장음표시 사용
331쪽
Catena Hiltorica. Lib. XLIV. & XLV. Cap. II. 329
I X. Cheurae Dominus, Sc Areschotti Marchio α 2 suit spera aberrante a literis maturius quam par erat , auelli ci pit. Is cum principis nutritius esset, integra adolescentis possession fruebatur . Cuius postea facti non obsi ure nituisse Carolum , Genuae apparuit . Vbi IώGI Latinum 'Oratorem cum assequi intelligentia ua M. do,non satis posset,ingemuit dicens: Agnosio
Hadriarum tructoris mei Luma monita, quι dum has lueras neglestim excFerem , aliquando puerilis me incuria poenas luiturum vatici natus est. Iam tamen adolescens quo ingenij
facilitatem intelligas ) id studio atque exercitatione asserutus est, ut quomodocumq. Latina , non imperite Gallica, Hispanica, Itali ca , Germanicaque lingua uteretur,quod turpe crederet, a subditis non intelligi impera. torem. Interea nulla pueri voluptas maior, quam scribere suosque in ordinem distribuere , ex coaeva puerorum classe militem in ludicra ducere certamina, praemias mactar victores, carceribus victos. Consonat huc,
quod post haec in castris ad Uitte Gam L eas pictor senex Caruo sciscitanti narrauit . M autem Carolus inquit)Meetaniae in comelaui meo tabella, in qua erilem meam, cum puer essem epinxtin. Scire igitur ex te isti, quae
fuerit tune aetas mea Respondit Lucasincto annorum aetas erat tua, cum Imperator Maximilianus te dextra circumducens , iuberet Sesti eam nobilitatem et ciuitates iuramento obedie-tiam promittere.Cum autem picturam tua ordirer, Maiestas tua sepe ad diuersa Lea respicis bat, vis lent pueri. Ibipraeceptor, ruituam naturam norat, dicebat, te mirifice delectari adspectione teli, iussique ad parietem aduersum collocari egregie fabrefactum telum , eumque tu ab eo non defleeleres oculos, ego seliciter picturam absolui. Caesar hac narratione valde deis ctatus, blande Lucam compellaui ζ,ornatumque munere in urbem remisit.
Nec Ferdinanssi fratris, sexennio post in Hispania nati e sollicite ad huius genti s mo-ν ω, res educati, multum dispar indoles. Unde ex via Aω- destinatione aut Ferdinandi in spem regnim aleretur. Nam siue ipso prouocatus amor G. nominis sui, in regio adolescente ex nepote' conseruandi, siue Hispaniae natalis puero soli dulcedine,morumq. ex aura non tantum sed aula trahendorum captus similitudine, Ferassinandum infantem, neglecto nepotum maiore Carolo, haeredem regnorum testamentariss non ita pridem tabul s, Burgensi in urbe scripserat, adieceratq. trium ordinum militarium mastiteria potentillima S. acobi,ore. tam, de Alcantera , sibi q uondam aduersus Mauros pugnanti, Pontificia facultate concessa , atque in hanc spem industria Gonsului Gurmans Oretani Magisterii clavigero, de Aluari ori, Asturicensis Praesulis cura sin gulari educabatur . Verum ubi Matiensi quem a confessionibus e Franciscana famitalia habuit )consilio, Senatoribus regni haud
multo ante mortem ultimae voluntatis tabulas legendas dedisset : quorum iam animos Hadraanus legatus Carati , uti de ipsiusmet Regis , Carolinae indolis praedicatione occupauerat, unanimi sententia visum omnibus, hoc successionis beneficium a Carati, maiori
natu,iamque ad regnum aptiore, tranSferendum; grauissimis ex causis non esse; Propterea Rex veritus, ne regnorum proceres, Fe
dinandi causantes infantiam , ad libertatem aspirarent, in Carolum regna a se possessa tralia tulit, administratoris tamen seu gubernatoris Golui titulo,dum filia Iohanna, de Carati mater qui patriae leges regno non excludebant in in v ta superesset. His constitutis M uneale sim humili uico, quem cauere a fatidica iussis ne rat , rite sacris m intus X. Cal. P b. decessit, anno Sal M. D. XVI. sepultus Granatae regio funere, ad quod pro dignitate praestanduri regio haud erat in aerarior ut multi obstupe scerent, tot regnorum Dominum pauperememori,qu a diuitias ad salutem Reipab. profudisset. Catholici ei nomen datur, quando
occupata Granata Mauros cum ludaeis, septingentorum annorum Dominos, to a ex
git Hispania; ut bello iam victor, centuria
xxiv. millia familiarum migrare iusser l, maiori religionis, quam terrarum late incolis exhaustarum emolumento. Inde Victoriam pessis... prosecutus,trans mare in ipsas extendit Africae oras. Ne vero perditae fidei resurgerent s. homines, inquisitionem instituit, quae ad omnem haereseos suspicionem, ferrum, ignem exerczat, ut paucorum pena sit omnibus in exemplum . Praeter haec nouus leo regnante
patefactus Orbis Hsp morum recepit imperium, & fidem Romanam. Neapoli tanam quoque
333쪽
Catena Historica. Lib. XLIV. &XLV. Cap. II 33i
SMA . quoque regnum e manibus Gallorum ere. ptum, Gonsalui Magni virtute seruauit. Regnum Nauarraeum, cum alijs de causis sibi isoanne Asireto Rege sibi vendicauit , tum po- νύη tissimum ea usus potestite, quam ei Iulius HO-ι. Papa , detulit Oo conlpirationes' tacta
cum Gallis in per nam Pontificis; quem hi Reges in Pisam tantibabulo damnar l
filiam Emanuelis Regis Portugalliae , cur qua nuptias celebrauit Sicilia: Anno 1 326. aie x. Ian.Extat Mabella symbolum pag. I O. littera A. in quo Charitum triga conspicitur sub lemmate, Has habet, Pseverat propter formae elegantiam, morum probitatem, &ventris tacunditatem, qua maritum copiosi proli beauit. Leontius Atheniensis Philes phus, ubi suprema sibi imminere fata ex mor praesensit, filios seminos scripsit haeredes: de stia Athenaide 1ic testatur. Athenas distia dulissimae centinis, non amplius aureos lego: seu scit illi, f rtunasuae qua muliebre genus omne facile antestat. Charitam itaq. tri-
