장음표시 사용
91쪽
ferme apparens, omnique sale carens penitus, 'neque oIei
superstitis signa ulla exhibens Quare hae ratione partes Vegetantium, olea saturae, dividuntur in duas distin Shas Partium species, quarum prior aqua dilui patiens, altera in aqua diffolvi nequit ulterius Estque quam maxime notandum . idem fieri posse eum illa massa residua, unde, in praeis cedenti Proeessii, oleum fuerat expressiim ; nisi quod eanto minus liquoris albi, crassi, pinguis, parandum sit, quanto plus olei fuerit priori Opera expressiim. Caete Tum, post expressionem omnem olei, semper aliquid ma-κeriae adhuc emulgendae supermanet, idque notabili qui.
4. Liquor ille, qui se paratur, refert plurimis notis Chylum animalium, qui de vegetantibus paratur in ipsorum
corpore, manducatione, ruminatione, actione ventriculi,
Prius, quam in duodeno bili miscetur. Color albus, odor hiandus, sapor dulcis, pinguitudo spissa, acescentia facilis, Id docent in utrisque. Si etiam liquor sie factus in alto vase cylindrieo quiescit aliquamdiu, sponte statim separatiar in
Iiquorem eandidissimum, crassiim valde, fere oleosum p initus, supernatantem, S in liquorem tinuiorem , pellucidiorena, subcaerulescentem , inferius haerentem. Ha que nota Lae perfecte refert; separatione stilicet cremoris a deflorato lacte inferiore. Rursum in aere ealidiore ser- atus aliquamdiu hicce liquor acedinem suseipit. brevi aerem satis futuram, non vero ranciditatem oleo sim, prio iri Processii oleo presso propriam deseriptam, aequirit: qua iterum nota Ladii prorsus convenit etiam sie acescenti sponte in tali aere; sed ab olei puri, solitarii charactere reee. dit. Id vero, hae in re notabile satis, Medicos docet, tutius in aeutis Morbis Einulmun hoc, quam oleum presilina, Propinari. Nunquam tamen potui ulla arte caseum e .gulando premere de hoe liquore, ut de lacte fit. Unde novum discrimen Lae inter Animalium & hoe Vegetantium. Ratio autem differentiae inter oleum premini praecedentis Proeessiis, ct Emulctum hujus Processiis, mihi inprimis habetur haec, quod farinosa pars, inter terendum, assidue, ciminutatim, interposita inter oleum purum, partes oleisc frangat, divellatque a se mutuo, ut tenacitate olei mu-
etai δPae misceri se patiantur, hincque Lactis, in aqua se luto
92쪽
Iuto pingui constantis, specie appareant. Quando autein Nessit oleum sincerum habetur, tum partes hujus se invicem eontingentes aquam non admittunt, nec misceri se illi patiuntur. Rursum copia larga farinae, quae oleo interposita in emulgendo, facit, ut acescat, non rancescat, Emulctum. Apparet etiam hine causa albitudinis in hoc liquore: quotiescunque enim olea minutim divisa, hinc latentia, miscentur aquae, toties albus color exoritur. Capite aquam in vitro, superfundite oleum, stabunt seorsum hi liquores, ambo pelli eidi. Coneutiantur rapide simul in hoc vase, miscebuntur aliquamdiu, apparebitque mistum tamdiu prorsus album. Stent quiescentia, oleum se colliget, aqua deorsiim ibit, statimque natus ante color albus evanescet.
Idem in Lacte animalium, in aquis stillatitiis oleosis, in his Emulctis obtinet. Quin ct certum est, tanto plus albi, quo
olei piris; tumque vergere in rancedinem. Quo olei minus , eo etiam parcius albescere, citiusque deinde acere. Aestivo tempore vix ultra horas decem durabiles emulsae, hyemali diutius servantur. Verbo ut coneludam haec emulgendi ars nos docet actionem mandi eationis humanae. Nam cerealia, oleo latente plena; scrupea, lata, molarium superficie attrita, salivae admistu humectata, quo diutius in ore has patiuntur mutationes, eo magis aecedunt ad Emulsa haee, semperque tandem albescunt, simul ac saliva, sal, oleum, hene subacta fuere. Idem dein opus ore inchoatum, ventriculo promotum, in intestinis magis perfectum, eandem adhuc naturam, retinet, nisi quod novi perpetuo humores hominis immiscentur, suamque naturam assuri dant, quod in opere Phari laeeutico hoc solo aquae affusio
praestat. Inde etiam Chyli primi, & Lactis animalium distinctio artificiosa intelligitur.
