Artis medicae principes de curanda febre typhode : comparatos in conspectum historicum / dedit Franciscus Ochs ; praemissa quaestione de auctoribus Graecis circa notionem affectus typhodis dissentientibus

발행: 1830년

분량: 610페이지

출처: archive.org

분류: 생리 & 의학

31쪽

cuntur, OnSCripla Sunt, Praegnan Verborum notio, qua lis hic Vulgaris est, et quaerenti facile occurrit. Verum

qualis segritudo tali modo subintolligi possit phronitidi

Contraria et Verbo τυφωδγὶς nuncupanda, ex iis, quae infra scripta sunt, sponte intelligetur.

O. 5.

ἱδρωτος. In qua brevi relatione in Sunt quaedam augmpiata ad amplificandam se componendam notionem, qu Τυφω- δη dicatur in Epidomicis Scilicet servus illo causo laborabat sebre continua, ardoris et siti vehementia in signi, quas ox bile flava derivabatur. intensa, coloritor docurrons Aegrotabat autem Sub finem auctumni, circa quod sempus morbi bilioSi, qui aeState potissimum gras santur, rarius quidem Sed periculosius invadunt, ut os simi si oriculosissimi morbi tunc maXime temporis in fostant. In Graecia autem auctumnalis temporis siccitaso frigiditas solemnis erat, itaque morbi biliosi, ut sunt sobros ardentes, Cerbiu et periculosius tractabant labo rantes, quoniam tunc Vi frigoris Aterni calor intro co actus V homontio fieret et ardentior, nam humores et iam calidi, bilis flava et sanguis, tunc multo magis esse rantur et immaniores morbo ConCiliant ME RcUR1AL 1s, Prasieci Pisan. p. 273. Et hi in quid si febris ardensdsbitam nacta os crisin dis legitimori ob magnitudinomvsro fomes morbi ficus non omnis a natura Viribus εμ-φυτω θερι tot subactuS, sed non nihil crudum volcismi COCtum relictum est, unde a crisi non sufficiente et in

32쪽

sda symplomata at graVia Subnascebantur; et malum 1 scidivum factum est quam Onsuetudinem morbi Hi P Poc RATE dissertis Verbis commemorat in Epid. L. I., S. 1. t. . Sub 1RC erum Conditione D Ddγὶς otiam aeger e vaSit, i. e. ex fomite bilios stupos actus bilisonim flava Continuo et intens aestu quasi combusta et assata υπεροπτηθεῖσα GALEA Comm. in HiPPOCR. Prorrhet. I. 10 et 14. , ut rem Sibi singebant Veleres, natu ram humoris melancholici induit, ubi calor innatus son sim sensimque ConSumtu et Astinctus fuerat, calore sobrili, quem praeter Aturam et putred humorum Vel

Csteroquin, ut humores singuli cardinales in morbis con ciliandis eo potissimum anni tempore V.CaCe sunt, quod naturae ipsorum exquisite respondeat, itaque, ut bilis flava, cuius irtus est sicca set Calida, dominatur per aestatem, Cui eadem indoles est, Sic atra bilis, quae a tura sua frigida est et sicca solsianis causa morbis Callabetur auctumno Hipp. de natur. Om. P. 22 T. d. Foss. 1624. et lib.), quippe ut eaedem notae Competunt. PeSSimorum autem signorum auctor perhibetur humo melancholicus taCiturnitas, torpor, floccorum et sestucarum Collectio, delirium studiosum vel ursitanso similia ei adscribuntur ab H1PPocubiae vel eius disci pulis o GALEN ' Patet igitur ex his, stuporem Servi illius semiti flancholico fuisse tributum, eodem modo insaniam furiosam, quae ibidem commemoratur μανία); nisi x dictionis quadam negligentia μανἱ vim accepit verbi τυφωδης, namque et illa a frigido si sicco humors dorivabatur ad cerebrum decumbente cf. Hipp. t Gal. Prorrh. 1. 14.). Reliquias aurem bilis flavas non do generantes peculiaria sibi symptomata aluisse, subindica tur addito χολωδ=ης. Quoniam deniqu0 assectus ex atra

HIPP. d. vici in acui. IV. Insed. GALEN. in II. Epid. III. 3. . 86. Ust uxoris eaIcis et tibi Passim.

