장음표시 사용
351쪽
Catena Historica. Lib. XLIV. & XLV. Cap. II. 349
SM.AU. G rmaniae imminet ,periculosa omnino erfor I xy nudanda quid dicam non leuem hae mInatur
ealamitatem , nisi tempestiua Coneiiij ratione discutiantur illa, qua ae Pontificis dignitate, de Gebmineis legibus e peccatorum υenia eL-tiose magis, quam utiliter ιactantur. Infirmus vero Imperator ad hane rem neque virium satis, neque autoritatis allaturus videtur. His metue-iruinis Imperatorem fore pronuntiauerit. Du-dam Turcarum vim atque immanitatem addo,lbia tune quidem hominis oratio , nune fidem meis qua per Graeciam,Pannoniamque Usesa, Impe irera posse videtur, quando externo potius, quam
rionibus, quibus imminet, non arcendia tan iGermano Principi summa Imperiss potessastum; verum sire occupatis possessambus detur. MuMMini Praesulis existimatione deferendabandas, ne sensim vieinis opibus ad certam est . Optarem equidem eo res nostras loco es Germaniae ruinam inusseat, quod sine eoniu- se, ut, qua Maiorum nostrorum ratio ae νυ- ratis multarum nationum eo se nemo Impera- ria sint, de alieno nobis praesidio cogitandum torum terit. βuibus potissmum rationibus ad non set, ne eum auxrborum spe fruitutis illud eonsilium impellor , vi Carolum Austria- metum coniungeremus. Sed postquam a neces eum cateris Germaniae Principibus anteferemisitate consilia iacimus, atque externum nain- dum censeam, atque infra illius electionis em idigena probamus Imperatorem; nihil est, cur lamenta omne periculum habeam. uis enim Hispanum Gallo naferamus . Legis enim,
sibi suaserit Germanum origine, ac famιbalqua obstringimur auenis, ae iurisiuranssi reli- Austriaeae Principem edempatriam, aut liber-Jgio, non Francisum magis quam Carolum late pristina, aut dignitate Imperi potiatur u , arcet Imperio. Eteni 7Carolo ad leos huius fertim bi iurat se nobisside obstrinxerit lintegritatem Rinest , earum risi orem pro. Parum quo'. ab ipsius indole aliue ingenio maliluinciarum esse, qua nostrι censentur Imperj; nobis timendum est ; boni vero expectandum Franciscus Ur Insubria, Urregni Arelatensis,
quamplurimum: procul enim omnis, eum seu, ReipublIe. nostrae membrorum, Dominus, patia, tum iuuenilis vita licentia, di aequitatis aetri iuris suffragatione contendet. Videndum no- eontinentiae inprimis amans comperitur. Paremibis igitur, viri ex duobus tantum decus pote- eum Respublicineuram religionis amplectitur;υtistatemque eoncedamus. Me quidem non me- iam tum in adae se at virtutibus, qvibus immo idiocriter delectat eorum recordatio temporum,
talem illo gloriam, Europa incolumitatem spe-iqua Francones Germanosque i dem sub luLrare pust . Egregium patria auitque inauisibus Principibusique, ortaris, or armorum δε-
specimen trer tantis, nisiannos numeres, -- cietate coniunxerant, domi bellique sua virtu-επιbus. Aetatem nemo accusabit, qui vim ani ite notissimos . Hostis utrisque atque amisus
mi ingeniisue maturitatem astimaueris,quo, grieommunis erat. Florebant suis nouinciae ora dare con=lia, di accipere, ad res opportune te ilibus, urbes mercimonis, negotiatio frequens rendas Ad est: itaque reris,ut a vιris optimi, diis promi sua, artes culta ae celebres, rotar Im-auι Maximiliani Germaniaqueproceribus, enasperij firmissimum . Auream hane Majorum regatur . Temperamento Ruitas digno, qui su- atatem reuocare licebit, si Galliam aLuntiabesse nonnunquam debent, ut recte praesint Iimus Germaniae, atque ad corporis unius ine & audire paucos, ut a multis audiantur. Tι-irritatem male quondam dissipata membra eo mον vero iste, qui de Caroli absentis , tardeque ligimus. Ita 'adet Romanus Pontifex,hortan- ad pericula a Muri Imperio concipitur, quam itur Veneti, probant Italica nationss P net es
uis omnino vanus nonsit amen obstrino Impe-i Nihil aduersus Imperi, inimicos praesentius eεν-rator Germania, di nostris tegibus, di amore rivique ad illorum cladem, no tramque victo- communis patria, s necessitare praesinti satis riam excogitari poterit. Galba pecuniam, -- poterit , ut non praesse tantum; sed adesse etiam lites dabit Germania r nilaque tam repenti.
Imperij negotbs eviat. num erit,eia parata virtute non beeat occurrere; Haec ubi Moguntinus absoluisset, Richa inihil tam arduum, ea. an mos mress. oportu 3as Tom. VII. Xx a nondus Treuirensis, qui aduetias Carolo partes Sa Ana. sequebatur, nec imparatus ad hanc pugnam M ix.
venerat, ita disseruisse sertur. M s.
Tempore, quo Maiores nostri Maximilia- ia ινα.
num Caesarem hac in urbe Imperio profecerunt, tem fuisse memorant, νι iserte eo ante
que hune ultimum Germanι nominis ae fan-
352쪽
Catena Historica. Lib. XLIV.&XLV. p. II 33s
salia... busique ad illius defensionem consipiremus. Pri- ' mus ille Austriaca familia Caesar Rudolphus
serte viribusique infra virtutem erat, hae tamen attenuatum bellis Imperium ad illam dignit
tempotentiamque rusum excitauit; ut aeternam Germanis gloriam, vicinis regibus timorem reliquerat. Nec ita pridem inter Francia proceres repertus est, qui Imperatorem nostrum Maximilianum per contemptum Augustanum vocaret consulem, eui 3 ex Ludovicus reposuit. Consul ille, dum tympanum quatit, tota Gallia contremisit. Nimirum nostri fama nominis, sedi Principum Germanorum virtus siua apud exteras genus aestimatione semper floruit, atque etiamnum Uiget incolumis. Sunt in Boica a.
