장음표시 사용
361쪽
sat A . dio in lubmirrcnἰium seie humeros, leni ictu,s M. inci nato. Ex Basilica ad epulas se recepit. Vbi singuli Electores sua prael titere munia. Vsur
pato tandem Imperatoris titulo , maluit Ca- Ius , reuocata maiorum consuetudine, non
domi, sed in Italia confirmationem sustiperede manu Romani Pontificis. Interim V vor L matiam comitia indixit ad sextam lanuarij,
SM.Ann. 1113. Ibi in Turcas , iaereticos quaesita
c...is..ca remedia, sed frustra. Magistratus delecti,, I. quae vice Caesaris absentis sungerentur. In senora renouatae leges. Moneta certi ponderis cuia . Vestium luxus castigatus. Germanis
interdi uim sub signis militare alienis. Italica decreta expeditio. Haec omnia facili. i. i. Gliscentis in religione seditionis vis maior ,
quam legibus coerceretur. Malorum auctor heri Martinus Luthreus habitu Demita Austusti
manus, In Saxon a natus, acris ingenis limmo, quem videterreret Coelum, fulmino
opus habuit: quo territus, Mundo Uale di cens , claustra ingressus est. Vultembergae, ubi Logicam Atilio Lelis in cla ultris docebat, cum eum Mellentidius disputantem audiret, dixisse sertur. H c Monachus prosundos habet oculos: mirabiles phantalias: omnibus Doctoribus negotium secesset, & turbas dabit . puit qui ὀ em prae multis Germanis ingenio prompto, talici memoria, vernaculae linguae eloquentia nemini suae aetatis concedens . E suggestu declamans, veliat aestro percitus, accomodata verbis actione, auditorum
animos mirifice percellebat, & quocumque vellet abripiebat. Laboris patientissimus,in legendo, & scribendo assiduus r magno &vasto animo cxcelsi tentando , praecipiti . Comis, affabilis, inter magnates, supra zeteros quid grande spirabat. Multae Lectionis suit, ut qui quatuordecim annis, qui bus regularum egit vitam, bonos libros sedulo cuoluerit . Sophilla acutissimus inter scholast cos disputatores, primas detulit . Dotes has intollerabili tamen arrogansis, L. pollu:t , nam inquit Gesincrus Lutherinus , adco ingenio fuit vehementi , ut nominem serre posset, qui cum eo non lentiret. Mordax fuit, ut nec Sanctissimorum hominum cineri pepercerit: quod ei tam a
Furaro, quam samo non semel fuit expro
bratum . Luilarus sinquit Erasmus animum
luum iniuriis, & conuicijs pascit: nec iis . GLAM.tiatur umquam furioso Oresti similis. Tan ἔ- 'tum sibi tribuebat, ut nec Angelis cederet, ipse testatur . Multorum animos iam sibi conciliauerat , in primis Frideriti Saxoniae Hidm
Electoris , quod is Accademiae suis auspiciis
non itam pridem inititutae, magnum crede- PMr M. ret allaturum Lutherum nomen, unde suo instituto comodum, quoquo pacto fouendum, putabat. Fretus hoc praesidio Lutherus, non ininus libere, quam insolenter, Scholasticis contradicebat, ut gloriam captaret inanem. Aristi telem inter Philolophos,& Thomam inter Theologos principem aggredi habebat in animo, quos in dies suga:lli bat, ut ad altiora
conscenderet. Nec defuit occasio. Lειν Pomtifex hoc nomine Decimus, ut Vaticanae Ecclesiae nobilissimum opus, a Iulio caepriimis Llh ἰώ
Pontifice, glorioso coronaret exitu, & co
tra Iurcarum irruptiones, arma pararet,In- σα ia.
dulgentias vulgauit iis , qui substitariam ali quam pectiniae opem facerent. Hic labor ab Alum Mogunt tho Principe, eis rebus per Germaniam praesecto, Dominicanae tamiliae viris, anno huius seculi XVII. traditus, inuidente hanc illis, siue dignitatem , siue utilitari rem Stavitio Augustiniani ordinis Genera li , genere nobili, cum Ducibus Saxoniae,non minus sanguine, quam familiaritate iuncto. Hic ubi vidisset valgaris plebeculae abusu,&'inscitia, Pontificia diplomata , velut ex mercatu comparari, homines'. flagitiosos oberarare, ubi nac , tanquim libertatis securitatis. que tessera, muniti incederent; Lutherum, iam inuidia, ac indignatione aestuancem, rem hanc pro concione in scholis, templisquo exagitare iussiit. Sed is prae ingenis ferocia , modestiae limites iii pergressus , non Romamnorum diplomatum abutiam , quam illorum dispensatorem aggressus Romanum Pontificem, verbis, scriptis carpere cepit, & in eum Germaniam concitare. Neque hic sterit arrogantia : ipsa Patrum Concilia, atque Ecclesiae canones deridere non erubuit, Δ iniectisti mamis violare, ut quidquid prisco more ad
diluenda crimina , Ecclesiastica traditione inoleverat, dirueret. Aduersarios Patres passus Dominicanos, ne sucumberet , hoc clypeum defensionis arripuit, Omnia negare,
9 indicem ua terris non recoonoserere. ET D minica
362쪽
Catena Historica. Lib. XLIV. & XLV. Cap. II 361
minicanis Tettelius, & Prierim cum Lutheriaphorismis alios obiecissent , conuitiis sunt onerati . Pontificij legati Cmetanus ac Mistitius sapientia ac dignitate illustres operam sanando homini frustra admouerunt. Lipie Eeelaus magnae Ingesstadij famae Theologus, cum Luturo congressus, irrito se labore fati.