33쪽

bit oriundi, ut omnos a frigidis humoribus conflati, se rius ad crisin perducuntur, quam qui ex calidis con sentaneum est, iudicationem recidivo huic morbo, post qu3m o supυτον θερμ0ν Vi naturae medicatrix iamiam magnopere attenuatum et debilitatum fuit, serius demum

Discimus igitur, quantum ad rem OStram, ex haClobservatione, statum, go;δη diCtum, SUCCeSSiSS tamquam secundariam si sectionem febri ardenti praegressae si non sussicistitor iudicatas eundem facili ratiocinio montes antiquissimorum medicorum derivari possse ex humoromelancholico cerebrum obsidetitera cum delirio aliquo furios coniunctum posse CCurrere, Vel utrum JU Symploma Sese invicem excipere denique, quamvis per Senaturam maligni assectus induat, quod ex adiunctis si gnis intelligitur , tamen non necessario esse lethalem. Crisin autem non legitimam, deficiente sudoro, in bilio Si morbis solemni, non retulerim inter notas assectionis

dictae probabitos, quoniam in Hippocraticis libris sae

PisSime Commemorantur, qua non apparerent, deSSe autem in simili casu solebant, et propterea XSpeCtari poterant; hic enim re praeter Consuetudinem eveniente

morbi malignitas innuitur. Praeterea ad exemplum morbi si sciatim id addendum est, hunc servum morbum peio ris indolis proptero sorsan eliciter superasse, singulari naturae benssicio, quod homines eiusmodi conditionis, Ia boribus et aerumnis assueti, graVissimis morbis Saepe perlangunto.

f. .

Non minus mutila et obscura, quam huius aegroti, historia Sequentium est, qui τυφωδεις diCuntur, adeo, ut, nisi plane spuria si tamquam alieni auctoris Observatio falso HIPPOcnΛi adscripta, certe ex iis mit, qua POSt

34쪽

moris ipsius inventa sunt in tabulis ad lectulos aegro torum soli sibi, vel ad suturam et Aborationem properan te notata , Sertia autem a discipulis Collecta et roscri pla, vel teste Galeno corrupta. Sic ero in Epidem. L. IV. 1. ., haec inveniuntur: Μετα la ιάδων δυσιν

firmantur sv i Attici historia, quas se efficacia atrae bilis ad aegroto τυφωδεις reddendos breviter modo animadvertebantur. Febri quartana enim, quam Omnis aeViobservatio auctumnali constitutioni privam reperit, quae quo ab atra bil se, ut causa siciente, Veteribus frivaba tur, procul dubio idem cum assections typhodo habuit momentum internum. Nam in Cipiente hiemo, quo tem pore servus ille decubuit, morborum indoles auctumni adhuc tum redolet constitutionem. O sius ad h. I. p. 112 3. d. 1624 dubitat, utrum τυ υδεῖς ἱδρυθη intolli gendum sit, qui mutu aut stupidus consedit,

quom admodum GALENUS in ExegeS VOC H1PPOCR. τυ- Io δνης interpret3tur: ἐνεος καθε μενος, haud dubio hunc locum subintelligenS, an V. ἱδρυθ ni mentis Constantiam et

tranquilli latom denotet elut iudication restitutam an doni ius assectus stabilitatem et diuturnitatem oscribat, tamquam iudicatione Xam, quae postrema intorprotandi ratio prae ceteris mihi quidem arridet, partim, quum ni hi additum sit de exitu morbi, partim, quia morbi auctumnalses, et qui atrae bili tribuebantum insigno sunt

diuturnitato si tarditate decursus, sicut etiam ipsa quar talia a Veteribus non minu quam recentioribus in per tinacium morborum Censum est relata. Ver isimit igitur ost illum hominem febre quartana maligna fuisse tenta tum, in qua Conspicuu existere Stupor et mentis doso otus. Unde patet, etiam hujus morbi naturam phrenitico malo fuisse oppositam, utpote quod acuta febre et fero cibus stiriis, ubi purum et exquisitum SSet, Stiparetur.

