장음표시 사용
251쪽
eo comini ne Sit, quia saepe opera licuius pro pecunia valet et adeo contra Quinti Mucii sententiam obtinuit, ut illud quoque constiterit poSSe convenire, ut
quis lucri partem serat damno at damni non teneatur, quod et ipsum Servius convenienter sibi heri existimavit: quod tameia ita intellegi op0rtet, ut si in aliquare lucrum in aliqua damnum allatum Sit, compenSatione facta, solum quod superest intellegatur lucri esse s 3.)
serat, alier non conserat, et pulenhicrum inter eos conantiane Sit Sise-pe enim opera alicuius pro pecunia
illud certum est, si de partibus lucri et damni Dibit intor e0s convenerit, ita meta aequis ex
partibus commodum et incommodum inter eos commune SSe. Sed si in altero partes expressae fuerint velut in Iucro, in altero Ver omiSSae, in eo quoque quod ini88um est similes partes
151. Manet autem societ3S eouS-que, donec in e0dem SenSu perSeverant; at cum aliquis renuntiaverit societati. societas solvitur. rael plane
si quis ii hoc renuntiaverit docietati, ut obveniens aliquod lucrum solus labeat, vestiti si mihi totorum bonorum ocius, cum ab aliquo heres esset relictus . in hoc renuntiaverit societati, ut hereditatem Soliis lucri- faciat, cogetur hoc lucrum communicare. si quid vero aliud lucri secerit quod non captaverit, ad ipsum solum pertinet. mihi vero, quidquid omnino post renuntiatam societatem
adquiritur, Soli conceditur 152 )Solvitur adhuc societas etiam morte
80cii; quia qui societatem contrahit certam personam sibi eligii. g 153.)Dicitur etiam capitis diminutione
solvi societatem, quia civili ratione capitis diminutio morti coaequa tur: sed utique si adhuc consentiant in societatem, nova videtur
incipere societas. φ 354. Item si Illud expeditum est, Si in
una cauSa pars uerit expresS3, Veluti in solo lucro vel in sol damno, in altera vero omissa in e qu0que quod praetermissum eSteandem partem Ser Vari. 4. manet autem Societas e0US-que, 0nec in eodem Pon Sen Si perSΗ-veraverint; at cum aliquis renuntiaverit societati. Solvitur societas Sed
plane si quis callide in hoc renuntiaverit societati, ut obveniens liquod lucrum solus habeat, veluti si totorum bonorum 80cius, tun ab aliquo stres esset relictus, hoc renuntiaverit societati, ut hereditatem Solu lucri- saceret, cogitur hoc lucrum communicare. si quid vero aliud hi crisaceret quod non captaverit, ad ipsum solum pertinet ei vero cui renuntiatum St, quidquid omnino post renuntiatam O-cietatem acquiritur soli conceditur.
φ . Solvitur adhuc societas etiam
morte socii, quia qui Societatem contrahit certam personam Iibi elegit. sed et si consensu phirium societas coita Sit, morte unius socii solvitur, etsi plures supersint, nisi si in coeunda societate aliter convenerit. φ 6. Item si alicuius rei contracta societas sit, et finis neg0tio impositus est, finitur societas T. Publicatione cuius ex sociis bona publice quoque distrahi societatem manifestum est, aut privatim venierint, Solvitur societas. Sed haec quoque societas qui l0qui- scilicet si universa horia socii publicentur: nam, cum in eius locum alius Succedit, pro
mortu habetur si . item si qui ex S0
252쪽
216 GAD III 4 155. 156. IU8Τ. III. 25 4 8. 26. pr. 4 1--4.ntur ob id quod conse usu iis mole debiti praegravatus bonis suis ces- contrahitui ni ido, iuris en serit, et ideo propter publica aut privata de-tium est, itaque inter m bita substantia eius veneat, solvitur societas. nes omines naturali ratione sed hoc casu si adhuc consentiant in ociu- consistit. tatem, nova videtur incipere ocietas.
teneatur pro socio actione, Si quid dolo commiserit, sicut is qui deponi apud Se 388us est, an etiam culpae, id est desidiae atque negligentiae
nomine, quaesitum Si prae aluit tamen etiam culpae nomine teneri eum culpa autem non ad
exactissimam diligentiam dirigenda est Susticit enim talem diligentiani in communibus rebus ad hibere socium qualem Suis rebus adhibere s0let. nam qui parum diligentem socium sibi assumpsit, de se queri debet.