gauit. Nam Patres, Ecclesiam, Conciliata, pro nihilo ducebat Lutherus, omnesque ve-
uti labe pollutos solus ipse corrigere profitebatur. Haec omnia ante electionem Carali V. Huic cum opera rideriti Saxonis Electores obtulissent Imperium , Federici merito, do Carolo Lutherus multa sibi pollicebatur. Ad eum itaque circumtieniendum, occasio quaerebatur. Iactabantur Saxonis merita; quinque Pontificis Romani conciliare possent odia, suggerebant. Hunc videlicet istum ese, qui in Caesarem Gallum promouerat, neque Carolum Neapolitanum Regem, e Cafarem pati oblebat. 'Φhil Romanorum Pontificum ρο- rannide Germanis Principibus fuisse intolerabilius , quam plures Imperatores excutere fuerinteonati. Iugum hocsemel Hyciendum. Pasiat
verbo gregem pastor; regat Caesar gladio populos. Rein longe parem Ecclesiam esse, er Imperium; hoc gladio , istam clauιbus struari: istie imperari , his doceri . Agnscat Augustum se
iam famim esse, quod soli Deo subsit, cateris
praesit uniuersis. Tum ipse Lutherus suorum consilio fretus ad eundem Carolum epistolam senulata humilitate, odiosisque in aduersarios querelis depictam exarauit: In qua post captatam blanditijs beneuolent:am, ait: Edi ii sunt a me nonnullι ιbelli, quibus multorum, est magnorum mihi ren suus inuidiam , ' indignationem, ubι debuι duplici praesidio tutus esse. Pramum quoa inuitus in publicum veni,nec
nisi aliorum in or insidηs prodit i scripsi fine-
petens , quam ut in angulo meo laterem. Deinde quod testor mea conscientia, ac optimorum v rerum iudicio, non msi Euangelieam veritatem ludui euuloare, aduersus superstitiosas huma na traditionis opiniones. Propter quam tertius
iam sinitur ferme annus, ex quo patior siue sine iras, contumelιas, pericula, di quicquid ρ fout mali excogitare . Frustra veniam 'to ,
frustra silentium offerofrustra pacis conditiones propono, frustra erudiri meliora postulo. Vnum
squod in me paratur, tantum ut ex guar N.Ana. cum uniuerso Euangelio. Cum autem omnia σφι
fusitra tentarim, usum est tandem, exemplo S. Athanasi , Imperatoriam Maiestatem inu care forte Dominus dignetur per eam suae cause adesse. Et in proteitatione sua. Sed ne hoe quidempromoui inquit) quod me sepe numero-multifariam obtulerim ut filiasupplex, sist obediens S. tactio Catholica, qualis, Deo
Opt. Max. adiutore, morι volo, taciturum , si per meos aduersarios liceat inmnium Giuersitatum non susspectarum cognitionem , QI sententiampassurum, coram non suspectis iudicibus,
siserii, δ' prophanis, si, me publiea, idonea,
socienti, conductu bbera, libenter, gr
humι liter compariturum, eorumque cognitiovem
δ' sententiam accepturum. Causam Lutheri fovebant Rhetores, Poetae, aulici, inter quos inicus Huuenus, eques Germanus vir nata- LU Llibus clarus, ac ingenii acerrimi . Is, antequam Lutheri nomen mundo innotesceret, multa pro Germani libertate contra pensio . num quaestus, & citationum vexationes,quitibus Romana Curia Germaniam grauari videbatur, scripserat. Is tum aediderat Tria- .Lm Rnmanam, libellum quidem pa ruulum, sed mire L stiuum,de Laicis plausibilem.Quo sane effecit, ut nihil aeque inuisum Germanis
esset nomen Romane curiae,& Curtisianorum. Eam occasionem nadius Lutherus, planeuthonice lcribere Rosermatiouem ad Caruu V& ad nobiles Germaniae: in qua ut omnium mentes a Romano Pontifice,&ab eius curia retraheret, diligentillime Rom3nos recensuit abusias. Inde ut aulam prensaret in curiam, Papam, Episcopos Carlaris subiec t gladio.Camus vero hisce minime irretitus blati Ldiiijs, seuere praecepit, ut Lutheri libri a q- MIL. h. de Apostolica damnati, publice comburere a. tur. Mandata Caesaris cum audisset M. ιι Hutunus qui polemicis scriptis causam propugnabat Lutheri non est veritus Moguaei lio Principi denuntiare minacibus literis: Si tibiis . se consierinis admoueret flammas, se easdem in ipsius regesturum oppida. Hinc timore correpti Moguntinus ,& Aleander Le- LVIII. gatus Pontificis , mitius agentes, quomodo secederent, cogitabant. Lutheram namque multitudine freti, iam pudorem , metumque excusserant, infamesque imagines , &Aleandri
363쪽
Sal. m. Abiubi expedibus sulpenti emgiem, deiiar constanter adiecit: Mutium olim iamin sal. . 'in'l' Pontificis cult in traditi, exhibentes, mi-iin castris Porsena, trecentosseuorum esse,cumso Τρ 'nac es in Caesiarem spargebant lueras, qui situs venisset: videri has umbras, qua non sint necem minabantur Luthera damnationem, metuenaae iussitque adesse proceres statutata, LIX.
molientibus, iactabantque iam nobilium inldie, qua infander audiretur, quem perseia I 'armis itare quadringentos. Cumque conce- admonuit, libere diserteque causam expo pta sormidine, trepiὸaret Mosuntanus, Cae-in rct.co MITIA UUORMATI AE. Anno Sal. isti. Coactis comitiis, Hieronymus Aleander i thera fautores mussitare caeperunt. Quod ubi Pontificis nomine, coepit Latherum misensit Dux Saxoniae Fradericus, duci,andae LX frequentii limo Principum,Prelatorum,con- inuidiae gratia dixit Eos articulos non effises grauissime accusare, non solum inobo Lutherι , sed in eius odium ab aduersariis cLdientiae & haereseos, verum etiam seditionis, fingi. Orta itaque contentione,dum hic ne-
rebellionis, impietatis , & blasphemiae. Cumigaret, ille amrmaret, vis ameli Principibus, autem plerisque videretur magis vindi teli- Lutherum ipsum esse accersendum,ut ore suo bidi ne, quam zelo pietatis in illum concitari, confiteretur, qui nam sint libri sui, &qui parum promouit, donec ex libro Lutheri, de suppositicij. Tum vero diucilis disceptatio
'ituitate Babylonica, recens aedito, excer-sin er proceres exorta est, qua cautione addu-psmet, XL. articulos, in quibus ille non so- cendus foret. Tirmiant enim,ne tradereturium sacramenta Ecclesiae, verum leges Prin- in manus Pontificis, & veluti perfido haereti-cipum damnare ausus fuerat. Hos ergo ubi co nulla esset seruanda fides. Multis res nimiu LY ex schaeda recitasset Aleander, Principes quisindigna videbatur, ultra Caesiaris fidem quid. m. eum librum nondum legerant, & de Lutherospiam desiderari, pro unius Monachi saluo nihil tale suspicabantur, vehementer exterri- conductu. Permisit tamen Caesir, ut & non--.ti, alter alterum intuebantur, atque in Lo- nulli Principum suam fidem interponerent.