35쪽

Sub idom sempus pathema occurrebat Omin ut in dol sex utraque, quam modo tetigimuS, assections com positum, in quo depressi quidem acultatum mentis ac sonsuum orat, sed deliriis et Vigiliis adiunctis, ita ut associi intor vigilias et stupDrem Suspensi detinerentur, oculis conniventibus. Nomen aegritudini dabant, quas intor oppositas animi conditiones, Stuporem et furo rom, media intereSSet τυφομανιας τυφωνίας GAL. 0sinit, medio. ExegeS VOC Hipp. . Veram hanc auctor di cit forsan propter ambiguitatem assectus et diagnossos dissicultatom Ghi Ex de Comate, . FOESIUS , ad h. l.). Corte containatur hac Voce maniam, furiosum assectum, typhod iam tum distinctam fuisse, neque ideo pro miscue utrumque Scriptum fui 8Se, quem admodum exsorvi Antiphili historia aliquis potuissset intelligor . Li

cst vero hae typhomania CCuratius hoc loco non do scribatur, tamen ad genu 3ssectionum Cum aliqua moto stia si inquisetudine iunctarum pertinuisso, Videtur indi Caro, quod additum est: ἐπαυετο. Metastasi enim factasiusmodi, quam GraeCi ιαδοχλ καθ ἀποθεσιν VOCabant, si sic orivata materia OrbisCa, positus homo est et ressipuit. In tolligimus inde hanc aegritudinis pocismnon plane ad norbos cum tarditate iun Cto pertinero, sod naturas honosicio dimoveri aliorsum, sed num citius an serius hoc contingat, desiniri non potest, secundum ea, quae adiiciuntur quot die, noscio. Ouae Veroad accuratiovom huius otiam mali Cognitionem ex Scri piis vetorum medicorum hauriendam pontineant, alio O CO, quantum neCHSSarium iSum uerit, adiici semus ). Iam oro ad abruptam typtio dis ussectionis perscrutatio

36쪽

Unus tantum praeter commemoratos locos in iis domlibi is pidemicorum nobis repertu eSt L. Od. t. T. ,

quo monti sat dicti pathematis. I ' μυριος uxor)

semina disertis verbis narratur, nullis morbi cuiusdam pras edentibus signi τις-μὶς cui febris id retur ab esse, Collegerim, hunc Stuporem plerumque febre stipa tum invasisse. HIPPOCRATES enim, cuius ex tabulis re liciis hos salus filius, teste GALLivo , do dissio respir. III. 1. o II 8 haec in libri formam reposuit, non O lum a solobat literi mandare, qua ObSer Uaret rarioras notatu digna Vel etiam, quae ab idiotis n0gis cia, dissiciliori se artificiosa cognoscerentur exploratione

id seoque optimo saepe alere poSSentu multa autem silontio praeteribat, quae manifesta essent et omni bus modicis perspicua, tamquam rebus ipsis memoratis natura sua Vel consuetudine adiunCta, sed Saepe etiam, quae penitu non deSSent, notabat non esse facta, sol lico ubi praetor consuetudinem et exspectationem sesi coroni. GΛL. Dissic respirat L. ΙΙ. o. T. Incertus autem haesisse videtur, num plane abesset febris, an forsan

Oxigua ipsum latuisset, haud multum conspicua id in tolligitur addito ἐδοκει. Sic etiam, dum negat, Speciem non praetisse morbi cuiuSquam, ne febrem adfuisso comitem, secundariam innuit assectionem typhodo aliis symptomatibus inprimis febrilium morborum accederΘconsuevisse. Tremoris deinde mentionem facit, cuius causam in eiusmodi malis, teste GALAlvo, modo in o mites morbos o capite ad medullam Spinalem propagato, modo in nervis, Siccante materia PQsactis, invenire

37쪽

factam ad typhodis assectionis naturam non pertinuisse, manifestum est, tum, quod dissertis Verbis ejus mentio facta est ab auctore, brevitati tantopere Studioso, ut Qverbum quidem Superfluum Velit 8Se tum, quoniam ipsa tunc demum adiuncta Scribitur, ubi morbus naturam per διαδορο ν κατ κρουν Omnino Commutaverat quod propter ea monemus, ne quis sorte ConSensum huius pathomatis

agnoscat et sobris illius, quam GALEXU τυφωδη appellavit,adv. Lycum . . vid infra l. 25. . Ciborum autem La stidium, quod a GALEso com in Hipp. Epid. L. III. s.

