장음표시 사용
111쪽
Tex. - contingit autem &densari no in Vaeuum, sed propterea quδd ea, quae insunt, elabuntur: Vt,aqua collisa,aerem, qui inest. Et augmenta umenta non solum ingrediente aliquo, sed & alteram contigit, tione, Ut si ex aqua fiat aer. omnino autem de non sta in- augmentarione ratio,& de aqua in cinerem ingrediente susia, ipsa seipsam impedit. ant enim non auge, sed tur Auodlibet, aut non corpore , aut contingit
in altera- duo corpora in eodem esse. Dubitationem igit,una. tur communem Volui soluexe, sed non vacuum demonsti ant quod est, aut totum corpus Vacuum esse necessarium est, si penitus augetur. di augetur per Vacuum. eadem autem ratio dc in cinere est.
x.M. in bd igitur ea ex quibus demonstrant Va- acuum esse , soluere facile st, manifestum
est. QAod autem non est vacuum sic sepatarum,ut quidam dicunt, dicamus rursum..Si enim est uniuscuiusque simplicium corporum ' Iatio aliqua natura, ut ignis quidem sursiam, terrae autem deorsum ,& ad medium, manifestum est quδd vacuum non erit causa lationis. Cuius igitur causa erit vacuum videtur enim Y.Ψκ 'c usa motus secundum locum . huius autem non est. Amplius si est aliquid,ut locus priuatus corpore,cum est vacuum . quo moueis Ditur impositum in ipso corpus non enim in . . somnem partem. Eadem autem ratio & ad eos, i i' ' locum esse quid separatum putant, in quem so fertur, ' quδd fertur quomodo nanque se
tur positum,aut manebit Et de i pso furtim, di
112쪽
deorsum, & de vacuo conueniet eadem ratio merito.Vacuum enim locum faciunt, qui esse dicunt. Et quonam modo inerit, aut in loco
aut in vacuo non enim Contingic, cum torum - .
positum fuerit,ut in separato loco, ac perma- Cnente, corpus aliquod . pars enim, nisi seorsum ponatur, non erit in loco,sed in toto.Amplius, si neque Iocus est,neque Vacuum erit. Accidit autem dicentibus vacuum esse Ut necessarium, si erit motus, contrarium magis, ις ' si
si quis con*deret, non posse moueri quicqua, si sit vacuum.ut enim qui propter simile dicunt
terram , quiescere, lic&in Vacuo necesse qui- ' .escere.non enim est, quo magis,aut minus mo 'uebitur. quatenus enim vacuum est, non habet disserentiam. . Primum igitur,quoniam om- X.ς .nis motus,aut violentia , audUecundum natu- Omnum ram fit, necesse autem est,si quidem sit violen- tus aut visis tus,esse & eum;qui secundum naturam.violen lentus, aut tus enim praeternaturam est: qui vero praeter naturalis. naturam est, posterior est eo,qui est secundum es motua naturam. quare, si non est secundum naturam Molisus est, unicuiq; naturalium corporum motus, neque naturam e. aliorum erit motuum ullus. At vero natura Motus praquidem quomodo erit, cum nulla sit disseren- ter natura etia secundum vacuum, & infinitum' quatenus est posterior enim infinitum est,nihil erit sursunt, aut deOP- naturais.sum,aut medium:quatenus Vero vacuum,nihiI differens erit deorstim,a sursum ut enim nihili nulla est disserentia sic & illius, quod non est. Vacuum autem non ens quippiam,& priuatio videtur esse . natura autem latio disserens est. quare erunc quae sunt natura disserentia. Aut igitur non est natura usquam ulli latro:aut, si hoc est,non est Vacuum. Amplius,nunc qui
113쪽
ανδ ἄν- dem mouentur proiecta, eo, qui amputat, non tangente,aut propter coruraiij circumobsistentiam,sicut quidam dicunt, aut ex eo, quod PeruIie pulsus aer motu velociori,quam sit pulti latis,qua sertur in proprium locum. in vacuo autem nihil horum potes esse. neque enim ferrierit, nisi ut quod vehitur. Amplius, nullus' utiq; poterit dicere propter quid. quod mouetur stabit alicubi. cur enim magis hic, quam ibi3 quare aut quiescer,aut in infinitum necesse est serri,nisi aliquid potentius impedierit. . Amplius autem, nunc quidem in vacuo,
