cito neglectas supplet. Medicamenta plumbea ut coquantur. Fuse de Egyptio. Emplastra digerentia & extrahentia. L VII. emollientia. Seirrhi pathologia. Ut HERAs & AsCLEPIADEs indosibus dissentiant. Relaxantia. Acopa quae lassitudinem aut dolorem tollunt. In hoc opere GALEN Us potissimum HERAM. CRITONEM, ANDROMACHUM &AscLEPIADEM excerpit.
103쪽
Arabice L. IV. & VL cum adnotationibus HONAIN in B. Scurialensi,n. 79 i. Medicamenta varia GALENI ad posteros descenderunt, ut collyrium , quo usus est L Eucus pastor f . Malagma GALENicuri apud PAULUN g . Non perinde unice chirurgici scopi est alterum GALENI opus de compositioue medicamentorum secundum locos morbos . cujus L. X. GUINTHERIus vertit, emendavit NICOLAus M AccΗELLus O . Morbos persequitur a capite ad calcem.
L. II. ad vulnera capitis aliqua. L III. ad auris dolores, inflammationem. Recte monet, priscos non satis uias & discrimina morborum in praescribendis medicamentis considerasse. Ut parotides ad suppurationem ducantur. Pastillus ex charta usta GALENI. Ad-Versus aurium vermes ; inmittit veratrum. De polypo narium, brevissime: se usu diphrygis diu continuato eum consumsisse. Narium ulcera, & proprius ad ea GALENI pastillus. L IV. Ocularia medicamenta varia. Morbi oculi & palpebrarum per singulos. Ad suffusionem, fel hyaenae. Ad psorica etiam res cum admiscet. Minterias in temporibus se excidere. L. V. porro de oculorum morbis & dentium. Inflammatis acria & aiastringentia non conveniundi ARCHIGENEri solanum discutientibus non bene ad- mi Icuisse. Dentes nimis longos lima diminuit. Suum dat dentifricium. ' VI. oris mala. Adversus putredinem laudat atramentum sutorium. Nihil effici externis medicamentis, nisi interna conjungas. L. IX. aliqua externa ad hydropem. Pompholygis vim beneficam laudat. I ii duriis & -onte mortuorum de vulnere abdominis agit, in quo Ome tum adparebat: Amplius vulnus reddidit & consuit. In alio exemplo, bilis profluxit, in alio, urina a senatus etiam est, cui stercus de vulnere effluebat ci . In spurio de G aciis libro, etiam prolapsus & alia chirurgica tanguntur , quatenus medicamentis levantur. chirurgia GALENI s capitula varia ex operibus collecta M. s. sunt inter BODLEIANOs codices fixi b. XL.
104쪽
Obscura sunt tempora & scriptores pauci . neque satis certi aevi. In ALExANDRI APHRODIsEI propiematibus aliqua huc faciunt. Ulcera renum & vesicae difficulter sanari. Cur ulcera pupillae cicatrice clauIa alba sint. Uvulam si a radice resse veris, phthilis. Ophthalmiam contagiosam esse. Apud ELIANuri aliqua de demorsis ab aspide u . DIOGENEs LAERTI Us de PYTHAGORA dicit medico, qui de herniis scripse-
xit, cujusnam aetatis, non recordor.
In Geoponica collectione inque L XIII. & XUL aliqua sunt ad venenat rum animalium morsuS. In L XV l. de morbis internis equorum aliqua. L XVII. de boum castratione. ulcere, claudicatione ; omnia perbrevia. In JuLII POLLucis lexico Initrumentum chirurgicum ι morbi chirurgici. Sola tamen, ut notum eis, nomina. t In Q SERENI SAMMONI cI de medicina praeceptis saluberrimis aliqua ad chiis rurgiam iaciunt, ut 9 de fractis & luxatis superstitiosa quidem & vana consilia; deinde ad nervos incisos & dolentes cor ad ambusta cc; ad vulnera co; ad tollendas verrucas ta . EVENORIS tempora nunc non continuo reperio; citatur autem a CAELIO. Par centesin rejicit in V. suo libro curationum. ARIsToxENI locum habet de hydrophobia. g. XLI. ALIQUI, QUOS ORIBASIUS CITAT. POLITEs . cuius emplastrum geranium ad strumas O . quod dorycnium
105쪽
medicamenta ad ramicem adstringentia cum sandaracha & aliud ad phagedaenas ORI. BAsi Us habet 0 . ADAMANT Iuri sephistam de dentium cura AETius habet cit .
