In opusculum inscriptum reverendissimi Joannis Joseph Languet, archiepiscopi Senonensis, judicium de operibus theologicis f.f. Bellelli et Berti, aequissima huius expostulatio. ..

211쪽

,. veques de trance dans leurs Explications, sali tomber la,, censure de Clament XI. Mais I Arche vcque de Vienne,, sati voir que person ne dans l Egli se ne mutient ces emis,, pietes, & que te P. Quesnel en particulier les a toujourssi detestues. Nos itaque . si hujus Scriptoris aptum sit testimonium, eodem sensu proscriptas diximus theses Quesne listianas, quo sensu proscriptas assirmarunt centum Galliarum Episcopi; atque nos cum illis erravimus. Viennensis autesnAntistes Quesnellum a pravo illo sensu alienum fuisse fateis eur. Nobis cuin ergo Centum ipsos Gallicanos Praesules calumniis onerat, & Quesne ilium imprudenter absolvit, subversa, pro qua certat, Constitutione. Haec ex ratiocinatione illius Appellantis , Apostolicae Sedi, & Centum Episcosis contumeliosa, inferuntur. At inepta ea est, inquis, ac tenuiter diducta . Ita quidem . Sed cur hujus hominis contra me producitur testimonium, ac producitur ab Episcopo, qui fuit unus ex Centum illis ab auctore Gaeulae contu melia conviciisque nobiscum assctis pQuinto , ut ad ejusdem auctoris doctrinam , qua nobiscum se consentire gloriatur , mea revertatur oratio ; necesium est animadvertere, in qua san senistarum locandus sit classe: siquidem, ut praenotavimus, sunt in Galliis permulti . qui pro vera Augustini doctrina pugnant; sed in eo decipiuntur & errant, quod Constitutioni reluctantur, quoniam ista doctrinam illam impeti & reprobari quidam, ,haud recte consulentes Ecclesiae, vociferantur. Sane quod ait se nobiscum sentire circa relationem actionum humanarum in Deum, non est culpandum; quum id teneant bene multi , istorumque sententia nequeat absque nita teis meritatis rejici tamquam dogma Iansentanum , Centum Episcopis id contestantibus. Propugnantes systema duarum de lectationum , & in delectatione victrici statuentes gratiaec Scacitatem, dummodo ab iis afferatur libertas in disterentiae . a nota Iantanismi iminunes esse, arbitror me demonstrasse. Timorem autem servilem, omni actu amoris Dei propter se exspoliatum non lassicere in Sacramento Poenitentiae ad obtinendam justificationis gratiam, & Theologi orthodoxi tradunt, & nefas est horum sententiam alicujus

212쪽

Theologicae eensurae, aut contumeliae nota taxare dea creto Alexandri v Ili a Benedicto XIV. comprobato, in libro de Synodo. Doctrinai itaque Auctoris, de quo loquimur, non est, ut Languet iusi censet, omni ex parte san- feniana, ac, semota in Ecclesiae definitiones irreverentia, studioque nimio in Auctores damnatarum Propositionum , nescio an sit ubique falsa, ct erronea; idque declarandum relinquo Ecclesiae. Romanoque Pontifici . Insertur ex iis augeri in Galliis scandalum, & disse n. sones, propterea quod nonnulli sententias Catholicorum

perperam Liaias damnatis confundunt erroribus , prout sapientissime praemonuit Beati sumus Pontatex Clemens XI. Revera cur Appellantes clamitant, proscriptas fuisse in . Bulla Unigenitus veritates. orthodoxas En ratio ab illii producta: Fratres, inquiunt, BGlelli & Berti dem docuerunt. ac Bajusi. Iansenius , de Quesnellus. Hoc Archiepiscopi Viennense & Senonensis demonstrarunt. Atqui doctrina Fratrum Bellelli & Berti Catholica est, ct a Romanis Cenosoribus , etiam post repetitum examen adprobata , vindica.ta, in urbe Roma, & ubique terrarum tradita. Id unicui, oue crumpertum est. Ergo iudicio Archiepiscopi Viennen.