SVscepit ante matrimoniu Carolus ex Ioanae colubernio Margaretam coiuge Alexanari Medicet, deinde Octaui3 Farnes, Pammae,& Placentiae Ducis. De obitu Alixandri
lam; ubi adoleuit Ferdinandus iuxta aut sui Maxim l. pacta iunxit sibi Annam Regis Hungariae filiam Anno i s M. Vide effigiemDr. 3 3o.littera H. Tulit ex ea Maxi
nullanum II Imper. natum Anno Is Σ .Fe dinandum II. Anno 1 29.Carolum II. Annors o. &undecim filias. Elisabetham, Anno 1126. uxorem Si simundi Regis Poloniae ;vide symbolum, emgiem pag. 33o. littera C. Annam, i 128. Ducissam Rauariae, cuius cnfigies est pag. 3 ao. littera T. Mariam Is . . uxoremGl Aselmi Ducis Cli , cuius sym-
si indicto Concilio , Regem Ludovicum 'Gallum, cum Ioanne Nauarrae Rege anathemati i iecit, regno spoliauit . Tot igitur regnorum Ferdinandus, rotum reliquit hς- redem non sine speciali Dei cura,cuius est tra.dere regna. Ferri do vero prius ad haec designato,nihil praeter gratia fratris relinquitur.
anteferre placuit: ubi νosa notat florem aetatis myrtus sincunditatem ; glandes moderationem in summa fortuna. Vrna perpetim fluens stirpem generis. In eius obitu epicedium concinarunt Potae. Carole cur defles Isabellam, cireue requiris friuit,rum objt: reddita sponsa Deo. Nascuntur Carolo ex Isiabella Rex Hispaniarum Philippus II. in Ualle Doleti Anno is L . die at . Maij. Maria coniux Maximiliani II. Imper. mater Rudolphi II. Imperatoris . Iohanna coniux Iohannis III. R
gis Portugalliae. Vide symbolum pag. 33o.
Durra G. Lamies & Ferdinandus , in cuius partu mater extincta est; nec ci Ferrinan. δει superuixit.
feralis est nummus,in quo cithara sub lemate versa est in lacrγmas,quem vide p. 3 3 O .F. Mortua I bella, suscepit Iohannem -- 'iacum, ex Catharina Ratilbonensi.
V X o L I S E LI.l bolum arbor arida sub lemmate Gaudium meumspes es . forsam prolis. Videre ζ. 3 3 o.
th lmi C. Mam. cuius symbolum est in pag.
3 3o.littera E. Margaretam 1 13 6.Barbara Is 3 9. uxorem Alphansii Ducis Ferrariae; vide symbolu pag. 3 3 o. list. L. Vrsula is qr. Helenam i 1 3. Iohanna is .Ducissa Hetruriae; in cuius partu mater ex hinta est die 17 .Ian. Aitat. . Iohanna symbolu estp. 3 3 o. situ.F.
CAROLUS V. I EX HIS p AN IA RVM. Anno is 16. Arolus apud B lgas morte Ferdiu .co l quias quas nisi atro celebratae habitu sui siet ignita,spledidissimas alio adornauit ex triuphu nosmeradicere.Nec glut alugere Tom. VII. Tt defun-
334쪽
SH Ann. defunctum , quam victuro plaudere videba- 'xii. tur; Datis pollea ad proceres Hispaniarum literis, multa praetexuit argumenta dolentis
animi, ut; quod se patriamque rem 'primo post natos homines prauarum esse sentiret; tam
amante sivi , quam in ruri etiamnum aetate necessario. Iacturam hanc tamen, quamuis imcomparabilem , haud mediocriter sarciri auisivi eonsilio, qui Ximentum Cardinalem , cuius Sapientiam multo usu firmatam , grauissimosque ex multorum relatione mrres se cognouisset , praefectum Reipub. voluisset . Mitigatus est omenῆ animus , iam succensus, quia Hadrianum Praefecti titulo Carolus iam ad Hispanos legasset, si Ferdinandus moriabo illo mori contingeret. Alijs tamen ad Ximeniam , Senatumque literis , Hadria no quippiam se comisistu arcanum docebat, quod cum ipsis commnnicatum vellet, cuius xiii. sententiam consilij quam primum expete-Id erat: Qt quoniam vivente matre, adi quam regnorum possesso spectaret, regium snr' bimm isάβummis principibus per literas, i gato que tributum esset, hoc imum decreuiset etiam asumere . Ab ipsis proinde expectare
sententiam , an non saluis Maiorum institutis id liceat ; cum Germanos inter Italosique nutila cuiquam liberorum religiosis, paternarum dignitatum titulos , et uis licet parentibus , surpare. Haec consultatio, quae ad parendum magis, quam ad consulendum apparebat instructa, Ximento, totique visa cliinsolens Senatui: tum quod iam mature decisum esset, grauissimis de causis non ex pedire : tum quod spetie consilij , ratio nem quaereret defensionis, ut Senatum de luderet . Porro cum iteratis literis orassent
Carolum, abstineret solum Regis titulo, seditionibus populorum obnoxio, ac potestate minime per hane dimissionem infringenda, utere. tur. Perstitit tamen ipse, negauitque. Idiamsibi integrum amplius, poni quam ea in re
Pontis . Max. purpuratorum Patrum, ac Maximiliam Casinis , aut que voluntati obsecutus , regium nomen admisisset: curarent proinde , ne tot tantarumque auctoritas secum ne glecta recusando υideretur . Petitionis no una erat causa. Matris in primis imbecillitas, quae nec mente sana, non iam rectura , lid ingenda procerum videretur arbi. trio . Quapropter,enixe insistinant proceres, sal. ne regium Carolus nomen assumeret, ut sibi Uv. contulerent. AccedebatC , qui Carobani Pro Hismuna possidebar, impulsus; nam is Gian zzὰ -
nando odiosus , ab aula Caroli excludendus erat, si Regis voluntas foret religiose seruanda . Rem porro urgebat Carolus, nouo corpo-ptus discrimine, quod non deessent qui exprimis Ferdinanssi tabulis, nepotem Ferdi nandum ad regnum sollicitarent. Primas tabulas integerrima Regis mente, fi rmatoque consilio, non subito ut posteriores, & vacillante ex morbo iudicio, conditas asserebant.
