Observationes maximam partem theologicæ, in libros tres De iure belli et pacis, Hugonis Grotii publicatæ à Johanne Adamo Osiandro ..

771쪽

Ionathan regni vis non ubi su. t.

animi,ut sceptro renunciarit oneris annexi i tuitu; tum quia Scriptura diserte contrarium testatur,ideo habuisse quas pro derelicto regnum Israelis,quiaDEUStrantulerit hoc a xi . main Davidem, cus voluntati divinae con reis sistendum, ut patet ex I. Sam. XX. I 3. &XXlII. Ps i 7. aperte enim dixit: Tu regna-bi suptr L aes m ct ego ero tibi secundi; noverat oraculum Samuelis, videbat omnia' feliciter succedere Davidi R quod maximunt 'animadvertebat DEUM oculo vigili & Ash-ctu singulari cile intentum in Davidem ; tum quia ipse Hieronymus, in cap I. Sam. XX.

dicitionathanem Davidi regnum vaticin tum fuisse,atque ita : sit Dominm te- cum cursuit cum Patre meo l. e. futam amat reanu tum sicut sublime facit Patris mιil Populus mutans Voluntatem non jus quaesitum nascituris tollere potest.

Hic Aurbor cespitat, quando statuit si po

pulus a cujus voluntate jus regnandi pro . M sciscitur voluntatem mutet, iis qui nondum . nati sunt,ut quibus jus quaesitum nondum est, nullam

772쪽

DK Iu RE BELLI ET PACI s. 7M Lib.a.e. . nullam facere iniuriam. Haec periculose di. μη4μ

cuntur,& supponitur nondum natis non pos possiele fieri in)uriam e quamvis enim non entis

nulta sint affectiones , ipsis tamen nascituris potest etiam seri aliqua injuria: longe enimalia ratio est accidentium physicorum & mo- nralium; tum quia supponit Author in voluntate po si esse situm jus regnandi, & ab illo tui te proficisci, &propterea si immutet voluntatem, etiam posse mutari imperium, nam si uponamus impertu alicsi accrevisse jure belli,

quomodo potest dici populi placitoZtum quia quae dissem de origine iuris regnandi plon ὁ

sint vero dissona & Scripturae,stante enim ip- suus hypothesi, in tali etiam regno,quod non Davitis acquiritur, nihilominus non potest 1ubsistere ipsius sententia, de voluntate populi, nisi grandia velimus admittere absurda; pariim quia populus nunquam confert in Principem jus regnandi vel Majestatem,quam non nabet, sed eligit saltem aliquem , aliud autem est modus quo fit applicatio & aliaud causa Majestatis, quae non est hi si solus sententia debet necessario supponere Majestatem aliquam reale in populo antea haerentem;partim quia si moriatur Rex & eligatur novus, tunc Majestas non redit ad populum ex Rege demortuo, sed ad DEUM, qui dedit illam;in populo a tem reviviscit tantum potestas denuo eligendi aliquem , quae electio dicit productionem

773쪽

Ad Th. I. ς O 3 s E lx v A T 1 o. Quanquam controversiae ob nox, um sit num Generatio sit Basis ac tui sitionis Grotius tamen non videtur abludere a recta ratione.

Num meratioriat Ius in Liberos

Ge. π Ic Author de jure in persenas disserit, L I. N primum modum acquisitionis pol is generationem; verum dubium cst quodA thor ponit Nam si) si generatio esset causa juris & fundamentum in natos. sequeretur quoque Bruta generando acquirere jus, e. canem in catulos, quod absurda. Σ) Si gen ratio est actus anim3 vegetantis, consequenserit,non posse ipsam iandare imperium,quod est in solo λογκα Si generatio eget causa, tum majus jus haberet i cr in natum, quam Pater, plus enim confert mater, que ii adna

dum tellus plus confert fructui quam cultor terrae. hinc etiam Hobiasius imperium in liberos tribuit Matri originaliter, Viro saltem derivativὰ, sicque caderet, quod subiungit Author si contendant inter se imperia, pra ferri Patris ob sexus praestantiam. Ecomtrario autem videntur militare pio Gro

quoque argumenta. . Nam i si ideo Deus ius & imperium habet in hominem,quia creta' vix sive produxit Ulam, etiam ex causa producti

774쪽

uictionis,& generationis ius erit Patri in s-lium. μ) Si artifri in imaginem , se fabrica

tam habet dominium ex fabricatione, itidem videtur habiturum hominem parentem in filium. si caussi naturaliter habet potestatem in Effect um, consequelas etiam cst, qui, Pater causa est generando, posse ipsum vigenerationis imperare filio, adeoquς seliten tiam Grotii subsistere. Viderunt sorsan quidam hasce dissicultates, quapropter ail alia se- -&putarunt ideo esse Patri &blatri jus in natos, quia sint pars Limiliar&ipsorum parentum. Alii autem ioc ipsum derivarunt ex imperio mariti in uxorem, quia enim partus ventrem sequitur, & imperium marito est in uxorem, consequens erit per &propter illud imperium in uxorem conse- quciater filios et se obnoxios. verum ut e- iam nostram addamus sumentiam, existima

mus. si) argumenta quae proposita sunt extraque parte esse solubilia. Nam ad ci) pri congelaEmae sententiae respondetur generationem esse fundamentum juris, caeteris paribus, positis I, poliendis, omite jus autem & imperium praesupponiti ationem, quae in brutis descit. o quamvis generatio sit actus animae vegetativae, accedentibus tamen aliis potea fundare jus aliquod, & quidem iuxta ductum rectae rationis magis est consonum, ut a quo vi-

tam post DEUM accepi, quod sit generatione, eidem supposito, quod sit orationalis, tenear ad obsequium & reverentiam Z Ad si jondetur generationem posse dupliciter Zet a coisis

