Josephi Quarin, ... Animadversiones practicae in diversos morbos

41쪽

ipecacuantiae ad vomitum e Xeitandum anteponendus est. Pro diversitate item temperamentorum varia

requiruntur medicamenta. Siccioribus decocta ex taraxa co la cichoreo : addito, si alvus silet, salo medio; in iis, qui habitu sunt pastaceo magis, pitulae ex extractis amaris gummiserulaceis, cum rheo N Ιa conveniunt. Redeuz te appetitu, oppressione ad scrobiculum cordis cessante, sugataque tussi saepe rob I4Πtibus, opus est. Multis sequens remedium prosuit. 0. Elixir stomach. temp. Liquor. viseer. D. V. aa. dr. 'ij. Sumat bis de die guttas xxx - XL. eX aqua. Potus quidem gelidus in tussi stomachali commendandus non est, nimis tamen anxie Sau vages Omnem potum frigidum damnavit. Tu fles senibus familiares sunt, propterea sorte quod, ut Hippocrates notavit, raucedines d gravedines in valde senibus non concoquunturi dii humida sit tusius, at reeid caeteroquin Valeant, nihil mutandum, ne tussi suppressio asthma, Malii morbi succedant. Caeterum ad symptomata attendendum Sanguineis venam aperire decet, ne inflammatio, aut apoplexi a sequatur; non enim viribus aetas, sed annis. aestimanda est. Imo aetate provecti qui

multum appetunt, neque corpus exercent, recte tamen caeterum valent, crebriores venae sectiones& serunt, & postulant. In tussi senum, ubi corpus stricti habitus, disputa crassa sunt, decoctum ex althaea cum larga

dosi Oxi mellis scillitici prodest. Nonnulli iterato siccisssitae tussiuat, donec

42쪽

Diu simul tritis adde Aq. Hyssop. une. Vi. Sumat tertia, aut quarta quavis hora unciam

unam.

In sibilo I steriore cum tenapibus vix expcreandis sputis , pulveres cum hermes mineralicΝ- ῶ3. vel mixtura ex gummi ammoniaco N. I aut sequentes pilulae indicantur. e. Flor. sulph. Extract. en UL- liquirit. dr. j Gummi ameson. dr. ij. Rad. irid. florent. r. β.

F. pitulae gr. iij. iis sumtis bibatur insulamhropi M liquiritiae , aut stipitum dulcamarae.

Attendendum, ne radix iridis nimi2 exsiccata, aut vermibus e salsit Quandoque sine fructu ista tentantur, & respirat tofiis dissicultas eo usque ingraves est, ut suffocatio metuenda sita Hoc rerum statu sequentea pulveres levamento Senibus latre: Sacchar. 9β.

Dosin praedictorum medicaminum definiunt vehementia tussis, respirationis dissicultas , te nicitas sputorum,

43쪽

D E T V s S I. 27 Tussim senilem saepius quidem profligatam

sed denuo redeuntem, nonnunquam fonticuli

levant.

Cum calor, & labris absunt, senibus, assuetis vino interdicendum non est. Ab oedemate pedum, medicamentis, fasciis, aut tibialibus coriaceis retroacto, Noh- nunquam tussis nascitur , a qua, timendum, ne hydrops pectoris consequatur. Tum UIS EX- terna comprimens illico avellenda, & ad extractum scillae confugiendum est. Tussis, quae statis temporibus redit, euacuato corpore, Peruvianum corticem Petit. Eo, quo haec scribo, tempore plures labre anomala assectos tractandos habui, qui sub accessibus vehementissima tussi sicca cum notabili pectoris oppressione laborabant, solventia, demulcentia, mellita' incassum propinabantur. demum dato cortice tussis cum febre evanuit. Lapicidae, molitores, statuarii saepius tussi corripiuntur, quam asthma, aut phthisis excipit. His talis situs suadendus, ut arcnulae.&lapilli h vento auferantur, eorumque inhala tio' impediatur, Convenit praeterea decoci graminis multo melle saturatum, aut piluine sapone veneto. gummi ammoniaco & e X tracto liqui ritiae.

F. pitulae gr. iij.

Sumat ter per diem vj v- iij. Tussis rhhumatica tempestate gracttur humi da, simul ae frigi d a. Sub initio morbi horripilationes, dolores aliarum partium animad

44쪽

vescunt; pulsus ut plurimum celer ac durus t tussis modo sicca, modo humida est : plerumque plures eodem tempore hoc morbo labo

rant.

Vena sere semper, ac pro ratione virium lasymptomatum itteraro secanda cst. Ubi pulsus initio morbi debilis est, aut vena sectione facta concidit, camphora cum modico nitro, it infusum ex soribus sambuci, verbasci, & liquiritiae indieantur, queis nil proficientibus, vesicaneia pedibus admoveantur. Sputis prodeuntibus prodest pulvis ex floribus sulphuris, gummi arabico , tragacanthae, M li quiritia N. I 5. crassiora Oxi mel scillitieum aut Κermes minerale postulant. Elaem serδ methodo tractari tussis catarrha- Iis debet, quae non semper a suppressa transpiratione, sed a materia ctiam heterogenea in i athmosphaera latente oriri videtur . cum quan doque ardente sitio catarrhi grassentur, eosque etiam opprimant , qui calido conclavi perpetuo inclusi nullis aeris mutationibus obnoxii

sunt.