Quod primis Hispanis Hispanum, secundis
Germanum exteris praeficeret. Per Ferdinam
dum Hispani aulaeoccupaturi essent ossicia: per Carolum a Germanis, & Belgis Principes Hispanorum regendi forent . Suspicionem hanc fouebat Hadriani electio, quem Hispanis per absentiam suam gubernandis praefecerat . Haec Hispanos externae non assuetos dominationi, in Carolum incitabant. Vnus
tamen Ximenins consilia haec subuertit, &Caroli illectus amore, siue spe gratitudinis, quamuis a moriente Ferdinando fuisset gubernationi praesectus, suos potuit, & voluit 2 Qmoderare honores, ut Hadriano per Carolum Timoniai
ad id muneris destinato, locum apud se ad consilia, administrationemque participania ει - .dam fecerit. Probauit Ximent, moderatio, nem Carolus, eumque literis sol sicitauit: omnem huc conferret operam, quo cunctis hac ibias regij nomini incepti voluntas probaretur. Ad hoc itaque Mmenius intentus , Senatum Madriti coegit. Quatuor Principes adsuere, Anticus Almirantus, Fradictis Albanus, Paciscus Ascalonius, s r Ruius dianensis , totidem Praesulum, Rogius Granat ensis regij senatus praesectus, Fonseca Surrensis, Fridriaeus, Seguntinus, & Franciscus Abutensis cum alijs nonnullis conuenere. Ad eos Laurem sistisi, tius Galindus Car alatius ex mente rim straris. nj ita disseruit. Reb onem erga parentes na
tura instinctu insitam esse eardibus hominum ; eo tamen discrimine quod in populo marginalibus literis, eua talibus in Asiaee , qui ρ tria pater obsequium a FAditis suo exigat
exemplo . Ab hae lege Rex noster non aberrat
Carolus , matrem non tantum Reginam
vult , sed in nrao prιmam . Hac pietate
335쪽
Catena Historica. Lib. XLIV. & XLV. Cap.II. 333
S LA . mereri non demererι Carolum quis negabit si' tanta matris dignum non agnoscet situm, di consertem ' oneris eum velimus, cur non istianoris 'aquam Pontifex , Cardinales , Principes Regem Carolum salutarunt, aberrabuntsuia is ' Maiorum melius est siqui vestigia, quam per deuia δ' salebrosa nouas inquireresemitas: ε' tutius errare cum multis, quam benesentire cum paucis. Sed quid err
rem appellare me feruor sermonis compellit, ubi necessitas regni , 8st regina imbecillitas 3 ε-tem expostulat ' Si Hispaniarum administrationi Regma impar, ut nec eorum , qua per nos geruntur , particeps fiat; quomodo Caro. lum ab ea dirigi volumus, elusique obsequi imperio , quae mentis sua compos haud est uida nobis, subditisque impetrabit, cui maiestas regi, nominis, ae reuerentias defutura st Fortaseam quid in uens , diuersumque a maiorum consuetudine Caroltis exigit f me iam olim Hispaniarum ex Gothis Rex optimus Cindefiuiandus suo probauit exemplo, eum Reesuuin-dumsilium retia admisit dignitatis nominisque consortem. Hoc Ranιmirus peregit eum fratre: simile egit Regina Graca cum Alphonseo Rai
mundo lis. Ferdinandus cum matre Berenia
lia Castellae , Legionisique regnis pari rure imperarunt . Vide lex, mores, ratio, aequitas regnum Carolo tradant. Rages plaudant, norique tam ad obsequium vocemur, non ad constrium.
