장음표시 사용
211쪽
crucem, ad cubicellum Rigodem. Post psalm. exIII. grad. Haec dies quam fecit Dominus. Ant. Data es mihi omnis. Inde post orationem ad sontes. Post psalmum cx m. Alleluia, Qui
constant in Damino. e. Montes in circuitu ejus. Item iri. Ut non extendam jusi. In evangelio ant. Euntes docete omnes gentes.
Item ant. Dixit Jesus discipulis suis, afferre. Item ant. Ecce ego vobiscum sum, Alleluia, omnibus diebus, Alleluia.
1 Feria vI., post psalmum ' cxv. Ali. Cantate Domino can. ticum novum, quia mirabilia. Q. Notum fecit Dominus. In evanis
ant. Accipite Spiritum Sanctum.18 Sabbbato post psalmum. cxi. Alleluia. Δεῖ - γα λια- ' μμες α Hυρίω ἄλαλα ςωμερο τω Θιω ται σωτῆσι ςuῆν. o. Προ- άeωuεν το αρ, πιν αυτου is ἐξορω ο et , sc ἐν Ψαλιάς αλα- λαμωπιν αὐτῶ. e. Ora Θεοε μ ἐγαῆ κώ1ιω ,-δαπλευε πι- νας 'Gα ποῦσαν-γlio. Et in ea dent ecclesia sequitur ant. Quia vidisti me Thoma, credidi libeati quι non viderunt γ erediderunt. Psalm. Beatus vir qui timet Dominum. Post hune ALleluia, Omnes gentes plaudire manibus. Q. II. QFoniam Dominus summus terribιlis. e. III. Ascendιt Deus in jubilatione. In evan .gelio ant. Mitte manum tuam, cognosce. Item ant. Misi d
gitum meum. Item ant. Hαc autem scripta sunt: & data oratione finitur in nomine Domini. ExpLici T FELICITER DEO IUVANTE, AMEN.
212쪽
x Uibis sequirin ordo Romanus, primo loco editus est a
Casandro m Hιttorpio. Onufrius Panvinius existimae eum ese ordinem Gelasianum, qui a Gregorιo M. fuerit emendet-tus. Attamen Ordo praemissus plura commere videtur antiquioris
es illud, quod Sancta, ia es Eucharisia, initis Misaeponiscatis, nempe in processione ad altare, ex secretario sim Lacria Iιa deferantur: quod eadem in calicem mittantur, praeter particulam ex Mytia recens consecrata. At in sequenti ordine Pontifex ad altare perveniens adorat Sancta, quae proinde in altari jam exsia tu e necesse es, non in secretario, ut in alio ordine Romano : nec mentiost nis de una particula in calicem missa. a Verum nihilo minus hic ordo antiquissimus es, utpote quem per partes explιωτιt Amalarius , Egloga in ipsum ordinem editarquam V. C. Stephanus Baiaraus ex veterrimo codice si fiι Galli vulgavit ιn Appenssice Capitularium. Eamdem usum es hic exhibe= e anter Probationes librorum ritualium. Hunc ipsum ordinem Romanum prae ocutis habebat Micrologus in cap. Ix. ubi tria observat ex Orssine Romano quae in hoc filo leguntur : ne EF,is: crucis ιn fronte γ ιn pectore ad evangebi lemonem : baca=is item depinitio, O sario ἀμμι laeentιs verses meridiem, non isse ses septemtrionem In editis ιnscribitur, ordo processionis ad e clesiam sive ad Missam. Aprior videtur titulus sequens. 'MU Ital. Tom. II.
