Blondi Flavii forliviensis De Roma trivmphante libri decem : priscorvm scriptorum lectoribus vtilissimi, ad totiusq[ue] Romanae antiquitatis cognitionem pernecessarij : omnia magis quàm antè castigata

발행: 1533년

분량: 707페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

531쪽

BLONDI FLAVII FOR LIV ENs SIS TRIUΜPANTIS ROMAE LIBER OCTAVUS. NIVERSA ROΜΑs

notum publica regimis nis forma, tribus expli cata, religionis, Reipu. administrationis,& mistitiae partibus, ea attin gemus quς ad singuloruregimen institutione. viis sipectaueruz.EssetBab ipsis infantibus ventre exceptis materno inschoandu,nisi matrimonia primu solidui liber

talis cuiuscunt nascentis seminariu anteponen; da icenseremus: quanquam virgines cum quibus matrimonia Vt plurimum ineuntur, primum de quibus dicatur locum & ipsae videntur exposceare.Sed no est nobis nunc mera in manibus Chrisstianarum tractatio institutionii, in quibus inubtae & maximae virginitatis laudationes haben tur.Nam ut sanctos omittam alios Romanae doctores ecclesiae, beatus Hieronymus contra Io uianum virgines diuersiarum artatum & prouin*ciarum maximis extollit laudibus. Calidoniam Atalantam,quae semper ire siluis errauerit. Hars Palicen in Thracia. Camillam Volscorum regis

nam, in Chalcide Iphigeniam. Sibyllas dece, Scfilia Priami Cassandram. Et demu ad Romanas conuersius, Virginibus dicit omnes publico deσcreto devia cessisse.Claudiami,ut virginitatem assereret, magnam matrem deu manu traxisse,

I si

omnes vis ginibus davia cessisse.

532쪽

TRIUMPHANTIS ROMAE quam multa boum iuga trahere nequibant. Etsi vero virginibus breui nupturis devia cederent,& paucas Vestales virginitate vel inuitas seruas re vellent Romani,eam tamen in viris perpetua

esse legibus prohibuerunt, quandoquide Camibius ac Post humius primo,post M.Valerius Maaximus,& C. Iunius Brut' Bubulcus cesores,eos qui ad senectutem cslibes peruenerant, mulctas .i uerunt. Lucium etiam Antonium Senatu move, pro, Tunt,quia quam Virginem duxerat,sine amicorutii barur . consilio repudiasset. A matrimonio ital inchos andum, cuius verbi vim sic exprimit Vlpianus de verborum significatione tractans,& m tutis naturalis partibus: hinc descendit maris &laea Matri ε minae coniugatio,quam nos matrimoniu appebiamus: hinc liberorum procreatio,hinc educatio. videmus enim caetera quoq; animalia, feras etiaistius iuris peritia censeri. Idemq; iurisconsultus spontiva. scribit. Sponsalia dicta sunt a spondendo. Nam SPQ su moris fuit veterum,stipulari & spondere sibi fuit ' μ' iuras uxores, unde & sponsi, S sponsae appella

tionata est.De matrimonio cum omnes gentes

bene, tum maxime Romani optime senserunt, quod infra breui apparebit. Tamen Aulus Geblius Metelli censoris verba orationis qua ad sernatu habuit, haec ponit. Si sine uxoribus esse poscitidi ' semus,libeter omnes ea molestia careremus: sed

quoniam a natura ita comparatum est,ut nec cuillis fatis commode, nec sine illis ullo modo vivi possit, saluti perpetuae potius quam voluptati

brcui consulendum. Et X antippem uxorem Soscrates cum haberet,se mores eius duros ferre discebat, ut assuesceret iurgia & petulantiam alio

533쪽

VIII. LIBER

Talassius.