Simulque e sinu deprompsit Caroli literas, sensio. recitauitque . Inexspectata Galindi oratio ne perculsi principes, libertatis emolumenta, quae sub imbelli Regina sperabant, sibi eripi cernentes, bifariam diuisi , alij XLmenis adhaeserunt, ne inducta necessitato beneficium corrumperent: alij, inter quos Amicus, Fadrieusique Principum ante nani non dubitarunt obi jcere, id contra mai rum instituta, quorum contemptu ἁ vrannide regimen exordiri, publica non ferret utilia xv I. ias . Nec coeteris Carati probabatur petitio ; Nam Paciseus Ferdinando infensior , cum Carolo accessurus crederetur , sententiam dicere rogatus , negauit se daturum consilium, quod a se Carolus non postulasset. Promiscuum murmur cum dissensum magis , quam assensum argueret, M-mus indignabundus erupit, ad parendum, non ad consulendum eos euocasse, ut eo Tom. VII. die Madriti, Carato Regi proclamando plau- SMA .derent, eorumque exemplum cceterae se- 'C. . vi querentur urbes. Quo dicto, Senatum di. 2 π misit , accersitoque Madriti Praefecto Petro drui. Correa, iuxta Hispanorum morem, primum in Praetorio, clangentibus tubis , praeconis
voce, Regem Castellae proclamare ficit: quod deinde vicatim, vexillis inter decuriones sublatis, tubisque praecinentibus, plaudente populo, Carolo vitam & felicitatem praestitum est. Reliquae urbes, & oppida prompto obsequio exemplum sequuntur . Soli Arragonij, quibus Ferdinanaeus filium X vir. nothum Alpiansium , Caesaragustinum Antistitem cum summa gubernatoris potestate m p imposuerat, sui rectoris dissensu freti restitere, nec Carolum dixere Regem, quam mortua matre. Quibus tam Aui, quam Antistitis veneratione inductus Carolus pervicacia ignouit. Salutatus Rex Caratis hoc matri de tulit obsequium , ut primum ei in regni muneribus , honoris obseruantiasue locum relinqueret , primam in publicis tabulis inscribendi 1i minis sedem, ac reuerentiam . Non aliter His. pania ab hostibus, ac praesertim Turcarum armis eximi poterat. Regina namque atrae bilis iactationibus obnoxia, neque seipsam poterat moderari, & quandoque contraria per diuersos mandata expediti t. Tru- desillis Vaceeorum oppido ad insignem amenitatem, illius gratia per Ferinandum exculto, obscurissimum illa in angulo domus locum delegerat, ubi vel pictatis sensu, vel R a immelanchollae vitio, non nisi nuda humo, ta ' φω U buli laestrata somnum occupabat, nec in crbrumae rigores pelles admittebat, triduique persaepe inedia corpus macerabat, nec alijs nisi fictilibus vasis cibum putrescentem solita accipere; Tantae in seipsam sevitiae condolens Mmenius loco Ferrer 3 Valentini, qui seuerioris animi erat, Ferdinandum Ducam amentoris ingenii in consortium, ustodiamque Reginae introduxit , quae sensim ad humaniorem vitae usum eam traduxit. Haec matris Reginae imbecillitas excitandis per regnum turbis idonea fuit. Ximenius tamen in omne periculum peruigil , sublatis plurimis vectigalibus populos ita Regi
devinxit, ut in omne discrimen alacres se offerrent. Tt Carolum
336쪽
Carolum porro sollicitabat X m/nius, ut in ' XJ X. Hispaniam propcraret; ouod plerosque Bel-ππgarum in aula Carui grauissimos aduersa-
vocas '. rios; paucos vero Hispanorum fideles amicos Hos familiaritas adeo deuicerat
'rdinandi inter ipsos educati, ut suas delicias appellarent. Cum Gironj, & Albanis Principibus Ximento cotentio erat ob seriam reiij mandati executione. Petri Nonmj Gut k maui, & Aluari Osrij, aliorumque aulam,
FerisisA Ferdinandi moderantium ossentionem in-ι. ' s. ν currerat; ut cum hi Gmemum amotum cuperent, ille fauente Carolo omnes aula ciece.
rit, Ferdinando nequicquam lacrymis , minisque demum obstante; quod suis semiui stris spoliari quereretur. lnde sectie huma.
nitatis , ac aut visendi obtentu fratrem in Germaniam ablegaret, Carolo auctor fuit ab menius; ne Ferdinandi amore illecti Hispania Caias deficerent. Occursurus porro Carolo
Ximenius, quamuis asilicta iam valetudine, ad Castellae lanes pergeret, Ferdinando si cum salutandi inter primos fratris gratia assumpto; inuidiose iactabant, Regis aduciatum, fingi, ut Ferdinandus eriperetur Hispanis. Contra Belg.e in aula Caroli dictitabant πι-
mentum aduersus Carolum sibi Ferdinatissicaptare fauorem , v eo nomine se Regi praestaret metuendum, ideoque vel maxime abstrahendum in Germaniam asserebant. Aquilaterae sub medicorum cura laborabat Xime,nius, quum Caruus primo Id. Septemb. ex
Belgio classem soluit ,& quinto Cal. Octob. Biscatam contigit. Vbi pro inimico primu ,
XXI, deinde ut Rex magno exceptus honore, Villauitiosam deductus est: cum sorore Eteono ra Recognita a mentus, literas Carao dedit, quibus itineris rationem, tractandique His panos artem tradebat, monebatque ut vitatis Principum congressibus, ex se prius Reipublicae constitutionem, errariique vim cognosceret. Exaduerso Belgae, quibus xmenius suspectus erat, quod de se amouendis consilia agitare cognouissent, ne Hispanorum inuidia Carolus primo regni ingressu grauaretur, suadebant: omni studio Carolum a Gmenio abstrahentes, spe per medicos concepta, fore ut morbi violentia breui succumberet; vel auctorationem Xιmenj in valetudinem inhabilis, vel Rege presente superuacuum Per-' suaderent. Carolus vero ad salutandam matrem Turdesillas arrepto itinere, literas XL Τ '7 menio misit, quibus illi iter, officiumqucio Reginae matri significat praestandum; simulque iubet ad Moladas occurrere, ut communicatis de Repub. consiliis, suae deinde quieti considere posset , postquam fit molestiarum pro regno exhausisset. His auditis, sensit sexmulorum artibus pressum, ingrateque abij-ci, post tam fidelem Regi operam praelii tam, 'auctoque morbo, non multis horis superfuit. Vanas hic mortalis spes colligat aulae fallaces. Alphosus Aragonius catholici Regis spurius cognito Ximenst obitu, Turdesillas propera-uic, ut Toletanae praeficeretur Ecclesiae; sediain Guillelmus ovus Cheurae DominuS, γογυιά. . pro GuillAmo nepote illam erat assecutus .
