장음표시 사용
211쪽
ιbus, quorum porsiones depressae simili ratione sublatas excedunt. Haec segmentorum inaequa litas in uniuer=m in omnibus parallelis eo sit notabilior, quo maior fuerit Climatis obliquiaras. His ita prob/ perpensis o contemplatis, facild perspicietur causa, cur Sol in initio Arietis aut Librae constitutus, quando Aequinoctia lem Circulum ab orant Fime te bifariam sectum motu quotidiano detornat, diem ubique gentis nocti. coaequatam facere consueuerit , O cur alias ultra citraque Aequinoctialem ad latera mundi declinando demittens sese subinde ad alios atque alios parallelos, qui ab Hor nte clιmatis disparilitersecantur, perZetuam dierum noctiumque disparilitatemfaciat, idque ednotabilius semper, quo climatis obliquitas ma- ιον fuerit,et quo magis ab Aequinoctiali circulo deiectus f erit Solem uehens parallelus, 2 cuius portione extante, diurnae lucis: a depressa
Mero,nocturnarum tenebrarum, mensiuram ca
pere licere, supra monebamus, ut etia quot horis ea te orum spatia ubiuis locorum contianeantur facile compareat φ, qui parallelos in histrumento sphaerico iuste coaptato ad optaturi propositumue Clima, diligetius o ueris oculis asticiunt. Quot enim in cuiusque paralleli por .m- extante depressa us deprehende pi ra θ
212쪽
rarum quoque diem noctem, e injici,pronunciare poterimus. Quapropter Solem nobis atque adeo omnibus borealibus incolis, quorum femper apparentium circulus a Tropico Cancri descit, diem nocte semper eo maiorem facere sentimus, quo plus ab Aequinoctiali adseptentrionem fecesserit, donec ad tropen asiluam, maximum boreae deiectionis limitem,delatus,diem maximum noctemquem minimam nobis eoicere compareat: contraria ad unguem ratione,ac in parallelis ad Austrum deiectis,ubi noctes diebus tanto senti mus effici maiores, quanto Solem conuertentes paralleli magis ad Austru cesserint,donec pes natatur ad tropen brumalam, maximum austria
nae declinationis limitem, ubi nox maxima Odiurna lux minima percipitur.
Ho Iron obliquus D E a quo abnuit axis B C supra, spatio E B. & infra spatio pari D C, fitque stim per paserentia definiens circulus F E, quique latentia depressaque limitat D G . Sisniser H Κ. Tropicus Cancri H. I. Tropicus Capricorni X L. Liquet cit culos qui semper patentia,semperque latentia desiniunt, multo mi res esse Tropi eis, & hos ab Horizote obliquo distribui partibus inaequalibus in signis P, & Troplci Cancri
portionem extantem H in Ur quae Axem centrumque M.contineat, maiorem esse portione eiusdem depres.sa Et vice versa Tropici Capricorni portionem depresiam P Κ, cum Axem & ccntrum N arabeat,ma'
213쪽
7ore et quam sit eiusde portio ex rans P L: & ad eundem modum parallelos Tropicis intefectos secerni di-hiariliter, excepi Aeqtiatore,qui quod si circulus magnus, bifariam ab horizonte discerpitur in uniuersiatis centro A. &c.
Caeterum quorum semper talentia definiens eirculus Tropico Cancri, O alter ex aduersio latentia fec reens Tropico Capricorni coincidere eosquariq; perci itur,ipsoru Horigon. etsi sole tropas fac Item, mado plenὸ couersio Gemel perfrinees,attingat:tame neutiqua tramitti sitq; assiua
214쪽
umbram admiscens, horarum aequaliu XXI II brumalis nox horarum totidem, nullis tem
perata .Solis radi s,iuisi forte qui cum matutino crepusculosubire sentiuntur. i
ΣχοMcν. Iloridiori obliquus D E, a quo Axis B C tantum abnuit, ut proxime sublato toto Tropico Cancri F E. rotus Topicus Capricorni D G proxime deprimatur infra HoriZonia D E, fiantque Tropici per coi iacidentianandem valentes, quod valcnt eirculi paralleli. qui imp patentia, Perpetiisque latentia desniunt.