rum extrinsecom sene. Et Varro in Menippeia, Vitium uxoris,aut tollenduιaut serendu .qui tollit vitium,uxorem comodiorem facit qui pa tienter fert, sese meliorem reddit. Qua de re multa hic aiserre possemus a Beato Hieronymo sume;

da,qus& ipse abAurelii Theophrasti libro denuptiis sumpsiisse dicit,ubi disputat an sapienti ducenda sit uxor: multaque in alterutram disserit Parte quae ideo omittenda duximus, quia foe*licissimum nobis in Paula uxore matrimonium nos in disceptatione suspectum reddexet. Talasesis vocem nuptialem Liuius primo dicit,quia xa PlaSabina pulchrior eo nomine ferebatur ad Romulum.Et Plutarchus in vita Cn.Pompeii: Tas lassum nuptiale verbum a Talasse Romuli uxo re. Sc item Plutarchus in problematibus: In nu; ptiis Talassiij nomen crebro iacitatur.sicut Graeci Hymenaeia,ita Latini Thalassium in bonu omen Hym*Πs' habent. Melius 3 Christiani Sarrae & Rebeccae fidem, prudentia ac sapietia siuis siponsis in votis optant.Sponsam vero donissi introducentes Ro, mani iubebat dicere.Vbi tu Cai',ego Caia,quasi cat'. caia. cu viro depacisceres,ut omnia sibi cu viro essent comunia,&pariter imperaret Vel Ppter Caiam honestissima muliere ac bona uni ex Tarquiniis collocata cuius in sancti templo statua ex aere posita fuit.Qua de re Festus sic habet.Caia Cecilia appellata est ut Romavenit,ρος antea Tanas quil vocitata est,uxor Tarquinii prisci, quae tan tae probitatis fuit,ut id nomen ominis boni cauosa frequenter in nuptiis vocitaretur: quam sumsmam afferunt Ianifica fuisse. Et nouam nuptam limen patris transcedere no permittebant,quod

i iii

Consuetu sdines in nuptiis.

534쪽

TRIVΜPHANTIS ROMAE

Sabinae nup is in dos alienam transmigrauere, non ip ss inierunt: vel quod videri volunt moestae ingredi domu in qua pudicitiam amissurae sunt. Nuptiarum initio, inquit in agricultura Varro,

antiqui reges ac sublimes viri in Hetruria in coniunctione nuptiali noua nupta,& nouus maritus primu porcam immolant. Et Festus multas posnit coniuetudines quas ordine subiiciemus. Clasuim cosuetudo erat mulieribus donare, ad signia ficandum partus facultatem exhiberi. Hasta casput nubentis comebatur,quae in corpore gladias

totis stetisset abiecti occisit,ut que admodu illa

coniunita fuerat cu corpore gladiatoris,sic ipsa curis, cu viro suo: vel quia Matrons in Iunonis Curitis tutela sunt,quς ita appellabatur a ferenda hasta, quae lingua Sabinorum curis dicitur.vel quod fortes Viros genituras ominentur.vel quod nuptiali iure imperio viti subiicitur,quia hasta summa armorum & imperium est . quam ob causam viri fortes ea donatur,& captiui sub eadem veneunt.

Hunc autem Vel proximum morem aetatis nos

strae Romani seruant: qui non quidem hastam sed ensem sponsae capiti priusquam domo egrodiatur,ad ipsum limen populo inspiciente supersponunt.Cingula noua nupta praecingebat,quod vir in lecto soluebat,sactum ex lana ovis:vt sicut

illa in glomos sublata coniuncta inter se sit, sievir suus secum cinctus vinctu si esset.hoc Herculaneo nodo vinctu vir soluit ominis gratia,ut sic

ipse felix sit in suscipiendis liberis,ut fuit Hercucinctia Iu les,qui septuagria liberos reliquit. Cinctis Iuno'nis num e sanctu habebatur in nuptiis,quod ini tio coniugii solutio crat cinguli quo nova nupta

535쪽

LIBERVIII.