Olea nativa Plantarum, sola coctione cum
I,Dlantae, harumve partes, oleo maxime saturae, juxta Processum vigesimum obrentur pressu omni oleo hae
93쪽
xatione separabili. Superstes ab hoc opere materies taeeo linteo insuta aquae ebullienti satis diu immittatur ; residiatini olei calore fusum enatabit sursum. Id eochleari tenui sollieite auferatur, colligaturque seorsum. Continuetur hoc opus, quamdiu aliquid olei sursum ejicitur, aut spumae pinguis simul enatae. Tum apparebit oleum adhuc reli mim postpreisionein, quod & emulsio docuerat in praecedenti Pr cessu. Quin etiam aqua haec, tamdiu ita decocta, coloris Iactet, ct pinguescentis spissaminis, ratione demonstrabit multum superstitis olei. Si vero sumuntur praeparata ad exprimendum oleum, iuxta Processiim sto, priusquam oleum inde pressiim, atque eodem modo, ut statim dictum, eum aqua ebulliunt, ole inique assiduo ause tur, tum incredibilia eo pia olei hoe modo separatur. Ita si enim optimi Cacao libra trita, cum octo libris aquae eoru ad crassitiem pultis, ablata pinguitudo eollecta, ct frigefacta sebi instar, dedit uncias septem talis olei. Vid. Hombergit hoc Experimentum , apiad Ha rnet. Hist. Ae. R. Se . pag. 37l. Edit. Iros. Sed re tum tamen id quod a coctione superest, exsiccatum, contritum, pressiim,
adhue aliquid olei dare solet. Unde mira ejusdem copia indeminibus praesens intelligitur.3. Interim alia quaedem semin. habentur, quae, maei lenta magis, pressit, vel coctu cum aqua Vix oleum praebent, quo fabas, lentes, pisa, reserimus. Haec tamen si eca, ustuis Iata lenissime, vel tosta, olei quid, utroque modo dant: olea autem, eo fixa sie parata, multum retinent de propria sudoplantae natura, quam satis illibatam afferunt
I ' perimenta haec tria, rite ipstituta, atque compardia in. - ter se, hineque cur te considerat4, docent primo nati. vum illud oleum, quod in plantis sponte, a n4tura planti praesens inest. Tum etiam hine noscitur origo pinguis, quod habetur in animalibus, quae vegetantibus utuntur pro suis alimentis: quum in iisdem semper oleum insit, atquernanducatione, ruminatione, ebylopolesi, inde paretur, ex trali tur. Seeundo, intelligitur liquido satis n tura illius olei, atque usus nusdem in Plontis, Tertio , capimus modum
94쪽
PARs L IN VEGETANTIA. - si dum, quo ex oleo ct aqua, certa lege mistis, subactisque, i serierari queat liquor ebylo, tamque, valde similis, perspiisi citurque hine modus, quo natura quoque humana agit, uti producat chylum, delae. Quarto, ordo hinc facile nos duisi cet ad contemplationem oleorum , quae vocantur Essentia-i lia, brevi describenda. Quinto, Mediet, horum gnari,
i haud mirabuntur, undenam tam abundans adipis copia hini mini sano, ct otioso nascatur' quamvis saepe meris tant tum vegetantibus utatur, quae meram macilentiam exhibent et quum de iiν emulsio, ct pressio, tam Deile ingentemi pinguium copiam educant. Enimvero haec manducat' diu, humoribusque immista, in Emulsa mutantur pinguia, unde chylus, a quo Lae, unde in solliculos adi possis, arteriis appensos, oleum colligitur. Sexto, igitur simul Chyliscitur Lactisque ortus. Septimo, natura illorum elemei qtorum, quae chylum, re lae constituunt: Scilieet humores nostri, ex saliva, halitu liquoris tenuissimi arteriosi , muci.