215쪽
vi sunt F E & D G. Facta enim mundi reuolutione super axe B C, clarum est circulum solsticialem F Enunquam descensurum aliqua sui parte, etiamsi Finientem quasi radendo semper superne contin at: brumalem vero DG nunquam exoriturum, licet i feriae Horizontem semper perstringat in signo D.
Denique quorum aperta latentiaque defini&tes circuli, tropicorum amplitudinem excedui, ij,dierum naturalium circulos,Tropicis maiores
sublimioresq; supra O infra Horiuntem detianeri sentiunt, O ob id long ὰ maiores luces tenebrasque ad complures mundi reuolutiones, et porro ad integros menses prorogari experiuntur,pro memoratorum parallelorum plend e tantium depressorumque ni mero et augenturq; haec incrementa tantisper donec Axis mundanus Hori onti erectus Irs ἐήορξος , semissem anni superae luci, O semissem alterum inferis tenebris diuida ut ab initio diximus. Σχμον. -
. IloriZon obliquus DE, a quo plurimum abnute Axis B C. Fitque semper patentia definiens circulus X E longe maior quam sit Tropicus Cancri s G, qu bus qui interi jciuntur paralleli, & similiter qui ipsis interi jcitur aestiuae tropae circumfusus Signi seri truncus F M, facta conuersione globi super axe B C, non occidunt. Similiter semper latentia 4esiniens circulus D L maior efficitur quam si Tropicus Capricorniis i. quibus interiecti paralleli R brumae circumsus s signiferi
216쪽
signῖseri truncus IN semper latent, neci; unqua supra Horizontem possunt eniti,ut clarii sit, Solem toto tem Sore,quo indiget,ut Signiteri semper patentem truncu F M proprio motu percurrat, non occasurum. Et vice versa non exoriturum unquina, dum permeat semper latentem signiferi truncum I N.&c.
Quanuis igitur ista lucis tenebrarumq; uicit situdo permagnast: tamen ita admirabat Dei prouidentia terrenis aequabiliter distribuitur, ut ubiq; locoru,testasplenos Gri , Solis luce diurna
217쪽
diurna tollustretur,parique temporis spatio ad ungue nocturnis tegatur tenebris , eδ quod die- του noctium ; paralleli, in sphaera recta, dirima-
rur omnes bifariam ad unguem: In Climate ue-G si non bifariam at ita, ut diurna ipsoru por-riones,portionibus diuerse deiectionis noctur- 'nis,et ecotrario, quam exactisimὰ coaequentur. Ergo quemadmodum peritus Geometer lineam fecat bifariam exacte ualdὰ ct ad unguem: ira Deus multo iustius lucem oe tenebrat terris diauisit ut Moses memorat. De mutua Zonarum circum sexi coeli conuexsque telluris affectione , quae' coparatione quattuor Aequinoctiali aequiuiitantiu in intelligitur. Cap. Σι X.