213쪽
Y I ENuructATA statione diebus sestis, primo mane prae-
cedit omnis clerus Pontificem ad ecclesiam, exce
ptI3 Hiai Oole luto talius comitantur, qui ordine suo s cribuntur.
exspectantes Pontificem in ecclesia. Sed dum venerit Pontifex prope ecclesiam, exeuntes acolythi & defensores ex regi ne illa, cujus dies ad osticium fuerit in obsequio, prisolantur eum loco statuto, antequam veniat ubi descensurus est. S, militer & presbyter tituli vel ecclesiae, ubi statio fuerit, una cum majoribus domus illius civitatis, vel Patre diaconiae, si tamen illa ecclesia diaconiae fuerit) cum subdito sibi presbytero dc mansionario, thymiamateria delerentibus in obsequium illius, inclinato capite dum venerit. Acolythi quidem cum defensoriabus primum, deinde presbyteri cum suis petita benedictione, divisis hinc inde partibus, prout militant, praecedunt Pontificem usque ad ecclesiam. a Cum vero ecclesiam introierit Pontifex, non ascendit continuo ad altare : sed prius intrat in secretarium, sustent tus a diaconibus, qui eum susceperint de sellari descendentem: ubi cum intraverit, sed et in sella sua. Et diacon illutato Pontifice egrediuntur e secretario, & ante sores ejusdem mutant vestimenta sua. Et parat evangelium qui lecturus est, reserato sigillo ex praecepto archidiaconi super planetam
acolythi. Pontifex autem per manus subdiaconorum regionariorum mutans vestimenta sollemnia , ordinabiliter compositis per primicerium & secundicerium vestimentis ejus, ut bene sedeant; novissime per diaconum vel subdiaconum, cui ipse jusserit, pallio superinduitur, di configitur per acus in planeta retro & ante, & in humero sinithro. Deinde iubdiaconus regionarius porrigit et mappulam, inclinans se ad genua ipsius.
3 His ita compositis, invitante ad regiam secretarii praet
214쪽
1ato subdiacono scholam, quartus scholae, qui semper nunciat Pontifici de cantoribus, adstans ante faciem Pontificis.& nutum ejus ad psallendum exspectans, statim dum innuit ei, egreditur ante sores secretarii, & dicit, Accendite. Qui dum incenderint, statim subdiaconus sequens, tenens thymiamaterium aureum pro joribus, ponit incensum, ut pergat ante Pontificem. Et ille quartus scholae ad priorem vel secundum sive tertium, inclinato capite dicit, Domini jubete. Tunc statuuntur duae acies in choro per ordinem ab utroque Iatere, &mox incipit prior scholae antiphonam ad Introitum. Subdiaconi vero de schola levant planetas cum sinu: quorum vocem diaconi dum audierint, continuo intrant ad Pontificem in secretarium.
4 Tunc Ponti sex elevans se, dat manum dexteram duobus presbyteris ; & illi osculatis manibus ipsius, procedunt cum
ipso sustentantes eum, praecedentibus ante eos diaconibus septem. Tunc ministri cum thymiamaterio & thuribulis non amplius ternis, procedunt ante ipsum mittentes incensum , & septem acolythi portantes septcm cc reostata foras ecclesiam accensa, procedunt ante Pontificem usque in chorum. Postili ribula portatur evangelium propius episcopo. Eadem autem processio fit ab austro in septemtrionem. Tunc procedit Ponti,fex , & antequam veniat ad scholam, dividuntur cereostata, quatuor ad dexteram, tria ad sinistram. Et pertransit Pontifex in caput scholae, & in gradu superiore, inclinato capite ad altare. primo adorath Sancta, & stat semper inclinatus usque ad ver tum ς prophetalem.
s Tunc surgens, & faciens crucem in fronte sua, dat pacem presbyteris duobus, & diaconibus omnibus, qui dextera laevaque sunt, de altiore gradu numero minori: & de inferiore , majori; & respiciens ad priorem scholae, annuit ei, ut dicat Gloria Patri. Et prior scholae inclinans se Pontifici, dat gloriam Trinitati. Et Pontifex a saepedictis presbyteris in superiorem ducendus est gradum, non omnino ad altare. In quo etiam loco figendus est gressus, usquequo presbyteri primum, & tunc duo & duo diaconi altaris cornua Osculen
a Anislarius in Egloga r Gnaeia prima ab
, ι Id est , Eucharistiam. Antalarii Egi
pa ad hune locum: Diso in Demem ante altare, adorvi prima Eandia , pos/alacem dat presιγιeris, &e.. Id est ushue ad repetitionem versus seu antiphonae ad Introitum: quae ant in phona ex Prophetae psalmis semper M. sumta est.