PHILAGRI Us. Ejus fragmentum de calculo reperitur in B. R. P. n. 2276. AETIus hunc scriptorem saepe citat. Diaeta eorum, quorum renes ex calculo laborant 0 . Idem calculum in urethra haerentem incisione saeta volsella eduxit 610. Magni ad eum finem feeit sanguinem humanum siccatum is & passerem troglodyticum o . De ganglio p , de stirrho q, Ceratum repetit AETIUS 19, tum alii. Collyria varia Ἱν. Medicamentum GALENI ad nervos fauciatos metallicum se efficax esse expertum t . PHILAGRII medicamentum ex nitro & oleo cu . Hippaee cae). Med. ad tophos γ , ad sanguinem reprimendum cc; discussorium a); ad evoeandum b . Malagma e . Idem cum metallicis destitueretur, de salicibus addidit d), cum auripigmento & alumine se . Unctiones ad uteri suffocationem D 9 strangulationem c g . Ad oris crustas M. DIO. Εjus collyrium habet ORIE Asius co & AETIus. PROcLI pastillus podagricus ., S. XLII.
106쪽
Pergamenus, IULIANI amicus, compilator. Prima collectio fuerat septu sinta librorum JULIANO Auo. regnante facta, quorum pars maxima interii: Supersunt quindecim priores libri, tum vigesimus quartus & vigesimus quintus, horum unicam editionem hic indico, lat. Basil. IV . 8. a. vol. In iis libris pauca hue faciunt; in libro quidem XIV. aliqua medicamenta chirurgici scopi explantis; de exulcerantibus, inter quae cantharides & nitrum tostum O , de adstringentibus D sic L. XV. med. ex animalibus fere, ut pleraque hujus scriptoris ex GALENO sumtat num aliqua propria sint AUCTOR Is difficile est dictu. Libro etiam L. V11. de venae & arteriae sectione agit, de cucurbitulis & scarificatione. Ulcere carcinode laborantem seminam se helleboro Ianalia.
L. VIII. de clysteribus. Deinde ex conjectura docti viri ANTONII Cocci II possidemus hujus coulectionis libros a XLIII. ad XLVI. Liber ergo de laqueis ex HERACLA habetur pro XLIII. co Eum Uinus Ur-
Dius convertit & edidit Paris I sol. misso non bene ORIRAsi I nomine redit in editione Basileensi, R in GEsNERIANA collectione. & in GALENI cIs ope. xibus I s62. sol. a GEsNERO curatis: & alibi COCCIIIus initium ex MEDICEo codice conversum dediti Vincula sunt ad universas corporis humani partes a capite ad calcem. pauca quidem, cum figuris; non deest vinculum, quale solebat ad calculi sectionem adLiberi, & quo caput una cum pedibus conprehenditur. Graecus codex exstat in collectione NICETIE , tum in MED IcEA , tum in duplici exemplari Parisino. Exstat etiam Latine in B. R. P. n. 5866. valde nuperus codex. Liber XLIV. dictus est, cum GALENI titulo. L. XLV. ex opinione doctissimi COCCHII est ORIBAs Ius ex HELIODORO de machinamentis UIDO UIDIO interprete: Redit in editione GALENI GEsN RIANA. Recusus suit cum Graeco textu in collectione NIcETR. Collecta sunt etiam ex veteribus, HIPPOCRATE, GALENO, aliis, sed etiam potissimum ex Architectonicis. Describuntur enim & delineantur polyspasti varii, quibus sortiis mae extensiones fiant, ad fracta S luxata. Deinde scala ad humeri luxationem.& si e porro ad universi corporis luxationes aptae machinae delineantur. Pro sem ris etiam luxatione hic administrationes reperias. Scamnum HIPPOCRATIs NOsTER Iaudat ad omnia, sed potissimum etiam ad spinam repellendam, quae retrorsum excessit. NILEI plinthium mutavit. De varia genu luxatione, ejusque repositione.