CAROLI V. LITE ME AD MARTINUM LUT HERUM.
CArolus V. Dei gratia Romanorum Impe- Ad mandatum Domini Imperatoris pro rator semper Augustus, gre. pria manu sit cripsit Albertus Cardinalis
Honorabitis, dilecte, Devoter uoniam nos Mogunt. Archicancell. st Sacri Imperis Status , nunc hic congregati Honorabili nostro dilecto, deuoto Doctori Maris prorsiuimus sν conclusimus, opter Auranam lino Luthero, Aut intani ordinis. r liberos M.quandiu hactenus abs te editos , Publica itaque accersitus fide,cum in praeis scrutinium de te sumer/, dedimus tibi ad υε-lsentia Caesaris esset , nec fingere verecundi, niendum huc ,sst it/rum hine ad tuam securam modestique hominis vultum vocemque postultionem, nostram di imper j liberam , dire-lset, Caratus ad Principes versus, d xit: Hiectam securitatem or conductum, quem tibicim sane tipsius religionem amplectar, numquam ea hae mittimus i desiderantes, in velis te sta- essecerit. Admiuus postria ie XVII. Aprilistim accingere itinera, ita ut infra υiginti υnum ad comitia , a Io Ereto Treuirensi vicariorO- μι- dies in huismodi conductu nostro nominatisigatus est primo: Num bisos suo vulgatos no-
omnibus modis hie apud nos sis , si ' non do imine, quorum insicriptionem praelegit, a se o-
maneas. Neque ullam vel molentiam velini J fictos agnosceret ' Cumque annuisset, iterum riam timeas. Glumus enim te in praefato no- rogatur, an in his contenta tueri velit ' an abs-stro conductu firmiter manutenere,'nobis per tere religioni maiorum contraria es Hanc postu- suadere te venturum. In hae namque facies no-llationem cum Luthreus grauiorem amr-- stram siueram sintentiam. ret esse, quam ut extemporanea responsione
Datum Wormatiae, die VI. Mariij, Anno expediri posset, deliberandi moram petiit'. Domini millesimo, quingentesimo, ingesimvri-JDimissius itaque postridie non imparatus ad- mo,Regnorum nostrorum, Romani tertio, Cm. fuit, & prolixo verborum ambitu, conscripta
364쪽
Catena Historica. Lib. XLIV. &XLV.Cap.II. 363
A . pta ab se volumi a ad triplicem classem re kγ ' uocauit;cumque in Crepusculum dies vergeret aestiua, dixit ei Orator Caesaris , M rem responde,aesimplex t non cornutum des responsum an reuotare velis, nee ne ' Ad haec Lutheia rus. auum S.M. vestra, Dominatione sique --
frasimplex responsium petunt , dabo illud neque
cornutum , neque dentatum . Nisi conuictu
fuero testimomst scripturarum nam Papa, vel
Concilijs minime credo, eum constet eos sapias LYii errasse scripta non reuocati . Post hanc rel. LMAreis ponsionem, deliberato negotio, mandarunt ...isa, Principes Luthero responderi, immode terespondisse, tam a Concili' damnata rustra ite- SM mrum disputari, praterea errores reeantarit, sy 'de Caesaris speraret clementia. Lutherus autem ad Caesarem obsecrando verius, ne con βιentra vim inferret, responsum miuime dedisse ambiguum , ab hoc dimoueri non posse, eum eonedia falsitatis a iuere paratus effet . Caesar altera die , quod pertinaciam hominis praefracte obsistentis frangendam desperasset , ipse non eli reuersus ; sed
animum suum scripto propria manu ex rato ordinibus in Lanc sententiam exposuit.
CARILI V. RESCRIPTUM AD ORDINES IMPEDI DE LUTHERO.
N ρ clam vos est, me renus ducere ἀ C Astianismis imperatoribus istustris NMilonis Germanisa, a Catholicis Hspaniarum Re bus, ab Archiducibus Austraa, Ducibusique Surgunata: qui omnes adsvremum usque --ta diem se deles Romana Ecclesis declararunt,
semperque Catholicasidet,secrarum caremoni rum, decretorum , eonitutionum, sanctorum morum, pro Dei honore, o fidei incremento, pro animarum salute propugnatores fuere . Gi --tafuncti, nobis ex natura instinctu, π ture quodam haereditariosacra, qua diximus, Cathobca mintuta quasi per manus tradita reliquere: ut eorum vestigiis insistamus, di in theriam mortem oppetamus. Et nos quidem στο- te maiorum murorum non fallacis imitatores,
Deo nos bene iuuante, in hune usique Lem eo pacto vi ximus. Itaquestat sententia,tueri στρω- pugnare quacumque tum antecessores met, tum ego Use huc que obseruauid id autem vel maxime, quodper antecessores meos tam in Cons an
tiensi, quam atq; Synodis, sancitum est.2. Cum vero in aperto sit,unum solum Fratretis, praerogatiua cumulum accessu ex priuilegis,
ut iustitia obseruantissmi, Catholicaeque Fidei defensores sest propugnatores habeamur. βuod siqua igitur non modo haeresis, sed vel 'spicio hareseos, vel aliqua Christiana religionis imminutio in hominum animis nostra te state relicta erit, idnseteris nostris perpetua intupermtioni fuerit. 3. Euandoquidem ergo pertinax hesterno die
Lutheri responsem coram omnes audiuimus , mentem ero vobis meam aperio, Paenitere me,
quod tam diu distulerim contra hominem istum iusique falsam dominam procedere , nee mensitiae audire illum velle, quicquid etiam alla. turus sit. Iubeo autem ut quam primum exm anaatinseripto redueaturwaue atque Usi ex
publiea fidei, ipsi data formula, ne palam conis
Gonetur , neue populo prauaseua dogmata instititare Pergat, ne denique i ius opera noui qui hi ἀatit motus aliquis existetur. Equidem, sicutiam Laei, contra eum haud secus, atque eontra notorium Haereticum, plane diu raui m
cedere et simulque . vobis raposio, ut in .siae hallucinari,priuata opinione deceptum,qua P, eausa Moamatis, quod deret obe Christianos, dem cum totius Christianitatissententia pugnet, sim ut vos facturos recepiseis. tam eorum qui ante mille annos nos pracserui, i Scriptum manu propria, die is . Aprilis, qua qui in praesens vivunt: eaq. pra se fera,Chri- l Anno i s M. Carolus. Itianos omnes hactenus semper in errore fuisse eam ob rem plane delιberatum mihi eli, Regna