Tit XXVI. DE ΜΑΝDΑΤΟ. 155. Mandatum consistit sive nostra gra Mandatum i0ntrahitur 'tia mandemus Sive aliena itaque Sive ut mea quinque modis, Sive sua tan- uegotia gera S, Sive ut alteri id mandaverim, eon tum gratia aliquis tibi man trahitur mandati obligatio, et invicem alter at det. Stye Sua et tua, Siveteri tenebimur, in id quod vel me tibi vel te aliena tantum, sive sua et mihi liona fide praestare oportet. s 156. .diena, Sive tua et aliena.
nam si tua gratia tibi mandem, super at si tua tantum gratia tibi amandatum vacuum est mandatum quod enim tu Sit, SuperVacuum Si mandatum 'itu gratia acturus sis, id eritia senten ob id nulla ex eo obligatio nec mantia, non ex meo mandatu sacere debes dati inter vos actio nascitur. Dr.' 2 o Gai se 2 ι 1. . mana. Mandanti t3utum grati intervenit mandatum, veluti si quis ibi mandet, ut neg0li eiu gereres, vel ut undum et enleres, vel ut pro eo Sponde-3 o Gai r. 2. 4. it. res 2. - Tua et mandantis, veluti si mandet tibi, ut pecuniam sub Suris crederes ei qui in rem ipsius mutuaretur aut Si volente te gerecum eo ex fideiussori caus3, mandet tibi, ut eum re agas periculo mand3ntis, vel ut ipsius periculo stipuleris ab eo quem tibi deleget in id quod
4 s a u. . a. it tibi debuerat liqua autem ausa intervenit mandatum, veluti Si tibi mandet, ut Titii negotia gereres, vel ut Titio fundum emeri s vel 5 o Gai x. I. 33. cit ut pro itio spondseres D4. si Siaa et aliena, veluti si ρ communibus suis et itii negotiis gerendis tibi mandet vel ut sibi e Titi sundi a me
hao laeuna unius verbi fere variis modis suppleri posse vid0tur. Ἐ-plicum emon laesionem proposunmuschhe, quam recepi. f. Inst. pr. 6 1 M. usque ad V erpediat consilium formatus est o Gai Ber. Quotid. D. . . mandati. 17. 1.
253쪽
us uris crederes quodSi ut Sine Suri ci ederes,
aliena tantum gratia intercedit inandatum i.)Ita qui si otiosam pecuniam domi Tua sontum gratia intervenit mandatum, te habentem hortatus fuerim,
dati tenebor: famen tibi manet adeo se ita sunt, Ut qu3eratur an mandati beneatur qui mandavit tibi, ut
Ttim pecuniam fenerares, Sed Serviu negavit nee magis hoceasu obligat mi mn contiStere pu- 3Vlt quδu si generaliter aliqui mandetur, uti pecuniam uellum literaret. Sed Sequimur
Sabini spini inem contra Sentien, io, quise non aliter Titio credidis-ῖes, Ilana si tibi mandatum esset. 157 plud conStat, biveluti si tit; mandet, ut pecunia it 3 ΡΟ- tuis in emptiones praediorum coll0ces quams 'ne reS, vel ex diverso, ut lene res politis quam in emptione praedi0rum colloce3. Cuius generis mandatum magis consilium est quam 1 audatum, et ob id non est obligatorium quia nemo ex consilio mandati obligoliar, etiamsi non expediat ei cui dabitur, cum liberum cuique Sit apud se explorarΡ. n expediat consilium. Itaque Sioliosum pecuniam domi te haberitem hortatus fuerit aliquis, ut rem aliquam emere vel eam credas, quamvis non expediet tibi eam emisse vel credidisse, non tamen tibi mandati tenetur et adeo haec it Sunt, ut quaesitum Sit, an mandati teneatur qui mandavit ibi, ut Titio pecuniam seuerares: seu btinuit ablui se utentia litigatorium esse in hoc caS mandatum, quia non liter Titio credidisses, quam si tibi mandatum Sset G. Illud quoque mandatum noti est obligatorium qu0d contra honos m0re est, velutis Titius de surto aut de dat m i faciendo aut de iniuria acie uda lilii mauu et licet enim poenam istius facti nomine praestiteris, non tamen ullam ahes adversus Titium actionem.