107쪽
L. XLVI. primum prodiit in collectione NICET E M Graece ' LatIne Coe- .culi cura. Pleraque sunt ex GALENICIS, quae exitant, & pollunt pro emei dando GALENI sermone passim adhiberi. Ipsas autem GA LENI voces ORIBA-sIus retinet. ut officium curandorum Fladiatorum a Pontificihus Pergamenis in se collatum sibi tribuat. Aliqua tamen Iunt ex HELIODORO, ARCHIGENE & AN-TYLLO. Saepe ORIBASII excerpta meliora esse GALENICIS, COCCHI Us.
L. de taxatis habetur pro XLVII, quem & ipsum ex collectione MED Ic EA Cocculus Graece & Latine edidit. Et ista sere ex GALENO sunt, ut iterum, quae GALENO acciderunt, sibi Mat accidisse. Aliqua ex AsoLEPIADE, ARCHI.GENE & HELIODORO. Deinde duplex exstat compendium magnae collectionis. Majus aliud , novem librorum. ad EusTATHIUM. Basileae prodiit IUI 8. I. B. RAsARIO interprete. tum Venetiis apud ALDUM IU . 8. Pene in omnibus libellis aliqua hue faciunt.
In L. I. de venarum, quae secantur selectu I tuto cephalicam, mediam ob ne vum non sine periculo secari. De arteriarum sectione, quas medici in tem p ribus, & pone aures incidunt. Tum de cucurbitulis, scarificatione ex ApoLLONIO , hirudinibus ex AN TYLLo , de dropacibus, sinapismis. L II. Medicamenta aliqua externa, interna alia. L. III. unguenta, emplastra. malagmata, cataplasmata, pastilli, collyria. smegmata, dropaces, alia ex antiquis, potissimum etiam ex GALENO. Collyrium ex aere ulto suum ad vetustas adsectiones citat. Liber VII. totus chirurgici est argumenti, ad ulcera, tumores, contusa, luxata, vulnera, carbunculos, fistulas, cancros, gangraenam e . sphacetum. bubonem , mala culanea. Externa iterum medicamenta. Malignis plumbum. nervis nudatis calcem & pompholygem adhibet. brevissime. L. VIII. ad oculorum malas tum aurium & dentium, ad canis rabidi morsum. L. IX. de renum & vesicae abstella. hujus ulceribus, tum pudendorum, de utero morboso prolapso, scirrhoso. Uas in vesica ruptum.
Altera brevior Buopsis ad EUN Apiure librorum est 4. Basil. Is s 7. 8. Vsnet. I U8. 8. excusa. In L. II. aliqua medicamenta simplicia, adtrahentia, digerentia. In L III. curatio ulcerum diversi generis, ambustorum, carbunculi, cameri. De sugillatione , contusione, nervorum vulneribus. itrum is, fistulis, bubonibus, scirrho, bronchocele, venenato morsia, hirudinibus. I ii L. IU. de nonnullis morbis culancis, ulcera capitis, sermulae aliquae veterum, ut ANDRONIs pastillus.
108쪽
oue sermo, ex L. VII. &VIII. collectionum AUGUsTINO GADALDINO interprete; exstat cum GALENO. Loci sunt ANTYLLI, HERODOTI, APOLLONII, & MENEMACHI. Num caput Io. L. VII. sit URIBksII, num APOLLONII non satis intelligo. ORIBAsturi sicarifatione , sed absque cucurbitulis, plurimum esse usunt FREINDIus adnotavit. Locus de viperae morsu est apud PAULUM D. Aliqua ORIBASII medicamenta ad posteros pervenerunt.