775쪽

nianus.

7- ANNOTATIONEs IN Lis. H. C ii considerari aut in se aut cuni connexis: Ju ta prius non potest dici clude Matri plus tribuendum sit in generatione quani Patri. stant. enim pro unica aliqua persona, in & sub or. dine divino nunquam divisim considerandi.

Posteriori autem modo mater plus confert gerendo, alendo, fovendo conceptum usqii vestruun- ad lepus partus&insequentibus.Alterius par- vx xgμ' iis arilumenta quoque non videntur satis solis affi- lida: tum quia DLO etiam iuxta quosdam,

si homo non esset creatus, sed ut quidam V lunt ex materia emersis et, nihilominus sub. lectus esset ob majestatem naturat & esse tiae, quam DEUS habet, illumque transcen. dit; tum quia creatio longe plus dicit quimgeneratio, est enim acto infinitae potentiae ct ex pure nihilo ; tum quia actio creatoria semper connexa est cum conservatione, quae est perpetua quaedam & continuataCraatio; Pater autem postquam genuit relinquit mat istem fovendum & alendum, imb quandoque ipsum omni Cura destituit. Ad si respondetur non concludere, tum quia homo ge nerans & artifex non habent sese pati-riter; tum quia artifex non nisi formam aliquam accidentalem communicat tum quia non habet etiam vi fabricationis se

per potestatem in imaginem a se fabricatam, si scit. illam fabricet jussu & sumtibus alteruus,& materia a Principali subministrata. cs

quoque argumentum non colligit: falsum Gnim est omnem causam habere potestatem

naturaliter inessectum fugiq, di si intelliin

776쪽

Dκ Iuxa BKLLi ET PACI s. 7rs labiatur totestas talis, quae juri aequivalet, absurde

Iio ipsum dicitur aLesso;quia hac ratione nohabet potestatem in essedi um nisi causa aliqua ytionalis. Quapropter nos exis imamus xhie ita esse sentiendum nempe fundamentum d a. cumri jurisParentum in liberos vel primarium vel secundarium. Primarium est mandatum divinum , autboritas & potestas a DEO ipsis Parentibus divinitus collata & quasi impressa, utpote, qui ut Magistratus in publico , sic in privato & domo sua referunt ipsum D Eu i, qui jus & potestatem habet in suas Creaturas. Ut ergo Pater Patriae

in me ius habet ideo, quia est DEI Vicarius

in his terris, penes quem est omnium creaturarum sim ma potestas, ita Pater in domo

a jus & imperium habet ideo, quia est vicarius D El ejusque loco praeest,quod manifestat & jus divinum & jus naturale dictitans

Parentes esse honorandos , ubi in Hebraeo.quidem est vox Cabed, quae notat magni a stimare, quemadmodum metallis ex pondere prethim est, ut ex pondere istius vicariatus obligatos nos intelligamus esse parentibus. Secundarium autem fundamentum juris acquirendi & continuandi inliberos dicimus ine, primum quidem generationem, tum tiam educationc,& caetera ossicia,quod ipsum satis indicathracides c. VII f scr9. Tobias c. Noratu dignus maxime vero loco pro nostra sententia, Syracissis capite lII.

9 honorarit patrem in iliis 2 uduic Matris exquirens firmavit ἐκ Ilios p in quae

777쪽

d. 6 AN NOTATIONEs IN LIB. H. GRorii verba non male non nemo pag. εῖ. R centiore, omnias interpretes Ja . Palac. Sa quibaa ερο Iuuestribo rem tutius ιυ Do. sic exponunt'. DEUS Foriam maenam Fatri contulit, dum illum qu Uisum in terris vicarium coutitvcns olidit illi auctoritatem ct na tura, imperium in filios, quod per e coe promulgavit scriptum in confinio duarum tabularum ut philo in Oita AEnsis, vela tergo priama tabulae, ut volunt quidam Rabbi ui. Si milii r dum exacte vult servari oliis ricrat

tum ct judicium maternum , hoc ipso matris autoritatem insilios firmavit, ct ratam fecit, consentiunt Dion, ct Hugo, nisi quod aiunt DEUM'massisent nitam parentum insit

os, dum illis adiis imorum audientes multu est amplis pram iis remunerat,ct contra praecepta rum maternoririm irans resorci pro merito ple

ctit: ct recte quid i : Auirim seupplicia

praemia vel maxime letes sirmani Ur sanciunt. Dcinde Delm honorem smum vicem gerentibus imp Uum sibi attribuit , ut eorundem contemptum. Me enim est a quo omnis paternitat , coelo est in terra nominatur. Unde aleri-iti noximis l. i. Iustissime, ait, pari quadam Vindicta parantum ac morum Violatio ex

parentem suum n

778쪽

Non est εξον-- posse patrem Π- Iium vel Filiam vendere.

