De ruta Saxonica ex historiis, et verbis fecialium enunciata

41쪽

DISSERTATIO

honorarias, tum naturales, tum artificiales exprimere, eaSdemque e Xplicare , multas tales Baltheorum species expressit. Verba ipsius, dum rarior sit liber , integra adducemus. Primo proponit baltheum neci, sim trum parmula ita dirempta, , partim cinnabaro, partim argento impressa, qua icon sicutaria es familia Cosa Genuae. hac tu area, stars fasciolis argenteis, cyaneisque descripta, luteus balthem es Carsicciorum Florentiae. Puniceus in area scuti argentea ternisque furuis fasciolis impressa es inlisiorum iu Gallia. Puniceus perinde, sedin valvulo siu-ti fabuleo, iernis fasciolo auratis siccincto est Salinteriorum

Pisis in Etruria. Puniceus item in areola argentoe Oano lem . nisata est mersorum in Belgio. Puniceus parite verparmulam iisdem luisivitus decies exaratam es Pollestiorum item

in Belgio. Videmus itaque regulis artis Heraldicae haud in conueniens esse, baltheum fasciis aliis superinduee, Te. Verum, cum haec saltem sint exempla de baltheo simplici, qui Saxoniae nostrae insignibus non plane convenit ; audiamus virerius ductum Sylvestrum etiam de baltheo, quem vocat asperato loquentem, dum lay.. ait: Singularis est quoque baltheus Aperne asperatus quibusdam velut flosculo, inpar corona , quem baltheum ruta mitelis lam Feciales adpeletani. Hic vero baltheus instar corona ruta is ea expictus colore prasi uo, Astra scuti aream argenteolam, atra instia praecinctam es Vetelebeniorum in Thuringia. Infato autem octies omniscato tantis tum atris, tum iargenteo in tig es Durum Saxonia in Imperio. Atque adsimilis bastheus, sed coccineus , Astra sicuti aream, sexies Partim argento, partim fibulo tentatam es Frani boviorum in Belgio. His addam hoc loco baltheum prasinum e spineo ramali, in tessera punicea, ter argento Aesimentata, qua es principum Rupella

42쪽

DE RUTA SAXONICA.

re Caralensium a Spina in regno Pa thenopaeo. Baltheus itaque Saxoniae est asperatus, sed talis , quem Feciales Rutae vocant mitellam, inde non ex serto rutaceo Fri. derici, sed ex regulis artiS Heraldi eae rutae appellatio. nem ortam videmuS. Consentit eum Sylvestro fere

Nicolaus Vptonus de studio militari Lib. IV. p. asa qui tales vocant barulas floridas, quia sic cum floribus for

mantur.

g. XV. Unicum addere licebit de galea, quae clypeo Saxonico additur. Hanc autem Georg. Paul. Ednia innia iseler simpens Untersacbum, Cap. I. p. I . ita describit: Der sic isse ausae ess u Mengeborande und gecronte Heta bat eine auchgecronte mit J. gessen una sic varieten Strichen, dari ber der Rautenhrante gerogen, Mec comebbelette Seuti siler gessitelen Turchen mi autoch, aus Me cher Crone etu obem em Uaue chmantet heruorrages. Spe nerus de insignibus Saxonicis Cap. II. s. s. hunc ita describit: quod si galea aureo atque nigris laciniis circumis fusi, caesuper ea corona, ex qua pileus turbinatus fasciis auis

reis=nigris serioque transuerso smbolis Saxoniciae exaratu , desuper vero corona iterum aureo atque pauoneis orbibus fa-

fligiatus eminei. Pileum potius esse quam columnam ex eo probat, quod illas nullas facile apices admittant, neque hoc conueniat, potius huius generis pileorum esse innumera. Talem galeam omnes Saxoniae Duces viri usque lineae ferunt. Solus Elector leum hune inter cornua ex nigro & argento variegata , atque eo. rundem colorum vexillis protendentibus utrisque quinis ornata, locat. Atque huius additamenti in-E a terin