sic & Senonensistin propositionibus Baji, Iansenn, & Quesnelli damnata est doctrina Catholica . Recipiendae ne sunt Constitutiones doctrinam Catholicam proscribentes p Vide an haec sit Appellantium jactantia volla donc clegitur

pag. Io. Addit. I. tout te corps des Appellans, ou desis pretendus sa enistest, justi se , ct decla re catolique parun de ses plus outres adversa ires . . C est M. I Archeveque si de Vienne, c' est M. De Saleon, qui avoue & publiea, ri que nos sentimens sue les matteres contestues tant les mori mes que ceux des P P. Bellelli & Berti. Or maIgrd qu il en ait , les senti mens de ces de ux Theologiens sontri tres-Catoliquea o Il est donc ivrai & c est M. De Saleon, qui nous donne acte que te Ian senisme, pris pour uneta secte de gens qui lautiennent i erte ur des V. proposi-- tions , n' est qu'i: un Phantome, &c.. si Similia repetit pag. Ista Paragrapho H Qia' il nous sole permis, &c. si Si-i i , B b mi.

213쪽

milia sequentl pag. xs. paragr. ., La controverse sur Ies sens du P. Quesne l. si Similia pag. I . s. si Rece volt une Bulle, &c. si Similia, & prolixiori iactantia in altero Addita

is notre doctrine, &c. si Pari ratione in illo, quo nunet Gallia vexatur , dissidio circa deneganda Sacramenta no a recipientibus Conmtationem (quod tamen dissidium. solici tuis dine ac sapientia Benedicti X lv. propediem componendum fore speramuso ita Constitutioni refractarii conclamant et Quod crimen a nobis admittitur, cujus caussa privandi sumus dim

inorum Sacramen rori v. iiihliam 3 Cetriaceti Est ne nolle re

ei pere Bullam , qua doctrinae proscribitur orthodoxa b Aeorthodoxa est doctrina, quae tenet in Deum actiones nomstras referendas esse, prout olim centum Episcopi declara runt. ae modo annuit Antistes Carcata unus Ceterum ii, Bulla Unigenitur doctrinam hane fuisse damnatam tradu ne Archiepiscopi cameracensis & Sanonensis, nec non ingen Iesultarum multitudo. Nullum itaquet est crimen Bullae , qua reprobatur orthodoxa doctrina, Contraire atquct obsiste re. Vide, quo pacto unus Appellantium. Theologus,suam

tutetur pervicaciam, ut se criminis ostendat expetas - -

.. ca En voici, inquit, la preuvea stae te domande x vir Eveque de Carcassonne, run d entre uous, fi la doctilis si ne qui fait da rappori de toutet les actions , Diea ua prereepte, est une doctrine sal ne , & irrepti hensible i, Priuae me repondra sans hiasieret elle est hine. elle est ,, orthodove. Cent Evoques. Pontudit avant moi. Que io demande is M. TArcheveque de Cambrai . avssi r uta d.

3, entre uous, s il n est pas vrai qui la Bulle condam ne;, cette doctrine que M. de Carca tan ne assure hire orthodo. H xe . M. de Cambrai mi di pondrae avet lae memet affuis,, rance et rieri es est plus urat. Si de Paveu de M. de Caemis,, brat Ia Bulle condamne une doctrine que M. de Carca L sonne assure et re tres sat ne, di tres orthodox', pro non Q ccet, Misse igne urs, puls-je et re coupabie en rejettant lata,

Bulle qui condam ne cette doctrine si faine , & si ortho. doxe Et paucis interiectis ita de Parisiensi Archiepisco-

214쪽

uo altri Ce Prolat sati tres-bien que M. de Cambrai, M. de Sens, & tous ies J uites de PVnivers imputent a laM Bulle de condam ner la doctrine qui fait du rappori de

toutes nos actions a Dieu Par amour une obligation in-

que ne regarde Pas Comme un crime d' imputer a lata,

Bulle de proscrire u ne Doctrine Orthodoxe. M Tali ne audacia pollerent Appellantes, si Archiepiscopus Senonensis a judicio in nos ferendo temperasset, si a censura catholicae doctrinae abstinuisset, si juxta Clementis XI. praescriptionem Scholasticorum placita ab erroribus damnatis segregasset , si fassus esset ea, quae palam , & coram Pontifice Maximo defenduntur, non esse prohibita Nonne melius Ecclesiae tranquillitati, di caussae contra Appellantes agia latae consuluisset, si illos gloriantes de sua nobiscum in doctrinis concordia, hac, aut consimili oratione interpeliasset Si eum Augustinianis Theologis de Christi gratia,