3. to 58. in febre maligna inter Symptomata peioris no tae repositum est, Vel propterea refert, quod praeter consuetudinem multum et moleStum Sset, Vel quia prae ter Xpectationem appetitu ciborum non rediret. Ita

quo utilis illo sudor haberi nullo modo potuit, potius malignitato morbi prodidit, qui enim Criticu eSt, Sym stomata morbi concomitantia liabet mitiora Hipp. Progia.

1. 26.). Eadem de causa sitis mentionem iniec Pit Di oditas autem corporis, Vel horror Subinde inter sedens, Vel saltem cutis Calor propter Sudorem et malitiam morbi minutus esse Videtur. De situ mali nihil adiicit, quod non rarum in historiis segrorum, in quibus, qualis su turus esset, conlaCtari licuit, Vel in quibus sortes non observavit.

Locis autem, de quibus hactenus disseruimus, omni bus lectionis exstat arietas, et M ho δης Θ et Egχωδης, Et quaenam pro genuina Sit accipienda in utramque a

tem disputarunt viri docti et recentioris et prioris aevi; sed si communes utriques Voci tenuerimus Origines, de quabus in fronis ibolli orba aliquot fecimus, invenie muS, BIidem esse utrique virtut0m o in hisc locis usum, viva causa omnis' haec discoptatio. quasi de

38쪽

Iana caprina Commota nobi videtur Supervacanea esseo reiicienda.

Ouo modo igitur assecti fuerunt, si omnia has in tuom ur, aegri in libris Epidemicorum tDς ωως Vo Cati pBrovia et obscura omnino per se quidem sunt, DRS in hunc finem ibi traduntur, plora ius insupes de singulari aliquo aegro Uin generatim enuntiata. adminiculisio itur, ex Origine Noci et lectione ceterorum librorum HiPPoc RAT 1S, GALEIII elo deSumtis, augenda et illustran da irunt Ex iis mutem, quae hia Cusques contulit HUS, hases fove cum aliqua Nori similitudino possunt is dici: τυφωδεις dicuntur quibus men& et densus stupses acti sunt, quibuSque non olurn functione languent animales, sed quai vis minia S, et X ConSen Su Otius , etiam vita les, pulsu dento Suppresso. Malum eis idolii asino, quae ex atra bile Superante et cerebrum obsidonis dori vantur aegroto inVadit Secundaria ratione . dum mor bum aliquem iam iraesentem, Iebrilem plerumque, ut suspicari licet, inccidendo auget κατ επιγενεσιν , vel in jus locum succedit κατα regαπzωσιν Neque inflamma tionis meque colliquationis meCe8Sarix complicatio ist, potest autem Vel illa, Vel haec per accidens adiungi volsubsoqui κατὰ διαδοχλ ν) Tardius modo decurrit, Volui diuturna aegritudineS, quibus ConSOCiatur, hodo telo rius, sicut ubi acuti adiungitur Grave qui domist atrox malum est, ne tamen Pem Saluti recuperandae adimit, malignorum igitur morborum est quorum lae mota habstur, sest GALENO Comm. in Hipp. Prorrh. 1. 14 d.