quoniam cedit, ferri videtur: in vacuo autem prorsus similiter.tale est:quare in otianem sereTeX.TI. tur partem. Amplius aute dc ex his maniadus si festum est quod dicitur. videmus enim idem
ce causam pondus,atq; corpus velocius ferri propter duas velocitatis, causas, aut, quia id disseri, per quod, ut pero indua- aquam,aut terram,aut aerem, aut, quia id dis in metu. seri,quod sertur,si alia sint eadem, propter excessum grauitatis, aut leuitatis .hoc igitur, per quod fertur,causa est,quoniam impellit maxime quidem quod contra fretur, deinde autem dc manens:magis autem id, quod non facile diuidituritate autem eist quod crassius est. Id autem, in quo est.Α.mouebitur per.B. eo, in quo. C.tempore : per ipsum autem. D. cum sit suDultus,eo,in quo.E.11 aequalis est longitudo ipsius B.cum ipso.D.secundiim proportionem impe. dientis corporis. Sit enim.B. quidem aqua.D. vero aeriquario ergo subtilior est aer aqua, de
bitur,quam per.B. habeat ergo epndem rationem,secundum quam distat acr ab a tua velocitas ad velocitatem.quateali in duplo iubtilius est,
114쪽
est,in duplo tempore lineam,quae est ipsum. B- transibit, tuam quς est ipsum .D.& crit tempus, in quo est. C.duplum eius , in quo est. E.atque semper quanto meri r minus Corporeum , mi - . nusque impeditiuum,ac melius diuisibile id, per quod fertur, citius mouebitur. Uacuum autem nullam habet rationem, qua exceditur a cor- pore, sicut neque ipsum nihil ad numerum. cnim quatuor excedunt tria uno, pluribus autem duo, & adhuc unum pluribus quam duo, ipsum sane nihil non amplius habent ratione, qua excedantie cesse enim est diuidi id, quod excedit, & in excessum, dc in id, quod exceditur. quare erunt ipsa quatuor,quot excedunt & divitiinex nihil. Quapropter neq; Linea punctum exce- ct diri nisi componatur ex punctis. Similiter autem dc Vacuum ad plenum nullam possibile est
habere rationem:quare neque motum.
Sed,si per subtilissimum in tanto tempore TeX.72.
tanto motu fertur per Vacuum,omnem exupe-Tat rationem. Sit cuim .F.Vacuu, aequale autem
magnitudine ipsis. B.&-D. Ipsum crgo. A. si transibit,& mouebitur quidem in quodam tentpore,co scilicet, in quo est. G.in minori autem quam in quo est.E. &hanc habebu rationem vacuum ad plenum. sed in tanto tempore,quantum est,in quo est. G. ipsius. D. A.transibit linea Κ.transiuit autem,si etiam sit quippiam subtilitate disserens ab aere id ,in quo est.F.secundum hanc proportionem,quam habet lupus, in quo esLE.ad tempus,in quo est. G. Si enim sit tanto sibtilius corpus, in quo est.F. ipso. D. quanto exuperat.E.ipsum.G. econuerso transabit velocitate in tanto , quantum.G. ipsum. F.ipsum, in suo est.Α .sistratiIr.1i ergo nullum sit corpus in
115쪽
ipso vadhuc velocius. sed erat in ipso G.quare, in aequali tempore transibit& quod plenum est,& vacuum. sed impossibile est. Tex. Manifestum est igitur quod, si erit aliquod : tempus, in quo per Vacuum quod uis seretur, aC. cidet hoc impossibile. in aequali enim accipietur aliquid & quod plenum est itansire , & --
cuum.erit enim aliquod proportionale corpus alterum ad alterum, ut tempus ad tempus. Veautem in summa dica, manifesta est eius, quod Motus om- euenit,causa.qvia motus quidem omnis ad monu admo- tum est: proportio: in tempore enim estὶ tem-rum est pro- poris autem omnis est ad lepus, finitis utrisq;: portio. vacui autem ad plenum non est. Tex.7η. Quatenus igitur disserunt ea,per quae serim tur,haec contingunt, secundum autem eorum, quae seruntur,excessum, c. Videmus enim ea,