xonica , Trande rei que familia fortes etiamnum praestantesque heroes , ex quibus si quem nostris deRnemus Fuffragiis, nostris e iii
Imperatorem adiuvemus , Germanorum cum
dignitati, tum libertati optime consultu putabo. Hisce Principes excitati ad aliquem Gerxi maniae principem spectare perunt. Cumis
F id νἐ- que aptior Fraderico Saxoniae Duce non occurreret, unanimi consensu ei Romanumisosti. t. vltro obtulerunt Imperium. Sed is, qua erat
modestia, ac prudentia cum intelligeret sibi vires tanto administrando Imperio nequa quam pares suppetere; quod per Caroli IV. largitioncs exhaustum, praeter honorem vix quicquam ab opibus prςsidii , ad latam mole inter grauissimos hostes sustinenda adferret, uni Carolo transferendam contendebat. Nihilesie, cur illum e Germanorii numero Treuirensis eximeret. Fratrem, auum, consanguineos, & praeter haec omnia auitam haeredita
tem in Germania possidere: cum vires ingenium ad ingentia non deficiant bellorum pericula , absque controuersia omnibus pω etendum videri; ijs tamen conditionibus obstringendus; quibus pristinae Germanorum caueat libertati. Inexpectata Saxonis sententia iterum erga Carolum excitati Septemviri, suffragationem nemo negauit. Treuir, ubi voto 1e deiectum cerneret: Nosse se quidem inquit) repugnare silum vniuersis, ne qua dissensionum semina spargantur . Iterum tamen hortari; ne impendentem Imperi, ruinam temere acipitent Ir suo iam propinquam fato Germaniam, aliena gentis mancipentseruituti. Ita post acerrimam dimicationem multa iam nocte discessum est. Sequenti die praescriptae Sat . leges suere sequentes. 8Τxii.
eatur Rempublicam Christianam, P. - e
t cemo Ecclesiam Romanam, euius sit Adianis Caia.
2. Ius qualiter admisseret , fest paei consulat . 3. Leges omnes Imperij , praecipue quam Auream vocant Bullam, non modo confirmet, sed de ipsorum consilio, cum res ita feret, ampliasicet etiam . . Senatum in Imperio constituar ex Gemmanis delectum, tu Nublicam gerat. s. Iura ,priuilegia, dignitatem Priseipum Ordmum Imperi' minime conuellas aut imis
s. Electoribus liceat, eum erit opus, inter se conuenire , deque Republica deliberarer nutilum autem ipse, quo minus id faciant, impedimentum eis inferat, nee in malam partem accipiat.
. Multitudinis gy Nobilitaris fedrea vel societates initas aduersum Principes, aboleat,gr ne tales in posterum fiant, lege prohibeat. 8. De rebus Imperi, nudum faedus aut pactum faciat eum externis , nisi de Septem υ,orum assensiis . 9. Facultates Imperii neque di trahat, nee ρignoret, nee alio quouis modo deteriores fa-eiat Pa sunt ab alus nationibus occupata , o lab I reis diuulsa bona, primo qωoque tempore reeuriret,sic tamen, ne Pia fraudυPillis, qui vii priuilegio vel iure uisuntur.
io. Si quid etiam vel jse, vel ipsius familiae quidpiam possideat , quod sit Imperi, non
aequisitum legitime , reddat interpellatus ἀSeptemviris.
it. Cum vicinis aliisque Regibus parem gramicitiam colat, neque pro rebus Imperii , nisi de ordinum omnium,praecipue Septemvirors voluntate , bellum suscipiat ullum intra vel extra sines Imperis. Peregrinum quoque m lι- tem nullum in Germania adducat , nisi ean-
sentientibus illis . auὸdsi autem bello petatur 'si vel imperium, liceat uti quibus rise
i L. Conuentum Imperi, nullum editat, neque vectigal aut tributum imperet, nisi de consensio Electorum . Conuentus etiam non agar extra sines Imperi . I 3. 24μ
353쪽
s. Amr. I 3. Negorijs publicιs praeficiat non exteros, F verum Germanas, ex Nobilitare delectis. Et conficiantur litera omnes Latina vel populari sermone
i q. Extra fines Imperij nullum ordinem in
Is . suia Roma multasunt aduersius pacia quondam ιmta cum Pontisicibus , det operam
apud Pontificem, ne qua frauspriuilursat et impe libertati.
I 6. uomodo mercatarum monopolia, valdenrnici a Germania, coerceri debeant, rationem ineat cum Electoribus, ac rem saepe deliboratam ad exuum perducat. x . Partorium nullum auι vectigal imponat,
nisi assentiantur Electores: neque literas commendanti, Electorum , qui sunt ad Rhenum, Dectuaba deteriora faciat.18. Si quam habet actionem in aliquem ordinem , t ιbus experiatur : vim autem nullam adhibeat ii, qui se eunitioni legitimas iunt. I9. Neminem iniucti causa proferibat , sed iuris ordinem in eo sequatur. Q. Imperib bona,qua forte iscabunt,nemini conferat sed ad publicum patrimonia referat. N M. ar. Si quam alienam prouineiam auribis i Ordinum aequiret, Nerio coniungat. Si palia cum quid Dis egise atque marte recuperabit, Reipublich restituat. x x. auod Interregni tempore Palatinus as. Saxo publice egerint, ratum habeat. a 3. Consilium nullum ineat, quo dunitatem
Imperij, sua familia peculiarem sis haredit riam faciat sed liberam di integram permittat Septemviris eligendi saeuitatem, iuxta Caroli uam legem uis iuris Pontifici, praescriptum.