ῆ 58. item si si in post mortem meam flacien-luta mihi an let' r, Iutile mandat Um Si, qui Ieneraliter Licuit ab heredis persona obligati0aem incipere non posSe 4 100J.
alui mand itum suis de ea re ontra b0nos Ion contrahi, eluti si tibi ritio fur hum
aut iniuriamsi dum adhuc integra
es sit revocatum fuerit, evaneScii.
160. item si adhuc integr0 mandatonor alterutrius alicuius intervenidi is est vel eius qui mandaverit, vel eiuSim mandatum susceperit, Solvitur uandatum. 3ed utillis lis auso recu- tum St, tu i moitu eo qui milii nandaverit, Ignorans eum decessisse
quoque mandatum dum adhuc integrare Sit revocatum fuerit, evaneScit.
dato mors alterutilus interveniat, id est vel eius qui mandaverit, vel eius qui mandatua Su'ceperit, Solvitur mandatum sed utilitatis causa recρ- pium est, Ut Si morsu eo qui tibi mandaverat, tu ign0raus eum decessisse
254쪽
GAI III 4 161. 162. IUST. III. 26 4 - 13. exsecutus sucro mandatum, posse me agere mandati actione alioqii in iusta
et probabilis ignorantia damnum mihi adferret et huic simile est quod plerisque placuit, si debitor meus manumisso dispensatori meo per ignorantiam solverit, liberari eum cum alioquin stricta iuris ratione non posset liberari eo quod alii solvisset quam cui solvere deberet. 161. Cum autem is cui rectentandaverim egressus fuerit mandatum, ego quidem eatenus cum eo habeo mantisti actionern quatenu mea interest implesse eum mand3tum, Si modo implere potuerit: at ille mecum agere non potest itaque si mandaverim tibi, ut verbi gratia standum mihi sestertiis c emeres, tu SeStertiis CL emeris, non habebis mecum mandati actionem etiamsi tanti velis mihi dare fundum quanti emendum tibi mandassem idque maxime Sabino et Cassio placuit Uuodsi minoris emeris habebis mecum scilicet cito neni, quia qui mandat ut milibus emeretur, is utique 3tidarcintellegitur, uti minoriS, Si 0SSet,
executus fuerit mandatum', posse leagere mandati clione alioquin iusta et probabilis ignorantia damnum tibi asserat. et huic simile est quod placuit, si debitores manumisso dispensatore itii per ignorantiam liberto solverint. liberari eos: cum ratioquin stricta iuris ratione non possent liberari, quim alii solvissent quam cui solvere debuerint. 8. Is qui exsequitur mandalum non
debet exced stre sine mandati. ut ecce si quis usqui ad centum aureos mandaverit tibi, ut undum emeres, vel ut prod itio ponderes, meque pluris emere debes, meque in ampliorem pecuniam fide iubere alioquin non habebis cum eo mandati actionem. adeo quidem, ut Sabino et Cassi placuerit, etiamsi uSque ad centum aureo cum eo gere VeliS, inutiliter te acturum diversae Scholae
162. In summa ciendum St, quotiem aliquid gratis facιenesi ιm dederim, qui numine si mercedem auctores recte te usque ad centum aureo acturum existimant quae ententia sane benignior est. Quod si minoris emeris, labebis scilicet cum uo3cti0nem, quoni3m qui mandat, ut sibi centum aureorum undus emeretur, is utique mandasse intellegitur, ut minoris si possit, emeretur.
Mandatum non suscipere cuilibet libe-8u Sceptum autem consummandum aut quaimprimum renuntiandum St, Ut per Aemul ilisum aut per alium eandem rem mandator Ie- quatur. nam nisi ita renuntiatur, ut integra causa mandalori reservetur eandem rem explicandi, ni
hilominus mandati actio locum habet, nisi iusta causa intercessit aut 0n renuntiandi aut intelia-lieStive reliuntiandi. 12. Mandatum et in diem disserri, et ut condictove fieri potest. g 13. in summa sciendum est mandatum, Dii, gratuitum sit. in liam sormam negotii caderenam mercede constituta incipit locatio et tonductio esse. et ut generaliter dixerimus quibus' exemptu accusativi cum infinitivo post iu collegit Lachmann ema IV
255쪽
GA m. si 162. IUST. III. T. pr. 9 1. 2.