erat cincta. Cumera vocabat antiqui vas quodda cum quod opertu in nuptiis serebant, in quo erant nubentis vlesilia.Corolla diminutiuu est a corona. Corolla. corollam noua nupta de floribus,verbenis, harro bisq; selectis sub amiculo ferebat. Fescenini vers Fesceni nisus qui canebatur in nuptiis,ex urbe Fescenia di, Vς β

cuntur allati,siue ita dicti,quia fascinum putabastur arcere.Facem in nuptiis in honorem Cereris praeferebant. Aqua spargebatur noua nupta, si ue ut casta purassi ad vixu venire siue ut ignem

atq; aquam cum Viro c6municaret.Flameo amis Hammea. citur nubes ominis boni causa,P eo assidue Vies

batur Flaminia,id est flaminis uxor,cui licebat facere diuortiu.Genialis lectus,qui in nuptiys fit in Genlati, Iehonorem genii. Genium appellabant deum qui ctv :

Vim obtinebat rerum omniti gignendarum. Alii

Genium esse putant uniuscuiusque loci deum.Inpelle lanea noua nupta considere solet, Vel pro Pellis IMPter marem vetustum, quia antiquitus pellibus 'v' homines ita induti,vel ut testetur lanificiu. Pa, trimi & matrimi tres pueri in nuptiis adhibenσtur.vnus qui facem praeferat eX spina alba, quia noctu nubebant.duo qui nubente tenebant. Raspi solet fax qua praelucente nova nupta dedudhaest ab utriusq; amicis,ne aut uxor eam sub lecto viri ea nocte ponat,aut vir in sepulchro combuσredam curet,quo Vtrossi mors propinqua alterusi trius captari putatur. Talassionem in nupti1S Talassio. Varro ait signu esse lanificii aptum. Plutarchus in problematibus .mua nupta cum in matrimonium datur,ignem 3c aquam tangere iubetur,ut

ex calido & humido gignatur foetus. Ouinque mi Places in nuptiis accenduntur,nec plures aut pausi ptiis

i iiii

536쪽

TRIVMPHANTIS ROMAE

Bre non duci.

ciores,quoS caereos appellant , accendunturq; ab aedilibus,quod mulier no plures possit parereuno partu. VII abVxore,Vxor a marito quicquam dos no accipere prohibetur , quorum scilicet omnia debent esse comunia,& donatio potest esse suspecta in hsreditate successuris. Plutarchus in pios hiematibus. Maritus primo sponsis non in luce, sed in tenebris iungitur,ut calumnia qusdam sit veneris illicitae, quando cum licitis Sc honestis connubiis pudor adhibetur & verecundia.Uetes

xi more uxores nec molere,nec coquere permitatebantur,quia id in foedere Sabinoru vetere caustum est. Mense Maio uxorem non ducunt, quia aut Aprili id faciunt Veneri dicato,aut Iunium expectant Iunonis messem .Et quod mense Maio homines prius,postea imagines de ponte Subilicio praecipitabantur.Unde Flaminicam Iunonia sacerdotem eo tempore tristem esse oportet,qus nec eo me se lauat,nec ullo cultu utitutivel quod plerit Latinorum eo me se purgationibus utemreS,mortuis parentabant. Eorum qui uxores duacunt,coma hastae cuspide discernunt & discrimi, nant,diuortium ea re significantes,qubd solo ferro nuptiae dirimcndae sint,id est vi adhibita. Pli,nius dicit nubentes virgines comitari colum coaptam,& fusum cu stamine: & nouas nuptas luspino adipe postes Ungere cosueuisse,ne quid masti medicamenti inferretur. & post, diebus suis sponta annulus Drreus mitti, isque sine gemma ἡnsueuit. Macrobiusq; in Saturnalibus sic halbot,Feriis vim cuiquam fieri piaculare est ideo virgincs non ducuntur: sed cum fossas veteres lisceat purgare, vidus ducuntur striatis diebus. Et