auodsecusfactum erit, irritum habeatur. i . Vbi primum licebit, in Germaniam sis conferat inaugurationis causa, si extra Germ uiam consistat. Has leges, cum legati Caroli MUuntiae x Lii. acceptas suo calculo approbassent, solemni inde more Francofurti,cunctis suffragiis,po pulique plausu electus est Carolus. Pontifex vero Leo per Cardinalem Caietanum legatum suum protinus eum lege illa soluit, qua Neapolitani Reges Imperio arcebantur, m tus vel beneuolentiam officium conciliaue rit Dubium. Hae sunt literae
Et Histanorum Regi. Catholico. Leo Papa Decimus. xuii. Harthfime in Chrisio fili noster Salui. sist
ostolisam bened. Literas Maiestatis tua, quibus perseuamsuam in Regem Roman. concordi unanimique S. Rom. Imperii Electo.
rum consensu, electam fuisse significabant in
εν oris nostro sineto , coram venerabilibus fratribus nostris S. E. Cardinalibus leti fi cimus , qua talem prudentiam modestiamque praeferebant, ut non solum 2 nobis, verum systomnibus Cardinalibus,eadem maiestas tua plurimum laudaιa,-commendata fuit. Novit
ille, qui sire viator est cordium , est cognitor serer
torum, quo animi gauiuo, quanta eordis laetitia exultauerimus, gratias agentes gratiarum omnium lar tori, qui cum sit magnus,ure magnis,maonaglariosius operatur in minimis, s superbos terra humilians, Unde timentibus gratiam tribuit lyr honorem. Habita igitur super ijs,eum visis fratribus matura debberatiane, vina tam faunia fas qua electione illius , auctari Deo gravas ageremus. Misiam de Spiritu Sancto, quι Ebeiorum corda illuminare
Maiestarem dirigere dignatus fuit, in saeello
mino , in quo nos spraefati Cardinales intemfuimus , per υnuan ex eisdem Carssinalibus f
lemniter celebrari . ae per almam Vrbem n
stram tenes, tr alia utiliasigna fieri iussimus,
in eo, euius vices in terris ilicet immerite ) terimus, eon intes quod Vsi eis omnia gr futura
praesentia sunt, eximias virtutes omnes quae tam in materno, suam in paterno auo tuo fuerunt nte uno clarissimas fore, aeuidens resides suasi mismum futurum trasidium , utravique au/titutis ae honoribus Lea Te , eorundemque -- peri, ae regnorum potentatum, si r viribus augere merito voluerit. Sperantesque quod tu Euan retici dicti memor, quanto plura In hoc ,-maiora in hoc mundo ab ipsius mundi Creatore te adeptum fuisse cognoueris, tanto humiliorem te reddes,cogitabsque una cum magnis honorabus,m laborum onera, ingentemque cur
rum molem suuse, vim solum pro Ece a m tre Lua, cuIus/Sancta Apoctobea Sedis smae in tuam I cIus es aduocatus, omni ue Christiana Resu
354쪽
Catena Historica. Lib. XLIV. &XLV. Cap.lI. 3J3
Sarmat bbca quiete ac pacificatione conseruanda, δἰ in ' sa inter Maiestatem tuam sist alios Reges ac Principes cuius nos caput esse voluistis, inuiola-b liter seruanda . Verum etiam Mahumetica secta penitus eliminanda, qua omnia sane difficilia, atque ardua scere, nostrarique si r omnium stes de te conceptas, facile implere poteris, si vanis cupiditatibus posthabitis atque contemisitis, tuos in Dominum cogitatus direxeris eiusque prccepta gr mandata prae oculis sir animo semper habueris. Ille enim per quem Reges regnant , τ Principes imperant, Principatus tui solium eo'makt, et dabit tibi υirtutem et fortitudine, quibus populos cura tua creditos, trauisquille regere or gubernare, inimicis autem refflere, Gristianam3ue sidem sicut praedecessores miscerunt, non holumseruare, sed spropagare, sis qua semper nobis pollicitus fuisti, re ipsa
praestare atque adimplere poteris, Tu ergo cha
risme fili noster, cuncta qua habes, dipodes
. Domino bonorum omnium largitore, ut par est, recognoscens te*sum praepara , ut tam pro claris cominentibusque di/nitatibus, si r honoribus finias praeter caeteros elucescis, tr micantissimi sideris instar eorusias, proprijs virtutum meritis parem te reddas , illi que dignus iudice
ris . Euod si vi steramus ) feceris, te in sum
mo Maiectari astigio positum omnes admirabuntur. Indeque nomini tuo praeconia vera laudis accrescent , or ab altismo Reges cui puero
Reges venientei de Saba plena deuotionis munera obtulerunt) remunerationis aeternae tibi corona proueniet. Nosque Maiestatis tua incrementa non spirituatibus tantum , sed temporatibus enam fauoribus, spatiis promoueressedebimus , perantes in Domino, quod noctram , ετ dicta S dis dilectionem, paternamque ben uolentiam, tu tanquam gratus ae deuotusfilius, corde semper atque opere promereri curabis. Da tum Romae apud S. Petrum, sub annullo 'secatoris. Die XVI. Augusti,M. D. XIX. Pontificatus
actav. Secundum Caralleloectionem legati ipsius Moguntia euocati,in consilium administrandi Imperij, dum Caeserabesset, adhibiti. Legatio interea ex Germaniae proceribus, tria quibus facile eminebat FHaericus Palatinus Rheni , instituta . Ad eam excipiendam Caruus , trium milliarium itinere venienti Friderico, prid. Calend. Decemb. occurrit . Ille autem ita disseruisse sertur. Tradunt Philosephi assapientes viri, Ger D e Caesar, Auguste Sereni me, ae iuuictis me, Hspaniarum I ex Cathobce potenti e
Princeps, ita hominum naturam comvaratam
esse, ut abos imperare, alios parere. Ur obedire necesse'. Sed ad hos imperandi dignitas sin-ctat, qui ingenii acumine, virtutisique praestau-tia,ur confiij magnitudine caeteros antecellunt, qui iustitiam complectuntur , di nihil magis quam communem hominum, ae R ip.salutem sequuntur. Gi bessi oloria, sist pacis tranquillitate, ita gubernanssi rationem moderantur, ut