M0diocrom solummodo fructum ex allatis animadvorsionibus redundaro ad condendam de typhod pathe mat doctrinam, hacisnus fortasse mutis demonstratum

39쪽

ost Verumtamen libro, quamvis non minus purio, sint ornis aff0ctioni bus II, C. 42 46. quinqus Oxhibentur species morbi, qui τυφος ppellatur, earum sue imago, alius accurati VS, altu obscurius o nogligon tius opingitur sua cuique insuper medendi ratio ad i scia est. Sed ut comperiatur, quantum illa rotatio ad finem nostrum Ssequendum Conferat, necesse mihi vi do tu esse, ut Singularum SpeCierum adumbrationem, brevom quidem, sed fidam, huic rationi inseramus. Ita tuo qui primo loco describitur τλος, aestatis tem pors invadit, sub ortum caniculae Sideris, bile se cor pus exagitata. Tunc quidem febre hominem volismon . te repente Corripiunt, ardor κα-α intensus, gravi tato coniuncta imbecillitas, impotentia semorum manuum quo insignis. Alvus exturbatur, quaeque deiiciuntur, graveolentia sunt, set tormina CCedunt atrocia. Aogor, si quis exigore eum tentet, Tectu PeΓStare equit, ne que oculis Suspicere, prae ardore ); dissicilis rastorsa est et taciturnus ex molestia doloris. Morte autom in

stante, tum Culius Cernit, tum pudaCte et erecto ni mo sermocinatur, Cibumque et Otu Postulat Verum siquis dederit, neger, nisi Vomuerit, Celerite animamroddit. Iudicatur morbus die Septimo, aut doci mo quarto, multis autem protrahitur ad vigosimum quartum, quem si praeterierint, ani Vadunt. Curatio instituitur frictionibus et ictu tenuiSsimo Vinum, quipps cui Grasci assueti fuerant, Si conserat, nigrum, auste rum bibat, sin minus, album, aqUOSUm, auStΘΓum. Ubi sitis x ardor vehemens urgeat, potionibus argis vomitus iuvetur , isque iterandus. Si Vero ardor con tinuus, lint si aqua frigida intincta loco maxim asstu

' Idom symptoma notavit EURYPHON Cnidius in oscription labriqtivida se, cum plerisquΘ Ceteris, quae hic referuntur, coniunctum MALE . ad Hipp. Epid. 6, 1. 29. . Similiter aucto Ithri de inor his, in hist febris eiusdem.

40쪽

anti admoupantur, nisi horror ad vovit. Ex hiiiusmodi dolor periculum St, ne repente animam mittat, quam ob causam medicamina dolorsem mitigantia cito ad hi bsenda sunt, et eadem quidem, quae in Ioui itido Con valescen autem quam Celerrimo cibis , potibus et bal nsis rosiciendus morbus enim gravis est, paucique

evadunt.

HILDEN BRA Dus in hac bri, specio febrem, quam nos dicimus biliosam sinceram, arbitratur oscribi deber

henansiet fenden apphub, p. 1.), alibi vero ibid. p. 20. typhum

nostrum, quem ipse dicit Contagiosum, in hac si in se quoiatibus duabus Speciebus reCognOSCit, veruntamen, ut vid stur, aliquantum dubitabundus; alii viro non minus in re modica praeclaro idem ita Visum si, ut diliguntem hanc dicat sobris typhodis nostra imaginom et Cum vi odorum epithematum usu, qui in illa laudatur, frigidae persuSionem Comparet, quam a Curri aliis quo in hac commendatam habemus Equido in haudquaquam id mihi arrogo, ut meum qualecunque iudicium talibus praeeun tibus viris adiiciam, qualitum ad Comparandam Veterum cum hodiorna de morbis doctrina, ne tamen et1 Cebo, quid do Ioci ipsius dignitat mihi id a tur Libo do in tornis assectionibus Secundu8, ut de priore tRCeamMS, Cuius praeCepta et ratio aliquantum disserunt ab indolo illius quoniam sententias et medendi methodos praudi Cat, quarum Ob usum HiPPocRAΥEs initio libri do victu in acutis medicos Cnidiae scholae addictos porstringit,

nec non, quoniam incongrua adeoque absurda distin otion morborum speCies praeter δturam augere VidQ-tur, utpote qua de re GALENUS eosdem vituperandos Censuit, unanimi sententia eorum virorum, quo in hac rct spectatissimos iudices venovamur ), Cnidia schola ori

SEARCH

MENU NAVIGATION