mea omnia, merium, ditiones meos, coryus,
sanguinem, vitam denique ipsam, ist ammam mendere, ne improbus hic conatus longius progrediatur: quandoquidem in meam haud exiguam, itemque vestram id cessurum est ignomi niam, qui praeclarasst eum primis celebris estis
Lecta in comitiis sententia Carali, varia in vulgus concitatio manavit, prout L stheri rebus quisque animum in fauorem , vel LYmodium impenderat . Spargebantur sediti C: a serum voces , aediumque valuis legebantur III EC scriptae, V. terra, cuius x puer est. Magna hic quibusitim poetis, Ηιtieno Franc ni, & Eusebio Uvestphalo audendi licentia in Theologos est usurpata. Nobilium arma ia in Zet Luthe-
365쪽
AELA-. Lutherι suppetias a Franconibus dicebantur ΤΤ ' parari; ut principes nouitatis metu solliciti, nil relinquerent, quo hominem placarent. Ab Imperatore rogarunt; liceret pertenta. re Lutherum , ut damnatos ab Ecclesia reum caret articulos. Cum quo, toto triduo publice nihil actum, priuatim vero frequens seditiosorum ad eum concursus est factus. Die pria,=.s itaque XXIV. Aprilis, nonnulli principes in L. t ἱ ter quos Archiep. Treuir, Marchio Brande . Eia' burgonsis,accersitum Lutherum per Hieronν
'mum rium humanissime monuerunt, temperaret illis vocibus, quibus tot saeculis nationibusique probatam Conciborum conuelleret aucto
ritatem . Quibus Lutherus gratias egit pratam clementι exsertatione, qua ipse non sit diagnus . Deinde ad obiecta respondit , de eon-ciis quod non omnia reprehenderit concilia ,sed tantum Constantiense, quod verbum Dei damnauerit. Plurima in hoς consessu acta sunt,
sed ultimo postulatum an scripta abs se , L η ves saris vel Imperi Ordinum tuaicis seubmisi revellit Ad quae Lutherus respondit, nustius au - seminisse bubterfugere iudicium, modo ex ve bo Dei definιatur eantrouersia. Non enim
sidendum erat in Primipibus νβjs hominum.
Interrogatus an Concilia aequieturus esset 'Annuit sed ijs legibus,m dise per Concilium sententia ex saeris literis desumeretur . Tum Moguntinus Archiep. duritiem hominis ad . miratus , iussit rationem componendae litis suggerere. Respondit Lurbertis aptiorem sibi nullam videri illa Gamalislis sententia: Si ex hominibus est consilium hoc ut opus dissoluetur; si oero ex Deo, dissoluere non poteritis. Solitum saJ. . haereticorum clypeum,ex sacris voluminibus β 'patrocitatu quaerere, sed uni sibi traditum de Coelo recte intestigessi sensum asserere: tot ante Conciliis Patribusque ignoratum usurpare: ut vehementer desiperet , qui sibi soli contra reliquos Doctores saperet. Re igi ur Lxvi desperata, Lutherus indemnis per Fecialem L tει iCauaris Murmium reductus est: quamuis C rati esset,qui suaderet,detinedu in captiuitate hominem, qui indemnitatis leges, seditiosis in itinere concionibus primus violasset. M luit tamen Caruus in Luthero manere impunitam , quam sibi leges vindicanti perfidiam ris . . imputari. Fridericus autem Elector , pro in V sua in Apostatam beneuolentia, cum prinseribendum Cesaris mandato intelligeret, ut discrimini anteuerteret, duobus ex fido Luiseri nobilibus eum in via abducendi, ad aliquam sitarum arcium nec sibi quidem d signandam, ut pro fi teri ignorantiam posset
negotium commisit . V variemburgum a ductus, lauta nouem mensium captiuitati,
ipsis etiam arcis custodibus ignotus delituit. Manauit repente a s ijs itineris fama, Lutherum per vim abductum , violatamque a Caesare datam homini fidem , nec leues in Carolum concitauit motus: Pontificiis numtijs in extremo vitae discrimine positis, do,
nec pateret , Lutherum non ereptum, sed seriuatum. Unius Frideri, apud Caruum veneratio, cuius potissimum consilio possidebat Imperium, obstitit, ne in Luturum acer
Arolus V. Divina fauente Climentia ele ctus Romanorum Imperator, semper A gustus, ae Germania, Hispaniarum, utriusque Meibae,Hierusadem variae,m alia, Croatia, siste. Rex e Arehidux Austria, Dux Furgundia, Trabantiae, Stria, Carinthiae, Car
quam Saecularibus: incla scopis, Oscopis, Halans , Ducibus, Muth anibus, Comitibus, B transbus, N)Lbbus,dstitibus,ciletibus 'ra. fectis, 'sibus,tateιbus,Multetis, Bur,m gistras , Consi bus, Scabinis Ciuitatum,ἶριἰ-rum,Hliarum, Terrarum, sor quorumvis alista locorum Communitatibus: menon niuersit tum, Studiorum sime Gramnasiorum Rectorιbus, Locumtenentitasseeu Ostiatibus eorundem, Meateris quibusicunque nobis, tam iure Sacri imperii quam bareditario, aut alio quocunque
mori subiectιs: sedi Melibus Hiems, est cum Pestatus ,radus, aut conditionis sim, sist ad
3 os praesentes, vel earundem exemplum , n
ublici Nota' manus si scriptime, comum in per auerit, gratiam Caesaream, di omne L . r. A vera Romanarum Imperatoris incium ertinet, non solum es huius Saret Imperi equia praedet gares noctia , Germania Prinetia
es, ob defensionem Sancta Romana uestriis uersalis
366쪽
Catena Historica. Lib. XLIV.&XLV.Cap. II. 36s
uersalis Ecclesia uoseorumqfaepius esses anguine, per dιumam gratiam H fuaesierunt, ad Orthodoxam viam adductis, vel expui' in delibus Fagare: verumetiam, ne qua haereseos labes auisuspicio ,in tam sibi subssitis Nationi. iassacrosanctam Religionem nostram eommaculet summo studio prouidere ac si qua iam oriri
experit, eam omni ope , omnique cura, iuxta nommam, a Sancta manu Ecclesia hactenus obseruatam elere penitus di extinguere. βωd si quis alius e Maioribus no tris, tanto nos magis praestare debemus cluanto Deo O .Max. m.-sa benignitatis Nobis plura Regna et Dominia, pluresque di magis bestic os populos, maiores.