43쪽

DISSERTATIO terpretationem ex ossicio electorali Archimarethalli esse petendam, videtur. Hic igitur galeae typus esthequentissimus, licet ex Armoriali quodam Saxoniis eo, quod in Archivo Vinariensi reperitur, Honnius

periori s. VII. ex Chartario Dobri lugensi galea ita de

stet vfgerali ais e n pusib se irv. Sed plenius in di. plomate Rudolphi latino S. VI. ponitur et super galeam

pileum, in cuius cono a Paret , quas sit aggregatio pennarum. Ex quo eo magis adparet, pileum iam dum m. isse, non columnam. s. XVI. Has igitur de Ruta Saxonica coniecturas breuibus exposuimus. Talia, licet antea iamdum animaduerissa in medium proferre ausi non fuimus, nisi iam praei verit nobis ante laudatus celeberrimus TentZelius. Nolumus haec obtrudere, sed eruditorum, eorum maxime, qui sigillorum atque nummorum inspe- .ctione utuntur , haec censurae atque ulteriori inda.gationi relinquimus. Neque tamen sine omine fa . um esse putamus, tractum illum aliis superinductum sub nomine Rutae Saxon reae fuisse elatum, cum, uti omni tempore virentem consisticiamus rutam, .fie etiam Domus Saxonica, quae non sub Ascaniis solum s

44쪽

lum, sed etiam hodiernae Serenissimae Misnensis familiae propagine mira cepit incrementa , inter tot Germaniae mala semper viruit, virebitque aeternum. Accipimus omen , di Rutae Saxonicae, quae huc usisque creuit, deuota mente perpetua adprecamur in

crementa.

SECTIO ULTIMA

INSIGNIBVS ALIORVM , QUAE CUM SA. XONICIS CONVENIUNT.

SUMMARI A. S. I. An haltini etiam hae ruta utuntur. s. u. Lauem burgici Duces. S. IV. Familia Maschmitriorum Si egetibiorum. f. m. Dux Sabaudia. s. V. Ratio ex Palliolo redditur. s. n. An i e hisce ivpAgnibis Mantur, doquiritur. S. VII. cluntur iisdem Duces Mantuain pernonici. s. VIII. Conis eluditur voto. . I.

Erum, cum post Bern hardi tempora in AEania

familia haec rutae mitella fuerit orta, omnes quo que qui ex eadem descendunt familia, eadem v tuntur. Cum enim Bernhardi duo filii, Albertus

45쪽

Saxoniam cum Dueatu Lauenburgico, Henricus, An haltinas terras obtineret, ex uno stemmate binae hae lineae separatae fuerunt coortae. Cum igitur A- scanii Saxonicae lineae hanc rutae mitellam in sua insignia acciperent, factum sine dubio, ut Anhaltini,

ne minores viderentur, maxime cum praetenderent

in electoratum Saxoniae, eandem sibi sumerent. Videmus enim in scuto Anhaltino diuersia esse insignia, Ballenstedienses fascias, atque Saxonica cum baltheo rutaceo, quia distincte collocantur.

S. II.

Eiusdem originis Ascaniae fuisse emortuos Lau- enburgicos Duces res admodum clara est , qui originem habent ab Alberti I. Saxoniae Ducis filio, Ioanne. Hi etiam dum de Saxonia, eiusdemque electoratu saepius litem mouerent, Ascaniis , atque e Mimensii familia Ducibus, non solum ruta hac Saxonica , sed etiam gladiis electoralibus decussatim positis semperfuerunt usi, litem tamen de eo mouentibus Saxoniae Electoribus, usque dum d. g. Septembris I6 l. res omnis componeretur, ita ut gladiis electoralibus quidem uterentur Lauenburgici Duces , sed cuspidibus inferius positis. Mulierus Annalibus Saxo.nicis P. gyi, S. III. B. Spenerus de insignibus Saxonicis Seel. I. g. 6. e. undem

46쪽

DE RUT A SAXONICA.

undem quoque clypeum gerere dicit nobilem famili- cm de Maschwii Z, insignibus ex Sibmacheri Armoriali depromtis : neque tamen definire audet, unde haec insignia gerant, nisi forsan dicendum, concessionis esse insignia, quae de suis saepe magni principes aliis soleant concedere. Differentiam tamen adparere in scuto MascliruitZiorum , quod sertum a dextra ad sinistram vergat apud principes; in Masthmitato. rum scuto, inuinuerso: praeterea, quae fasciae his atrae sunt tres, eae in ducali parma quatuor sunt. Sic etiam in Negete biorum insignibus sertum quoque rurum taceum reperiri, non solum ex Sibmachero, sed etiam Sylvestro de Petra Sancta adparet. S. IV.