In multorum animis insedit praejudicata ea opinio, calefactis maturius hypocaustis , nasci catarrhos; qui potius hoc modo prohibentur, cum transpiratio aequabilior servetur. Vitandae fornaces ferreae , quae cum & celeriter incalescant, nec segnius frigeant, easdem injurias, quas subitae aςris vicissitudines infe

runt.

Praemis I venae sectione, si ea necessaria sit, de Moneta in catarrho laudat, pedum in aquam frigidissimam immersionem, sequentemque Pul

verem.

45쪽

Sumat quarta quavis hora dr. i. ex aqua frigida, si adultus iit, sed sanguineus, aut ubi regjor inter tussiendum dolor observatur, Vix suadendum est, ut in frigidam pedes immergantur, Ied balnea pedum tepida addito pauco sale tutiora videntur. Post tuissim catarrhalem sub rudiore caelo pectus lanea subucula muniendum est. Nonnunquam in catarrho simplici sputa e cernuntur foetidissima, quaeque, cum aquae in jiciuntur , fundum petunt. Tum decoctum corti cis , & lichen illandicus convenit. Legi meretur Nicolai, 9 Eberhardi de R sen dissertatio de tussi ab Haltero a9 edita. Quandoque in haema oplecticis h vitio nervorum,

pulmonum tussis occurrit cum steriore. Hiscnula, oxymel scilliticum, flores benZoes, kermes minerale, gummi ammoniacum , as a scelida, olibanum, camphora, & spiritus salis ammoniacianisatus pro diversitate subjecti, & symptomatum propinanda sunt. Quodsi sterior, aut sibilus perseveraret, pos set prunis piper nigrum inspergi, ut torpentes in halatis vaporibus ad sortiorem tussim pulm

nes excitentur.

Hypochondriacorum tussi his in dieiis proditur. Hyp chondria saepe intorta sunt , aegri

gravius anhelant, nullum in pectore renixum sentiunt, vexantur flatibus, urinam mittunt limpidam, & quandoque mucum viscidum cia nerei coloris nullo molestiarum levamine ei,ciunt.

46쪽

num creant.

Nec optata ex usu esse possunt, nisi viscera abdominalia omnino libera sint, vel tussis

adeo valida, ut gravius inde malum timeatur. Inflato abdomine rhabarbarina cum terra foliata tartari congruunt. Inquirendum quoque sedulo, nullaene in visceribus obstructiones Iateant; quae si absint, pitulae ex radice valerianae, gummi ferulae eis, castoreo, aut asta foetida usui erunt. Ubi corpus laxius, nulla plet hora nullus inflammationis metus, mar tialia addere oportet. Cum vero obstructiones in visceribus abditae delitescum, tum frigidioribus sapo venetus, extracta amaricantia,

cum gummiserulaceis; addita, si alvus sileat,

massa pitularum Beccheri aut extracto rhei, a Commodata erunt; qui vero calidiore sunt natura quorum scelet urina, excrementa quid putridum redolent, ii nec saponem, nec gummisexulacea, aut e Xtracta serunt; sed decoctis ex saponaria, S taraxa co, addito sale medio, juvandi sunt. Prosunt interdum firmo adhuc corpore& ventriculo hypochondriacis aquae minerales.

Tussis , qua gravidae, uterum altilis ferentes, assiciuntur , plerumque non nisi partu edito solvitur ; quandoque anodynis levatur, sed videndum , an nulla plenitudo adsit, tum enim regorica obessent, sed sanguis mittendus est. Nimia tracheae angustia & glandularum bronchialium scirrhi tussim generant catarrho sust cativo similem, prorsusque immedicabilem. Gargarismata enim & emolientia, ore detenta mitigant quidem, at non tollunt malum.

Ubi peregrinum corpus, in asperam arto'

47쪽

mum instituenda, tum sternutatio , aut injecto prunis pipere nigro ejusque Vaporibus ore attractis tussis vehemetitior concitanda est ad cor-Pus peregrinum excutiendum. Quae ab arthritide, podagra aut scabie nata est tussis, non nisii revertente priore morbo fugari itet.

rit, fortasse, ob ascensus praealtarum a diuindissiciliores, & crebras . aeris vicissitudincs. Parum ad ejus curationem reseri, e X arte-xiisne pulmo tylibus, an vero ε bronchiali hus sanguis .crumpat : ubi copiosus , floridus M tenuior cηce itur cruor, hic densior, pituita remistu' i & obscuro magis colore sanguis ejjcitu ., Fusii s haec omnia apud vanSwicten reperias. Inter causas haemoplysmi merito abusus mercurii recensetur; novi iple teneriore corporis

fabri est hQmines, qui tum to sublimato, hae-m opto e correpti sunt. In summo frigore , quod Per aliquot hyemes nunc sensimus, vidi plu- si puto sanguinis correptos, quin corpus ad hunc morbum dispositum videxetur, aut alia 'causa exui potuerit. Caveant suem in F, θυα