et conductio contraheretur, mandati esse actionem,
curandave vestimenta dederim aut sarcinatori sarcienda. '
casibus sine mercede suscepto ossicio laudati aut dispositi contrahitur negotium, his casibus inier- veniente mercede locati et conductio contrahi intellegitur et ideo si fulloni polienda curandave vestimenta dederis aut sarcinatori sarcienda, nulla mercede constituta neque promissa, mandati competit actio. Τit XXVII. DE OBLIGATIONIBUS QUASI AEX
Post genera contractu uim enumerata dispiciamus etiam de his obligati0nibus, quae n0 proprie quidem ex contractu nasci intelleguntur, sed tamen, quia non ex malefficio substantiam copiunt, quasi ex contractu Asci videntur. y Igitur cum quis abSenti negotia gesserit, ultro citroque inter eos nascuntur actioneS, quae appellantur negotiorum gestorum: sed d0mino quidem rei gestae adversus eum qui gessit directa competit actio negotiorum autem geStori contraria quas ex nullo contractu proprie nasci manifestum est: quippe ita nascuntur istae actiones, Si sine maudato qui8que alienis negotiis gerendis se obtulerit; ex qua cauSa hi qu0rum negotia gesta suerint etiam ignorantes obligantur idque utilitatis causa receptum est, ne absentium qui subita festiuatione coacti, milli demandata negotiorum suorum administratione, peregre profecti essent, desererentur negotia: quae an nem curaturus SSet, Si de eo quod quis impendisset nullam habiturus esset actionem sicut autem is qui utiliter gesserit negotia habet obligatum dominum negotiorum ita et contra iste quoque tenetur, ut administrationis rationem reddat quo casu ad exactissimam quisque diligentiam compellitur reddsere rationem: nec sufficit talem diligentiam aditibere qualem suis rebus adhibere soleret, si modo alius diligentior commodius administraturus esset negotia.
D2.' Tutores quoque qui tutelae iudicio tenentur non proprie ex contractu obligati intelleguntur, nullum enim negotium inter tutorem et pupillum contrahitur: sed quia sane non ex maleficio tenentur, quasi ex contractu teneri videntur. et hoc autem casu mutuae Sunt actioneS: non tantum enim pupillus cum tutore habet tutelae
M tr. 1. o. I. D. mand. 17. 1. Inst. III. 24. o. et Gai D. 22. D. praescr. verti s 19. 5. - Addo huic titulo Pauli S. R. Ι. . do procuratoribus.
256쪽
actionem sei et ex contrario tutor cum pupillo habet contrariam tutelae, si vel impend rit alici uidin 'm pupilli, vel pro eo uerit obligatus, Aut I OLGA tr. 2Ii D comm divi rem suam creditori eius Obligaverii. lienis inter aliquos communis it res sine societaie, veluti quod pariter eis legata donatave esset, talter eorum alteri ideo teneatur communi dividundo iudicio, quod solus luctus ex ea re perceperi L aut quod socius eius soliis in eam rem necessaria impensas sesterit non intellegitur proprie e contractu obligatus esse quippe nihil
inter se contraxerunt); sed quia non ex male sicio tenetur, quasi ex contracti teneri videtur. 2 cf. Gai r. i. r. . min. erciso. Idem iuris est de eo qui coheredi suo familiae ei ciscundae iudicio x his causis bliga a cc a D. 5. D d O di tus est b. Ηeres quoque legatorum n0mine non proprie ex contractu obligatus intellegitur neque enim iam hei'ede, neque cum defuncto ullum negotium legatarius gessisse proprie dici potest): et tamen, quia ex malescio non est obligatus heres, quasi ex contractu de here intellegi-4 os a se. 5. 3 3. D. de . et A. tur H. M Ilum is cui quis per errorem non debitum solvit quasi ex contractu debere videtur. ἐν leo enim non intellegitur proprie ex contractu obligatus, ut si certiorem ratiotivm Sequamur,
magis ut supra diximus ex distractu quam ex
contractu possit dici bligatus esse; nam qui solvendi animo ρcuniam dat in hoc dare videtur, ut distrahat 0lius negotium quam contrahat. Sed tamen proinde is qui accepit obligatur, aes mutuum illi daretur et ideo condictione aenetur.5 cs. Paul. . . . s. Di. 7. ij Ex quibusdam tamen lausis repeti non potest quod per errorem non debitum solutum sit. namque desinierunt veteres, ex quibus causis 6 et Gai P. I . infitiando lis crescit. ex his causis non debitum 7 cf. o. 4. con indob. solutum repeti non posse, veluti ex lege Aquilia,
item ex legato quod veteres quidem in his legatis locum habere voluerunt, quae 'rta constituta, per damnationem cuicumque fuerant legata:
8 cf. Inat. II. 20 ε 3. Ostra mutent constitutio ' cum unam maturam
omnibus legatis et liveicommissis indulsit. Mus modi augmentum in omnibus legalis et fidei commissis extendi voluit; sed non omnibus legatariis praebuit sed tantummodo in his legatis et fidei
commisSis, quae sacro Sanctis ecclesiis eterisi lucvenerabilibus bicis quae religionis vel pietatis in
3 os Ilist. c. 46 7 C stipiseop. tuitu honorisi eantur derelicta sunt quae si iu- debila solvantur, non repetuntur.