nihil sit, quia ab eis non laudabiliter θυndideque geratur. Tales Sacratismos Romanorum Imperatores progenitores tuos Sereni os, aepotenti os Reges anteces ores splendidi iaegloriosi mi tui generis auctores, ac praecipuessivum Maximilianum, Sacratismum Rom. Imperat. Auum tuum clementissimum , pia ae
praeclari a memoria, qui P Rempub. Christianam optime fulsit, di auxit, procul dubio semper fuisse eo nouimus, semper te, quantum in iane urique diem nosse datum est, di animaduertimus, atque per omnes aetatis tuae graindus comperimus, ετ multomaxime postha ore sine dubio confidimus. Nullas denique res tibi deesse eonstat, quas ille oratorum Pranceps Tuliabus optimo cuique Imperatori neesarias esse profitetur,sicientiam rei militaris, virtutem, auctoritatem felicitatemque . Ad hae accedam pulcherrima tua natura lineamenta , egregia corporis tui praestantia, ae habitudo . Gapropter
erati e ac inuicti e Casar, cum pos d,
ut Maximillimi eratismi Romanorum Imperatoris aut tui, pia groici a recordati
nis, quem Deus optimus, maxImus, a quo cumcta procedunt, ex hac vita superiori anno sustu-bt,proh dolor, uniuersa Reip. Christianae luctu siam ae dolorosam mortem , sub interregno de morte Franc ordia comiti' debite indictis, de totius mund/, ae Imperjgubernatore designando trifctaretur, Reuerendi i ae Illustrismi Principes Septemviri, Sacra Romam ImperjHectores, integritate sapientia, omni denique virtute insignes Di inaprouidentia, Dei optimi
maximι nutu, beneficioque, nonoe dextro quodam numine, ae obuia quadamfatorum beneuolentia, meritis ac υirtutibus tuis iussi s rocti aque prudentia sua examine, accuratissime
355쪽
. sime circumsipectis eque appensis, insiua am-
ssima, illustrissimaque septemvira perfectio.
ne, absoluto collegio, te Germanum Principem, tanquam ιnter ιdoneos pace sist bello maxime idoneum, quique virtute ac fortuna caeteros omnes antecellas, te inquam ) Regem Caroluirta MaxImum, unanimi atque concordi suffragio votoque in Romanor. Regeminuturum Imperatorem, totius orbis moderatorem, iuscemodi augustismi Imperii molem subeundam , tolerandamque,merito designarunt,sublImarunt, Electioni que decretum iu tuam personam edixerunt . Euia ut tua Sacrati si a Caesarea Maiestati exsitiatur, obseratur, ac in 'metur,taustris. Principem Fridericum,comitem Patruinum Muni, Rauaria Ducem, de te sigrpro. genitoribus tuis quam optime meritum, magnificum Paulum de Armsidost, aurata militia equitemstrenuissimum , ac me , celsitudinis tua dediti simos obsiequenti Fimosique humiles seruitores destinarunt, ac deputarunt. Ob cuius f sui3 asiumptionem, ac posteaquam apud Germanos incr/buit, Diui Imperj Priscines Electores, omni sique Germania nationis flatus augustissime Caesar, quanto nunc gaudio, quam admirabili ac ingenti aspecti sint animorum latitia, nulla vis ingenij, nullius eloquentiae copia,nullius ornati mae orationis oplendor ex Leare valet. Tuae tritur Sacrar ima Cas M. itfiati, Imphrij iactores plurimum gratulan. tur , inessabιlem omnipotentis Dei gratiam eo-
preeantur , ut tibi longa annorum curricula, stoream senectam, Dincitatis incrementum, Ac nosiperum tribuat vita cursium, ut diuino consitio, ac tua prudentia, eum totius orbis commodo , hostibus tui aelis p e domineris, Respublica C. fitiana optime gubernetur, augeatur , ac infidelium immanitas superetur . βuj-pe Sacratιβῖmam Caesaream tuam Maiecta tem, verum ac potentissimum orbis 'dominatorem, Catholica propugnatorem fidei, Regem regum , Christiana Reipublica flabile firmamen- - , acsingulare refugium, Reuerendissimi ILlustrissimique 'ιncipes SeptemυIri, Sacri Rσ- Sat. - α mani Imrest Electores, te non modo Carolum Munum ,sed di ter maximum, ut optimos ac obsequenti mos Imperij Principes decet, veneis rantur , tibi debitam ac tangruam fidem, obedientiam, humile obsequium, honorem me amoris sinceritatem exhibent, pollicentur, sussub tua iustissima protectione orsus ab omni iniuria, ac υiolentia defendantur,magnopere efflagitant . Se, suaque dominia, Principatus, opes, facultates, erga tuam Sacratismam Casaream Maiestatem, eum humilitate gratis P
me commendatas esse eupiunt, atque adoptaui.
Praeterea Saeratissime ae inuictissime Caesar, cum iam dicti Principes Imperiss Electores, te Germanum Principem,dignum Imperis di me. rito iudiearunt , tibi tantam molem totius orbisae Imperj moderamina, habenasique tradid
runt e superes Christiana Reipublica, si rei
Romani Imperj dignitatis tua ac eommuni omnium Germanorum saluti, ae honori constititum esse velis, visine mora versius patrium ρ- iam Germaniam tuam nobilissimam , quant ties iter arripias , ut ea praesentia tua illustrata,
libera ab omni insultu, pernicieque hostili, nospere ,feliciter, gubernetur ae tueatur. Ad quod peragendum, Saeratissimam in tuam Mais
statem Reuerendissimi ae Illustrassimi Prine, pes, Satri Romani Imperj Electores, omni sique
Germania nationifflatus maximo cum de Grio exhortantur, efflagitantque. Tua igitur Sm
crati sima Caesarea Maiestati Me D. ImperjElectorum decretum cum humιlima ae debitamsiri commendatione exhibemus, offerimus, atquepraesentamus. DIXI. Sacratissime Caesar , Reuerendissimi, Illustrissimique Principes Imperij Electores, Illustrissimo Principi Friderico hic praesenti , ac nobis, quaedam secreta Imperii
maximae importantiae, coram Sacratissima Caes. Maiestate tua ad partem reserenda commiserui, quae suo loco & tempore, eidem cogruo & oportuno explicabimus.