537쪽

LIBER VIII. as noua nupta postridie nuptiaru libertatem indoimo viri accipit,& rem diuina facit.Virgines avo CR tem quare festis diebus non locentur, & econtra diebs no Iaviduae deducantur, hanc Plutarchus affert cm sam,quia virginibus decorum, ViduiS Vero mul. vidus.

tis prςsentibus nubere laedu. ideo dies festus elis gitur, in quo omnes distrahutur ad diuersia,infrequentiori est deducentiu turba.Et insuper dicit Plutarchus propinquis & agnatis no nubere muIieres,ut affinitatibus augeanturivel mulieris raptione,quae si suis nupserit,& iniuriam patiatur, neminem habitura est a quo iuuetur.Qui autem sint agnati,Ρaulus iureconsultus docet. Agnati Agnati sunt qui per virilis sexus Persionas cognatione coiuncti sunt,quasi patre congeniti velut frater eosdem patre natus, filius fratris,neposve ex eo : ite Patruus, patrui filius,neposve ex eo.& Caius iurecosultus, Gradus cognationis alii superiores Gradus eo, ordines fiunt,alii inferiores,alij ex transiuerso siue ἀμ-xi 0 a late .superiores siunt parentes,inferiores libes ri,ex trafiuerso fratres,& sorores,liberiP eorum. Aliae item fuerunt connubiorum prohibitiones.

Cicero pro Aulo Cluetio Habito, Nubere gene ro socrus nullis auspiciis potest. Sed prohibita

etiam aliquado plebis cu patribus connubia,Lis Matrimoauius tertio libro permissa fuisse ostendit. Qui & 2 h. tib,

XXXVII 1.scribit,Campani impetrarunt ut cra permitia,

ues Romanas uxores ducere liceret,&si qui prius duxissent, ut haberent eas, & ante eam diem

nati,ut iusti sibi liberi hgredesil essent. Quanta etia publice & priuatim in matrimoniis adhibi, ta sit diligetia a maioribus,ostendit undequadragesimo Liuius,Senatu eo die sorte coenantem in

538쪽

TRIVMPHANTII ROMAE

capitolio consurrexisse,& petiisse ut inter epulas Graccho filiam Aphricanus desponderet,quibus ita in publicu spons aliis rite factis cum se domu Tecepisset,Scipionem Aemiliae uxori dixisse,filia se minore despondisse. cum illa muliebriter indignabunda nihil de comuni filia consultam,adiescisset n6 si Tiberio Graccho daret, expertem cossilis debuisse matrem es. 'laetum Scipione tam concordi iudicio,ei ipsi desponsam respondisse. N p ' Dotes viris datas esse a mulicribus,vetustissimuest. Aulus Gellius,Vxores diuites quandol das bant dotes,& retinebant sibi pecunias: quas mas

rito cu mutuassent,si repetere volebant,id seruo comittebant,que ea causa proprium retinuerat, quia aliis mariti seruis id imperare no poterant.

Et secundo bello punico cu Cn.Scipio ex Hispa anta senatui scripsisset petens sibi successorem dasti,quia filiam virginem adultae iam aetatis habes ret,nel ei sine se dos expediri posset , senatus ne

respu.duce careret,patris vicem gessit,dolet deadit,& consilio matris suoru ch maritauit.dos quas tuor milia artis fuere,ducatos aetate mea quadringentos facientia.qua dotem,& ca maiorem mulstis in Italiae locis cerdones ex fatuo nostri te posris more filiabus dare videmus.Cesonis filia decemilia aeris in dotem dedit. 1ugilia quia quinquas ginta milibus nupsit,dotata est appellata FucrutDhssi,mo & ali post nuptias mores,quoru nonnullos relas ribus Post remus .Repotia dicit Festus fuisse dicta, quando μ'U' ' postridie nuptias apud nouum maritum coena batur, quia quasi reficcretur potatio. Et Plutarachus in problematibus,sive ex agro siue peregre domu redeant,qui uxores domi habent, aduens

