Historiarum anatomicarum centuria I et II, III, IV

611쪽

Vxoris consulis Nestediensis sexagenariae, boni habitus & genio liberalius indulgenti nares haemorrhagia copiose stillabant, qua argilla aceto mixta & venae sectione sedata, interjectis aliquot mensibus Paralysis dextri lateris successit. Aqua Apbplectica resolutioni profuit externis artubus de collo illi ra. T andem supervenit

convussio horrenda, qui eYtrema minabatur ut ad aliam vitam migratura videretur. Accersitus

laudatus Uir, appenso amuleto supra descripto, brevi desperatam restituit,nec exinde quidquam mali hujus perpessa est. Sarior juvenis Halaiensis tumido ventre diu

aquam inter cutem collegerat , & aegre corpusculum circumferebat./ Nullis adjutus medicamentis, transmisso ad cerebrum sero culose, Epilepticus evasit. Urgebat Σ horis parOXysmus & misere torquebatur,sed appenso amuleto imminutus primum paroxysmus,mOX plano remisit. Hydrops vero tractu temporis, alyi fluxu superveniente,detumuit. Alia exempla inurbo obvia silentio involvo, gratiam brevitato meriturus. Verbulo moneo non esse valde beborandum, an sium, quo nodulus consuitur,a ipso aegro, vel alio sit tortum , modo usui. aptum: Deinde si inducias largiatur morbus,is

ternis medicamentis esse expurgandum corpu'

ut an Uletum conspectius fat,deniq; antepil' licis eX cranio humano, ungula alcis, pseoni

612쪽

HI sΥ. CENT. IV. a taqualiuridinum, liliorum convallium, &c. peros sumptis augendam esse amuleti virtutem, ut quae non prosunt singula, multa juvent. His Tos. I A LXX.

T Ihil somno opportuno mortalibus utilius dulciusque, Deorum apud antiquos placidissimo de hominum delicio, quo fessa corpora mulcentur, SI ad plures labores reparantur. H. gritudinis quou ; dulcis est medela, Sc malorum dolor inq; oblivio & levamen. Optatissimum accidit praegnantibus quod dissicultates tumidi uteri sublevet,& robur pro futura partu firmet.

Fulvis alis circumdatus fertur apud Tibullum. Nam celerrime homines occupat. Celerrime

quoq; eosdem deserit & alio detentus subinde reditum differt. Damno suo id experta fuit Nobilis Matrona, tertio mense gsaVida, quae insomnes noctes diesq; & quadraginta transegit, unde insania oborta & Paralysis pedem crurumque, quibus prostrata vix partus operi lassiciebat.

Ventriculi depres ιο.

Illa sexennis Viri Clarissimi post lentam ta-bςm , doloribus hypochondriorum & inap-M. 3 petentia

613쪽

ΣΑΣ Tiro M E BARTHOLI NI petentia seu prostrato ciborum desiderio, viri bus fracta exspiravit.In dissectae cadaverenteparuniversum fere occupabat abdomen, Ventriculumq, adeo ad inferiora depresserat, ut quasi ab oesophago videretur separatus: Pulmo sinister consumptus tabis dederat occasionem. Neque enim ex falute hepatis dependet nutritio , sed a cordis pulmonumque sano statu Cor sanguinis ossicina. Peri pulmones vero universus sanguis Circulatur, eX quorum vitio, hic detrimentum lcapit. Pondere igitur hepatis increscentis prop- lter impeditam circulationem, depressus Ventri- lculus, cibos Vitae necessarios respuit. Hi SΤΟRI A LXXII.

In flecta in lotio.

T TRinam verminosam in puerpera Cent. I hist. 8'. annotavimus, ex putrido foetu or tam. Vermes in lotio natantes vel in renibus generantur,ubi non raro vermes vidi praesertim lin canibus, vel in ipsa matula ex materia putri da cum lotio excreta, sicut & in alvi faecibuε lvermes naticonspiciuntur. Vermes innumeroi lin sanguine humano inveniri observavit Alban , in illustri Arte Lucis & umbrae , mi Aorellas Centur. 3. Ubs. 4. ut mirum non sit, si cum sanguine ad renes devol vantur. Ad illu

Brandaga, quae supra protuli, afferam singuὶμ

614쪽

ΗIs T. CENT. IV. 243 exemplum glombnto nuper ad nos a D. Christophoro Tinctorio Archiatro Electorali missum: Nobilissimus Polonus nomine Binlobryshi Cancellarius Episcopi Varniensis,homo plethoricus,Earnosus,praeterito anno gravissime laborans scorbulo, in idem malum nuper cincidit cum maximo lumborum dolore & calculi su spicione. Vsu medicamentorum Nephriticorua laudato Tinctorio ς hibitorum, arenulas e crevit c5 vivis insectis nigricatibus forma scompionis,sed magnitudine minima.Initio suspic bantur cimices, desuper in matulam delapsos, Verum nec figura nec color respondebat, imo matula bene cooperta aliquoties dicti insectaiΠVenerunt. numero septem,octo, decem; Lotiuredditurus semper in ductu urinario & circa lumbo deprehenderat aeger dolorem Vermiculantem. Vixerant haec inccta per triduum. HIs TORI A LXXIII.