Araranius vero nisi Vallisoleti ad colloquium tre. admissus fuit. Venit eo Carolus principio anni xviij. ubi maiorum ritu in Basilica D. Pauli tith
cum Ioa a matre solio regali imponitur, ut pari iure cum parente regnaret, quanquamis Gran 'praeter titulum vix quicquam matri delatumiit, nisi ut Regis decreta pari sitscriptione,
umbratili dignitate firmaret. Coronationem ludi exceperunt equestres: in quibus tertio
die Caraus aduersus praecipuum Caeterorum X x v. triumphatorem . antellium Belgam, regali odorvinarmatura cinctus, in arena congressus, ut
nunquam frustratro proprio ictu, plerosque detulerit aduersarij. Quater concursum est, prima lanceae in cassidem vibratione,plumas capitis tanquam alas victoriae sustulit: altero, in sinistrum pectoris latus ictu detorto, lancea quod palmarium habent) in varias db
minuta partes, abscessit: tertio impetu bipennis in casside retorta cladem accepit: vltimo, altera Regis lancea, excepta ranaelli circulari clypeo, nouo victoriae argumento, media dissili jt, vires, artemque egregic testata, Nemo erat, qui ex praeclaris initijs, fu
turarum rerum momenta non ponderaret.
In hoc uno culpabilis, quod aulicis nimium Mindulgeret,&quod sua virtute, &indole
acquireret , aliorum culpa amicteret. Duci 'erant lapides offensionis, nimia Felgarum in aula frequentia, & Fressinania hatras contemptus . Prioris erat argumentum, Tholosanus Archic piscopatus Cro datus, exesusb Ferdinandi regio principe licet ex dispari matre,
337쪽
Catena Historica. Lib. XLIV. & XLV. Cap. II. 33S
s. . Ah, . Aps se laudatissimo praesule, in gratiantii 3is. hominis, qui Hispanorum flagrabat inuidia, quemque iccirco Ferdinandus Catholicus, in Caroli regnaturi institutione, ab aula submouendum esse decreuerat. Ferdinandum vero,
quod utrumque Solem idem caeere Coedum haud posset, auferendum hunc sibi ex oculis quam primum dolebant. Crvus ut ipsi Fer xxv ii. i ncluso desiderium migrandi ingereret, ad Ferdinan. seruiendum quandoque Carolo impellebat. Nam accumbenti ad mensam , inter ministros adsistere iustit, &aquam manibus affundere; ut Carolus pij, obsequentisque fratris ingentu miratus, indoluiste feratur, quod ad illa se ossicia demitteret,unde de eode qua-rocyus separando consilia admiserit, auctore Furano Comite Cro' aemulo. Discessus causa, Iis Gisia: Maximiliam Imperatoris erga nepotem de--- -- siderium , seniumque morti vicinum, puerore Hispanis expositum non iniqua visa est. Cum eo plurimi remissi sunt Beliae, ut indigenis in aulam daretur aditus, & animi s carentur Hispani. Nec otiosus interea in His Anu. pania Cainuus, ut maior esset apud Hispanos 'misia Hadriani auctoritas , per Maximiliauu nCardinalitium illi pileum i Leone obtinuerat, perque urbes regni profectus, fidelitatis tu
ramentum excepit. Mauri ad Oranum ruria
Sus Occupandum collecti , insignem sub δε- roli auspicijs cladem acceperant. Interii Maximilianus cum in Augustanis comitijs XXlx. de Carolo nepote sibi subrogando proceres' aise, sollicitasset, Franciseus Galliarum Rex & ipse
imperis coronae inniando, occultis , aperstiq. u.
consilijs obnisus, multa si admitteretur ) aduersus Turcas, hostesque Romani Imperii
pollicebatur, obtinuitque facile a Septemviris , suae hanc electionem libertatis vendicantibus, ne quae demum familia in ius successionis veniat, ut preces Maximiliani de Carolo reiectae fuerint. Hinc aemulatio inter Carolum & Franciscum gliscere caepit noria laeui totius Europae conturbatione ,haercium,
VVlg t Maximiliani mors difficilio
rem Imperatoris designatione reddidit: eam enim dignitatem prensabant Franciscus Galliae, ac Carolus Hispaniae Reges : sed ita ambiebant, ut in utroque mod ratio summa laudaretur. Non enim contumeliis, vel belli comminatione, sed sola auctoritate freti Septemviros ad se pertrahere tentabant. Celebratur & illud a Franeis da Galli res tum Caroli linatis responsum; virique laudi
res se se ita ores reddissisient: neque idcirco eorum amicitiam debere Δssolui, non secus aesiduo ingenui adolescentes sua industria, nullismatis intibus adhibitis eandem υιrginem ambiant . Si prudentessunt, qui minus placuit,ad arma confugere non debet: permittere potius , Ut
quifelicior fuit, sime inuidi ua felicitate po
Quandam tamen praerogatiuam sibi ven. o. a. dicabat Carolus,quini maiores sui Albertus II. Friderisus III.; Maximilianus continua successione imperium tenuissent. Mosetia in leuerat, ut Imperatorum fili j,nisi miniis ido nei viderentur,locum occuparent parentum. At in tota Germanci, qui tantam molem su-
llineat, secum neminem conferendum: neq.