licet Tru tropicoru est duorum potarium cireumferentia , circii flexi mundi moenia, quinqMedistribuunt tractibus, instar latarum fis clarum coelum praecingentibus,quas ob id coeli Zonas,o eodem sessu, coeli plagas, uocant latini scripto-τes,nisi quod duas ad imum pile deiectas ,rectius
orbes quis nominauerit quam Zonas,eo quod nacinguloru sed orbium formas,in polos mundi m rutaescentes,habeant untque omnium minime: maxima
218쪽
maxima uero est media o quod media pila tuberositatem amplex atque hiscinde ab Aequatoris sublimitate procul delabens, in latitudine quoq; amplius quam utras interiectaru pateat. Torro quinque Zonis coelestibus,totidem in con-xexa tellurissuperficie proportione respondent,
quas a Conica quattuor iuxta Aequinoctialem squidistantium circulorum paulo ante memorata designatione captare conuenit: quarum media, Tropicis interiem,torrida:extremae, glacialesontrisque utrinque interiem,temperata uocatur. 6 am torridam, cuius limites sinuosa Solis orbita contingi trinque, Sol quotannis bis Juprado, bis ipsius incolis fit d uertice,ut praediximus,atq; suorum radiorum asidua rectitudine, caloribus immoderatis,nullo refrigerandi temporis spatio interiecto,opprimit. Econtrario uero,extremi telluris orbes, qui a Solis uia longi sme distant, ob nimiam radiorum obliquorum debilitatem, O nonnunquam menstruationibus continuatam Solis absentiam, perpetuo frigoris gelu constricti horrent. R liquis duobus terrae tractibus, qui prioribus ad dextram lauamque intersitiuntur, cum a uertice Sol fiat nuqud singulis tamen anni diebus conspicuus, O inter dum satis propinquus si radiorum repercussone mediocri, et per grati limas uices uariabilium-
periem caeli tribuitu ominumque habitationis
219쪽
est a simus,ut reste scripsit Poetae
Quinque tenent coelum Zonae,quaru una corusco semper Sole rubens, ct torrida semper ab te nisi Quam circum ex rems,dextra Duas trab tur, - caeruleaglacie concretae atq; imbribus atris. Has inter mediamque,dus mortalibus aegris 2 uunere cocelsae diuum: ct uia 'fecta perambas, obliquus, qua se gnomin,uertere ordo. Item alitis:
Utque duae Coelum dextra totidemq; sinistra Parte secant Zonae: quinta est ardeηtior illis: Sic onus inclusum numero distinxit eodem Cura Dei,totidemq; plagae tellure premuntur: Quarum quae media est, non est babitabilis aestu. Nix tegit alta duas,totide inter utraq; locauit Temperiemsue dedit, mixta tu frigore flammae. 22Yολιον . Quod dixit Poeta:& via secta perambas, LR s edoche, poniturque eontentum pro conti-inente,id est, ambae temperatae sumuntur pro earunde temperatarum altioribus limitibus, qui quidem sunei Tropici seu terrestres seu c estes: ut se fententia: Via,id eiῆ,regium coelestis choreae iter seu orbita So- Iis: secta est per ambas,id est incisa est utrinq; ab utroci, Tropicorii, qui reperatas i torrida secernunt; factaeque sunt huiusmodi incisione seu potius contactu duae troparum uotae qua,id est . per quas troparum notas mutui pie contactus puncta: obliqtuis signorum ordo, id est signifer se verterer, & Solis conscensio in desce
noncni rerunaque ortus in interitum mutaretur. Ete
nim Signifer a Solsticio ad brumam & hinc ita troperi aestiuam
220쪽
aestquam conuertitur, ut supra paruit . Quin sieqnoq; recte proccdit expolitio. Et per ambas, d est, per Tropicos seu coelestes icti terrestres qui quidem sunt amisbarum temperatarum termini seu limites lublimiores.secta est via,id est,ab Ecpiqica quae ad Vtram que temperatarum exporrigitur, incisa sunt in utroque Tropicorum duo troparum conuersionumque functa: qua, id est, iuxta quae troparum puncta, Signifer ascensum S descensum & econtra commutat. Sunt cnim haec incisionum contactuumque puncta relativa d est, Signifer intelligitur sectus vel tactus i tropicis & hi vicissim ab illosc.
tque hac pauca de diuinctione Zonara diacta sucticiant .Facile autem est ad intelligendum,
initia temperatarum esse feruentiora,extrema frigidiora, media uero perfectὰ temperata: Osimiliter earundem partes reliquas eo magis fria20re aestuue uexari, quo plus ad torridam vel alterutram glacialiu exporriguntur. Denis obseruatione digni simum est,cu talibus aeris affectionibus genus hominum omnesq; animantea ac qi s nasculitur ἡ terra,egregiὰ congruere, ut copios ἡ docet Ptolamus O alij rerum naturalium scriptores.
De Telluris Ambitu Di ametro & senibdiametro supputandis. Cap. XX.