Eilum purpureum in Angiua.

DE Trani plantatione morborum in loco egimus.Videtur in Anginae curatione quae

da ejusdem indicia. Summis laudibus ad Angianam commendatur filum purpureum,quo Vip rae strangulantur, in quem finem nonnulla intorta fila Patavio mecum attuli, quibus Viperas

615쪽

α Τ ΗΟΜ E BARTHOLINI vidi strangulatas. Ne pro novo secreto habeamus, producam Veterum testimonia, qui effectu sua experientia corsrmarunt in assectibus colli. Galeni est observatio l. 6. Simpl. Med facult.lit.

G. in Glycysida: Si compluribus linis & maxi

me marinae purpurae collo viperae injectis viperam praefoces, eaq, postea cujuspiam collo ob- vincias, mirifice profuerit tum paristhmiis,tum omnibus iis quae in collo expullulant. Consentix gmeta l. 3. de Re Med. c. 26. Filum lanae purpura marina infectae, quod obligatum est

collo viperae, ipsamq; strangulavit, deinde proamuleto appensum est, mirifice quodammodo juvat tonsillas Se colli affectiones,velut lenus testatur. Plinius Secundus ad strumas idem amule-

tum laudat I 3o .c . si circumligentur lino quo

praeligata infra caput Vipera pependerit, donec exanimetur. Cui assentitur sine coloris additi ne Plinius Valerianus I 3α .a9. Rationem si quaera- nius, in occulto latebit. Vel ex vipera e lanat curadi vis,vel a colore fili,vel ab utroq;. Vipera sola affectu expiat discutiendi vi & Alexiphar maca. Unde nonnulli caput viperae torridu proamuleto collo appendat. Imprimitur illa vis filo extremo strangulationis conatu , quo ad extima colli latentes virtutes extruduntur. Fili color ipurpureus quid possit ad evocandum calorem 'sedandasque inflammationes tam calore quam

similitudine coloria attrahentis paucis igno

616쪽

His T. CENT. IV. 2 atum. Ephithemata cordis Tubro panno illinuntur. In extimo partium marcore fricationes

ex eodem sanno feliciter fiunt. Imbecilli ventricillo stragula occinea imponitur. Marcellus Einpiricxsc. 22. magdalia inducit phoeni io stomachoq; imponi jubet. Idern c. Hemicraniae essicaciter mederi testatur herbam quandam in in capite statuae cujuslibet nasci solitam, si in panno rufo lino rufo ligata capiti vel temporiubus alligetur. Ad ani vitia tollenda idem laudat C. 3I. plantaginis radicem pellicula vel panno phoenicio obvolutam lumbisque circumdatam. In variolis aliisq; exathematis provocandis non sine successu stragulas rubras lecto aegrisq;applicamus. Mulieres pulchritudinis studiosae simili panno genas Dicant ut splendido rubore facies niteat. Hinc oculis nostris inimicus' est color,

quo eVocantur spiritus lucidi Sc ex aliorum se tentia rubri, ut etiam in furorem animalia no nulla adigat. Simili udine multi in natura adscribendi effectus. Calida & urentia ambusta curant Gocantq; calorem, & congelata membra

frigus glaciale fanat. Rhabarbarum flavum, bim Iem trahit, Agaricus candidus pituitam. Igitur partim coloris similitudine filum purpureum

inflammationi faucium medetur, partim communicata a vipera strangulata potestate, quae tammen similitudine quoque imputanda. Morbi strangulatorii idea filo a viperis impressa vide-R I tu

617쪽

, s Τ ΗΟΜ E BARTHOLINItur, unde pertransplantationem sitnilis affectu; ad cognati generis filum transfertur. Sunt qui

magnis usibus expetant catenam , qua fures suspenduntur. Pro superstitiosis traducimus,an vero hinc subsidium inveniant, ipsi viderint. Qui

notas causas eX petunt, adeant Galenum l.6 med. fac. ubi de amuleto poeoniae disputat, cui rationi congruula videtur, aut partes quas piam a radice defluentes ac d nde per inspirationem attractas, astectos ita locos curare, aut aerem a radice assidue mutari de alterari. Quod de Iino nostro purpureo quoque dictum vult. His TORI A LXXIV.