Supremi Cancellas, habitapostpraesentationem decreti Electionis, die S. Andreae, ultima Nouemb. M DXIX. in Molino Regis prope Sarebino m. SAcratissima Caesarea Catholica Male. erilem cernit . au masmodum enim ipsa sitas , exbs qua nunc tum verbo proposita,IImperialis Aquila Lcepsfiguratur,velut Oriem tumscripto offensa fuere, ia Imperialis Aquila tem di Occidentem unc aes , sic oratio haec,
356쪽
Catena Historica. Lib. XLIV. &XLV. C .E 3Π
sat Ann. parte Principum Electarum ob elegantissimo Τ''' perarata, qsumque electi s decretum sicripto
ait ism, LaoIta tamen quadam principatiorι sententia concepta ac Linncta videntur. Altera
rudem occidentes solis tenebras aferente, dum ιclusum diui Maximiliani Caesaras obitum ν
censet, atque commemorat. Altera vero orientis
solis radios designante, dum Sacri Imperjr suurationem per huiusce electionis aecretum enuntiat, atque promulgat. Si igitur caput imum amplectentes occidentem sedem, in larique Maximiliani Cisaris obirum iterum desere temtabimus priuatam simul ae publieam iacturam
reminiscentes, consilidatum quasivulnus reno Mare videbimur. Guque Vergilianum nobis occurret , Ante diem clauso componet vestar
Olympo . βuis itaque mors ipsa laer mis, fuspiri' seu singultibus nequeat reparari, restabit bene acta vitae solatium, qua ab huius saeuliarumnis, ad perennem vitam assumptus censeatur , ut sie non mortuum Maximisianum sed perpetuo viventem, nec per eum oecidisse siem, se ui orbis curriculo in nouam ae υeram lucem transiluisse dicamus. Secudum autem orientis μ-tis caput, hunc videlicet is remem Electorum consensium, in persinam sua Maiestatis nulla ambitione sed Diuino quodam nutu collatum. Licet iam per suos omnes procuratores , sist nuntios acceptatus dicatur,ita tamen Maiestas sua fuscipiendum , ae complectendum duxit,prout Diuus Caesar Augustus, qui primus ad Imperiis, Senatus, Populique Romani consense , asiumptus fuit. Dum enim per Valerium Messalam . Senatu missumis salutaretur. Quod inquid
scelix,faustumque sit tibi,domuique tuae Augustae, Senatus consentiens cum Populo Romano,te Patrem patriae consalutat Gisis issiane salutationem Augustus nequaluam inse- lenter accepit, sed illac, mans ob pietatem, si rgratiam Senatus erga se, respondit. Compos
Iactus votorum meorum , Patres conscripti,
quid habeo aliud qua Deos immortales P cari, ut consensum vestrum in Reipublicae quiete,& salute ad ultimum usque finem perticere liceat. Sicque profecto Maiestas siua Sacratisma Deo ist. Max. i sique Electoribus ad id diuinitus inspiratis, pro tanto munere ne dicam onereὶ in Ie eollato, gratias agens. suum
ab Altis gratiarum omniis exhibitore exposcendum,ae exorandis censit,in huiusmodi Ue- Tom. VII.
plere liceat, υι diuina satisfiat obsequis, Repub.
constulatur, crum Im restauretur, ristianae Religioni incrementῶ accedat, loreotica Sedes stabiliatur,i a Petri nauicida Lummans, in salutisportum deducatur,perfidorum 3 3. rLfitiani vi nis hostium exterminatio sequatur. Hinc .i a Saluaroras sententia impleatur , visiat onum ou le,et υnus pastor. Cum autem ipsis Sacri Imp. Elector. bus pro re tanta , non siolum meritas gratias agere sed sedebitas referre laudes iubeamur, lapideo quasi ac impenetra limina obiectae prio ιctu repercutimur. Dum enImas Elictorum laudes silicare conamur oris. prudentissimum consilium,iulgentempraetenta.
rum rerum cognitionem, ac examinationem , quam praesentium moderationem, necnou pem
spicacomam futurorum considerationem senis aere cupimus: cogimur professi has Electorum laudes ad ipsius Electi repercusionem maturare, utpote ex quo tanquam ex vero lumine, Urum quoq. laus eoilustretur. auid enim mviora denἄpraeconio Nemribus ipsis tribui passet,su i quod suo prudentissimo consilio, eum in Caesarem tili
gendum emseuerunt , quo nullus m υmuerso orbe
maior appareat. Nm maior λθ ήam animi et
corporis dotibus, non origine ac Canguine,no amicis o fautoribus,non reruta di diminist,non n-tentia et iuuiijs,non metitibus, at sique gentibus bellicosis ad arma cuiusuis leueris capescenda paratis, non quis δ' armis, bellorumq- ---inis,sine qui,us bella geri nequeunt. Quιd pra-terea laudabilius ijs astrabi ρ siet , qu.on quod ex jsapraeteritarum,praesentium, g=fιturaris
rerum animaduersione, eum Imperatorem fiat rum Leernerent,qui diminutum,ae fere exhaustum Imperium restaurarerisfiet,qu ι lumem Aquilam refoueret, renouaret, ac ad propria na tina deduceret, qui praeteritos antecesi πω dfectus supplereteraesentestatu illasum eo seruaret, futuris quoque successeribus oportune consuleret. v d tandem maiora laude dignum ijs retrini ρ et, qua quia diuino ipso spiritu meruerint i
