Hermanni Boerhaave ... Tractatus de viribus medicamentorum

91쪽

Fluidis nostri Cου. in genere. 29travasatus reperiatur naturaliter in no-l stra Machina, necesse est ut omnis Fluiui dorum mutatio in Vasis , sive Solidis cavis, coh qngat; idque triplici modo,, 1 ab intestino Liquidorum motu ; et amotu extrinsecus, sive a lateribus V forum, communicato; 3 a nova Li- quidi admistione . . f

i De natura Vaseram corporis Humani.

st C Onda sunt duplicia, vel cava, vel

a, o cavstate destituta ; cava vocati se tur Vara . Vas autem in genere est illud corpus quod format camum, in quo contias neri potest corpus alterum , im ubi ponte rumque Fluidum ad i. iis a. a Vidimus in praemissis , quod is ultima materies stabilis & firma , undoisi perennitas Solidorum pendet, sit me e iis terrestris; tum vero quod haec Materies, simul adunata & applicata constituatii Fibras: perspeximus enim partem fimb mam, si comburatur, ultimo dare Fibras solidas , quae resolvuntur in illas

B 3 partes

92쪽

so PR. C A p. V. g. L partes terrefres jam descriptas: unde liquido patet Fibras ex istis partibus con

stare.

Porro vidimus quoque, Fibras ha-ste filamenta esse solida & oblonga, non cava, quae sibi mutuo applicata cum aliis Fibris junguntur & intertexuntur, & hos modo Membranam constituunt; dein autem haec Membrana convoluta facit Cavum, & hac ratione jam habemus vas: ut clygnoscamus igitur nostra Solida, cognita prius Materie qua constant, sciendum est quid sint hae Fibrae ex quibus

conflantur Vasa , ut . combustione Solidorum patet . Harum vero Fibrarum ideam sat claram dedimus, diximusque in genere , Fibras. certa ratione adunatas constituere Mem branam fimplicem : istud autem e dem modo fit , ac videmus - fit

menta Lini inter se mutuo intertexista conficere linteamina ; hoc igitur sigillatim jam examinandum est. q. Fibrae & Membranae ex Fibris convolutae, sive Canaliculi omnium minimi , nec non mavora ex istis V stantia Vasa suae Membranas etiam conficiunt, triplici diversa ratione sibi invicem attexuntur , decursum

que observant i parallelum , et intertextum, 3 spiralem.

93쪽

Vasorum corporis Huniani si

Quandoquidem Materies ultima te

eestris uti vidimus constituat primo

Fibras, hae vero sibi mutuo applicenatur, de conficiant Membranam simplicem , ex hac autem simplici Membrana conv*uta confletur Vas quod est primum & minimum; si nunc hujusmodi plura Vascula sumamus, haec decursu suo intertexto constituent Membranam, jam non ex Fibris solummodo, sed vasis constantem; haec involuta faciet etiam Vas : ejusmodi porro vasa plurima ex Membranis non fibrosis umpliciter, sed vasculo. sis, conflata si sumamus & intertexamus, fient iterum Membranae, unde

rursus Vasa, & sic deinceps . Dici mus autem haec Vasa intertexit non, secus ac lintea & panni, triplici ai- mirum ratione; α) nonnulla quippe Vascula parallelo situ decurrunt ad se invicem cohaerent ; β alia iterum inter haec parallela decurrunt situ opposito, & ad angulos varios priora secant ; γ) alia tandem adiunt quae spiraliter intorquentur, atque sic

inter praecedentia decurrunt. Tali vero 'vasorum intertexto decursu fiunt Membranae majores, unde Vasa --jora , ex quibus Viscera , & reliquae

corporis. .partes conficiuntur.