qui L ste titulis sit potitus, ad sua sianciamei
tutelam ct incrementum, elargiri gnata est. Accedι t. quod quum ex paterno genere, e Christianismis Imperatorιbus et Archidueibus Au stria, Ducibusique Surgundia: Ex materno vero, Caetholicis, Hspaniarum Icilia, sist Hieru- falim Ruibus mus orti: quorum omnium, ροσfide Christiana, res praeclare gestas, nulla unquam delebit obliuis: Non sine graui conscientia
nostra onere,et Perpetua nominis nota, suadamve veluti nebula,felicibus ineuntis Principatus
noriri μύριαμ offusa, factum erederetur ,
qua iam ab hine triennium pullulare in Germania caeperunt, noxias quasdam haereses, immoverius ram saepe olim per Concilia Summorum Pontificum decreta, approbante Ecclesia, damnatas , s nune denuo, velutι ab Inferis , re eas, altiores iacere radιces, ulla nostra negligen-ria passi es videamur.
L. Sane, vererum neminem ignorari existimamus6uibus erroribus sist haeresibus, ab Grthodoxa fis longe alienis ruidam frater Martinus Lutherus, Orssinis S. Augustini , R/lisionem Christianam, in hae praesertim Inclina Germanica Natione, omnes infidelitatis is haeresum
perpetua oppugnatriceyta inficere conetur,vi nisi mature occurratur, tota haec Natis , is deind/serpente contagiam Uniuersea Cisistiana ReJu blieasen abominandum schisma, s. bon πω mo rum paci ue ae tandem detestandam sui perniciem prolusiura videatur. Quapropter,non immerito eommotus Sanctismus in Christo Pater, Dominus Leo X.Sacrosancta Romana δ' HVi--rsalis Ecelesie Summus Pontifex: ad quem fidem Catholicam,di Ecclesia Sacramenta cu
anephandis huismodi incoeptis desisteret, istiam sparsos errores reuocaret . auod eum ille neglex/sset, et peior emper prioribus adderet ridebeatismus Pater,ad opportuna, nef. tamen in-μera remedia procederesatuit. Daq. conuocatis
saepius Reuerendusmis S. R E. Cardinatibus, scopis, ae aliis 'alatis, necnon Regularium ordinum 'Ioribus seu Ministrisaeueralibus et cesti uepluribus scientia et noιitate praestam tibus viris, syst in omni doctrinarum di lingum rum genere eruditis, ac diuersarum Christian rum Nationum Doctoribus . Magi Dis : praedicto tamen Martino prius vocato ac citato, ac
in contumaerape flente, ipsiusscripta, tἀ Al manico quam Latino sermone adita sist adenda, in perniciosa, orsides unitatis. Ecclesiae contraria,aut soritate siua Apostolicaeraefatorumq. ad hoc accedente Cardinalium consilio gr a usu, ac Episcoporum s Praelatorum Doctorumq. δMagi sirorum matura Luberatione,dum nauit, θυι q. ticorum comburenda, profusis. abolenda tensiuit s decreuit. Martinam vero ipsum , nisi infra certum e resum terminum, d publieatione Decret inctitatis suae,mutata sentetia, si errores μει reuocasse, et adpgnitentiam redijsese locuset: υt inobedientiae et iniquitatis silium, Oschismatieum . haereticum ab omnibus euitandum Irerout iura postulanteuniendum δε-
elarauit ob paenis di censuris qua in Apostoli stiteris, Bussaplumbea communitis, Ursever haere aditis alius continentur. βuas ad Nas,ut pate et tiana fidei Uerum et senemum propugna
torem ess Sedis Apostolica sanctaeq. Romana smniuersialis Ecclesia Primarium filium, di ALuocatum , per suum , aedicta Sedis spirituatim
Nuncium Ur Iratorem, honorakilem virum nobis dilictum, Hieronymum Aleandrum, eiusdeSed s Protonotarium, T Ap tilica Bibliotheea Proectum, dedita ad hoc opera,missilet B M'. requirens , Ut pro vicio ae debito Imperialis dignitatis, in uniuersioprimum Romanorum Imperis,deinde quod Catholicum em y rLstianu Prinei m Leeti in lateris ratam 'ruis,
Domitiijs, s Proviseji nostris, di Uerram in Germania, aestito in auxilium Des Cath, tisa achis saeuiari muta σῆgut i in iam dictis
lueris tostilicis conteuta, inu)o', tiliter obse uari, Ur executisnr mandari iuberemus.
367쪽
s. . ci,. 3 . Post quas quidem praed/cto Martinofmimbus gryrabrosis nominat verbis ,σfrequen- sia. .ctas a Summo Pontifice, Monitionem, Vocatio. tu ιs atque inauditu inuectinis cantu j, , Τ ''nem, Ci tationem, sist ιpsius tandem Condemna-ler uastismjs insictatur. Liberum arbitrium non , necnon praesentatas Nobis eiu em Neam prorsus nullum esse,sedomnia certa lere stare aetismi Patres literas , Fustamque Apostolicam,lManichaei quidem di miselephi penu depromite persaria πάι uersa loca Germania publiea-Jsed tanquam irrefragabiti argumento Ethnis
tam , T rastro iussu ν mandato, non sium Lo- rum Partarum carminibus confirmat. uam;m Inferioribus Dominiis nostris I verum et venerabile Sacramentum neque defunctis, neq. Coloniae, Treueris, Maguntia, odij,executionisvivis aliis, quam sob celebrantifustrarariseriademandatam, tantum abfvit, ut idem Marrbibit. Diuniorum re orationum institutionem,nus resipisceret, errataquepua re earet, dipet,listransiuetudinem, ab Ecclesia obseruaram, ia ta absolutionis venia, in ratiam eum Summo uertit sist eorrumpit.