ex ore, faucibus, oesophago, ventriculo, intestinis, tuni de
illis aquosis, saponaceis, oleosis, spirituosis, quae in liquoribus modo recensitis motu manducationis, deglutitio innis, actionis gastricae, motus peristatuet, in Emulsi formam redigi queunt, aque crassi ustulis exprimi. Octavo, quis est, quin ex iisdem cognoscat physicam rationem, cur laeanimalium, ex solo vegetabili, di quidem acescente, pabulo genitum, extra ςorpus derivatum, tam pronum sit in
acedinem, Gramen sane recen , viride, diu manducatum, aut ruminatum, eum saliva copiosa jain in ore incipit
lactis speciem induere, ct pinguitudinis productionem ex pedire. Hinc pane ct aqua pinguescere homo, ct aqua dc
gramine pecora solent. Nono, tandem caveamus post haec explorata, amplius eredere iis , qui promittunt arte plus olei educere de planta, quani natura in illa infudit; non utique artificio generamus Olelim, sed modo praeexistens separare purum artis est. Denuo cocta, mulcta, prensa olea haec non habenda pro puris, simplicibus, sinceris: quia, si artibus sequentibus analysi destillationis exploranisi tur, resolvantur in plurimum aquae, fuliginis, olei veri essentialis, terraeque. It Chemicorum accuratissimus
larius dudum notavit. Vid. Transact Coin p. T. III, p. 36I. hinc eti/m pendere videtur, quod Olea haec ita pres
95쪽
ς OPERATION VΜ CHEΜICARV ΜΩ, coctu, tritu, parata, tam facile mutentur in aere : quia eonstant miseelatam multorum, & variorum. Oleo coeti
parato sal inest; sed magis aquae decoctae.
olea sillatilia per vesicam, Essentialia vulgo dicta
Defoliis, vel fronde viridi, Sabinae.
licet, minus Ve. Omnium autem maxime illae, in quibus aromattea virtus praedominatur, jam descripta Proincessu i, is, IMIT, nullae iterum ex his huic operae eliguntur potius, quam ipsae, quarum odor fragrantissimus, sapor autem aeris, calidus, gratus. In hoc autem primo Processii eirea haec Olea, agimus praecipue de foliis huic negotio aptis. Folia autem sunt vel semper ondentium stirpium Tecentia, vel caduca plantarum folia abjicientium. a. Folia plantarum sempervirentium, aromatica, ut Abietis, Arboris vitae, Aurantiae, Buxi, Cedri, Citreae,
Hederae . Iuniperi, Lauri, Limoniae, Mari Syriaci, Myrti, Pini, Rosmarini, Sabinae, Salviae, Serpilli, Thymi, sunt
fere semper oleo plena, sed maxime autumno, hyememque versus. Quare horum omnium eadem fere regula habetur, ct operandi modus. 3. Folia vero annua, aromatica, sponte pereuntia, quae tamen viridia valde odorata, aroma dives spirant, debent, Pro hoe opere carpi eo tempore, quo perfecte adoleverunt, &jamjam inciperent declinare ab apice sui vigoris: tum enim aquosus humor, acidulus sit, jam dissipati relique. runt tardius oleosum, &balsamicum ibidem. Plantae auem illae recensitae sunt in Catalogo ad Processum primum Praecipue. 4. Experimentorum eventu constitit, folia haee, notato tempore carpta, dedisse plus olei, si ante destillationem fuissent prius aliquamdiu siceata in umbra, inque aere ventis modice ventilato, quam si statim, una adhuc cum suo sue. to aquoso destillationi adhiberentur. an quia, aqua difflata,
olea arduus adunata specie propria prodirent, quae aquae
96쪽
PARs I. IN VEGETANTIA. 91 interpositu divisa, aquam quidem virtute sua ditarent, sed non apparerent olei forma Cavendum interim sollieite,
ne, inter exsiccandum, calor nimius adhibeaturr ne ct ;oleum avolet. Reperiuntur tamen folia, quibus larga adeo