257쪽
163. Expositi generibus obligationum quae
ex contractu 3Scuntur, admonetidi sumus adquiri nobis non solum per nOS-met ipS0s, Sed ei iam per ea persona quae in nostra potestate 3 numὼ cipio ve Sunt.
164. Per liberos quoque homineSet alienos servos quos bona de possidemus adquiritur nobis; sed tantum ex duabus 3 si sis II 2J, id est si quid ex operis sui Vel ex re nostra adquirant. 16b. Per eum quoque
Servum in quo usumfructum habemus similiter ex duabus istis causis
nobis adquiritur. g 166. Sed qui nudum ius uiritium in servo habet,
Expositis generibus obligati inum quae ex coti- tractu vel quasi ex contracti na Scuntur, admonendi sumus acquiri vobis non solum per vosmeti ipsos, sed etiam per ea perSona quae in vestra poteState sunt, veluti per Servos vestros et filios; ut tamen quod per servos quidem vobis acquiritur, totum Vestrum fiat, quod autem per liberos quos in putestate labetis ex obligatione fuerit acquisitu ui hoc dividat iu se eundum imaginem rerum propi ietali et usus fructus quam nostra discrevit at ile repli constitutio; ut quod ab actione comm0dum perveniat, huius usum fructum quidem habeat pater, proprietas autem silio servetur, scilicet patre actionem movente Secundum novellae nostrae constitutionis divisionem.
l. Item per liberos homines et
alienos servos quos bona de possidetis acquiritur vobis, sed tantum ex duabus causis, id est si quid ex operis suis vel ex re Vestra acquiranti φ . Per eum quoque Servum in quo usum fructum vel usum habetis similiter ex duabus istis causis vobis acquiritur. licet O- minus sit, minus tamen iuris in ea re habere intellegitur quam usu fructuarius et bonae dei P0SSeSSor. nam placet ex nulla causa ei adquiri posse adeo ut etsi nominatim ei dari stipulatus fuerit servus, mancipi0ve nomine eius acceperit, quidam existiment nihil ei adquiri. 167. Communem Servum pro dominica parte dominis adquirere certum est,' excepto eo, quod uni nominatim stipulando aut mancipio accipiendo illi soli adquirit, veluti cum
ita stipuletur 'ITIO DOΜINO MEO DARI SPONDES 7 aut cum ita mancipio accipiat: ANC REM E IURE
167 a. Illud quaeritur ρὶ quod domini nomen
adiectum ess scit, dena saciat unius ex dominis ius- Corniniinem servum pro Ominica parte dominis acquirere certum est, excepto eo, quod uni nominatim stipulando aut per traditionem accipiendo illi soli acquirit, veluti cum ita stipuletur Iitio domino me, darespondes sed si unius domini iussu servusque rit stipulatus, licet antea dubitab3tur. tamen a cf. Gai II 86. III. 103 101. Iv. 134. 135. Inst. III. 17. Q. b es Gai II 88. Jp. XIX. 20.c cf. Gai H. 87. Inst. III. 17. de 10rma mancipationis Gai I. 119.
258쪽
GAI III 4 168 - 171. IU8Τ. III. 29. pr. Sunt intercedens nostri praeceptores perinde ei filii post nostram decisionem iusserit Soli adquiri existimant, atque si nominatim res expedita est, ut illi et Soli Stipulatus esset servus, mancipiove accepis tantum acquirat qui hoc Set diversae scholae auctores proinde utrisque ad ei facere iussit. ut su-quiri putant, ac si nullius iussum intervenisset.' pra dictum St.