Pontifice ἐν Santra Ecclesia redire procuraret, A. De Purgatorio, ἐν Animarum, quae in eo in stiam due bibores peruersi ingenijseuisem expiant in , natu, deque diu sacrisis νυ ctus indies aderet ετ perindeinc in manifestam marumsuffragiis, qua a nobis fideles defuncti
Ecclesis perniciem, urens rueret,complures ace lexpectant, eum Vbaldensibus ἐν V elephisiistiarim labros, non modo nouarum ,sed etiam a contra Ecclesiamsentit. De Ecclesia vera 'sa Sacris Concilijs olim condemnatarum heresum militante,cum Pelagianis ε' Husus. At iam plenos: nee solum Latino, ver metiam, vis ictorum Patrum authoritates discripta, ab Ericibus vulgus peruerteret, Alemanico sermone aiel a recepta, pro nihilo habet . V υι ι etiam s. se rem sitos, vel saltem seuo nomine aditosineretpe deridet, debitumque illis eultum di deuotis quot a e diuulgaret. In quibus bone Deus) o inem deteris di diminuit. Obedientiam diseruatum ab Ecclesia iam tot saeculis septem -lgimen omne trorsus tollis. Vnde populi ad des cramentorum numerum, ordinem, usum, dumissionem Er rebellionem asiuis, tam spritualibus pat, eonfundit, deturpat: inuiolatas Matrimο-tquam te aratibus Dominis faetendam aram' leges, miris modis forisme inficit: Extre-lpinas, desiscendia, cum maeno in manis αι mam rictionem eum iclepho fictionem di Christiana Reipubliea dsecramine , reuocentin eis: Communieanda Sacratiisima Eucharistia βuinimo,quum vitam quantam buutam urem
ritum, ad damnata Fotimorum reuocat instLitiosam, atque ab omni lege explisitam, siae vere tuta. Ae si aluberrimam contaminatis peccatoiferinam Inducere conetur, ita exlex homo, leges
mentibus Confessionem primum ita in oluit , ut ipsas omnes damnat Er contemnit, ut Decretaeonfusionem eam e Confessione fecerit, nux etia sanctorum Patrum, Sacros Canones, publi-mama inparte eonvellit: postremo, a uenio-ico igni comburere non formidaverit r facturusra Ie de ea scripturum minatur. Vnde nonnullilpeiora Civili iuri s non marissaculi gladium , iam ut accepimus, quod υel auditu est intole-tquam Pontificis exeommunicationes ν αὐ- rabris ) sumpta hine oleasione, de Confessianistras metuisset. instituto et modo esperint subdubitare. Alij m s. Iam vero Gerasanctis Camiljs 'dam illatam in truncam fecerim r Alij vero sprobleontradicere, θρη uo arbitratu detriarire, non
quam ese eo tendum publice agerere sint ausi. illud, quod eum perpetua Inel a Germanica Porro Saeerdotalem ordinem , per quod Sa-:Nationis gloria, parem in tranquillitatem diis taresanctum Christi eorpus sanguisque eo citur,lsidenti Ecclesia dedit ita ubique mordet --
diuinum illud munus clauiumque caelestiumlpuro siceleratoque ore lacerat,vt m magnum vnia
potessalom, non solum υιιιμι pendis Lut - uersilis Ecclesiae δειcus si Tagendieulum , sidrus , er Laicis pueri sique atque adeo faeminis Germanica prae enim Nationis opprobrium cripsis, communia facit: sed si τ efrim Lateos,ltinominiam Concilium Vsium nune pessime om-ia lauaudas si in Saraiastrum sanguine m imum errasiesicri tr nune S a 'Iam Sathananus, incitat. Ipsum vero summum Austra Reb-lquique in eo conuenerant. 7 Ioannem Hustam gismi Sacerdotem , diui Petri successorem, ατ haeresiarcham eombari H erant. Si senis mverum in terris Christi Rearium, non nisi infa- utique silicis retardationis Imperatorem , στ cri
368쪽
Catena Historica. Lib. XLIV. & XLV. Cap. II 36
6. μου. Sacra Priscipes, Antichristum, Apostolos, is cidasique re Pharseos , vocet. ιd , quod damnata in eodem Concilio omnia Ioannis motae errata, Euangeliea di Chri pia esse,sse recipere,ptabaturumque profitetur e Approbatos vero eiusdem msuae artis tos, nequaquam admittit. In tantamquepro . . rvit mentis risamam is emel loannes Husi
sita fuerit hareneus , se plus decies haereticum
Martinusglorietur rhomo usque adeo nouarum rerum ae potius perditionis humana cupidus, ut
nihil fere serest erit, vel saltem suo nomine L.
uulgauerit, eui non aliqua pestis, aliquis lethalis insiu aculeus: praeter illos libros, ne nominam dos quidem , ob execrandam e rum materiam, i rus tamen titulo aditos , di ab eo cum reliquis visuos agnitos, quorum simula verba, segula venena merito quis dicat. Et ne omnia, qua Ἀ- numerabilia sunt Luttiri errata , si mulatim percenseantur, tanquam si his unus, non homo,
sed Diabolas ipse, sub hominis specie, ad pernι-Gem humant generas, assumpta. Monani e eulla , quam plurimaram haereticorum damna
tissimas haereses, iamdiu sepultas, in unam sentinam congesserit, ae aliquas etiam novissimedae suo exeogitauerit, sub simulata praedicatione fari, quam adpratexendos suos dolos, tam fa-pe, tantoque opere objeis: Fidem veram prorsus destruit ,sub libertatis, quam promittit, pecte:
Gaboli Num y brevitutem induest, in sub
angelieaprofessionis nomine, omnem G-- gelieam pacem di charitatem iamnemque remmordinem, o pulcherrimam denique totius Ecelesia faciem inueriere, labi factare, di penitus
nisundare molitur . 6. mibus omnibus per Nos, s ranssia no-sra omninm Nationum nobis subditarum s
pius ae diligenter attentis ae eonsideratis, s
praesertim in hae parte ab eodem Seruismo P tre resusti: absique insigni macula nostra, ars. Orthodoxa Religionis iniuria et detrimento, rem tanti ponderis negligere nequaquam potuimus, ut etiam non debuimus,neque voluimus: sidρ tius praedeesorum nostrorum, Romanorωm Imperatorum , vestigijs insistentes, eorumque pro libertate Catholιea is A Mica Ecclesia perpetuo laudabilia facta, ae pias di sanctas sperpuniendis θ exterminandis haereticis, eo ιι times obseruantes, est oratis sepius ad y θη- tram minam, Propter hoc acipue,Elimratas et necnon Universis Sacra Romant Imperj Ordini. N M. bus f Statibus, in hoc ormaciensi Conuentu γ 'eongregatis, de eorum omnium ae singuloram υn animi consilio, matura deliberatione diconia se ., rn hanc tandem deuenimus sententiam et conclusionem: Vt quamuis hominem,ita a Sum-- Pontifice s Sede loriolica condemnatum, di in sua obstinataperuersitate obdurarum, at . abusu Catholica Ecclesia alienum , ae notorium
haereticum audireψmni iure exceptum est: tamen ad tollendam omnem eamdandi ansam
idque, quia nonnulliplinosique libros Martino ascriptos, ipsius se apertissime insciabantur )complures audiendum a 'Nilis prius hominem, quam in eum ad executionem Pontifici, Decreti uberius ρrocederemus Useuerabant, Martinum
saepedietam, misio ad ipsium, dedita opera,υωe Caduceatoribus seu Praeconibus f mralis nostris, Sub tibero hue Ueniendι l' hinc reeedendi silvo conducto, Meesri iuberemus: Euad θfactu uit. Non ut nos de hae negocis tudicaremus , aut cognosceremus squam id dubio nocul ad Romanum Pontificem , is Sedem Apostolicam pertineat neque ut res Sacrosancta fidei nostra, nune tandem ,post tot saecula ,' π uas altercationes, tum magna suetium siandati ae perturbatione, ae infidelium deri e , in
controuersiam reuocari pateremur: sed ut cum
vulgi ae plurimoram ita petentium satisfactione, homInis animum percontantes, eum bonis
monitionibus ν suasimibus, ad rectam semι- tam Drei posset reduceremus.