eopia balsamiel olei inest, ut reeentia destillata plurimum praebeant olei; nonne Rosmarinus, ct Mentha, hoe docent . Quin etiam alia reperiuntur, quae dissiculter patiuntur exissecari, quin jacturam faciant nobilissimi spiritus, qui oleiam vere nobilitat. Ageratum, Calamintha, ita se habent i quare semper sinsularia quaedam a canone generali
s. Tum Folia viridia sponte, sine tritu, statim, prodiga
suae fragrantiae, demittuntur in ahenum ad duas tertias reisplendum, superassunditur aqua stillatitia ejusdem plantae, tumque potest illeo institui destillatio. Λbrotonum, Age-ratiam, Anethum, Calamintha, Cochlearia, Dictamus, Foe niculum, Levisticum, Majorana, Marum Syrorum, Mentha, Melissa, Origanum, Sabina, Salvia, Satureia, Serpillum,Tanacetum, Thymus, Thuya, olea sua oeyssime praebent. Sed alia requirunt diuturnam prius vase curatissime elauso digestionem, ct maeerationem, una cum Sale marino, vel
inprimis eum spiritibus Vitrioli, unde disponuntur ad Ioninge ditiores copias olei profundendas. Ita enim, si olea abundantia, ct puleherrima, desideratis de foliis, Abietis. Aurantiae, Buxi, Calami Aromatici, Cedri, Chamaemeli, . . Citreae, Hyssopi, Juniperi, Lauri, Limoniae, Myrti, Pini, tum his lenissime secatis reple vesitam destillatoriam additas tertias, affunde ad eandem altitudinem aquam illorum stillatitiam, & ad singulas libras aquae semiunciam Salis marini, aut drachmam olei Vitrioli, relinque vasis arctissime claufis per tres septimanas in calore so graduum, priusquam appliees destillationi. Quo autem pertinacius sua olea re tinent quaedam foliorum, eo plus acidi, ct protractior maceratio, exigunturi acida quippe olea haee expedire, forte ει quodammodo augere, Boyleus, Hosmannus, Homber. gius, Le Mortius, alii dudum jam descripserunt. 6. Deinde ergo fiat destillatio ut in aqua Processiis Is. satis. superque, monui; ea tamen lege, ut quam promtissime natim ebulliat materies , sicque satis fortiter destillet. Sic
enim statim adscendet cum aqua prima Oleum quaesitum.
97쪽
92. OPERATIONUM C Η ΕΜ ICARvΜUbi e eontrario, si lente nimis instituitur destillatio, oleum
magno quidem aestu agitatum, neque interim tamen elevari potens, eoncutitur inter aquam ct folia, attenuatur, aquam egregie acuit, olei interim copia imminuta. Erit vero destit latio hoc ignis gradu protrahenda, quamdiu aqua illa stil- Ialitia oleum sursum secum vehit: saepe ideo mutatur excipulum ; ut semper constet, an quidem olei plus adscendat rDeinde enim prodeuns aqua tamdiu destillare debet, quamdiu vires bonas possidet, juxta Processus is S I6. servit enim
T. In hac igitur operatione, maeeratione emollitae folli-aulorum olea continentium pellieulae, jam vi ebullitionis, olea fundentis, moventis, ct rarefacientis, rumpuntur I Unde liquefactum oleum eructatur; in superficiem aquae rejicitur, inprimis in Europaeis; cumque partibus aquae sursum disis ramenta oleosa rapiuntur sursum, pelluntur in cana-em spiralem, ubi frigore densata in oleum redeunt, sicque demittuntur in exeipulum, pura, satis naturalia, nullo eminpyreumate inquinata, sed odorem, saporem, vires proprias, suae matris, quam optime parvo in compendio exprimentia quam ditissime. Relinquunt etiam residuuin plantae suae, persecte orbatum omni hoc oleo per talem destillationem,sne ulla fere nota propria suae privatae indolis. Enimvero Absinthii, Buxi, Calaminthae, oleum sapore suo ct suffitu, distinguitur perfectissime ut ipsae plantae, unde eductium. Plantae vero ipsae, ablato omni hoc oleo, postea non queunt amplius recte dignosti. Conservantur etiam olea haec diu, neque rancescunt. Omnium igitur harum dotium respectu,
Chemiei proprio voeabulo Olea haec Essentialia appella.
