Ammiani Marcellini quae supersunt

122쪽

Hac rerum, quas iam digessimus, varietate ita conclusa, artius iuvenis Rheno post Argentora tensem pugnam otiose fluente securus, sollicitus que, se dirae volucre consumerent corpora perem aptorum, sine discrinoue cuncws humati inaudavit: amorutisque aeginis, quos ante- certamen superhaquaedam portasse praedixi'us. ad Tres- tabernas a revertit Uniue eunt captivis insnthu, praeda Mediomatricos, sex andam ad datum usque suum, duci praecepiti et petiturus ipse Mogontiacum , ut mute compacto ..transgressias, in suis requireret harbaros, cum nupuin reliqui aretra -gatue Veintiatur .exeniata; evum facundia iucundi talequo sermonum ad cium, cin Voluntatem tradu inrat suam documcnta na- grantior, sequi libenter 'horiatus est omnis operae 'Onti rinaIς , . Mai.ritatevhago quis ducem, plus

.aabonis iuβiceit ab quam militi, icut perspicue

eonis ι, iatruoium Moxque ad locum praedi- χtum est intum, nitimne Pontibus constratis Stransmipsto, occispisereser as hest1llis. At barbari or inristi u*gotii m8gui-qui se in tranquillo positos otio inno Parum inspMetari eoae 'orabant, aliorum exitio, quid Grinois,sῶ ammineret, anxie e tantes h Mnatae pauis petitione, ut priviis ver- iΙἐ1dicta declinarent, xvi ere legato, cum 4rsis, ONE. t hi, quae deno uti. Oui co 'rdemii oederum firmitatem inceriumque, quo consilio an instituto Mutata voluntatae, e alios cursu certe venire compu, , ore, Min ostri. minati lant bellum, ni eorum regioni t excessassehu

cus quiete M ν iis modicis. et elucinus octangentosis,posuit militesv ea re, ut vi ingenti su uin ver

123쪽

sum decurso egr'ssi, quidquid inVevire potuerit i, ferro violarent et flammis. . Quo ita disposito, ibitas

Primo exortu visis per montium vertices barbaro, ad celsiora ducebatur alacrior miles nulloque invento ho siquidem opinati di cessere consessim)eminus' iogentia se rui volumina visebantur, indi--, causa, Osti os perruphas Populari terras hostiles. Quae res Germa no iam perculit animos, atque de ssertis insidiis, quae per arta loca et latebrosa struxerant nostris, trans Moenum nouaue fluvium ad opitulandum suis necessitudinibu avia cum ut enim ν renus amat fieri dubiis et turbatiis, hinc equitum nostrorum adcursu, hodie navigiis vectorum Lindi tum impetu tepentino perterreώeti, evadendi Iu'siduam veIo locorum invenere Pindent quomui dignen miles liber gradiens, opule a pecore

vulas et frugibus ruiebat nulli earcendo Extra.-ctisque captivis, domicilia cunctaturatius ritu Romano constructa. si manic subditis exurebat,' Emensaque aerimatione decimi lapidis, cunas Prope silvam verissst squalore tonobrstrum horreu- in stetit diu cui laetando, indisio perfugae doctus, Per subinrrane AEn udam occuli fossasque multi-i fida .latere pruri M ubi habile visum fuerit, eru- Psi uiros Ausi tamen omnes accedor fidentissime, silicibus incisis es fraxinis, rubor'que hieitum -- gno semitas invenere constrata. Ideoque gradientes autius retro,. non in per amisamvs lo'gos t aspexos ultra progredi posse rix indignationem a . Plantibus aulinia, advert'baui rariu'uiam aeris in nreute saevitia, cum discriminibus ultimis labora hatur incassum aequio tio quippe utumnali

exacto, Persas tractus superfusae nives opplevere monte simul et aca po. opus .r phum ustineruo-

124쪽

arrabile. Et dum nullus obsisteret, munimentundi, quod in Alamannorum solo conditum Traianus nonomine voluit adpellari, dudum violentius oppugnatum, tumultuario studi repetu atum est locatisque ibi pro tempore defensoribus, ex harbarorum 3a visceribus alamenta congesta sunt. Quae illi maturata ad suam Perniciem contemplantes, metuque rei peractae volueriter congregati, precibus et humilitate suprema petiere missis o toribus pacem: quam Caesar om ni consiliorum via firmata, claus tu verssimilia plurima, per decem mensium tribuit

hintervalium id nimirum sollerti colligens mente, ruod castita, supra quam optari potuit, oecupata

ne obstaculo, tormentis muriathus et adparainas deberent valido Ἀommuniri. Hac fiducia tres imi manissimi reges venerunt, tandem Iiquando iam trepidi, ex his , qui misere vietis apud Argentor

tum auxilia, iurantes conceptis ritu patrio verbis, nihil inquietum acturos, sed foedera ad praestim. tum usque diem, quia id nostris placueriat, iunx munimento servaturos intacto, frugesque portatu-

ros humeris, si defuisse sibi doeuerint defensores:

quod utrumque metu perfidiam frenante secerunt.., Hoc memorabili aeno, comparando quideri unieis e Teutonicis, sed in dispendiis rei Ro-

nae peracto ' lavissimis, ut faustus Caesar exsultabat et felix credique obtrectatoribus potuit, ideo som titer eum ubique secisse fingentibus, quod oppetere dimicando gloriose magis optabat, quam damnato-Tum sorte, ficut sperabant, ut frater Gallus occidi:

ni pari proposito post excessiim quoque Constantia actibus intrandis inclaruisset. II. Quibus, ut in tali re, compositis firmiter, ad sedes revertens hibernix sudorum reliquiaa