. Itaque Lutherum in nostra, st Satri Im perii taediorum, Priseipum, 'alarorum, si rStatuum , praesentia constitutum , iuxta formam Imperialis mandati, seu er hac re nuper aiuti, interuari insimus. Primum; Nunquid ipse multos libros sibi ob oculos adductos di titulatim nominatos, di alios item, qui sub suo hinmine eireumferuntur, composiviset. Deinde, auea, qua in ipsis libris contra sacra Concilia, Dderata Patrum, ritus θ' consuetudines, a noctris maioribus ad hune usque praesentem diem o si uatas Geri erit, reuocare vellet, syst ad sinum η υnitatem uniuersa lis Musae redire , adhibitis ad ke mstro et Imperij nomine admoniti nibus aiadinationibus, qua obstinatismum haminens s etiam tu. de duriorem in emollire, ἶν conuertere pus ent . Sιi sane statim libros
369쪽
Nis,m di nunquam sie id negaturum protestatus,mino /t adhuc abos si compsulse dixit, quorum copia eum nobis non fuisset faEcta, idcirco in medium non fuerant allati. auantum vero ad reuocatio nem attinet,terminum At ad respondendum riri petiit 'ut quamuis merito negari potusset,liam quia nouitates s errores in fide nulla fiunt dilatione tractandι se latim penitus resecandi: tu quia ex mandato nostra sibi legitimὰ insi ato,
neenon etiam literis, quas ad eum dederamus, optim. admonitus, quam ob causam vocaretur, non απροπιιm re pondere paratus,adiant. Imperialιs Conuentus c. sum venire debuisset tamen ex nostra clementia s benignitate , unius
istae diei terminum ad respondidum sibi ΔΗ-mus . Go elapso, rursus eoram Nobis,spradict/s ordinibus Imperii comparens, s similibus adhortationibus saepius, ut ad cor rediret, flagitatus φοΓιcentibus etiam nobis resiiceret, errore β. suasumsiceret , ετ qua insuis libris dam. nata ν mala e sient,di re caret facile nos impetraturos, is a Beatitiasne Pontificis ingratia benigne reciperetur, I adlabus Meli,aequo i ἰ-luisi examIne,ex ipsius libris ηας mala sim erat,secernerentur: qua vero bona, Autharitate
Apostolica approbarentur. Sed ne verbum quid. in suis libris mutaturum amrudisibiι simul grimpudentibus verbis, ori ue Ur eorporis gest- , quodvis ρotius, quam religiosum aut saniι iam, ne prasi ferente,vertissime negauit. Ginimo, in nostram ae S.IN. faciem, Summorum Decreta Aut cum, re Concilia i a Sacrosancta, errasi via s, di bi ipsis contradixisse, gr tandem nullius apud se momenti fore, asseuerauit et seq. nihil ex his ruasicripserat euocaturum,nisi .uid nil sibi ratione,et sacra scriptura author itatibus d siua consilentia animis satisfacIionem
ετ assensium fuerit eonuictus: illud subinde re teni simulcas squo fraudum suarum virus,
iam multis deteri coeptum,inceidiaret conficiet iasibi illasa et integra neq. velle se, nee pse verbi
Dra immutare. Mala mes,malus animus. βω- sivero Nos id ab eo peteremus, ut Wrbia μι ιm mutaret,ac non potius,ut ιuxta verbum Dei verum d remium Sanctae matris Eeclesia,4 quata impie quam turpiter defeeerat ediret. Cuius authoritatem , quutan a viluerit esse Dominus, idem . Deus nosser Iesus Christus, ut qui Eeci siam non audierat,tanquam Ethnicus ν Publieanus sit habendus. Idcirco non ιmmerito vel ea sitim omnibus muentionibus, di vaframentis GL - .hareticorum longe anteferendam nemo nunqua, Τ nisi reditissimus in vere haereticus, r Listherus iudieauit , quι ut tandem egregia Da his aetaradigno fine elauderet, di quod pessime ιnceperat, peius terminaret,et quid animi habeat,et quam fidelium elade exultet, vel in nostro et S. Imperi, eonsipectu dsimulare non potuit. Nam detorta Ot haereticis mos est ἀ υera sensu ad sua impi tatem Euangelica ιga siententia: No veni mittere pacem, sed gladium. Omnium fibi, dixit, iucundissimam istam in rebus faciem videri, ob υerbum Dei,studia, s dissensiora, ini: Id est
quod ininam ne experientia videremusino, dissidentes ab Ecclesia ritu Lutheri opiniones, quas .erbi Dei fassio titulo praetexit, vere studia eo
traria ar dissensionei,st diffidia arsichisemata,
y b ira, ct cades, di rapinas, inter Christianoseoneitari. Tati igitur . tam subdola, alq.har tIras omnibus peculiari responsione, obis Ur Smero Imp. . Luthero data, residecreueramus, Vso statim remisio, ad ulteriora progredι id quoa ex sementia nostra,mans nostra oripta, s post rassie publicata,nemini non constare potest. Tamead preces omnium Imperi, ordinum inclinati, adhue ipsi triduis ad resipiscendum concessimus. M tempore duo Ele ores , duo Episcopi, duo
Principes Saeculares, duos. ciuitatum nomine, Vniuersos ordines di Status S. Rom. Imp.rey sentantes, o ad hoc communi omnium iussu dinomine deputati,vocato ad si Martino praedicto, nudum non admonendi s adsentandi eum in
tandem resipisiceret; r nisi id faceret,qua ipsum
tia praesinis, nonsolum adhortationibus ,sia etiamuhorum errorum euidentibus redartutionibus,
ad ipsius v q. obmutescentiam factis, mox seorsim ipsum nudenter di humane commoneferat,v-ad Summι Potisos an Sedis Apsi Lead
strumf.gr S.IN. Statuum di eaterarum e-lium Nationum,sa Mententiam,iuxta comtinuatum tot saeculis Ecclesia ritum, potius, quἀad 6uam υnius opinionem Jiceret. A qua si r cedens, in ordinem redire vellet,id si primi. nonnullorum sanctora Parrum, qui or ipsi aliquam do errauerunt,laudabili exempti,deinde salvis, anima Fore,di honore facturum cognosteret.