48쪽

cum Insantibus, quos brachiis gestant, saltare Persaepe soleant, ne manum molliori pusionum sterno fortitis apprimant, inde eni in dispositio ad haemoplysim & phthisim enasci tur. Foeminae plethoricae, quibus intempestivste menagoga Propinantur, sputo sanguinis corripiunt Ur. Forth non incongruum erit, hoc loco notare , quod primi quandoque menses puellis accurat , & statis temporibus fluant, aliquanto post jam praevertant consuetum reditum, jam per aliquot spatium temporis omnino non revertantur; hae si caeteroquin recti valeant, neque ulla pectoris oppressio, aut tensio molesta in lumbis, epigastrio, & ad os sacrum

percipiatur, haud vexandae sunt medicamentis , sed totum id negotium naturae Permit

tendum.

Qui saepius haemoplysii laborant, cum Oppressione pectoris atque anxietate ad quemvis levitarem motum aucta, quorumque pulsus etiam extra pat6Xysmum vacillat, ia inaequalis est, ii secto post mortem cadavere , polyposas in vasis majoribus concretiones eXhibent. Periculum haud solli ejecti sanguinis copii metiendum est ; facilius enim, si caetera paria sint, malo levatur aeger in larga haemoptysi , quae ab haemorrhagiis consuetis suppressis, vel illata vi externa orta est, quhm cum vasis erosis, minore copia sanguis, sed saepius ejicitur.

In morbiis acutis sputum sanguinis summum periculum portendit. Dissicilis eorum curatio est, qui collo oblongo, angusto Pectore, scapulisque sunt prominentibus, Pterygoidei

vocantur.

49쪽

DE HAEMO PT Ys L fg Cura in plerisque a venae sectione auspicanda.

Soli pulsui hic neutiquam fidere oportet, qui, quamvis plenus sit, in multis tamen vel

ex terrore, Vel spasmis, hunc morbum frequenter comitantibus Vacillans, parvus ac

debilis tangitur, & sanguine emistb insurgit. Quandoque post phlebotomiam suempto mata

placantur, sed brevi vehementioru redeunt, pulsu, & humorum orgasmo crescente; tum venae sectio literanda est. Ubi vero malum c Thaemorrhoidibus luppressis exstitit, hirudincsano applicare decet. Vidi venum ejusmodi aegris frequentius, at frustra sectam fuisse; neque morbus, nisi admotis sanguisugis conquievit. Tum quoque, cum morbus ex obstructione mensium periodice rediret, cum Cl. Schmucker, simili hirudinum usu sublatum vidi. In foeminis tamen ceterum recte habentibus, cum catamentorum vice sanguinem ore exscreant, nihil moliendum . neque medicamentis natura conturbanda est. Cum aeger animo deficitur, solo aceti odore reficere collapsas vires convenit, cavendumquest spiritu otis, ac stimulantibus. Quandoque ex subita moestitia haemoptysis nascitur. Aristobulus perempto fratre adeo perculsus moerore fuerat, ut sputum cruentum re)iceret. Similes casus mihi subinde cernere licuit. Tales argri viX largiorem ferunt Vena 1ectionem. Ubi aeger debilior est; cum extrema frigent, Vel corpus onania fractum esse constat; aut cum malum saepius rediens, suspicionem movet sanguinis ex crosis vasis emanautis.

50쪽

abstinendum phlebotomia': prudenter monuit Prosper Alpinus, quod in harmoptysi , ubi nulla febris, inflammatio, aut Plet hora adest, locum habere non possit phlebotomia: procul dubio exitialis, ubi ingenti copiti sanguinis ejecta, vires profligatae sunt neque

cum aeger jam eo in statu versetur, in quem venae sectionibus adducere eum cupimus. Animadvertente Haltero venaesectio minus lege hidraulicst, sed potius corpus animale debile reddendo, haemorrhagiam minuit. Quidam artus ligandos esse omnino putant, sed jam Erisistratus persaepe crura, femora,& brachia incassum ligavit, praecipue in hominibus longo collo, angusto pectore, lcapulisque eminentibus, Quandoque cucurbitae cum scarificatione suris, & pedibus adhibitae, cum neque Venam secuisse , nec crura colligasse, quidquam profuisset, opem attulere. Magnum inter pectus, & eXtremos artus consensum esse, docuit BagliviuS. Adversus narium haemorrhagias vesticantia, inter scapulas applicanda, celebrat Cullen, qua re forte motus Cl. Mertens ea cum fructu in sanguinis sputo adhibuit. Id solum hic providendum puto, ne phlebotomiae , quae antecedere debent praetereantur, neve morbus

a dissoluto sanguine aut vasis erosis Originem

ducat.

Vix pediluviis quidquam Proficitur, cum frigidiora malum. e Xas Perent , calidiora humorum orgasinum intendant.

Vena secta, decoctum e radice consolidae majoris, agrimonia & urtica minore. N. I 6. prodest. Si vero malum ab haemorrhoidibus,