IN hac thesiAuthor dispistat numPater poc An rarenis sit filium oppignorare, & si necesse sit eti- Ciberos

am vendere e & amrmat, ex iure gentium quaedam adducens & ex iure naturae hoc ipsum concessum esse asserens, putatque etiam inter Hebraeos obtinuisse. Verum hic ar Rationum gumenta quaedam occurrunt in contrarium. adver-Nam i) si parentes non habent potestatem occidendi liberos, etiam non habebant potestatem vendendi: ratio est , quia libertas ciquae venditione tollitur, est quasi vita & servitus morti aequiparatur; si itaque unum non potest tollere nempe vitam naturalem Pater, etiam non potest alterum, nempe vitam civilem sive libertatem. ca) Si Parentes liberis se silet. debent alimenta iure naturae, sequitur non posse vendere liberos, nam alienando liberos suos, aliorum alimoniae relinquunt, &ipsis id quod iure naturae debitum est subtrahunt,cumque naturae intentio sit, ut Parentes etiam educatione sibi similes reddant liberos, contra intentionem naturae agunt, peregrinae potestati illos submittendo. si homo tu τὸ itaber tantum est propter DEUM, propter ip tum autem ceterae creaturae, & exceptoDEO

propter seipsum, nulla erit liberi hominis Zet aesti-

779쪽

vendi non poterit a Parentibus. Verum utut haec argumenta siti speciosa , non tamen re-

cedimus a Grotii sententia quoad ipsum pun- principale. Nam primum argumentum non concludit,quia falsum est tibertatem di vitam pari passu ambulare: Dorisinus ba bet potestatem, in servum, nec tamen pote statem in vitam, & potest sane aliquis statuni servitutis subiro, qui tamen non potest sibi-sheunda. metipsi vitam eripere. Secundum argumentum non concludit, quia Parentes utique jure naturae deberi liberis alimenta, s scit. illis sint alimenta, descientibus autem ipsis alia mentis, cur non liceat hoc ipse in Parentibus, ut aliis submittant Z Tertib, quamvis, de quo tamen disputari potcst liberum corpus non recipiat aestimationem, tamen labores alicujus& operae, quas exii; bct, rationem aestimationis subire possunt. Si itaque filius tenetur Patrem alere in casu necessitatis summae de inopiae, cur non patri liceret filium vendere, ut ex laboribus filii Domino suo impensis vesex pretio venssitionis vivalpater,quavis meliaus sit abstitiere ab illa' cnditione non tantum quia vHetur adversari Assectui naturali parentis in Sobolem & non sapere pare

nam,sed neglectum corvinum,uerum etini

quia si ratio militaret Leilii, quo8 proles stpars vel fructus paretis,semper obno esset venditioni, unde etiam iureAttico prohibitum erat vendero Filium & quamvis iureR mano tuerit concessum, tamen de o s 1 fuit

780쪽

. Di Iulla BELLI ET PACI s. 729Lib.et. es. Laec Libertas restriet a suis conditionibus tandemqueConstantinus Magnus recte illam sustulit. II.) quod concernit exemplumHebraeorum , hoc non est tam liquidum ut sebili pa.

Grotius existimat, nam apud Hebraeos obti- ternum Imnuit quidem abalienatio filiorum, verum hoc non poteu laic adduci: tum quia Iuli luris mu runt.

nicipalis, forsan nonnisi permissivi , quod

disposuit supposito casu venditionis rectone&justo nec ne non explicato vel determitiato. at si ponamus hoc ipsum, ad jus naturae vel gentium non dextru colligitur: tum quia non fuit tam venditio,quam locatio,nam post septennium manebant liberi; tum quia ut aliisas peculiaria multa in hoc populo, ita & illud quoque censendum crit, ' neque potest demonstrari legem Thebanam a Phoenicibus ac porro ab Hebraeis venisse, adde quod Lex illa Exodi ii. o . agat non de Venditione Filiae simpliciter ad famulatum domesticum, sed de illa, quae est ad Concubinatum, ita ut Emptor desponsarit sibi vel filio illaminUxorem secundariam, cum notante Fagio iea Conditione fuerint venditae, ut Emptores vel sibi copularent vel Filiorum alicui darent, adeoque onerosa, ut occurreretur Emptioni, di sufflaminareturVenditio. III.)causae quo que sunt ponderandae & modus in tali venditione, causae autem tres enumerantur a M

ralistis, 1 si filius a Patre vendatur ob nimiam egestatem, pro solvendis debitis, cui fini allegant legem Hebraeorum Lev. XXV. de qua tamen jam diximus. 3b pro tuenda, Za s vita,