mis. sententia, eum ad Imperj gubernacula as
siumerentquem cernerent ori ne et myribus cou-
forme, Germania natii, et a Germanis parλιbus ortu, ex ipsa3. Imperatoria stirpe gentium, aetate forentem,corporens 'antem,ac ad quasibet armai ἀ genus apti ἀ, agilem obustum, fortem,
357쪽
magnanimum , rustum, clementem , ae libera. ἔδ' lem,bonis moribus Indutum, eate que omnibus Uirtutibus plene refertum , ae ab omnι vitiorum labe penitus alienum, in quo vis ea magni animi, utque extare videntur siniles mores tuue
niti in eorpore siti, ut sie eius ministeris,utrumq. tempus re barorum et pacis recte posse gubernari, illudque Davidicum impleri, ut iustula grpax se inuicem deosculentur. βuanto vero matis huius rei magnitud nem spectamus ato ma-
, laudandi vires deficiunt, quasi id opus non
humanum, sed diuinum censeatur, quandoqui-Lm Imperium a solo λο ιnstitutum iura om nia testantur, quod st a prophetis enuneiatum,gr ἀ Saluatore Christo nascente et moriente via
probatum , si V ab Apostobs praedιeatum , grabi isteris Canonibus sancitum legitur. Faxit
itaque Deus Optimus, Maximus, ut huiusim
dι Imperium sub Carolo Magno diuisum , or
is plurimum a Chrsιana relisionis h)ctibus oecupatum, sub Carolo maximo υaleat insta rari, ad ipsiusque viui s veri ρactoris obedientiam rediaei. S cque electus 'se Caeser nossessi-beior o Augusto, sidi Traiano melior, quι ιam nil aliud concupistit, nil ardet ambus er appetit quam Vsorum Electorum votis pro viribus satis Mere,iis persenaliterpro meritis correspondere, eateraque smery membra m S .re Sal. AM. uere. Vsas quoqueselemnitates de mure ιnstitu ''tas quamprimum perficere gro e utre . quod fauente Altissimo proxImo wrefuturum jerat. Restat nune, ut ad te Illustrissimum R. uristem deri eum Palatiuum Alior Comitem n Bauaraa Ducem, tuosq. in hae ρarte collegas, his adstantes fermonem conuertam , id duntaxat enuntiaturus, nil gratius uestro Me aduentu Casari nostro contingere potuisse, tum inspecta s rum qualitate, a qu/bus hac legatio est ι muncta, tum etiam per sim nepti, uobis comis excellent a , tum demum ex illa erga te Illucti Dmum Principem intima beneuolentia, famili Gq.eonuersatione, qua suam Maiestas ab ineunte aetate, ab i sique teneras annis ecum bibasysse denoscitur, qua te semper nuque complexuss, o, tuam in se mem dr obseruantiam Luttus
expertam, ab que virtutes Innumeras, quibus
etiam apud Luae memoria Philippum Patrem,s Maximit . um optime clarui . Eo igitur quo antea silebas fam liaritatis priuilegio , d inceps eum sua Maιestate oti poteris. Cumq. reliqua 'cretiora Imperj neeotia tibi commisia tractare volueris , praebebit M uectas seua aures gratissimas eq. seper ea, 7ua flet benignitate tclemet aacceptu,cῆmenilat luscipiet. DIXI.
LITERAE EXIBUS ALEI CAROLUS ELDCTOR BUS
gratias agit, quod eum Augustum designauerant. rolus Diuina fauente clementia Ele ctu anorum Rex, futurus Imperator semper Augustus, ac EL paniarum, viri f. Sicilia et Hierusalem se. Rex, cladux Au. stria, Dux Burgundia , Trabantia ψ . Comes
Flandria, Arabs gre. Dominus in Agui di l rara die. Reuerendi imo in Christo Patrι, lDomino Alberto, '. S. C, uani, S. A. E. presbi. Cardinati s Archiepistopo M Iunis.
m, Sacra Romani Imperti Archicancellario per Germaniam, Principi Electora, amico, Z Con-
ni incrementum . Reuerendissime in Christo Piter , amice s Co saltatuinee iuster, t enu ad nos Illu inlli vitis Fridericus Comes P latinus ad Rhenum, Dux Bauaraa , Prιnceps di Consanguineus noster Charismus θ nuncιata nobis legatione sua, Decratum Elect/onis quo Reueremissimapatern tas Uerira , reliquique 'Incipes Electores, nos Augusti titulis decorarunt, nobis tradidit, quod cum siummum nominis nostri a namentum , Armisimum regnorum nostrorum ρrasidium,st aeternum quendam dentiatis nostra Jlendorem, denique ma ximum qui reo de ferri rhset , honorem censeamus decretum , illud summa anιmr alacritate , gaudio , IMntiaque hincepimus , fuitque nobis in eo pracia ue gratum, quod commun/ omnium consensu nos Caesarem defiguaueratis , quod tanta sediborum s 6 ntentiarum gratiuate , nos ad celsissimum Romam Imper' solium evexeratIs a
ad uosse videamini. quos autem in tramis
optauimus , Ut Omnipotenti , em omma accepta referenda sunt , meritam pro vestroiae munere gratιam , iustιs honoribus grmemora mente perboluere possimus . Deinde eum com recati sumus , ut hane Imper toriam potestatem , tam Reipubliea Christimna milem , quam nobis decoram se velit .
