Laurentii Pignorii Patavini De servis, & eorum apud veteres ministeriis, commentarius : in quo familia, tum urbana, tum rustica, ordine producitur & illustratur

571쪽

Dg SERVIS 9 Pdarum, lychnorum lumini, quo caenaculum illustrabatur. Neque non

huc pertinent σαλαυθμὸς, ὀ βρυγιιος

των ὀ Φόντων. fletus , ct stridor dentium. Exclusum enim &ejectum, anaictum sindone stuper nudo, ut ab Euangelio non abeamus, agentem sub dio in tenebris, & metuentem sibi, reputantemque ignominiam suam , ecquid aliud manebat quam fletus & stridor dentium 3 Quae si libero capiti contingebant , cur negemuS Cadem accidere potuisse infelici servulo, quem vili tunicula indutum, torqueret mala conscientia perperam factorum,& domini praeceps ira, ad flagella &cruces properantis 3 illa vero ejus

dem Matthaei ; Dτι πολων ore κατατησω,

videant eruditiores , an adaptari possint ad triclinium C. Pompeii Trimalcionis , in cujus prima

parte , ut ait PetroniuS , Procurator rationes accipiebat. Diaetarios legimus , tum Philodespotum illum ex Hermaeo , cujuSX 6 memu

572쪽

69a LAvR. PIGNOR Ius6 meminimus, tum hospitem Sanctorum martyrem Castulum, qui Zaetarius Palatii inscribitur in k martyrologio. Zarta autem de Zaetarius Diaeta sunt & DiaetariuS, ea formatione, qua Zarrhytum pro Diar- rhyto, pro Diabolo μ Zabulum, pro Dianio Zanium & pronunciari, &scribi alii observaverunt. Neque adeo mirum videri hoc sinunt voces non paucae, Latinae ortu & notione, in quibus efferendis nos D in Z vertimus, ex communi tum Italicarum dialectorum , tum nationum fere omnium consensu. Nomen D E Tipsius apud Latinos sunt qui deri-Vent a voce Graeca Z E T' Σ , solerti

profecto & valde probanda conje- stura. Lapicidinae seu Latumiae in agro Vicentino sunt, indigenis &peregrinis ob novitatem spectaculi

celeberrimaa , in quibuS naturae &artis

573쪽

DE SERVI S. 493 artis pugna major sit an concordia, merito ambigimus. Eas patria voce appellamus Costotas, antiquo nomine sensim & per lic' tiam, quam diximuS , immutato; majoribus enim nostris procul dubio re & nomine custodia fuit. Et haec in gratiam hominum nostrorum dicta sint. Ad

Diaetarios porro Ut revertamur, Diaetis praefuit DIAE TARCHUS. Romae iDIS. MANIBUS. DEXTRICAESARIS. SERVO. DIAE TARCHO. DOMUS AUG. TREBONIA. LAVDICE &C. Quod verb habent glossaria. Atrien-

pite non improbamus , quod in Atrio, ut diximuS,cCenabant vetereS,& Diaria, ut vidimus , coenatio fuit,& coenaculum. Oblectamenta domus, Silvae, Ambulationes, Viridaria,

X r licet

574쪽

49 LAVR. PIGNOR Ius licet ψ pensilia essent aliquando, insuperficiario tamen habitationis solo ut plurimum constituta erant. β Horatius ;Nempe inter varias nutritur Silva

Laudaturque domus , longos quα prospicit agros. Tibullus ;Et nemora in domibus sacros imitantia lucos, Aurataeque trabes , marmoreum--Juvenalis; Ouid refert igitur quantis jumenta fatiget

Porticibus ' quanta nemorum vectetur in umbra 'Iugera quot vicina foro, quas emeritaedes 8- Mar

575쪽

Dg SERVIS.. Martialis: Daphnonas, Flatanonas, ct aeriasyparissos; Et non unius balnea suus habes. h Plinius: Iam quidam Hortorum nomine in ipsa urbe delicias, agros, vitatasque possident. ε JuvenaliS, cum dixisset; Tandem pro multis vix jugera biva

subdit;