125쪽

sep rit tales Remos severus, magister equitum, Per Agrippinam petens et Iuliacum Francorum a Iidissimos cuneos iu sexcentis velitibus, ut posthaesaruit, vacua praesidiis Ioca vastantes offendit hae opportunitate in scelus audaciam erigente, quod Caosare in Alamannorum secesibus occupato, nulloque vetante, expleri se posse praedarum opiniitate stitit arbitrati Sed metu iam reversi exercitus, inunimentisduobus, quae olim exinanita sunt; occupatis, se quoad fieri poterat, tuebantur. Maca

Iulianus rei novitate pereulsus, et coniiciens qIχον in ervinperet, si iisdem transisset intactis, retento milite circumvallares disposuit. . . . . osa si viris praeterlambit, et adusque quartum et quin

quagesimum diem, Decembri scilicet et Ianuario mense, obsidionales tractae sunt morae, destinatis barbarorum animis incredibili pertinacia in reluctatis unc pertimescon sollertissimus Caesar, ne Sotiservata nocte illuni, harbari gelu vinctum amitem pervaderent, quotidie a sole in vesperam flexo adusque luci principium, lusoriis navibus discurrero flumeo ultro citroque milites ordinavit, ut crustis pruinarum diffractis, nullus ad erumpendum quo

piam facile per inniret Hocque commento, inedia, et vigiliis, et desperatione postrema Iassati, sponte se propria dederunt statimque ad comita-lom Augusti sunt missi. ad quos exi neudos perieulo multitudo Francorum egressa, Cum castos comperisset et asportatos, nihil amplius ausa repedavit ' ad sua hisque perfectis acturus hiemem revertit Parisib Caesar. III. Quia igitur plurimae gentes vi maiore collaturae capita sperabantur, dubia bellorum coniectans sol,rius rector, magnis curarum molibus strin

126쪽

atur Dumque ei indueias Iidet negotiosas et breve; aerumnous possessortiti damnis mederi possis acredebat, tr buti ratiocinia dispensavit. Cumque

Florentius praesectus praetorio cuncta permensus,

ut contendebat, quidquid in eapitatione deesset, ex conquisitisse supplere firmaret, talium gnarus, animam prius amittere, quam hoc finere fieri memo- Srabat Norat enim huiusmodi provinonum, immo eVersionuin, ut verius dixerim, insanabilia vinera, saepe ad ultimam egestatem provincias eontraxisse: quae res, ut docebitur postea, penitus evertit In 4ricum ob quae praesecto praetorio ' ferri onposse clamante, se repente factum infidum, cui Augustus summam eommiserit rerum Iuliauus eum sedatius ieniens, scrupulose computando et Vere,

docuit non simcere solum, verum etiam exuberare capitationis calculum ad commeatuum necessarios

5 adparatus. Nihilominus tamen diu pinea indictio. nale augmentum oblatum sibi , nec fecitare nec subnotare perpess is humi proiecit. Literisque A gusti monitus ex relatione fraesecti, non agere ita perplexe, ii videretii paruin Florentio credi rete ipsi gratandum esse, si provincialis hineinde status, saltem sollemnia praebeat, nedum incrementa, quae nulla supplicia egenis possent homini.

bus extorquere. Factumque est tunc et 'deinde unius animi firmitate, ut praeter solita nemo Gallis quidquam exprimere ' conaretur ...... inique.

6Ιnusitato exemplo id petendo Caesar impetraverata Priaesecto ut secundae Belgicae multiforinibus malis oppressae dispositio sibi conmitteretur, ea videlicet lege, ut nec praefectianus, nec praesidialis adparitor ad solvendum quemquam urgeret.

Quo levati Matio cuncti, quos in ' curam hisc

. . . iniquo Mix cura . . . . . . separat.

127쪽

IV. Inter Mec recreandarum exordia Gallia irinu, administranteum und in ad bu 0rfito prae Leeturam, obelis. Romae in ci co recibus est maxim0 Super quo nunc, quia tempestivum est, Pauca discurrani Urbem priIcia foeculis conditam: Rmbitiosa mo quiuin stitue, et P0rigyium centum quondam aditibus celebrem, hecatomysos Thebasio utores ex facto cognominaruut, cuiu Vocabu-

I Horincia nunc usque Thebais adpellatur Manes inter exordia pandentis se late Carth ginis. im