Hirudo in aure. HIrudines seu sanguisugas in haemorrhoidi

bus sanguine delectari, vulgo notum. Hinc quum casu fortuito in ductum auris cuiusdam Neapolitani hirudo irreptisset, sanguine aurem externam perfudit Severin quo revocatus hirudo fuit & aurium latebras reliquit. Alias artes ex auribus evocandi vel enecandi verm es vide apud Orib mn I. -- Loc. a T. cur. c. 39. EX hiru' dinibus admotis multi ulcera nacti Neapoli, me praesente, unde fistulae aliaque mala ad Nos o mium miseros detruserunt. Phtificum novi ibidem misere exinde fistula ani tortum. Cusibi Med.

618쪽

Med. Ebraeus l. de v. f. testatur ex his vulneribus complures fato cessisse , inflammatione , d lore, abscessu. Panormi eadem audacia affectibus quibuscunque puerisque sanguisugas applicant statim ante ullam corporis purgationem. Habent aliquid veneni hirudines, quod an aqua simplici elui possit,non facile dixero quum perpetuo in aquis degant. Adscenderunt nonnunquam ad intestina,teste Zacuto, ct damna illarum in ventriculo recitatDiostoridos l. s. c. 3. Certe tot tantasque casibias permotus Seperium magnus ille Chiron, maluit semper ferro haemorrhoidas aperiri,sii aegri ferrensiquos alioquin astu quodam c gendos & decipiendos censuit. Indi aculeis ex c ne Hottgilacuat gim hirudinum loco utuntur , ut

HISTORIA LXXV.

Tumidus penter polli partum.

MUlier Halaiensis in vico S. Antonii edito lagitimo partu , post sex hebdomadas

alium enixa est , sed mortuum. Postea ven- ter adeo tumidus permansit quas plures scelus superessent, sicut & thorax abdomen aequans. Scilicet gemello partu debilitata viscera colluviem humorum congesserant. Nostiis pue peris familiare , si frigido potu nimium delecte

619쪽

1 8 T Η Ο Μ AE B A R. T Η o LI N ilectentur, nec moderato tepore corpus sempermadeat, tumidum ventrem referre. Molam in utero superfuisse, suspicio nobis nata Cum Lunae incrementis Venter augebatur. Habita tamen fuit pro Hydropica Suffocationibus saepe obnoxia tandem misere animam creatori reddidit Consilitam nostrum fuit dissecto corpore in causam tumoris curiosius inquirere, sed amicis illius repugnantibus, a suscepto destitimus. H1saeo R1A LXXVI.

Timore mortui.

- Ιmoris damna non pauci experti sunt, quo rum passim exempla prostant. Mexus mali λpe pejor ipso malo, de mortis formidine qua- plures moriuntUr ante mortem. Fugiendus tumor Vel eo nomine , ne torpidus metu sanguis' ingruentia male facilius admittat. Corripiuntur multi hoc tempore pestilentia, quam forsan constanti animo Sc sereno evaderent. Viduam novi primariam solo metu concepto, iisti necessitatem sibi accelerasse. Vetula enim domestica timidiuscula vitum sibi funus ex aedibus efferri narrabat, quo perterrita vidua statim lactum petiit & ad mortem devoto animo se composuit. Romae mortuus est me praesente vix eminens , cui in thorace circρ cor fam

620쪽

HIs T. CENT. IV. 249guis concretus mortis causa credebatur , natus ex timore in mari concepto, qUum iniquitate ventorum agitatus Genua solveret in Sardi

niam trajecturus HIs T op. 1 A L XX V ΙΙ.

Vermes ventriculi.

OB praeteriti anni humidissimi intemperiem

corrupto foeno, quo Vescebantur pecudes, initio veris 1649. strenue & catervatim in Dania moriebantur. In disiectis bobus visae in Ventriculo vesiculae plurimae Vermibus scatentes, a quibus erosus credebatur ventriculus illis , quae sua sponte moriebantur. Anthor est Trallian ML . c. q. frequenter lumbricos sursum ad os ventriculi adscendentes, cardiacos affectus, immodicas animi defectiones, wnc6paseΣcitare, ut nonnulli statim cum a lumbricis roduntur, intereant. Hinc saepe mors inopina infantes ad ultioresque 'opprimit, sine causa manifesta, ex ventriculo a Vermibus perforato,