vero se adduci posse,ut Septemviri ad alienos, praesertim ad Gallum Germanorum semper
hostem , Germanicum transferant imperium, ad Germanos nunquam fortasse rediturum : quod igitur auus Maxinulianus cae perat, qui iam de donatiuo cum singulis Se ptemviris conuenerat, id se facile perfecturum sperabat. Ex aduerso Francisco recenses per Italiam XXXI. victoriae, regnum opulcntum, promptae lar. gitionibus opes, Pontificis fauor, mirum Regis ingenium spes ingentes fecerant. Venetos luarum habebat partium persuasos, nulla fi cilius arte reprimendos Turcas,in quos Daciscus iunctas regni, imperij que vires polliceretur , qua sane armorum conspiratione
nihil visum est per Europam potentius; sis quidem florentissimum a maioribus acceperat Galliae regnum, quod Anglis Normannia, Belgarum populis Burgundia eiectis, Cisalpina Gallia per Insubriam explicata,tan
to sensim excreuerat robore, ut caetera Eum
pae regna facile excelleret. Huic si Romanum adiungeretur imperium, haud dissicilis sutura erat Italiae totius accessio, vellent nollentve
338쪽
- . incolae. Postremum hoc suit, quod Fran- δ='' hise, forsam imperium eripuit . Quantum enim spes debellandi Turcas Pontifice Fran e 1 inclinauerat, tantum haec cogitatio retardabat . Ipsi haesitabant Hectores , ne si Gallico sceptro coniungerent imperium , Germanorum circumscriberent libertatem. Pontifex dubius cui haereret parti , legatos iussit palam fauere Francisco, literas tame Septemviris ea moderatione dedit, ut magis ossicij quemque sui admoneret, quam Pri .uatae beneuolentiae . Ad Helvetios miserat
ΜΨ xiii Olluβ , eosque ut se imperij candidatum sua
-- ira commendatione, ut apud Leonem Ponti fi
ozia,' cem , apud Septemviros iuuarent, impense rogarat. Helvetij I rdere cum Gallis nup rinito se Romanum Pontificem , Impertumque excepisse responderunt: pertinere ad impori,
maiestatem , Germanicamque libertatem , ut Septemviri libere criιem velint, Imperatoremd signent; se nullis seris interpellationibus libera eorum se ragia turbaturos. Vicinum nam que Franciscum, cuius vires non ita dudum magno suo malo experti crant; neque Carolum, quod multas Austriacae familiae urbes occupassent oliquem potius e Germanis principibus deligi volebant: quod si alterum eduobus eligi necesse esset, Caruum antcserrimalebant, cuius regna longis separata interuallis non eas vires, quas unica Gallia, suppeditare posse videbantur. Ideo ad Leonem, &Septemviros se Germanicam libertate haud violaturos scripserunt: nominatim ne Franeiscum Imperatorem designarent. De Caro ti nullam mentionem secerunt; Leoni denuntiarunt, Gallum , si imperator deligatur, in. gentium bellorum auctorem futurum,neque italiae auxilio venturum , neque aduerSus Turcas moturum. Haec deterrere Francisi eum haud poterant, qui Treuirensim Antistitem in suas traduxerat partes. Erandeburstriscus etiam Marchio Gallum colebat; Hic, ut fratrem Moguntinum in comitiis ante nanum ad suum propositum inflecteret,studio se allaborabat, quorum authoritati Bohemiae Regis suffragia accessura credetantur. Pleriq.
tamen Germanorum tanto Gallum auersa bantur studio, quanto libertatem suam amore prosequebantur; cui una cum alicnigena imperatore compedes iniici credebant. Quocirca armis se se contra eorum vim instrue- SaI. Anu. bant. Neque segnis rerum suarum Franci F xxxiv cus ferreis non minus, quam argenteis hassis i
res armis decernenda iuuia seu orta
1et. Praecurrit tamen Carolus, submissum que ex Belgio militem, haud procul Franco furto iussit consistere, ne vis Septemviris inferretur , prohibiturus et unde perterritus Frand burrensis se de imperio ad Gallos transferendo cogitare haud fateri ausus est. India
xerat cius frater Albertus Moguntinus Septemvir Francolarium comitia. Adfuere Eectores omnes ante XVI. Cal. Iul.in aede D. Froco-
Bartholomaei, electorali insignes trabea, post imploratum solemni sacrincio Numinis sa uorem, omnes fidem dederunt: nihil factis imperij legibus, quas Aurea Bullia complectι- tur , ab se derogatum iri. Et ne religio deesset, ad aram Sacramento firmata sunt. Abara ad sacrarium basilicae, itur Vbi ad Septemviros Moguntinus Princeps de consensione virorum Principum ad imperi j dignitatem tuendam, recteque transferendam luculenter, tantoque plausu dis Ieruit, ut Electores facta secessione a loco concilis, auctore Fria derico III. Saxoniae summo quisque studio id se acturum polliceretur, ne suffragatione sua pertinaciter discriaret, nec alium habit rus Caesarem , nis qui omnium consensu electus forci. Legatum postea audire decreuere Pontificis , qui post imprecatam Principibus saltiatem, dc oblatam Apostolicam senedicti nem , tria proposuit. Primo, Principes hortando T animando,Vt xx x K
inflatu iam fluctuantis Reipub. Christianae de
optimo Principe, Resse Romanorum in Imper torem eligendo cogitare vellent, qui auctoritate, potentia, rerum gerendarum peritia valeret, in omnibus optimum Ducem, optimum Sen
Secundo, ut Regem Neapolitanum, cuius Raniproprietas ad Ecclesiam Romanam spectat, nudo pacto in Romanorum Regem eligant, Obstante sibi defectu inhabilitatιs ετ meluiklitatis ex constitus time Clemensis auarti, id
quod plurimis forti is argumentis sor esse
cismis rationibus, claris is exemplis comprobauit, quae omnia repetere longum esset.