Piro vi excursu duces oppressere Poenorum post eaque reparatam Perserum rexisse Cambrias, quo ad vixerat, alieni nupidus et linivanas. Aegypto Perrupta adgressus est, ut opes exinde raperet invi deradas, ne deorum quidem donariis pamens. Qui dum inter praed tores turbulea te concursat, laxi tate praepeditu indumentorum concidit pronus acs ometpugione, q*iqui aptatum semori dextro gesta bat, si in vi ruinae nudato, vulnerat laeno Ieta, ,

liter ina risset longe aucem postea Cornelius GaI sius, uitaviano vestenente Romanas, Aegypti procvraior, exhausit cisita in plurimis interceptis: reversusque, cum furtorum arcesseretur et Ipopulatae Provinciae, metu nobilitatis acriter indignatae, cui

Megotium spectandum dederat Imperator, stricto incubuit, ii ro Is est, si recte existimo. Gallus Poeta, quem flens quodammodo in p0strema Bucolicorum parte Vir, ius carmine leni decantat. In hac urbe ius o J- ingentia. diversasque smoles figmenta Aegyptirarum numinum exprimen tes, obeliscos vidimus plures, aliosque iacentes Lcomminutos quos antiqui reges bello domitis gentibus, aut prosperitatibus Ammarum rerum elati,

128쪽

montrum venis vel apud extremos orbis incolas' perscrutatis excisos erectosque, diis superis in religione dicarunt. Est antem obelisciis asperrimus lapis, in figuram metae cuiusdam iannm ad pro matem consurgens excelsam utque radium Limi--.tetur gracilescens, laulisper spe te quadrata in

Verticem productus angustum, manu lavigatus artus fici Formarum autem innumeras notas, hieroglyphicas adpellatas, quas ei undique videmus incisas, sinitialis sapientiae vetus infignivit auctoritas Volucrum enim ferarumque, etiam alieni mundi, genera mesta sculpentes, ad aevi quoque sequentis aetate ut patratorum vulgatius 'hperveniret memoria, promissa vel soluta regum vota monstrabant. io Non enim, ut nunc litterarum numerus praestitutus

et tacitis exprimit, quidquid humana mens concipere istest ita prisci quoque scriptitarunt Asopiti sed singulae litterae singulis nominibus se viebant et verbis; nonnumquam significabant intera vos sensus. Cuius rei scientiae in his interim in sit

duobus exemplum. Per vulturem naturae vocabulum pandunt quia mares nullo posse inter has alitos inveniri rationes memorant phyneae Perque speciem apis mella conficientis indicant regem mo- aeratori eum iucunditat aculeos quoque innasci debere his signis ostendentes et fimilia plurima ia Et quia sumantes adulatores ex more Constan. tium id fine modo strepebant, quod eum Octavianus Augustus obeliseos duos ab Heliopolitanasivitate transtulisset Aegyptia, quo munus in ei C maSimo, alter in campo Iocatus est Martio hune

recens advectum dissicutiate magnitudinis territus, nec contrectare ausus est, nec movere discant,

qui isnorant, veterem principem translatis aliquibus

ου. sitis de st

129쪽

hune i Metum ideo practerisso qnod Deo soli sp

Qiai nnuaere dedieatus , fixi Hue intra ambitiosi templi delubra, quae eontinouo Poterant, inmis 'am apex omnium emi rebat , Verum Constantia ismus id parvi ducens, avulsam hanc molem sedibus is, nihilque committere in religionem recte eximis inans, si ah tum uno templa miraeulum Romae sacraret, id est in templo mundi totius, iacere diu Perpessus est, dum translationi Pararentur utilia. Quo convecto per alve M Nili, proiectoque I xandriae, navis amplitudinis antehac inusitatae eis diffleata est, sub recontia remigibus agitanda.

Ouiniis iis provisis, digressoque vita principe me. 4morato, Mi ns effectus intreuit tandemque sero

impositus navi per inaria fluentaque Tybridis velut Pa entis, ne, quod paena ignotus miserat Nilus, ipse parum sub inoatus sui discrimine moeninus alumnis inferret, desertur in vicum Alexandri, tertio lapide ab urbe seiunetum unde chamulcis positus, tractusque lenius, per Ostiensem portam Piscinarique publicam ei co illatus est maximo. Sola post haec restabat erectio, quae Vi aut ne vix is quidem sperabatur posse compleri: ' erectisque

usque periculum altis trahisus, ut mauhinatam ce meres nemus, innectu tur vasti sunes et longi, ad

periem in iplicium liciorum caelum densitato. nimia subtexentes quibus colligatus mons ipse em .giatus scriptilthus elementis, Paullatimque id per arduum inane protentus, diu pensilis, hominum millibus multis tamquam molendinarias rotantibua metas, cavea 'hloeatur in media, eique sphaera superponitur Lahenea, aureis laminis uitens qua confestim vi igitis divini oontacta, ideoque sublata, saeis imitamentum infigitur aereum, itidem auro imbrauteatum , velut abundanti flamma candentis

130쪽

46 Sequutaeque aetates . aiio MMastulerunt. quorurn

unus in Vaticano, alto in hortis Sallustii, duo in i Augusti monumento erecti laut Qui autem notarin textus obelisco incisas est veteri, quem Vide .mus in circo, Hermapionis librum sequuta, me pretatum litteris subiecimus Graecia.