370쪽
Catena Ilittorica. Lib. XLIV.&XLV.Cap. IL 369
L A . Ad quae Martinus antedictas, etsi varia pleraq. udiuersa,eumque eis ruaseri erat eugnantia nihilo tamen meliora, ausanrora, prauatim respondit inuam publice,coram Nobis, et Sacro Im. perio, secerat. Ata. adesse,non omnes modo βω-yra memoratos seed di Concilium jsum genera-ὼ si quod Arret suspectum habere protectatus est. Et ut eretismo, sest omni exceptione maiori restimonio nobis constato pollutismo discebratissimo stre profari non est veritus, res Euange-
bis generatibus bene tractatas. Vt ide non Ini ria plurimum nobis mirari subiret, cur nam ἀSummi Pontificis sententia, ad generale Contilium nuper prouocarat, quum tam impie de Onetlijs ipsis loquatur et scribat, nisi manifeste semremus , ut nihils haereticis aque Jormidabile, atq.aecumenicum Coeilιῶ: ita nisi i illi, i dem
magis proprium esse ruam ut dictis factseque ei scriptis ecῶ ipsi dissideant. Euod si quam alibi praeipue in Latiari libris I diuina prouidentia fila operante, quo ipsius vana adisseia r seruant) passim legere di videre e t.
8. His omnibus et Drusis P omnino, ut pra- mittitur, se habentibus,quum radictus Manio suam peruerse ἐν obstinate, in sivis adeo manifeste haereticis θιntonibuspersisteret,ut ab omnibus νι, qui sapiunt, parum demens , partim etiam malo aliquo ob susspiritu, iudiearetur. Nos uxta tenorem salui conductus, imum amrim a conspectu nostro missum fecimus, datos e sibi in remitatu υno ex Heraldis Uris strvi scripto termino , a die vices quinta mensis Aprilis qua ex Normacia disses', ad visisti deinde proxime futuros dies Huibus peractu nafatuas conductus peractus siest extinctus renser tvir. Nunc tandem ad reliquas opportunas medeus Aiae pestilentismo morbo necessariasis huc, qui sequitur modum procedere decrevimus. 9. Primum omnium, ad tinorem Dei omnipotentis , Romanis. Pontificis, di Sanet a Sedit Apostolica Abitam reuerentiam, pro Imperialis dignιtalis officio, ae debito Misenon celo et studιo,
quo 'strorum maiorum mare, et ingenita etiam
nobis υi,ad defensionem Catholica fidei se M.que Romana o υniuersalis Ecclesia honorem, tutelam uestrotectionem inmnes nostras vires stfacultates, Imperium, Retna, Dominia, amicas, vitam denique sest animam ipsam nostram, exponere sumus parati: Ex Imperiali gr gia aut ritate, necnon consilio di Uense Eb- Sat.-αctorum, di omnium Saeri Rom. I .Principi. , /'Ordinum , se=Statuum , in hae celeberrima ν
quendo Sanctissimi Domini Nostra rapa, ri iniae parti iudicis, sententiam, decretum sest condemnationem n literis Apsolicis insevra dictum ess) ad Nos directis, contentam, Martinis Lutherum,ut membrum ab Ecclesia Dei abalienatum , ut obstιnatum schisematicum siest Notorium haereticum a Nobis haberi declaramus, est ut talem a υobis omnibus et singulis habendum decernimus di edicimus: Mandantes de eorumdem Statuum consilio di consensu , μι criminis laesa Maiestatis, Nostraque εν Sacri I . tr uissima indignationis , ae etiam amissionis seudorum,Dominisrum s bonorum omnium, P aistiarum quoque δ' omnium Priuιlegiorum, a Nabis i Sacro Imperio dependentium quae obtinui stis hactenus ut raderesseres vestri quom dolibet obtinuerunt: necnon proscriptionti ac Fani,st interdicti Imperialis, nis: nequis vestrumprafatum Martinum Lutherum, receptare, de
fendere, sustentare,suere, dicto facto, aut scripto asemat. βuinimo post elapsum supradiactum viginti dierum terminum, contra eum subleunque depraesensius fuerit st in manu, aut facultate vestra erit, iuxta formam Imperiadis Fanni procedatis, vel saltem personat ter captum am diu eustodiatis,donee Nos, a vobis de hae re certiores facti, de legitima in eum nosi cutione faetenda vobis lanificemus, sist vos tam sancti operis di laboris debita ramia , 6st mercedem etιam uberem, eum impensis ob hane e-sam factis, reportetis. Et nihilominus eluserim Martini complices, adhaerentes, receptarares, s
quitatis semitam deseruisse, et authoritate Apostoliea absilutionis remedium consecutos es , sue dem condignam fecerint necnon eorum omnIas ' singula bona, mobilia, sedi immobilia, iuxta sacras eo titutiones te interdicti et Banni Imperialis legem di ordinem, liberὸ sist absque via contradictione prosequamini, avique sest illae piatis, δ' in usus vestros, optimo diplinε iure
t o. Mandamus insever vobis omnibus sistsinguli, Uatis ub eisdem gnominatis ρgnis, ne quis Martinι Lutherascripta, a Gmmo ει-