. t .

Sed praeter hosce, qui apud Germanos tali baltheo asperato utuntur , reperiuntur quoque apud Italos. Sabaudiae quidem Duces non equo solum saliente albo utuntur, sed etiam fasciis cum Ruta Saxonica. Rationem adsignant hanc, quod originem trahant ab antiqua Saxonum stirpe. Samuel Guich non in Historia Genealogica domus Sabaudiae, quam publico iussu conscripsit, Tom. I. p. XV. postquam sigilla veterum Sabaudiae Ducum, ubi primum nonnisii equites nudi cum scuto conspiciantur, post, aqui iam, leonem, crucem in sigillis atque insignibus gesserint. Tandem de Emanuel e Philiberto ita loqui

ia memoire de son origine de Saxe, chamea lasce de s cude Savo e , ecartua si armes amsi, S voir au premier

47쪽

quatrieme de posi re, a un cbevalgaue esse , , con-gourne d argent, qui es de haute Saxe, se fasce d 'or ex de fabie de buti pieces, a la tauronne de Aule perie enbande brocbani fur se taut, qui es de la basse Saxe , ente

les d essee de gueules, premier , Auxieme qui est d' gris, O Auxieme quartier diaeteni au Lion de fabie, I ' cu seme de sistetes ae mmme, qui est si Duchi de Chablaurau irois me de fabo au Leon o argent arme , lampasile desueuies, qui es si Duche d Aouse et fur se iovi de gueuisus a la Crota pDine d 'argent, qui es de Savove; ce queee Prisce pratiqua non suomens en flesseaux, matrum encore eo sis Monnaves d 'or , argent, se Duc Claros Ema mel apres lay. Argumenta Guichenonii in breue contraxit Spe nerus, dum ait: Hunc quadrantem assum-D Oux Emanuel Niliberius , sesanda origini Saxonica. Nam perhibetur Bero us seu Berto us primus Sabaudia et

Maurienna ComeI a Wittesemdo defendis. Gradus desi,ctionis ab aliis alii recensentur. Iguam assumtionem improbat se Laboum orig. des Armoires N. Fa. inter alia loe argummento, quia si a Wittet do defendant, areola cum seria rutaceo Usumenda non fuerat, qua non Mitulindeorum'

sed Asianiorum cae diu pos Beroldum Bernardo Ase,imo sera iam illid concessum fuit. Immo si moderni Saxones dare , voluissent, exi imat in praeiudicium Ascaniorum seu Anhalti.

vorum dari non potuisse. Praeterea ipsa a Saxone Willelmodo desictio haud adeo liquida es. Certe cum celeber. Sam. Guichenonius iret. bisoriam domus auspicise incis ediderit, vix ambigo, quicquid probanda deductiom antiquae in tabulario principis repertum fuerit, re esse commuincatum et nec