I. n oleis hisce adest vis quaedam aeris satis, calefaeiens, saepe inflammans, fibras nervosas stimulans, lentorem attenuans, grata interim linguae ct naribus, spiritus excitans. Aerimoniam ostendunt, dum nudatis, per vulnera membranis, ct nervis, applicata dolorem acutum satis mantis 'festant. Calefaeientem illorum vim discimus inde, quod assumta intus excitent malorem fere fervorem, quam ulla alia eorpora simplieia, ita quidem largior horiimusus Febres
98쪽
ardentes creat, eontinuatque, tandemque has aucto, ct tontinuato, usu in quemcunque gradum aestus, ct violentiae exaltat ad extremum usque. Quando autem euii sani hominis extrinsecus applieantur sic, ut inde extrorsum repelli nequeant, tum calorem, ardorem, dolorem, rubedinem, splendorem, pulsationem, vesicularum in epidermide elevationem, faciunt, quin etiam nimia tandem actione ipsam Gangraenam. Hine apertum Medicis, quantam certe vim afferant hae inflammante potestate, quoties imprudenter visceri.
bus ingesta, ibi quoque applicata membranis, similes phlogoses topicas producunt. Hinc etiam amiosa reddita in eorpore, per vim vitae, stimulantia evadunt nervorum emeaeinsima. Unde etiam illos lentores, qui a mera inertia nati,majori motu exestato dissolvi postulant, egregie attenuant, intiis meque dividunt. Caeterum fragrantia suaveolentium,saporisque amoenitate, gratissima se praebent naturae humanae languenti sustentacula. Omnia vero haec operantur, non
adeo sua oleosa tenacitate,sed ope spirituum subtilium,qui,inhoe oleo revincti, proprium odorem, saporemque, plantae continent. Quorum toties jam facta mentio, data demonstratio. Proeessii I, Is, 16, 3Tl Quare olea haee, prudentiusci medicato, nobilissima dant medieamina, adversus illos morbos omnes, in quibus spiritus animales, naturales, Vit,les,aut desunt, aut quiescunt. In frigidis igitur aquosis,simplici leucophlegmatia laborantibus; aut in mMeosa pituita, quae purae inertiae debetur,absque phlogistico in spissamento. In febribus hinc perfecte intermittentibus, hybernis, frigidis, tempore apyrexiae, atque inprimis ante accessus frigidi tempora. Senilia quoque corpora ex se bene habent a temperato horum usu. Quin & illi Hypochondriacorum, qui male habent ex lentiore sanguine vix apto amplius spiritus progignere; cuique ideo pigri, obliviosi, hebetes, lethargici, instarque pueri flentes, emolumenta capiunt ex hisce. Foeminae quoque Hystericae,quibus similibus de eausis a me mis ineommodi incumbunt, talibus juvantur: illae
Vero, quae morbo hoc laborant,ex abundanti, retento,ct QR
focante, sanguine in plethora, pessime se habent ab usu horum oleorum, alio in casu adeo salubrium. Idem in tesseataim esto de Apoplecticis, quibus ex Lethargo senili, ex inopia spirituum, torpentibus bona haec, quoties auteis ex em -
99쪽
so intra erantum cruore, aut ab infarctu inflammatorio, aut
distendente ple thora, id mali exoritur, lethalia fere fiunt. Unde damnosi toties his Balsami antapoplectici ex oleo hoc confecti, licet adeo, ubique, sine distinctione laudati. Nullo
tamen in malo majore laude esseruntur, quam in flatulento ventriculo, torminibus Iliacis, colico dolore. Sed ct hie prudentia requiritur: haec enim mala ab inflammatione, spasmo plethorico sitnilibusque, oriri queunt, iisque casibus obsunt olea haec; quae interim usu pulcherrima, quando' ex mero frigore, retardato sanguinis circuitu, insarcientemueo lento, frigido, intestinorum nascuntur. a. Pro Chemicis autem evidenter hine constat. t. In planistis aromaticis oleum esse volatile calore aquae ebullientis, simplicis. 2. In eo autem oleo spiritum proprium praecipue habitare, cum eo elevari sursum, post destillationem in