re de hominis libertate sentitis, illorumque sententia libere Propugnatur i cur una cum illis non exhibetis Constituiseionibus Mostolicae Aedis obedientiam cur praetextu conisdemnationis, quae nulla est, a vobis perniciosum schisma conflatur p cur fine contentioni tandem imposito, in commune veritatis praesdium animum non intenditis 3 Poterat hac agendi ratione discordes animos conciliare , , de Sede Apostolica bene mereri, consitutionis Sartam tectamque redis dere veritatem, compescere refractarios, suum deferre Scholis omnibus Orthodoxis honorem . Quoniam diversam iniit rationem, quid consecutus est utilitatis & gloriae Peperit Constit utioni contemptum, Pervicaciores reddidit Appellantes, borum in se arma convertit, suam prodidit infirmi.tatem , catholicia evasit infensus , Plurimorumque pacem turbavit. Ipse grgo insendium, quod omnium Catholicorum conspiratione debet, extingui, etiam inter Catholicos exci-rando, longei dateque propagavit dissidia . Haud aliter se , gerunt qui ut soli videantur : sapere, alios infamant, sua-

eumque Opinionum monumenta construere nituntur in deis

215쪽

Xq6 prcssione aliarum. Videant modo suarum concertationum exitum, dc consilia capent salubriora. Reliqua percurram breviter. Nam quod inquit Seno nensis Archiepiscopus in lucem Apologiam nostram prodiisese silente , di quas pretegente Pontifice, id innocentiae nostrae

argumentum est maximum . Neque enim ad vineae Domuni custodiam, & ad ovium Christi pascua vigilant & prae

sident Pastores muti: nec protegit arx veritatis & fidei potistenta mendaciorum, haeresumque fallacias. Sed detur ignoranti Benedicti XIV. sapientiam, curam, Providentiam, re quam adhibuit in libris nostris doctissimorum virorum subjiciendis examini, diligentiam, solicitudinem ac vigilantiam, haec inconsiderata & minus calligata locutio. Non indigebat, ait, libris istorum Augustinentium Ecclesia . Primum non tanti nos aellimamus, Ut opera nostra egere putemus Ecclesiam et ipsa tamen parvulorum quoque suorum blanditur obsequiis. Deinde nec censuris alieni Episcopi Sedes indigebat Romana. Praeterea Ecclesiae pars est Augustiniana Familia, quae credidit ex libris nostris consequi posse aliquod Scholarum suarum emolumentum & commodum. Inis super Ecclesiae utilissimum esse potest, si omnes, etsi diverissarum opinionum, Theologi pro fidei decretis. unanimiter pugnam gerant . Ulterius quid magis exitiosum infestumisque adversariis, quam si illi , quorum fidunt patrocinio, reoedere gloriantur . in ipsos arma convertant 3 Demum , Cardinalis B ut ius in ea quam saepe laudavi librorum nostrorum Censura haec tradidit scripto: Se ho a dire conta liberta ii parer mio, io sono d' opinione effer eoedienteta alta Chieta che fra di not Cattolici vi sieno questi Tem logi, che salva la Fede , e l ubbidienga douuta alia Sanis,, ta Sedet, e probabit mente spiegate te Constitum oni Ap stoliche , se guttino in rigore, es ad litteram S. Agostino, non solo per cosi chiudere la bocca a Calvinisti, e Gia