358쪽
x. i. Aηn. Reuerendi a υero P.Wcuerisi e Principibus f γ Friderico Reuerendismam P. V. Colluas sMAM. ' Et Aorabus maximas gratias agimus , sed iraique svis , miro aduentus nostri desideris teneri, '
nocque omnes uno ore eontendere intellexerimus, ut maiores etiam habeamus, ae nos vobis me
moria huius benefici, sempiterna obstrictos fateamur . Hoc autem nobis tam unanimi assensu vestro obligatis, praecipuo studio, eura, adnitendum putamus, ut Sacrum Romanum Imperisi ea iustitia,fortitussine or continentia, temperemus , ut afut a mansuetissmaque Imperam di ratione, vestrum in nos collatum beneficium uniuersis gratum , atque probatum faciamus. Ita erum Reuerendisma P. V. di reliquιs Et Boribus maiores gratias relatum iri existimamus quam Unquam agere, habere, aut referre risimus. inerum cum inter reliqua ex Vso D licet omnia alioPin ad iter nostrum necessaria parabamus , vestris tamen js communibus υ tis inuitati , ita nostrum tauentum maturaiare statuimus , ut celeritate eius , siae itineris nos longitudinem , atque di cultatem ex perasse , di vestram expectationem praeoccupasse , nostramque magnitudinem nonnihil nulixisse insium iri arbitremur . Datum ex Molino Elgio , die sexto Nouembris . Amno Domini M. D. XIX. KIgnorum nostrorum Romani , ae Imperj pramo , aborum vero
-rra Maximii Caesaris bellum everat 1 I .municipium: vicinum Mistentietensibus: . istembergicum. U Reuiunga Rom. t uterque contaminus ager: confines θυιa: eoniuncti limites. Accidit, casune an industria dubium, quod e Misten Micissaltuariis qui. iam eo in oppido ἀ ciue intra mnia occideretur. Dux cui charus occisus erat, sisti sibi percusse rem ad iudieium postulat. Cunctantibus oppidanis parat ultionem: contrahit exercitum de suis magna ex parte subditis: Reulliuios ex improvise media Deme obsidione ringit: fontesae fluuios auertit: muros amplius septingentis
imbus maiorum tormentorum verberat. ορ-
pidani sebito infortunio perterriti, sed non fricti , in em fortiter defientant I muros acer uo proiectilium saxorum indefesse muniunt r
upe freti hses in maximo frigore, di alta, qua
tacebat, nive durare Au haua posse. Dux tamen nihil signire ad Hrbem expugnandam totus ac
ei itur , vili sara tectus, rusticano pileo: Tom. VII.
Corruerat magna muri pars arcu euersa maia
nis et alte brumali telo fossa concreta , hostibus altum nabebant non di cilem, oppres tot mali, Reuttingani deditionem faciunt. Princeps, inbe prasidio de suis munita domum se recipit, Erat in faedere, uti appellabatur, Sueusco R
ut liuia . uapropter eonfoedorati eius rem hane ad se pertinere existimantes, δω non eu ctantur: sellum Duel inricunt: resistenti plerasque arces πιdaque adimunt: ingent ita donique imminutum inrubus, ut relictis in aree
Tubintensi liberis per fluam Here iam in
sompeliartensim eo latum recipere sise e geretur. Eam deinde prouinciam Caesar d consederatis ps Ferdinandus Frater a Caesare,eum haereditas diuideretur st consecutus . Patria vero Dux profugus Helvetiorum aliquot millia Υ y a cogit,
359쪽
' oardiasubaνbium rapit: in eoque eastra ponit ,ssuppeteret, ab incepto rursus de rere eoactus
et op dum etiam scevaret. Cum autem Sudissere . Reducitur tandem prurium in Duc
uici foederisordines, s r Rrdinandi quoque Re-itum opera maximi labareque Philippi Hasatispraefecti, qui regionem istam tenebat, copiastLauigauij, cum in Undecimum inque annum consecraberem: gr occulte milites atque D ces adlexilium pertulisset
CARALI V. REDITUS IN GERMANIAM. Annomo.
sat Ahis. iter in Germaniam meditaretur.stitit ibi aliauandiu , Regem Anglum exm ' YLVi Carclus. Toletum vocatos Hispanorumlctans , qui suae coronationi fore promiserat. C aer ordines mense Martio, rogauit, ne sibi ne-JSed magnis Gallorum innexus promissis, , - cessarijs adhoc iter pecunijs, deessetu . Sedi rob defecerat. Arrepto itaque itinere Ca
paucis ordinum, urbiumque assinitentibus,trolus, metu pestilentiae, quae Francolarii ta PH s. a plerisque, etiam Castellanorum est recta, utebat, Coloniam diuertere ab Hectoribus matum ; negantes se oneral*bituros um regnilrogabatur; noluit tamen duobus aduersari bene*ιa in peregrinos derivarent. Pari lege adlCarolis: alteri magno, cuius illic cineribus idem spectare regnorum remota, atque incom eximius est honos: alteri huius nominis qua L. Procerum iam offenderat animos, inubito; cuius legibus haec coronationi sedes est sa aulicorum potentia. Minime serebant,ec constituta. Ita Carolo morem gerere coacti ternam sibi Belgarunationem,que Regis a iSeptemviri omnes, Saxone valetudinis causilam moderabatur, tanto honore praelatam. apud Vbios relicto, XXI. Octob. urbem in-
Tot se Reges haberet quot peregrinos Hii pa-lgressi, postridie venienti se Regi obuiam de- XLvittinis praelatos cernerent. Hinc odia, & sedi-icierunt. Vbi propius ventum, sinetuli Elationis iacta semina. Exciderat eo tempore ictorum, duodecim ex nobilitate allumptis, Gadium praefectura Ferdinandus Datiatus,sad Regem contenderunt, equisque desiliem qui cum iccirco vindictae cupiditate flagra-ites, prono obsequio Carolum venerantur, ac ret, socios quaerebat, & inuenerat, uxorisides censum vicissim honoris gratia moliem meaea lenocinio, Ioannem rabbam Toleta. tem detinent. Salutem, votaque principumnae nobilitatis virum principem, & Zamorae exposuit vernacula lingua Albertus Mogun- Antistitem inccugnam, ac Petrum Guomum tinus Praesul , cui Salisburgensis Cardinalis Saluaterrae comitem, Magnates facile plures; benevole ex Caraι sententia respondit. Pom-