109쪽
diachylon vi . adstremas O , ruptor: um ω . candidum p . evocatorium se . e capparibus cr), apochyma ex ovis cs , parygron O . Varia ad lapides, etiam eieadae aridae is , ad alopeciam G, ad fracturas γ . Malagma ex stercore caprillo Q. Ad dealbandas cicatrices nigras O . Epithema ad uteri scirrhum ex lauri baecis M. Ad cancrum uteri co. Parygron O . Dropax Gallus θλExcerpta ex ORIBAsIO etiam de emplastris sunt in B. R. P. α 224o.
g. XLIIL THEODORus PRISCIANUS. Archiater UALENTINIANI II. Eius librorum ad Timotheum primus & tertius ad chirurgiam speetat. Primo farraginem tradit formularum ad morbos e tcrnos a capite ad calcem. Polypos narium a pulvere ex misy, chalcitide &aeris flore composito esse delapsos ipse se te item dat. Subinde etiam manu suadet rare, cauteria ad carbunculos admovere. Sed raro, neque certe laudes fidem merentur, quas nimias inutilibus saepe medicamentis prodigit. In L. IL de hydrophobia agit. Liber tertius est de muliebribus. In aureis aliqua parte chirurgiam adtingit, caeterum sere in sementis est pessitque. Uerum hoc aevo omnes bonae artes degeneraverant. Hi tres libri prodierunt Basil. Is 32. 4. Alia est editio . sed quatuor librorum . quam cum praefixo nomine OCTAVII HORATIANI HERMANNus de NE UENARR. vir nobilis. literarum cupidus, A gentorati Is 32. sol. edidit. In quarto libro, qui huic editioni aceessit, agitur de physica scientia. Farrago est medicamentorum, quorum multa sunt vanissuma. Citantur TITIANI medici thalasticum ad podagram D; TERENTII E YTYCHIANI antidotus; SEBAsTI dia moron 3 PHIs OPIlIANI CYso , puto chrysopharmacum ad mala ulcera, & PORPHYRII ad calculum medicamentum. Deinde Bagmentum de calculo ex HIPPOCRATE.
110쪽
THEODORI multa habet AETIus. Admirandum ad herniam, quod experti sumus, & cum admiratione sanavimus o; charta nempe in pilam trita. De narium fractura d . Malagma quosivim purem sanarit o. Ad cancrum exulceratum b). Habet etiam de venis ulcerae loeum RHAZEus ci . s. XLIV. LUPORIsTA, quae GALENO adscribuntur.
Certe non sunt GALENI. quem citant. Farrago est medicamentorum simplicium. tamen etiam compositorum, ad morbos varios, etiam chirurgicos; ad parotides , Ozaenam, polypos narium chic auripigmentum ι oculorum mala, dentes , uvulae vitia, calculosorum symptomata. Hic liber inscribitur ad GLAUCO NEM.
In altero libro ad SOLON Eri similia, & ad destruenda stigmata, frequentem
curationem, cum servi adeo facile ad senimas opes pervenirent. Ad dentes totulendos, & aliena. quae in gula haereant; cosmetica aliqua, Ocularia, ad main.
Tertius liber ad GLAucoNEM ejusdem est saporis. Adeo non GALENI est, ut BARNABAs monachus citetur g. XLV. UETERINARII. Μagna turba hominum fuit, qui cum veterinis mederentur, veterinarios se dixerunt medicos, quorum nomina vel ideo adpono, quod estrurgiam utique eum interna curatione conjunxerint. Neque hanc humiliorem artis medendi partem ab humana medicina undique separaveris, cujus artis principia fere eadem sint cum nostris. chirurgicae curationes etiam similiores. Non inertes fuerunt homines. Fracta ossa equorum praeter paucos casiis dissiciles utique sananda re. ceperunt, quem laborem nuperrimus auctor putet a se primum subiisse. Res medicamentaria utique est ad empiricorum morem, qui his temporibus etiam in medicina humana dominati sint. Quo aevo nostri viguerint, dissicile est dictu . neque eodem tempore floruerunt. Inter antiquiores videtur HIERONYMUs esse, de armis laesis apud HIEROCLEM citatus. HIPPOCRATEs ante HIEROCLEM poni debet, cum ad eum ABSYRTus epist las dederit veterinarias, delirumis, de armis 'uxatis; testium inflammatione.