D senisti, che circa S Agostino continua mente ci rimpro- vera no una guerra , Per cost dire, Papale; ma ancora per lasciare aperto un adito pili facile di ri conciliarsi con la Chicta a que' sedotti, e me no mali Eiosi Gian senisti, ehe dati unica autorita di S. Agostino sono, come dic ., no, trait nuti dat riconciliarsi con la medesima. E qu

p. sto

216쪽

,, sto adito fra gli altri esser la dot trina Agostiniana circa Ia, , dilet taZione vinci trice nello spiegare t 'essicacia della gra-- etia, e dei P bligagione di virtual mente riseri re a Dio illisia timo fine i umane operaEioni deliberate, io scrive espreseia tamen te it P. Bolland net suo Libro in lingua Francelata solio it titolo m Modo facile per conciliare gli spiriti m. - pra te dissicolla che riguardano la Bolla Unigenitus et: net M tomo X, Pag. IIS. β uel tomo 2. P. 2. Pag. ss6. uel s. II, , di a detix choses. Num Molin istae , tamquam Iansenti asseclas . Thoml-stas & Augustinenses traducant , ostendunt quae Produximus in Praefatione vindiciarum pag. xxi. di seqq. Falsissimum est autem quod scribit Archiepiscopus Senonensis, se Thomictis potius, quam Medistis adhaesisse. Primo quia Tli mistae ex omnipotenria Dei repetunt Gratiae per se essicacis energiam ; & Archiepiscopus Senonensis Epistola Pas rati s , pag. 3o. ct rursus Epistola 8. pag. ET . approbavit Propositionem illam P. Asser et Minoritae. D dis que Dieues tout uisant fur te coeur de i homme . maiae non par Atriard si fatui eterneI. Deinde quia nullus Thomissarum

docet non esse imputandum peccatum , si quis culpa sua careat auxilio gratiae, tametsi an aliquis iusto Dei judicio gratia lassicienti destituatur, necne, recentiores Thom istae

nequaqUam coiiscarensare. At Fcia tum imputari non posse.

si impius in profundum peccatorum demerius, & destitutus gratia legem tralarediatur, sententia est Languetii Epistola s. Pastorali pag. 2Io. & sequentibus. Tertio quia cum praede stinatione ac praedeterminatione Thomistica nequit componi aequilibrium , quo liberum arbitrium aequales ad bonum &malum habeat vires. At Senonensis Archiepiscopus in Epiastolis ad Episcopum Montispessulani, praesertim in VII. quamvis asserat rejici a se aequilibrium illud , quod appellat o l'c quilibre de penchant, l' equilibre d inclinationb .ri quilibre Pelagien si attamen affrmat propugnari a Tho- mistis si une sorte d' equilibre reconnu par eux pour etreessentiet a la liberto si appellatque aequilibrium istud .. disquilibre de pouvoir ignorans in quo aequilibrium huiusmodi situm sit: &, quod caput est, damnavit articulum illum ex XII. quartum H Dans ruat de la nature tombis.

217쪽

afin que te libre arbitre de I homme lait censis pecher, dum eriter, ii ne pas necessatre qu' il ait des Forces egales dans la volonte. Insuper quia ab eodem Episcopo Montispessuli epistola s. convictus Languetius fuit quaedam verisba S. Hieronymi scribentis, Deus potentiam fuam noctro arbitrio derelinquit, ut ostenderet Deum suam Iibero arbitrio subjicere potestatem, ita vertit si Dieu abandonne is rouinte. puissance a notre libre arbitret is locutio a nullo Th mistarum usurpata, & doctrinae de Gratia per se efficaci . ac de praedeterminatione repugnans. Agitur in eadem S. Epistola de immutatis a Suessionensi Episcopo Languet verbis Benedicti XIII. ad demonstrandam ab errore immunem

praedictam P. Assermet propolitionem. Quid plura In hac ipsa Epistola ad Benedictum XIV. Praesul Senonensis rejicit tamquam damnatam in prima Ian senii, & repugnantem Apostolo scribenti ad Romanos g. Fide is est Deus , qui non patietur vos tentari supra id, quod potestis , hanc propositionem, Gratia per se essicax nemini debetur, ne Iura dem justo. Quis vero Thom istarum docuit cuique justo deis beri, ideoque nec deesse gratiam per se efficacem, qua is adiutus numquam a justitia decideret, quum gratia per se essicax numquam suo frustretur effectu Quis Thomistarum non docet Justum per auxilium sufficiens habere absque