215쪽
tur, 3c novissime archidiaconus solus. Evangelium vero, statim postquam ad altare ventum fuerit, superponitur. Sub diaconi autem quasi quadam linea porrecti, usque ad altare progredientes, inui se inclinant coram eo, atque Evangelio ut praedictum est j superposito , redeuntes in chorum, quatuor in dextera, & tres in sinistra parte consistunt. Di coni vero, sicut prius, stantes retro Episcopum inclinati, quando dicitur Sicut erat in principio, surgunt ut salutent latera altaris prius, id est ante R Episcopum, duo & duo vicissim,& redeunt ad Episcopum . Tandem Episcopus osculatur Evangelium & altare, oc pergit ad dexteram altaris ad sedem suam, dc stat erectus versius orientem; & diaconi retro illum, unus post unum stantes erecti, plures ad dexteram, pauciores ad sinistram altaris. Schola vero ad nutum diaconi imponit litaniam Dris elison, Chrse elison, & reliqua. Et continuo acolythi ponunt cereo stata in pavimento e clesiae, quatuor quidem in dexteram partem, & tria in sinistram , vel f ut alii volunt lineatim ab austro in septemtrio
6 Litania finita, incipit solus Pontifex clara voce hymnum, Gloria in excess Deo, si tempus fuerit. Deinde vero imius respondet chorus, Et in terra pax iamιnιbus: dc non sedet prius Episcopus, antequam dicant post orationem primam Amen. Postea salutans populum Pontifex dicit, Pax vobiscum, sive Pax vobis. ti Resp. Et cum spiritu tuo. Deinde dicit, Oremus. Sequitur oratio prima, quam collectam dicunt, usque Per Dominum nostrum Jesum-Chrisum filium tuum, qui tecum vivit oe regnat Deus in unitate Spiritussancti, per omnia secula seculorum. Resp. Amen. Tunc tolluntur cereostata de loco, in quo prius steterant , ut ponantur in una linea ab oriente in occidentem per mediam ecclesiam. Post primam autem datam orationem. Pontifex sedet ς versus ad populum, & presbyteri cum eo ad nutum ejus, & diaconi stant ante Pontificem. Subdiaconi avitem ascendunt ad altare, statuentes se ad dexteram, sive sinistram
τ Subdiaconus vero qui lecturus est, mox ut viderit post
a Noe nomine Pontifex non rara absolu- e appellatur. δ Addunt editi, Saere ainem. Do l. allus UOBISCUM.
ε Adduat libit editi , tribri baria, sed
perperam, ut quidem videtur. Certe Arimasarius in Egloga sua nihil de illi tribas
216쪽
pontificem presbyteros residentes, ascendit in ambonem ut Iegat, non tamen in superiorem gradum, quem solus solet ascendere qui evangelium lecturus est. Postquam legerit , cantor cum cantorio sine aliqua η necessitate ascendit, non superius, sed stat in eodem loco ubi & lector, & solus inchoat responsorium, Zc cuncti in choro respondent, & idem solus versum responsorii cantat. Si fuerit tempus ut dicatur ileluia,
bener sin autem, tractus: sin minus, tantummodo responsorium. Cantor vero qui inchoat Altauia, ipse solus cantat versum de Alleluia. Ipse iterum Alleluia dicit, stans in eodem gradu , id est inferiore b. g Deinde diaconus osculans pedes Pontificis, petitaque
benedictione, Venit ante altare, & osculans evangelium , levat in manus suas codicem in quo lecturus est, & partem ejus in dextero humero ponens, vadit ad ambonem. Et procedunt ante ipsum duo subdiaconi cum duobus thuribulis, sive uno, levantes thymiamaterium de manu subdiac ni sequentis, mittentes incensum. Et duo acolythi porta tes duo cereostata, venientes ante ambonem, dividuntur a se,& transeunt subdiaconi & diaconi cum Evangelio per in dium eorum. Subdiaconi autem duo cum thuribulis ante