Tertio , quia specialiter , immo indius dualiter
339쪽
Catena Historica. Lib. XLIV. & XLV. Cap. II. 3 37
Sal. s. dualiter sententia Sanctissimι Dominι nostra aut ambiguum per Urmationem vel denega- Sal. Aum' ' ' Primipitas est enodata, petis Legatus, v - tionem , fgrper Principes etiam non collegialiter militer , elare , expre e fidi indiuidualitericongregatos detur, ut S. D. N. cera orara de eois responsum certum , clarum, non inuolucrumirum υoluntate possit.
E SPONS UM PALINC I P UM ELECTOR UM. Muremdissimi sist illustrisimi Principes.lica , utilitati r emolumenta Reipublica Chri-
his tangregati ob eausas urgentissmas ctiana, incremento sacro Romano I eris, bo-σMytiles motus reprimendos, qui in territo-lwbus Christiani nominis formidini , ἐν omni rijs di dominiis pos tam vacans Imperium posteritati futurus admirabilis.
emerserunt, sempeiora emergant in dies ve- Mirantur non minus Principes Electores, reniti, huc saliam eonvenerunt: de futuro S. D. N. institutum, id quod auo nostra electio- autem Romanorum Rege eligendo in nullo fulta num temporibus ab aliquo Romanorum Ponti citi. uare ad petita Reuerendae mminationis eum auditum est numquam, maxime hoc mo-hua responsium dare non possunt. Sed sibi R ido propositum , ut Hectoribus legem Ueribat,
ueren). Dominatio sisa θην omnium proximus rubeat,veret. Sperant Teatitudinem suam abas Sanctissimus Dominus mster Leo Pontifex -- clementissimam , futuram illam Romanorum ximus persuadeant indubitatissime, quod ubi Regis elimonem boni quique consevituram. ad Romanorum Regis electionem per Reueren- Interea Caroli Regis legati Moguntiam, dissimas ust Ilia semas Dominationes eorumlFrancisci Confluent iam attigerunt. Utrique procesum fuerit, eos tune eum in Regem elecIu-lper literas diuersis argumentis pro suo quiiq. ros, qui sit gloria di honori Sancta Sedi Aposto- Rege ad Septemviros contendentes
GALLORUM ORATIO AD SEPTEMVIROS.
N XXVI. Eu randis mi Illustrissimique Domini, congrediendi. Idcirco rogant , Fupplicant, obte- ae Potentissimi Principes, sacri Romaniistantur, ut tam ob reuerentiam, atque hono-
Imperi, oculatissimi, ae sapientissimi Eliciares, rem ipsius Christianissimi Regis, quam Fusce-ρ summissam humilemque commendationemlpti muneris , ae demandata sibi prouincia
ae Salutem, Ioannes Dagret Draeorum Comes, executionem sinere velitis, immo si opus fue- Dominus aurea vallis , Guilhelmus Gensio ,irit iubere in auspicatismo atque finissimo Dominus de Fonepet, aurati equites Christia-ivestro conuentu ita pede, hince a ovilian. nismi Franeorum Regis ordinis , ων Caro-iculas breui oratione contentas , ut omni,ustus Guitari, praesis Senatus Parisiensis , -- audire liceat , ae liquide inteststere quacun-sius Christianissimi Reeis Oratores , ab eo-lque in ipsis comprehenduntur . Eas nImirumdem prouinciam expressumque mandatum se iraefati orationes ad Reuerendissimas excel- perioribus diebus acceperunt commonefaciem lentissimas dominationes vestras mittendas eμdarum eum omni reuerentia, ae debita veno se opera etiam duxerunt , fidi eum omni -- ratione Reuerendissimarum , ae Illustri ima-imilitare , impensaque vobis debite reueren-rum dominationum vesrarum , earundem-itia, legendas offerre . uas si Lberati atqueque suppliciter obsecrandarum, atque obtestan-singenuo vultu , pro insita vobis increAbili, darum , seuper quibusdam relu s, qua ad eo-iae prope diuina bonitate atque facultare ad-munem Christianae Reipubliea Otilitatem , mittitis, rem plane feceritis ust omnium si honorem , glariam , ae libertatem sacri Ro- tentia, iudicioque probandam, ly tam gramant Imperj videntur imprimis pertinere .iuium tamque excellentium Principum so- Cum itaque exploratum habeant sibi faciat tria-decori imprimis consentaneam . R rem suppetere non posse conueniendi Reue-iuerendissimi excellentissimi Principes ae Do. rendissimas excellentissimasque dominationes mini Deus optimus Maximus vobis , ac
vestras, est 11μemm publico ae eelebri omniumisecundis rebus vestris benignissime felici vestrum consessu quemadmodum sist speraue-lsimeque fauere dignetur , easdemque semperrunt εν vehementer optarunt publica oratione tueri. επ Confluentia quinta Iuni .