tamen Disitipod by Cooole

48쪽

tamen alias rationes vel fundamenta adducere potuit quam Fas et (i) ira itionem, (a sufragium plurium auctorum naae unius na ionis, O insigUia veterum Meturaeianae Comitum; qua fuerin aquila, cuius usus etiam veteribus e Saxonica gen- se imperatoris fuerit, suo Mauritium tutelarem Sanctum , Saxovibus, baudis esse oo legem Salicam utrobique receptam, o familiam Uiramque . vi se consanguineos inus mcem agnosant, amice consentire. si examinandi. hu ra. tionibus non Iaboro , sedperi torisis scis examinandis relinis quam ; vereor autem , vi quod volunt soAdorum findamentorum auidis persuadeant. Hubertus Languetus lib. ILep. XI. p. gr. de Emanuel e Philiberto testatur: ipsae Duae Sabaudia unistrissimorum Principum Saxonis insignia recens suis a suit. S. V. Petrus Palliot dans la ura e & parta ite sciencedes Armo tres p. so latius quoque rem declarare conatur. cuius verba hic adducere haud er i incongru.um, ait autem d. l. La Savove a premierement charietes maux de ces Armei anciennes a 'argent au Poulain gau, ouehebat Crave de Sabo qui Nolent de Saxe, , cause que les Comtes de Satirae elotent defendus de Ducs de Saxe, Dant pris de gueutis au Poulain ga comtourne d argent, depuisquiis eureni embrasse se Chrisiani e qui fui Van DCCC. o. ios adstas reni Ruid apres, partisans a 'or de P. ble de die pius en fasce a la couronne de me on cancerIm de plavse misee en sanis, ente par se milieu si bas d argenta irat. bonis V epiee fatis en crocant montais de gueu L

49쪽

EDIs SERTATIO

Philiberi Pingorum en o Genealogie de Dius de Savori, dit, qu Atiae de Saoodie sile de Humberi Comte de Savove, CF semine de Lotios si Gros, Rou de France , portoit de Savrae , qui ioli lora, d ora risule de Sabo a Dux te ses, membrὲ e , beeuhe de gueuos aiani fur la potirine un Esem de gueules

au chevat ramant d argent , ce soni ces Prostras termes Guinume Paradin eu ses Alliances Genealogiques, nomme la .

femine de Loos se gros Aelis au Adele fide de Humberi Comisie de Maurienne F Marquis de Suete, pere de Ame Comte cetavodie et cette inlis oti Alix portoii ccii io partu de France , de Saxe au milieu de la potirine , qui es Fasce 'or caede fabo si x pieces avec une tauronne de marque que rem me Paradis donne stour Armes a Batilis oti Bandour si e Sa axonne, femme de Clouis, , de Ruis appelle e Pinie Baudourde gueules a un clevat rampani d argent, paro Fasce d orcae de sabo de se pieces, charge d 'une couronne de sinulemis en bander este vivoli ran DC. XLV. II donne encore deparet es Armes M Hermingarde silete si Comie sigran de lamson de Saxe, premiere femme de Louis se Debonnatre regnant Pan DCCCXV. Farin dii, que les anciens Oraveris neurs de Saxe pendant quili eloieni Molaires pertolent te

gente re que depulis encore cette mason de Saxe etant tomis .ee en diversis familles, autre les Armes anciences en prinis

Aeni de modernes, qui soni Fasice d 'or cae de sabo de Opiecedi , a la tauronne de rite perie en banis de sitivo

Papirius Massonus elogiis Ducum Sabaudiae p. i. Be raldum gentis Sabaudicae auctorem, nobilissimo apud Saxones loco natum dicit. S. VI.

50쪽

s VI.

Haec, quam leuia sint argumenta, luce meridiana clarius est, ut adeo sine omni re his utantur insignibus. Namque nec ad Nittekindum ruta Saxonica pertinet, nec ad eius posteros, a quibus tamen facere derivationem volunt 3 sed insigne principum seu comitum est ex domo Anhaltina, ad quos peruenit Saxonia post Heinrici Leonis proscriptionem, per inue stituram ab imperatore, Friderico Barbarossa factam. Sed nullo negotio id ad coniecturam vacare possumus, quod, quemadmodum illi valde in his errent, illi eo minus quoque aliquam hae de ruta certitudinem pos sint habere.

S. VII. Simili ratione etiam Mantuae Duces, & de Nemours, non equo solum sed etiam ruta utuntur. Du-

ces Espernonii vero & de Nevera ruta saltim, uti videre est in horum insignibus apud Seguinum Armorial uniuersei Tabula XVI. & XVII. Mantuae quidem Duces hac ratione, quod originem ducant ex Saxonibus, Alrami primi Marchionis, Ottonis Imp. agnati. De Ducibus de Nemours clara res est , quia a sa haudiae Ducibus oriuntur, de Emernoniis vero, di Ducibus de Neuers expedita res nondum est. S. VIII. . Et haec sunt, quae de rutae Saxonicae ratione