quae maiorem impetum habent aut grauitatis, aut leuitatis,si quo ad alia similiter se habeant liguris,citius ferri per aequale spatium secuta dum rationem, quam habent magnitudinesti dinuicem. quare & pervacuum. Sed impossi-,ile cst. Propter quam enim causam , serentur' elocius in plenis enim ex necesiitate. Veloci as enim diuidit sortitudine maius . aut enim figura diuidit,aut impetu, quem habet id,quod fertur, aut quod proiectum est. aeque velocia ergo omnia erunt. sed impossibile est. Tς -γs- aiiod igitur, si vacuum est, accidit contrarium illius, propter quod probant dicentes esse vacuum,ex dictis manifestum est. Hi igitur pa tant vacuum esse,si erit secundum locum motus , separatum secundM se. hoc autem idem est . ac si dicamus locum esse quid separatum 's
impossibile sit, dictu est priuυ il
116쪽
caput Suartum,sendens vacuum non esse separatum quid a corporibus. Tex. 7ς. Si ponar ali
AT vero per se con syderantibus videbim r
utiq; dictum vacuum, perquam Vere vacuum. Ut enim in aqua,si ponat aliquis cubum, torto cedet tanta aqua, luantus cubus, sic& in aere,
sed sentu immanifestum est.atq; scmper itaque in omni 'corpore habenti transationem,' inquo est aptum natura transferri,necesse estonisi foringi. Condensetur,cedere aut deorsum semper, si de t corpu/orsum lacio est,ut terrae, aut sursum,si ignis, aut cubMm ab ad utraq; ,vtacet,liue quodcunq; aliud sit impositum. In vacuo autem hoc quidem impossibile hiatibμuenest.Non enim corpus est. per vacui autem aequa fibilibu se
te spatium transiuisse videbitur, quod quidem parati. μα-
erat & prius in vacuo:tanquam, u neq, aqua ce m, in aquaderet ligneo cubo,neq; aer, led omnia transiret asim aqua Per ipsum.Αt vero dc cubus tantam habet ina satium gnitudinem, quantum occupat vacuum.quae, vo velat,exetsi calida est,aut frigida, aut grauis, aut leuis, qu MGtur nihilominus ipso este altera ab omnibus passio cor' fu Manibus est Metiam si separabilis non sit ab illis. N ematica dico autem lignei cubi molem.quare &, si scpa. ηοη Σαψ retur ab omnibus aliis,& neq; leuis,neq; grauis here a loco. sit,occupabit aequale spatium, & in eadem erit Idemsupra& loci,& vacui parte aequali sibi. quid ergo di commenta. fert corpus cubi ab ae.juali vacuo , &loco & si 7. Et a.de duo talia,propter quid & non quotlibet in eo- Geueratio- demerunt Unum igitur hoc inconueniens, & c. ment, .impossibile est. Amplius aure manifestum II vuleop- est quod hoc ςubus habebit etiam, cum trans- postum I. feriur , quod & alia Arpora omnia habent. Caeli, r.e. 11. quare,si a loco nihil disserat, quid oporxet fa- vide conr..crae locum corporibus , .praeter . uniu1cuiusque Zim, C 3 Tex.77.
117쪽
molem, si impassibilis moles est nihil enim
confert, si alterum circa ipsum aequale spatium Tei. g huiusmodi sit. Amplius, oportet manilh- 'Milaui eo quale Vacuum sit in his, quae mouenia dices Graei aut m nusquam infra mundum .abri habre 'aliquid est,non Videtur autem neq; aqua, Mum 1. . si essvn Pisces terrei. tactu enim fit iudicium ' eius,quod tangitur. Capnt minium,qnόd non si vacuum corΠ- '
Tex. s. Vcd igitur non sit separatum vacuum,ex his manis et um est.Sunt autem quidam, qui per raruna,& densum putant manifestum esse quod est vacuum. Si enim non est rarum & densum,neque coire δε densari possibile est.si vero hoc non sit,aut omnino motus no Xuthide erit,aut totum fluctuabit, ut dixit Xuthus, aut vacuo sen- in aequale semper mutari aerem, & aqua oporrent-- tebir.dico autem, ut, si ex aquae cyatho factus est aer, simul ex aequali aera tantam aquam feri, aut vacuum esse ex necessitate:coarctari enim, ac dilatari non aliter contingit. z.8o. Si igitur rarum' dicunt, multa vacua separata habens,manifes tam est quod, si neque vacuum esse potest separabile; sicut neque locus habens spatium sui ipsius,neq; rarum sic. T. r. 'Si vero non separabile, sed tamen inesse quid vacuum, minus quidem impossibile est.