I it. XXIX. 1 68. Tollitur autem obligatio
praecipue Soluti0ne eius quod debetur unde quaeritur, Si quis c0u- sentiente creditore aliud pro alio solverit, utrum ipso iure liberetur, qu0 nostris praeceptoribus placet: an ipso iure maneat obligatus, Sed adverSu petentem exceptione doli
mali defendi debeat, quod diversae
scholae auctoribus ViSulla St.
169. Item per acceptilationem tollitur obligati0. acceptilatio autem est veluti imaginaria solutio quod enim ex verborum obligatione tibi debeam, id si velis mihi remittere, poterit Sicilieri, ut patiaris haec verba me di
quae X erbis consistunt, non etiam ceterae con Sentaneum enim visum
est verbis dactam obligationem posse aliis verbis dissolvi. sed et id quod ex alia ait Sa debeatur potest in stipulationem deduci et per acceptilationem dissolui. g 171. ' Quam
QUIBUS ,ODIS OBLIGATIO TOLLITUR.
Τollitur autem omnis obligatio solutione eius quod debetur vel si quis consentiente creditore aliud pro alio solverit nec tamen interest, qui Sol Vat, utrum ipse qui debet, an alius pro eo: liberatur enim et alio solvente, Sive sciente debitore sive ignorante vel invito solutio fiat item si reus Solverit, etiam hi qui pro eo intervenerunt liberantur idem ex contrario contingit, si fideiussor 80lverit: non enim solus ipse liberatur, sed etiam reu S. vis vero diserimus per sies accestitutionem imaginaria solutione, tamen mulier sine tutoris auctoritate ac- 1. Item per accepti lationem tollitur obligatio. st autem accepti latio imaginaria solutio. quod enim ex Verborum obligatione Titio debetur, id si velit altius emittere. poterit Sic fieri, ut patiatur haec verba debitorem dicere: quod ego tibi promisi, habesne acceptum et itius respondeat: habeo. sed et Graece potest acceptum fieri, dummodo sic fiat ut Latinis verbis solet: ἔχεις iβων Ἀχννάρια τόσα raso λαβαγν. Muo genere, ut diximuS, solvuntur tantum ladi obligationes solvuntur
quae ex verbis consistunt, non etiam ceterae: consentaneum enim visum
est verbis sactam obligationem poSSe aliis verbis dissolvi. sed id luod ex ralix causa debetur potest in stipulationem deduci et per accepti lationem dissolvi Sicut
259쪽
GAI III 4 172 - 17 . IU8Τ. III. 29 a 2 223:eptum sacer non lutest bl cum alioquin autem quod debetur proolvi ei sines tutoris auctoritate possit. g 172. parte recte solvitur,tem quod debetur pro parte recte solvitur an ita in partem debilii utem in partem debiti acceptum ieri possit, quae acceptitati, meri potitum est.' est g2. ast prodita stipulati quae vulgo Aquiliana appellatur, per quam lipulationem contingit, ut omnium rerum obligatio in stipulatum deducatur, et ea per 3C-cepti lationem tollatur stipulatio enim quiliana novat omnes obligationes, et a Gallo quilio ita
tebit, praesens in diem v e faut sub condicione , quarumque rerum mihi tecum actio, quaeque ab sal adversus te petitio, vel adversus te per Secutio e St, erit, quodve tu meum habes, tene S, 0S-sides, possedisti, dolove malo secisti quominus possideas quanti quaeque earum rerum re erit, tantam pecuniam dari stipulatus est Aulus Agerius spopondit u- alitor Ioroni Lis merius Negidius item e diverso Numerius Negidius interrogavit Aulum Agerium quicquid tibi hodierno die per quilianam stipulationem spopondi, id mitio habe Siae acceptum respondit Aulus Agerius habeo acceptumque tuli si 173. Est etiam alia species imaginariae Ositionis per aes et libram. quod et ipsum genusertis in causis receptum est veluti si quido nomine debeatur quod per aes et libram ge- tum sit, si e quid ex iudicati causa debeatur. αque res ita agitur. g 174. adhibentur non mi-ius quam quinque testes et libripens deinde is ui liberatur ita oportet loquatur: QUOD EGO
IBI TOT MILIBUS CONDEMNATUS SUM, B EO OMINI A TE SOLVO LIBEROQUE HOC AER AENEA-fUE LIBRA HANC TIBI LIBRAΜ ΚΙΜΑΜ POSTREMAM-ὶUD EXPENDO SECUNDUM LEGEM PUBLIcΑΜ deindesse percutit libram, eumque dat ei a quo libe
atur, veluti solvendi causa g 175. Similiter
' ita nun ed. Studem. ut iam prius Uuscis propoBuerat. ψ D. 9. 10. 17. Ulp. r. 13. οἰ-3. . de acceptil. 46. 4. b cf. Livius VI. 14. Festus s. v. num Varro de L. L. VII. si 105 Cio de rat. III. 40 de Legg. IL 20. 21. 51 53 c vid. mancipationis somnulam Gai I. Iis. II. 104. et apud Livium L 24.γederis formum ut illa palam friana postrema eae illis a li cerave recitata innine dolo malo.