539쪽

LIBER

VIII.

tus sui nuncios prsmittut , quod matresfamilias pluribus domi negotiis in administranda re fas

miliari absentibus viris occupatur, Vt Viru para tiores istioresque excipiant. Matrem vero familias εVlpianus accipi debere vult ea,qugno inhoneste vixit. Matre vero familias a csteris foeminis mores discernunt atq; separat:proinde no intererit, nupta sit,an vidua: ingenua sit,an libertina . nam necd nuptiae,nel natales faciut matrefamilias,

sed boni mores.Vltimus 3 honor mulieris pudia

ςitiam comendabat,quado ea quae uno contenta Cotεigma matrimonio moriebatur, cum corona pudicitiae efferebatur.Matrimonia trib' modis prster mor na effere

te veteres finiebat.na repudia fiebat,diuortia,& κ' a. direptiones .Repuditi Fest' inquit,quod ob rem De repu. pudenda fieret. Et post annum urbis,ut vult Auι Φi-'lus Gellius,tertium vigesimu quingetesimu M. Attilio P.Valerio c6sulibus fuit primu repudiu. Egnatius Metellus uxore,s vinum biberat,iuste

necauit.C. Sulpitiusvxore repudiauit,quia aperi to capite foris versata erat. . Antistius Uet'uxore cu libertina loqui visam repudiauit,ut caueret stuprii priusq vindicaret. P.Sempronius sophus uxore repudiauit ausam ludos se inscio spectare.

Popeius repudiata Antistia proba,quq nuper ob ipsum Popetu patre orbata fuerat, Aemilia duo xit Sylis nepte & grauida .Et C.Caesar Popeiam uxore ob Clodii suspicione qui habitu muliebri in des Bons sacro ab ipsa Cssaris uxore celebrato inuet' fuerat,repudiauit.Post Cssare vero tradit Plutarchus tepore pricipii omnivvsi ad Traias nu praeterq Domitiani repudiu nemini fuisse missum.Quinimo prkeps omniu praeter paucos

540쪽

Diuortiua Puerperiu

pessimus Tiberius unu e quςstura remouit,quod uxore ducta postridie repudiasset. Et Domitia,nus equite Romanu ob reducta in matrimoniuvxorcm , cui dimissae adulteril crimen intendorat,erasit iudicum albo. Diuortiu, inquit Caius iureconsultus, vel a diuersitate mentium esse didictum, vel quia in diuersas partes eant qui disstrahunt matrimonium. In repudiis, id est in rei nunciatione, approbata fuisse haec verba,Tuas res tibi habero. item haec Tuas res tibi agito. In

sponsalibus quoq; discutiendis placuisse renuniciationem interuenire oportere, In qua re Verba comprobata sunt, Conditione tua non utar. Et Paulus de matrimo mils.Diuortio,morte, capti Uitate,vel alias cotingente utriusq; eorum seruis

tute dirimitur matrimonisi. Praedictat duo veraba cofundere videt Modestinus cu dicit, Diuorstium inter virum S uxorem fieri dicitur, Repua diu vero sponsae remitti vidctur, quod & in uxo ris persona n6 absurde cadit. Diremptio no vni; uscuiusque arbitrio & voluntate,sicut antedictarduae finiendi matrimonii formae,sed principis arbitrio fiebat. Cς sarem enim scribit Suetonius dis remisse nuptias prςtorii qui digressam a marito post biduum statim duxerat, quavis sine probii suspicione. Et Augustum scribit item Suetonius quod supra a Plutarcho attulimus,diuortiis mos dum imposuisse. De matrimoniis iam satis mulita diximus. Ad foetum fructum ipsorum liberos veniendum est. Sito initium a puerperio, quod verbum utrius p sexus cditis primo infantibus aspiari posse vult in Saturnalibus Macrobius:quia

antiqui pueras sicut & pucros dicebant. Idemo

SEARCH

MENU NAVIGATION