accidit autem, primum quidem non omnis. motus causam esIe vacuum,sed eius,qui sursumes Erarum enim leve; quapropter ignem rarum. esse dicunt. Deinde causam motus non sic em' - vacuum: Vt in quo , sed ut vires exeo,quias tuntur sursum, ierunt quod ipsis .continuuesti . sic
118쪽
sic vacuum sursum serr. Atqui qualirςr possibile est esse laticutem vacui, aut locum vacui vacui enim est vacuum,ad quod fertur. Amplius aurem, quomodo in graui assigna Tex.ti. bunt ferri deorsum Et insuper manifestum est quod, si quanto rarius ,& magis vacuum suerit,sursum feretur,si omnino sit vacuum, velocistime utiq; seretur. Fortasse autem & hoc impossibile est moueri .ratio autem eadem. quoniam , ut & in vacuo immobilia sunt omnia, sic εc vacuum quod immobile. incomparabiles enim sunt velocitates.. caput Semum, qπod non aιsque ratisne dAbiarent nentes vas Mum esse, earumque di
bitationum sistis. QVoniam autem vacuum quidem non dic I- Τex.8 .mus esse , alia vero dubitata sunt vere, aut motus non erit, si non erit densitas,& rariistas,aut fluctuabit coeIum, aut semper aeqiralis aqua ex aere crit, & aor ex aqua .manilestum enim est quod plus aFris ex aqua fit.Necesse est igitur,li non est constrictio, aut expulsum atti guum,ut ultimum fluctuet facere , aut alicubi alibi aequale mutari ex aere in aquam, Ut tota moles totius aequalis sit,aut nihil moueri.&per enim re mutata hoc accidet, nisi circulariter moueatur.nori autem semivi fit in circu- .lum loci mutatio,sed & in rectu hi igitur propter haec vacuum aliquid esse dicercnt. Nos autem dicimus ex suppositis, qubdest Te*- η
materia una contrariorum, calidi,& frigidi, & Cρηt maliarum naturalium contrarietatum , & ex eo, rem
quod potentia est id, quod est a'ctu, stru non mur. o.
119쪽
separabilis quidem est materia,ipso autem esse diuersa est.& una est numero, si sorte suerit coloris,& caliditatis,& frigiditatis. Est autem dc
corporis materia,& magni,& parui eadem. manifestum autem est.cum enim ex aova factus e stare, eadem materia non insuper accipiens
aliquid aliud facta est, sed quod erat potentia
actu sacta est:atque Hirsus aqua ex aere similiter, aliquando quidem in magnitudinem ex paruitate,aliquando vero in paruitatem ex magnitudine, similiter igitur si & aer, multus exi-uens,in minori fiat mole, & ex minori maior, potentia existens fit materia utraque. Ut enim
ex frigido fit calidum ,& ex calido frigidum,
eadem,quia erat potentia, sic & ex calido magis caliclum, nullo facto in materia calido, quod non erat calidum,quando minus erat ca- Iidum.Sicut neque maioris circuli circunferentia,& curuitas, si fiat minoris circuli, eademcu sit,aut alia, in nullo facta est curvitas, quod . erat non curuum, sed rectum .non enim ex eo, quia intermittitur,ipsum minus,aut magis est. neque est accipere flammae magnitudinem aliquam, in qua & albedo, & caliditas non insit. sic igitur & prior calor posteriori. quare & magnitudo,&paruitassensibilis molis, non insuis τφη s per accipiente aliquid materia,extenditur, sed 'In aliqμι potentia est materia utriusque. quare est ui oua δ' idem densum rarum, & una materia ipso est.est utem ipsum quidem densum gra-ηρ ue, i arum autem leue. et Amplius, sicut circuli circunferentia,conducta in minus,non ac- - σ D cepit aliud concauum, sed quod erat conductum est: sic&b nis,ouencunque aliquis acci-πμUMt, piat,omnis est, sic & Omne confrega-
120쪽
tione,& distinctione eiu cm materiei. duo enim sunt in vimque, α denio cu raro. graue enim di durum densa videntur esIe concra ita kleuc inqaeam, & molle, rara dissonant autem graue , re durum in plumbo,8c ferro. Ex dictis i itur manifestum est quod neq; disgregatum est Vacuum, ncq; simpliciter, neq; in raro,neque potentia. nisi quis velit omnino vocare vacuu causiam lationis. sic autem ipsius grauis,ac leuis materia, quatςnus huiusmodi, erit vacuum.densum enim & rarum secundum hanc contrarietatem lationis factiva sunt, secundum autem ipsum durum,& molle passi nis,& impassibilitatis,& non lationis, sed alterationis magis. Et de vacuo quidem quomodo est,& quomodo non est,determinatum sit hoc
modo. Summa Tertia de Tempore. Caput Primum, in quo dubitat an Tempus sit,vel ne.
Onsequens autem est ad ea, quae di Tex.87.cta iunt, aggredi de Τempore. Primum aulcm bene se habet dubitasse de ipso, & per exteras rationes,Vtrum sic eorum, quae sunt, an eorum, quae non sunt, deinde, quae sit natura
ipsius. Quod igitur omnino non sit,aut vix, Tex.8 di obscure, ex hilae aliquis suspicabitur. Aliud enim ipsius factum est, & non est, aliud vero
futurum est,&nondum est .ex his autem, & infinitum,& quod semper accipitur,tempus com ponitur. quod autem ex iis, quae non sunt componitur , ficri non posse videtur, ut possideat