260쪽
GAL III I 3 6 - 179. v I. 29. 6 3. legaturitis heredem eodem modo liberat de legato quod per amitatio tu in elictum Si, ut tamen scilicet, sicut iudicatu condemnatiij Se SSesignificat, ita ieres testamens se dare damnatum esse dicat de eo tamen tantum potest lieres eo modo lit, rari quod pondere, numero constet et ita, si certum Sit quidam et de eo quod mensura constat idem existimant.
176. Praeterea novatione tollitur obligatio, veluti si quod tu mihi debeas a Titio dari stipulatus sim uam
interventu novae et Son Ae OV ua
scitur oldigatio, et prima tollitur translata in posteriorem adeo ut m ferit viri, licet postericii stipulati itinuitis sit, clamen trima movatio 3. Praeteres novatione tollitu0bligatio, veluti si id quod tu eiud beas otii dari stipulo tus sit.
nam luerventu Iro Vae pereonae novis
nascitur obligatio, et prima ollitur translata in posteriorem adeo ut interdum, licet posterior Stipulatio inutilis sit, tamen prima n-nis iure tollatur veluti si quod mihi vationis iure tollatur veluti si id debes a Titio post 0rtem eius Di00' vel quod tu Titio debebas a pupillo a vuliere pupillo ve sine tutoris auctoritate sine tutoris auctoritate stipula- Stipulatus uero quo casu rem antitio iussu erit quo casu res amittitur: nam et prior debitor liberatur, et o nam et prior debitor liberatur et sterior obligatio nulla est non idem iuri est, si a servo Stipulatus uero nam tunc pra0 proinde id huc obligatus te-
netur, ac si postea a nullo stipulatus suissem. li 7. Sed si eadem persona Sit a qua postea stipuler, ita demum novatio sit, si quid in posteriore stipulatione novi sit, sorte si condicio aut dies ait Spon-Sor dictatur aut detrahatur 178. Sed quod de
auctoribus pla ruit nihil adiuvationem prolicere Spunsoris adiectionem aut detractionem. I79. Quod autem posterior obligatio nulla est non idem iuris est, si a Servo quis stipulatus fuerit: nam tunc prior iroinde obligatu nianes, uosi postea a nullo stipulatus suisset. Sed si eadem per Suna sit a qua postea stipuleris, ita denuim D ivatio sit, si quid in posteriore stipulatione n0vi sit, sorte si condicio aut dies aut deiussor adiiciatur aut detrahatur. Muod autem didiximus, si condicio adiiciatur, OV3tionem fieri, sic intellegi portet, ut ita dicamus actam novationem, Si condicio extiterit alioquin, si desecerit, durat prior obligatio sed videamus, nurn is qui eo nomine agat doli mali aut pacti conventi exceptione possit summoveri, quia videtur inter eos id actum, ut ita ea re Speteretur, Si posterioris stipulationis extite iit condicio. Servius tamen Sulpicius existimavit statim et pendente condicione novationem sieri, et si de-
ximus, si condicio adiiciatur, novationem fieri, sic intellegi oportet, ut ita dicamus a clam novationem, si condicio extiterit; alioquin, si defecerit, durat prior obligatio. Sed cum hoc quidem inter vetere cun Stabat, tunc fieri novaliouem prioris ob stationis cum novandi animo in secundam obligationem itum fuerat per hoc autem dubium erat, quando novandi anim0 videretur hoc seri, et luasdam di hoc praesumptiones alii in aliis casibus introducebant: de nostra ima vid. Ulp. r. I. . . de novas. 46. 2.