Nunc modus hic agri nostro nous sicit horto. His peculiares homines E servitio curam impendisse nemo negabit. Et Romae olim profecto in musaeo Carpensi legebatur;

576쪽

Et hic sane adnotanda est Fenicis VOX, quae a nostris civitate donata, nescio an alibi apud auctores Latinos legatur. Hanc frequentem apud Poetas nostros , inepti profecto sunt, qui ab appendice derivant. Ab horti culturi fuit genero Vandalorum Regis in Africa φ Paulinus Episcopus , sanctissimus Vir, qui seipsit in pro redimendo viduar filio , in servitutem dedit. At in familia Caesiarum V T L L I C T seu

quam suburbanorum , pro dignitate videlicet, ne dicam stiperbia, divinae

domus SD MFELICI. CAE S. SERVILLICO. HORTORUM MAIANORUM &c.

577쪽

Respexit ad hoc hortense Caesarum patrimonium junior ' Plinius : cim cumfertur sub nomine Caesaris , tabula ingens rerum venalium, quod sit dete- sanda avaritia i lius, qui tam multa concupiscebat , cum haberet supervacua tam multa. tunc exitialis erat

apud Frincipem huic laxior domm, illi amoenior villa. nunc Frinceps in haec eadem dominos quarit, Uis inducit ipsos. illos magni aliquando Imperatoris hortos , illud numquam nisi Cafa-

a Panegyr.

578쪽

ψ 8 LAvR. PIGNOR Ius Cesarissuburbanum, licemur, emimus, implemus. Et de his demum illud majoris ' Senecae jure dici poterat, latiusque nunc millici , quam Reges imperant. Su B v ILLIC vs hujus ordinis fuit, ut indicat tituluS antuquus ,

HERME ROTI. VICARIO. SVOLUPERCUS. SVBVILLICUS HORTORUM ANTONIANORBENE MERENTI. FECIT.

Hoc autem muneris tetigit forte ρ Seneca : quo , inquam, te isti esserunt ' ad ostium alicujus ostiarii, adhortos alicujus ne ORDINARIUM quidem habentis OFFICIUM. Viridiaria seu viridaria instructa fuisse hominibus qui colerent & Ornarent, probat sepulcralis inscriptio,

L. CORNELII. L. L. S A S AE

579쪽

DE SER v I S. 99A ARII, praeter illos publicos, etiam privati fuerunt, quis alientes curarent , pro familiarum qua ustu, qua voluptate. Aquae sanE in eam copiam immissae sunt in domos privataS , ut ' Seneca Rhetor, in summis culminibus sedium , navigabilium piscinarum freta haberi, alicubi testatus sit. Horti ad haec , Cubicula , Ccenacula, Balnea, & corruptelae denique omnes ut conqueritur Frontinus perpetuis salientibus instruelae fuerunt. si Julius PauluS : domo cum omni jure suo, si cνς instructa est, legata, urbana familia, item Arti sices ct Vestiaris, σ Zetarii. 9 Aquaris eidem domui servientes legato cedunt. De publicis Aquariis superius satis dictum est. Hoc unum erit appendiculae loco, M. Coelium Rufum cum Tabernariis & Aquariis pugnasse , & quidem non cum hisce

nostris, sed cum illis qui ex familia

publica erant. e FrontinuS ; ac de

580쪽

oo LAvR. PIGNOR Ius vitiis hujusmodi nec plura, nec meliora dici pusunt, qnam a Caelio Rufo dicta sunt tu ea concione, cui titulus est de aquis. Fuerunt & Aquarii Caesariani, ut indicat antiquus titulus dedicationis , quem nos Romae exscripsimuS.

Aquariorum artes ρ Manilius recensuit. Ille quoque ins a , frontem qui projicit urna, Cognatas tribuit juvenilis Aquarius

artes.

Cernere sub terris , undas inducere

terris,

Ipsaque conversis aspergere fluctia

bus astra, Littoribusque noris per luxum tu-dere ponto; Et

x Lib. 4