340쪽
sitate,sapientia,non modo Germania,sia alia. S Ana. rum quoque sientium proceribus, ae Principibus 'in η'petlucetis. Nec in hoe munere designandi Impe
Sal. n. Reuerendissimarum excellentissimarumque i ' ae potentissimarum dominationum vestrarum obsequentissimi atque humiles obseruatores, Christianissimi Francorum Regis Oratores ac Legati. . Ranto maωres nostri consilio, quanta iu' rebus gerendis prouidentia excelluerint, quantam sesequentium longo tracta seculo. rum , vacatκraeque posteritatis rationem habuerint , vel hoc uno liquidi me vobis compertum
esse reor Reuoidi i Illustrismi Domini Ex-e sientissimi ac potenti ι Principes, quod sublata omni disicordiartim seditionumque occasione, pacatum ac tranquillum,pro viribus suis, Ch Miana Reipublicae reatum relinquere curauerunt . Nunquam Fane auspicatius, nuuquam sertunatius, nunquam melius, 'liciusiue conmsiuitum ,prosipectumque fuisse Augusti a lin.
peratoriae maIestatias CulmIni anImaduertimus, quam ubi deligendi creandique Romam seris,aesubinde Imperatoris potestas atque avflori tas, omnium Principum Christianorum con ensu, vobis Septemviris Principibus credita est. Nunquam enim caedes immensae, quam atro-rissimas, es, orbi uniuerso defuerunt , quamdiu inter procellas militares , turbinesique belli eos, exercitui licuit Imperatorem designare, quis enumero, quem nuper, ut sibi iucundis mi atque gratissimum concordiseusFragio delegerat, mox facto impetu irruens, maximo fauore, in acersisma odia, leuissmιs plerunque ex causis
repente commutato , trucidare non verebatur.
Sic Sergius Galba ,sie Otto, sic Aulus Vitellius,sie Alexander, sie plerique alij Rom. Principes
atque Imperatores, partim a suis,partim ab aduersariorum militiιus truculentissime caesi, non sine magno totius Imperi, dedecore, atque iactura occubuerunt. Cum itaque non sit consilium in υulgo, non ratio, non discrimen, non diligentia, sapientissime cautum fuit severioribus seculis, ut Septemvirorum reato res ta paucos integritate sapientia , omni denique virtute insignes δε- uolueretur, qui meritis ac virtutibus tutissimo ac rectissimo prudentia sua examine, accuratfsime circumpectissimeque appensis, syst pace, bello, ιdoneum ex omnibus Principem de signarent. Vos inquam sie rem Principes qui ve-ιuti septem triones in caelo, reliquas sipiendore atque ordine stellas antecedunt, ita vos in terris auctoritate,potentia, viribus, consilio, genero-
ratoris vobis propediem obeundo, ex animorum vestrorum candore, ac generositate , vos quicquam admissuros plane intueor, quo maxima de vobis apud omnes poPutos, ac caeteros orbis te rarum Principes, integritas inimatioque minuatur . Grandem sane Prouinciam, ac propoiaribus imparem mihi suscepisse videor, qui in tantum confisum magnis de rebus verba facturus prodi1 . Caeterum quia veritatis oratios luta esse debet ac libera, terpauca de huiusmodi
rebus eloquar, quae nec a veritate abhorrere, nee
forsitan iniucunda vobis fore perspexero. Non solum Reuerendissimi Dom. Illustrissimi Excellentissimi Principes, Chrimanitas, qua Europae sinu ambituque clauditur, sed Aphrica gr
a tota, υniuersusique terrarum σrbis, ae penissimae illius nationes, gentes, populi, in vos conuersi , tanquam iusiubumi quadam aree a que specula constitutos, intentis oculis, arrectisque auribus adfiant , circumlustrantes ac explorantes , cui tantam rerum molem, cui totius
orbis habenas sitis credituri, quem tanta dignitati , tantisique administrationibus praefecturi. Tantopereque de vestra omnes integritate, vi tute , conctantia singulari confidunt, υt illum haud dubie vos augurentκr Romanum Regem designaturos, qui inter idoneos sit maxime id
neus , quique virtute ac fortuna eateros omnes
antecellat. Quae sane duo, ad res splendideseri,
terquegerendas, non tam commoda , quam min
eesana esse vιdentur. Hirtus suis ipsa inritas contenta, ex se P dem sola quamplumnum , fortunasine virtute imbecilla,parum admodum ac propemodum nihil potest. Altera vero alterius ope sic adiuuatur , ut eoniuncta, ardui seiama quaeque non modo anredi, sidis acile perficere queam . Porro si recti animι, 6nceriqua iudici' perpendiculo rem ipsam demetimur, etiarationis,non asectionis examinestateraque uti volumus, nemo tam socors, tamque a communi ut aiunt) sioseu alienus qui non plane videat Christianissimum Regem Francisecum , caeteris tam fortuna, quam virtute eximia praestare anu .umque se penitus, qui tam expelle , tamesscaciter, quam ipsensit, vel nutabundum ac ruinae proximum Imperium seis viribus subcire , vel socordia incuriaque maiorum tam