evangelium in ambonem ex una parte ascendentes, & ex altera parie statim descendentes , redeunt stare ante gradum descensionis ambonis. Ille autem absque thymiamaterio Ve
tens se ad diaconum, porrigit ei brachium suum sinistrum . in quo ponit evangelium , ut manu subdiaconi aperiatur ei Iocus, in quo signum lectionis positum fuerit: inventoqualoeo lectionis, ascendit in ambonem in superiorem gradum ,& dicit. Dominus vobiscum. Respondent omnes. Et eum sepi νitu tuo. Quo audito, Vertit se Pontifex, dc omnis sacerdotalis gradus, sive omnis populus fidelis ad φ orientem. Et postquam dixerit Sequentia semcti evangelii secundum Lucam, sive Marcum, dc reliqua, facit crucis signum in fronte sua
idem diaconus , dc in AE pectore : similiterque Episcopus de
a Forte sine atiq.a regulione. Quam quam Egloga innuit, eantorem Mu spei lter posse ascenaere superius.1 Egiti inserunt naee verbar Sequὰ-
hi, nihil in Egloga Certe nee Mouentiaec qua, vocant) id est rhythmicae illae eat aviam , qua later aderaιa α Exausel α l
a nobis quandoque inseruntur, non mane in usu ante Notherum Balbulum, qui earum auctor perhibetur, mortu annΘDCCCC xii.
e Ita observat Egloga saepissime laudata. ἁ Egloga nullam facit mentionem de pectore . sed tantum de sonte Micrologua. ramis utrumque habet in cap. IM
217쪽
omnis populus, & revertuntur ad evangelium. Sed & a baculi omnium deponuntur de manibus, x in ipsa hora, neque corona, neque aliud operimentum super capita eorum habetur. Ipse vero diaconus stat versus ad . meridiem, ad quam partem viri solent confluere, alias autem ad septemtrionem. Sed & candelae in pavimento, praedicante eo evam gelium, de manibus acolythorum juxta ambonem deponuntur usque finitum tempus evangelii. Perlecto evangelio,
iterum se signo sanctae erucis populus munire festinat , &descendente diacono de ambone , subdiaconus qui in filo stat, recipit evangelium: quod tenens ante pectus suum s per planetam , porrigit osculandum primum Episcopo ς , deinde omnibus per ordinem graduum qui steterint, &universo clero, necnon & populo: deinde conditur in loco
o Post lectum evangelium, d candelae in loco suo cxtinia
guuntur, & ab episcopo ς Credo in unum Deum cantatur, de thuribula per altaria portantur, & postea ad nares hominum seruntur, & per manum fumus ad os trahitur. Deinde s lutat episcopus populum dicens, Dominus vobisium : postea
dicit , oremus. Tunc canitur offertorium cum versibus.
Tunc venit subdiaconus, serens in brachio dextro patenam , & in sinistro calicem, in quo recipiuntur amulae populorum; & super calicem corporale, id est sindonem, quod accipiens diaconus ponit super altare a dextris, projecto capite altero ad diaconem secundum, ut expandant. Deinde transit Sacerdor ad suscipiendas oblationes. Interim cantores cantant offertorium cum versibus, & populus dat oblati nes suas, id est, panem & vinum, & offerunt cum fanonibus candidis , primo masculi , deinde seminae : novissime vero sacerdotes & diaconi offerunt, sed solum panem, & hoe 'ante altare. Subdiaconus vero cum calice vacuo sequitura Eglogae auctor: Post hae M si dest
num mamihus, Ste. Hi erant baculi, quihus innitebantur stantes ad orandum , ne statio esset molestior. Et infra: Ne piseoronam , neq- alsia operime tum fetis eaia pin eadem hora tenentes. Plura inlatius decorona pontificali., Et id notat Amalarius in Egloga.
Verba sequentia, acias a.tem ad septem trionem , videntur huc IIIuvia. Conser Nicrologi caput I e In vulgatu additum , ainpresbytero.