eo remanere per annos qnamplurimos, modo vasa accurate, Hausa id conservent. 3. Oleum hoc tantum definita copia in
eo reperiri, qua educta nihil amplius de illo superesse. 4. Si autem aqua ebulliens in hac destillatione plurimo sale, quem solvere potest, saturata est, tum ebulliens ealidior erit, quam aqua pura istiset, ut prima parte demonstratum fuit Hine ope largissimi salis plus fundetur de illo oleo vegetabili per aquam ebullientem eum illo sale, quae non fuisset fusa abfuisisset illa salis admistio. Sed tamen falleris, si putas, Te nacturum hae arte plus de illo spiritu, qui oleo pretium addit et
Ille enim valet separari aestu simplicis aquae; ut vana sint ista promissa. s. Scimus etiam, olea haec volatiliora haberi in plantis, quam est materies illa salina, quae validiori igne in salem volatilem, oleosum, acidum, vel alea linum adscenis . dii, ve I illa, quae exustione in aleati fixum Hertitur. 6. Uliares, cuique singulari plantae proprias, magis inveniri in his oleis, quam in ulla alia parte simplici plantarum: semper tamen respectu inclusi spiritus. Aqua, oleum fixius, sapoplantae, sal ipse, singulare illud, illud vere proprium non
possidet, non exhibet. Ex iis seorsim exploratis nemo agri 1eet, nemo distinguet, plantam matrem. Solum autem hoe oleum odore, ct sapore, indicabit stirpem, unde depromtum, fuit, absque errore. Aut si in binis conveniunt haec olea diis versis, tum fere idem nomen dari solet: ut in oleo Rosarum,
ct in oleo Ligni Rhodii, vel Rosei, apparet. Ut ct oleum de
100쪽
PARs I. IN VEGETANTIA. sscassia lignea, & eortice Cinnamomi, valde simile esseest, ut &vera Cinnamomi arbor Cassia lignea, ct altera Cassia fistula diceretur. 7. Quantum, quamque bonum, eoquendo pereat.
Olea sillatilia de Foliis siccis, por vesicam parata.
I.Tdem jam experimentum instituere debemus in herbis fie- eatis: quare Menthae herbam, idoneo lectam tempore, secatam in umbra, sex ita menses servatam, cum aqua sua propria stillatitia, digero, destillo, ut in praecedenti; observando tantum, ne ahenum siecis foliis ultra dimidium repleam: quia herba haec sicca impacta, dein affusa aqua valde intumescit, sicque facile amburitur, aut sursum ascendit. Obtinebitur in destillatione ab initio ad finem usque oleum, eopia lauta, sapore, odore, virtute, insigni, atque stillatitiae 'supernatans. 2. Si tum residuae herbae expressus omnis sueeus, affunis ditur novae Menthae; illique pariter additur omnis prior aqua stillatitia, ablato inde, ct seorsum servato prius, oleo; tandem S tantum alterius aquae stillatitiae, quantum requiritur ad commodam destillationem ; atque dein digestio, destillatioque, peragitur, ut in priore; tum hae seeunda destillatione aequiritur longe plus olei; si denique hae e repetitio fiat aliquoties, tum semper erit eo plus olei, quo saepius fuit repetitum opus: aqua enim multoties eohobata, tandem ipsa oleosa, eructat oleum diutissime. Patet facile, aquas has postea parare sibi vires proprias herbae, ut satis supra exposui ad Processum i6. Quin etiam de usu satis jam dictum in praecedenti Proeessu 23. Cui ct dicta hic de oleo cohobatione parando applicari possunt. '