quae cum latere haud possent, Guitiamumlpa hoc ordine instructa : Ioannes Marchiciostism aulae moderatorem impulerant, spe. Brandeburgicus , circa quem, praeter satelliatie inuisendae classis ad Biscatos C O infirmitium, equites vexilliseri, clypeis, more ve.ctae, in Belgium secedere, ne sui victima s -- teri, latus muniti. Hunc tria a tergo millia ditiosos cogeretur placata surentes. Caralusipeditum Germanorum sequebantur , quae ver5 dissimulata rebellium pertinacia , op. urbem transgressa, vicina Aquis grano loc. portunius vindicanda, aurum, quod pacatae obsederunt. Inde Iuliacorum Princeps cum urbes deserebant, admisit. Cumque a sedi quadringentis grauis armaturae militibus . tiosis militem conscribi intelligeret, Hadria-iPone Saxonisi Palatini, ac Brandebar cic
ia vi Cardinali, Hispaniarum administratione piae. Inde Septemviralis Praeibium miles, M sim in commissa, ipse se se Toleto, fugienti similis post Moguntinentem Trevir, denique C ''' ad elassem subduxit. Angliam adi je, ut Rege loniensis proxime Regem adiunctus est. Cu-
Henrico cui etiamnum Canarina materterasiusque Electoris legio habitu, clypeo , secer- Mi , coniux placebat, contra Franescam nebatur a caeteris. His purpuratorum aulici,
Galliarum Regem amico uti posset. Inde per ex Belgio,i iispania praeter Germanos.Subin-Zelandiam Brimas contendens, praeter Veta de pars regii exercitus veluti in choros diuinetorum , Germanorumque legatos, Ferdi-lsa, ut tympanis, latris, tubis, harmonicenandum fratrem, & Margaritam amita iplauderet. Agmen claudebat resigiosorum Belgil gubernatricem, obuios habuit. suta ordo. Praemissis porro aeneatoribtis duode-
360쪽
Catena Historica . Lib. XLIV. &XLV. Cap. II. 3 so
cim, tres regali aquila, ac gentis Carolinae insignibus ornati, trussiles in plebem nummos spargebant. Inter haec Mari Caroli effigiem , eiusdemque in ferculis sacrum caputostulere Canonici , aeneis vigilum ex urbicornibus rudi musica adstrepentibus: quorum unus regio insidens equo, qui ex veteri illis consuetudine cesserat, agmen ducebat Caesar namque, instituto Maiorum, ubi extremam urbi. partem attigit, exosculatus, quam Canonic i osserunt, Crucem, submissa. que veneratione prosecutus Caroli reliquias, equum, 'uo vehebatur, demittit , alitimque conscendit, quo urbem subeat, mox etiam, ubi descenderit, in aliorum manibus destituendum. Canonicorum latera stipabat Praetoriana cohors ; pars ex Heluetijs bipenniseris incedebat pedes;ex Burgundionibus,plandrisque pars altera, eques progrediebatur ,
Hos pone armigeri cum Imperis , ac Hispaniae insignibus. Comes Palatinus dextero, legatus Marchionis sinistro latere,medio Et
ctorem Treuirensem acceperunt. His a tergo aderat, loco Saxonis , nairaeus Pavenselm,
nudatum vagina gladium ferens Denique
equo vectus, armisque ac paludamento, C*sareminebat, cuius dexteram stipabat Colmniensis Septemvir, coronandi praerogatiua hoc loco praelatus caeteris; Sinittram Moguntinus nuper electionis dignitate stiperior. Sequuti sunt plurimi Antistites Caesinalitia purpura illustres, pleri'ue alii legati. Declinauerant tamen Pontincti, Anglicique legati pompam , ne quid Principum suoru
auctoritati decederet, si minorem Septemviris locum occupassent. Nouissimo loco in
cedebat miles, & militari harmonia, populi
plausum cxcitabat. ubi Dei parae AHem a Caruo Magno conia secratam accessit, equo abstessit, quem antiquo sibi iure supremus aulae apud Vbiorum antistitem praefectus, Comes a Pufferscheir
vendicabat. Mox exceptus Basilica, media
illius area pronus in terram subpensili corona stragulis incubuit: dum post dictas a Colmniensi praeces, ad canticum laudis pedibus in sisteret, ac denique in genua prouolutus ante aram Virginis, Celo ibis honoris auspicia ,
consecraret Hinc ad sacrarium cum Septemviris digressus, suas illis immunitates aenuo confirmauiti quod olim in litore Rheni, SMAnul haud procul Confluentia ad municipium, i Renta, Imperatores saxeae sedi sub nucibus
impositi; Principibus firmasse, suo indulto
seruntur. Altera die Principes eandem basilicam ingressi, Pontificio ornati habitu, venientem excepere Regem. sacris operaturus Colon. Antiues,dum preces pro Caelare premittit, is per Septemviros ad aram deductus, prono in terram corpore, supplex iacuit. P sim iisdem ductoribus auream arae aduersam sedem adiens , post Litanias, in pedes erectus Carolus, ab Episcopo sacrificante , Roniano est interrogatus sermone; Num fidei eath liea , Orthodoxa Ecclesia, rust/itae, Imperi, rue opugnandi defensiore esse addit Ter Roma
no deniquo Pontifici, Summo per orbem C si V caris, debitam sub sumem delaturus esset e
Haec omnia cum se facturum annuisset , ad dexterum altaris cornu progressus, duobus
in illud digitis inclinatus, conceptis verbis fidem dictorum Sacramento firmauit. Indo ruo in solium recepto, Coloniensis Princeps percontatur, numquidsidem, obsequiumque actituri bule Dominosiut ' Quibus assit
mantibus, iterum ad preces itum, rati pro .cumbente, q m mox in genua arae aduolutum oleo caput, pectus, brachiorumque flexus, ac manuum palmas Praesul inunxit. Ad sacrarium reductus Caruus , amiculum aurea
Dalmaticae chlamyde permutauit , socculi que imperialibus D. Carati inductus, diaconi
habitu ante aram inter preces succubuit. Erectus breui, cultaque priore exutus, eductum
vagina adium de manibus Coloniensis inter duos Praesules tantis, accepit. Inde annulum digitis pallium Magni Caroli humeris, aurei velleris insigne collo, tanquam Imperij, Eclesiaeque sponsus admisit. Sceptrum porro
dextrae , aureumque pO rium, cum aequitatis administrandae voto, tum denique corona
triti Archiepiscoporum manibus capiti imposita est. Sic admotus arae nouo iuramento priora firmauit. Inde Basilicae inseriorem testudinem conscendit: ubi saxeae illocatus sedi , Moguntinum Praesulem omnium Electorum nomine gratulantem, tum Canonicorum ordinem auscultauit: cui deinde, &ipse Imperator, veteri more Canonicus , eliinitiatus. Pone equites creat, D. Carob gla.