. Ex Amalarii Egloga intelligimus, Io eum hune de Symbolo non elle interpo alatum , etsi alio serat Berno Augientis, qui ait Symbolum in ecclesia Romana cantatum non fitisse ante sancti Henrici prineipatum. Nihil tamen de Simbolo habet Mierologus, qui hinc ordinem se
218쪽
archidiaconum , dc Pontifice Oblationes populorum suscipiente, archidiaconus suscipit post eum amulas, & relandit
in calicem majorem, tenente eum subdiacono , quem sequitur cum scypho super planetam acolythus, in quem calix impletus refunditur. Oblationes autem a Pontifice suscipit subdiaconus, & ponit in sindonem quae eum sequitur, quam tenent duo acolythi. Tunc tenentibus duobus presbyteris manus ejus, Episcopus redit in sedem, & lavat manus suas: deinde rospicit archidiaconus in faciem Pontificis , & innuit ei. Et ille resalutato eo , & cantantibus adhuc cantoribus, accedit ad altare. Tunc subdiaconi levantes oblatas de manu subdiaconi sequentis, porrigunt archidiacono, Scille componit altare. Ornato Vero altari, archidiaconus sumit amulam Pontificis cum vino de subdiacono, & refundit super colum in calicem. Deinde descendit subdiaconus sequens in scholam, & accipit fontem de manu archiparaphonistae, & desert archidiacono 3 & ille ex amula infundit faciens crucem in calicem: dc ascendunt diaconi ad Pontificem. Tunc surgens Pontifex a sede, dc cantantibus adhuc cactoribus, descendit ad altare , & orat, dc lalutat altare,& suscipit oblatas de manu presbyterorum & diaconorum , quibus licitum est accedere ad altare. Deinde archidiaconus suscipit oblatas duas de oblationario , & dat Pontifici: quas dum posuerit Pontifex in altare , levat calicem archidiaconus de nianu subdiaconi , & ponit eum super altare juxta oblationes Pontificis a dextris , involutis ansis cum offertorio suo, quod etiam ponit in dextro cornu alistaris. Post oblationem ponitur incensum super altare , de Pontifex inclinans se paululum ad altare , respicit sch Iam, dc annuit ut sileant, & convertit se ad populum dicens is
1 o Tunc finito offertorio ordinantur presbyteri post Pontificem , & archidiaconus a dextris eorum 3 secundus diaconus a sinistris, & ceteri per ordinem disposita acie. Subdiaconi etiam, finito offertorio , vadunt retro altare, adspicientes ad Pontificem, stantes erecti usquedum dicta oratione super oblationes secreta, & Episcopo alta voce incipiente Peν omnia secula secutorum, post salutationem & exhortatio. nem , finita praefatione , incipiant dicere hymnum angelicum, id est Sanctus, Sanctus, ran ius, in quo bis repetit
219쪽
Hosanna. Quae dum expleverint, surgit solus Pontifex& b tacite intrat in canonem, & diaconi & subdiaconi depresbyteri in presbyterio omnes permanent inclinati. In quo etiam canone sex ordines ς crucium observantur, quorum primus est, ubi dicitur, in accepta habeas, oe benedicas haec δε-na , haec munera , haec Ianfla sacrificia illibata. Secundus quippe
est, ubi dicitur. Quam oblationem tu Deus in omnibus quesumus benedictam, adycriptam, ratam. Tertius namque est crucis ordo, ubi narratur, Et accipiens panem in sincias ac venerabiles manus fias, benedixit. Item, Tibi gratias agens, benedixit. Quartus, ubi subinfertur, Hostiam puram , bosiam san-Eiam , hostiam immaculatam, panem sanctum vita glerna, γcalicem salutis perpetua. Quintus, ubi dicitur, Per quem haec omnia Domine semper bona creas , senstificas, vivificas , benedicis. Sextus quidem ordo sequitur, quando profertur, Per ipsem, cum ipso, θ' in ipse , quando cum oblata calix tangitur. In eodem ossicio diaconi adhuc inclinati per ministerium