tiam , efficac L autem adiutorio praemotum cum eadem potentia actu perseverare, actu vincere tentationes 3 Senone nissis ergo Archiepiscopus neque Thomissis adhaeret, neque Thomesarum noscit principia: & fortasse, quod illi exprobrant Scriptor Anonymus, & Episcopus Antissiodorensis Epistola 6. p. I. pagina S . neque illa idem diffitetur, ac nos observavimus superius , in Theologicis controversiis non fuit, quantum necessum erat ad judicium de his ferendum,

exercitatuS,

Animadversiones istas absolvo: nam quae in fine Epistolae Senonensis Archiepiscopus scribit , prolaturum se te. stimonium ante tribunal Christi contra illos , qui BENEDIETO XIV. suggerere non verentur exitiale silentium , fune-flamque fidei prudentiam . num digna sint Episcopo, Apostolicae Sedis ac tanti Pontificis cultore, unusquisque intue

tur .

218쪽

tur. Principio hunc Pontificem ossiciosam & humilem dirigit epistolam , eumque ait toti Ecclesae scientia simul, auctoritate praelucere: nunc illum increpat , quod suggerentibus exitiale silentium , O funesam fidei prudentiam

aures accommodans sinat falsam doctrinam serpere ad instar canceris , & triumphos agere san senistas. Quid est Iudicem suum conniventiae, socordiae, imprudentiat, tu pisque , ob quam ab impiis , ignaris , improbisque seducitur, caecitatis reprehendere, si hoc non est 3 Pontificis Maximi commendanda potius est prudentia, solici rudo, integritas, & justitia, quoniam nulli addictus parti tam acculationem potentis , quam pauperis defensionem excepit ;nec permisit calumniantium dicteriis veritatem opprimi &conculcari. Silentio usus est, ne novitas incesseret vetustati: prudentia, ne cum Et Zaniis eradicetur & triticum. Deis

ferre ad Christi tribunal suae appellationis libellos a jebant morti proximi Appellantes Episcopi, quia Sedis Apostolicae contemnebant judicia . Erit ne Sedi Apostolicae, &BENEDICTO XIV., ut sese nominat, obsequentissimus, qui ad

tribunal Christi se delaturum profitetur testimonium adversus eos, quorum suggestione Supremus Ecclesiae Pastor utitur exitiali silentio, re funesa fidei prudentiae Melius profecto dixisset cum Magno Gregorio in Epistola ad universos Numidiae Episcopos et Districtus Judex iad examinandum deis ducturus es cunerea quae gerimus, ct unumquemque nostrum, non ex praerogativa sublimioris gradus , sed ex operum meritis approbabit. Sed quoniam Gregorii Magni mentionem fecimus, perutile erit, si & Episcopi reminiscantur ejusdem ad Syagrium Augustodunensem admonitionis: In Ecclesa-flicis dispositionibus nulla debet induci confusio , ne ibi discordia locum inviniat, unde pacis debent bona procedere; necnon alterius, quae ibidem subjicitur et suod notant perpeti, nec aliis imponant.

FINIS.

220쪽

INDEX CAPITUM

Qui in hoc Libro continentur . CAP. I. HE -Iuntate Dei circa falatem hominum , O Cbristis redemptiorem . Pag 1. CAP. II. De merito, demerito, es libertate ad utrumque requia a μ' - . Pag. Z . CAP. III. De ineacia gratiae , es gratia sussiciente. Pag. T. CAP. IV. De sto hilitate mandatorum Dei per gratiam. Pag. Sq. CAP. V. De Caritate Theoloetea , ct ejus necessitate a duobus Themlogis inducta pro quolibet opere hono etiam moraliter. Pag. 61. C AP. V I. De actibus timoris, fidei, Dei. Pag g. CAP. VII. De Censuris in sensum exoticum detortis. Pag. os. CAP. VIII. De Bacti erroribus renoDatis circa savim naturae pu- me. Pag, s

Idem in Appendice. CAP. I. I doctrina ipsius Adorefarii Amohstratur Augustinia

I . ni sistematis indemnitas, es rectit Maeo. Pam TZq. CAP. II. An sissem a duarum delectationum fuerit ab Ecclesia

CAP. III. De duabus ad Benedictum XIT. Pontificem Maximum Epipolis Arabiepiscopi Scamen . Pag. II .

Disiti red by Cooste