acolythorum lavant manus suas. Et sacerdos quando dicit , Supplices te rogamus, humiliato capite, inclinat se ante altare. Et cum dixerit aperta clamans voce, Nobis quoque perea toribus, surgunt subdiaconi, & stant in loco, ubi ante steterunt, & sursum adspiciunt in faciem Pontificis. Cum dixerit, Per quem hae omnia Domine, erigit se archidiaconus solus: &cum dixerit, Per ipsum, oe cum ipse, levat cum offertorio calicem per antas, & tenet exaltans illum juxta Pontificem. Pontilax autem tangit e latere calicem, cum oblatis duas faciens
cruces , & dicens, Per ipsum, oe cum ipse, usque per omnia focula saeculorum. Et ponit Pontifex oblationes in loco suo , ct archidiaconus calicem juxta eas, dimisso offertorio in anas ejusdem. II Sequitur in altum prelatio dominicae orationis, & oratio dominica cum emboli sua, in qua tres articuli orationis inveniuntur. Subdiaconi autem, postquam viderint calicem , in quo sanguis Domini est, sanone circumdatum , α
Remigium Auusiodorensem. o De his smis eruetum interrogatus a Bonifacio episcopo Zacharias papa r spondet in epistola , quae est inter Boni-
ἁ Id est eum subsequenti oratione, Liδ
audierint i Digiti od by Cooule
220쪽
udierint, sed libera nos a malo, vadunt & praeparant calicessive sindones mundas, in quibus recipiant corpus Domini, ne in terram cadat, & in pulverem vertatur, post diaconos stantes, donec ex eo populus vitae sumat consortationem aeternae. Nam quod intermisimus de patena, quando inchoatur canon, venit acolythus , sub humero habens sindonem in collo ligatam . tenens patenam ante pectus suum in parte dextera usque medium canonem. Tunc subdiaconus sequens suscipit eam super planetam, & venit ante altare, exspectans quando eam suscipiat 2bdiaconus regionarius. Finito autem canone, subdiaconus regionarius stat cum patena nuda post archidiaconem. Quando dixerit, σ as omni perturbatione securi, vertit se archidiaconus. dc osculata patena dat eam tenendam diacono secundo b.
I a Cum dixerit, Pax Domini sit semper vobiscum . mittit in calicem de Sancta oblata. Sed archidiaconus dat pacem episcopo priori s deinde ceteri per ordinem , dc populus, separatim viri& seminae. Tunc Pontifex rumpit oblatam ex latere dextro, &particulam quam rumpit, super altare relinquit: reliquas vero oblationes suas ponit in patenam, quam tenet diaconus, ocredit ad sedem. 1 3 Iam archidiaconus levat calicem, .& dat eum archisu, diacono , quem tenet juxta cornu altaris dextrum: & acce dentes subdiaconi cum acolythis , qui sacculos portant, a dextris & a sinistris, extendentibus acolythis brachia cum is culis, stant a fronte, ut parent sinus sacculorum archidiacono,' ad ponendas oblationes, prius a dextris, deinde a sinistris. Tunc acolythi vadunt dextera laevaque post episcopos circa altare:
reliqui descendunt ad presbyteros, ut frangant hostias. Patena praecedit juxta sedem, deserentibus eam duobus subdiaconibus ad diaconos ut frangant. Sed illi adspiciunt ad faciem Pontificis, ut eis innuat frangere. Et dum innuerit, resalutato Pon- 'ia Nempe per eonfractionem, de qtia n ordine superiori. Obscurum est quod habet Egloga hoe loco: postea, scilicet
e liti Domina affer iων da ala ra , nempe
ad communieandum ut quidem videtur
Pontiseem, qui ad sedem suam eommuis nicate solet. 1 Poli hae additur in editis: λφ Γ ἐ-aι αι ia his pariam mos est ) pontificatis
soneAchanos, eiam dixeris , me. Quod as-ditamentum esse non dubito Gallieani vel Germanici Seriptoris, cum apud Romanos in usu non essent ei uimodi benedictiones, ut supcrius notavimus, nec quid