. s. Iam vero si Fibrae sibi mutuo tan-,. B tum

94쪽

32 PR. CAP. V. s. I. De naturatum applicantur per parallelisinam , tum Membrana est simplicissima , 'de respectu fibrarum & nexus ; at si Fibrae sibi invicem in larciuntur decursia

intertexto, tunc Membrana respecta nexus non est adeo fimpsex ac praecedens; verum si Fibrat spiraliter se mutuo involvunt, tum Membrana est maiaxime composita in omni sensu . Vidimus porro quid Vas simplicissimum enset, nimirum illud quod componitur ex Membrana minima & simplicissima, siccue convoluta ut Cavum sor-met; sudstantia igitur hujus vasis sunt Fibrae simplicissimae, nec amplius cavae. Hic vero jam finis est Vasorum: Huq enim in infinitum non progreditur; quia nullus alioquin daretur Corpori nostro terminus, ergo & nutila ngura. 6. Explicata Membranae natura, considerandum nunc est , quid snt aliae Membranae: dicimus igitur eas non esse contextas ex Fibris simplicibus; sed, V. g. , si fuerit penultima Membrana, tum illa conflata erit ex Vasis quorum Membranae sunt simplicissimae, h. e. , constantes ex Fibris ;erbo tunc penultima haecce vocanda erit kMembrana minima vasculosa: hin.

jus adtem Vascula jam iterum & s cundum parallelismum, de decus

95쪽

nsorum corporis Humani.' 3 3tim, & juxta situm contortum sibi in

T. Membrana vero antepenultima quae jam sequetur, constabit ex Vasis quorum Membranae non ex Fibris, sed ex minimis Vasculis conflantur : hanc etiam Membranam componentia Vasa

vaseulosa si ita loqui liceat ) i. e. ,

quorum Membranae ex Vasculis confectae sunt , juxta triplicem modum superius expositum erunt intertexta .

Atque sic Argimus usque ad crassissis

mas Membranas, quae ex Vasis constant multo majoribus , & , suo Me- cursu itidem intertexto , majora adhuc constituunt Vasa , nec non Viastera, & reliquas partes. 8. Haec est omnium accuratissima idea quae de natura Firmarum nostri Corporis partium tradi debeat. Ex mnibus autem ante dictis 'cile Co 'cludimus, Anatomicos nunquam Vasa minima, vel Membranas minimaS, .& multo minus Fibras minimas, Verum solummodo partes quae ex hisce conflantur demonstrare nobis posse. 9. Porro ex iis quae hactenus allata sunt evidenter etiam deducitur causa

roboris & debilitatis in Homine Robur enim oritur in ipso a compressione , re adunatione propinqua vas lorum minimorum , expulso suo liquido , conc

96쪽

P R. C A P. V. g. I. De natura cretorum, atque sic sortiorem constituentium fibram; ita ut plurimae fibrillae , sie adunatis onanibus horum omnium Canalium fibrillis, simi co lescant in unam fibram; quae igitur tanto plus robustior erit, quo plureScanales, ac proinde plures fibrillae 11-mul concreverint ; dc hoc ita contingit in nostro Corpore : si vero dicta coalitio fiat in vasis minimis ,

tunc erit tantummodo fibrarum ro'

bur auctum; sed si in paulo majori bus Vasis accidat ista concretio, tum orientur calli. Debilitatis autem causa est plane contraria. precedenti, ut sponte liquet. IO. Iam vero, quoniam minima Va cula C oris, nec oculis nudis, neque - Vel Uptimorum microscopiorum ope,

visibilia tedili possunt, hinc igitur ac-

Curato tantum argumento, eXmastori-

bus vasis cognitis deprompto, indaga- ri queunt: quod quidem ut ostendatur' ad sequentia attendendum est.

Sit A unus pollex geometricus; hic dividi potest: in ioci. partes geometri RS adhac conspicuas : tum. sumamus

97쪽

. Vasorum C paras Humant ι 3 sejus L partem, & st B; hoc posit ri

habeamus corpusculum cubicum , cujus longitudo sit tantum 4 pars pol

licis ; dein ut quidam secere Physici

talem cubum microscopio contemple mur, tumque husus magnitudinem visam retineamus: si jam scire velimuliquot Vasa in hoc attolo contineri possint, tunc rubros sanguinis globulos micros copio quoque subjiciamus ; hoc igitur pacto, si globuli unius sanguinei magnitudinem cum amplitudine dicti cubi conferamus, reperiemus ut inve nerunt omnes qui hoc experimentum secere , diametrum unius globuli ru bri in Sanguine conspicui esse centuplo minorem diametro talis exigui cu bi ; qui vero cum supponatur habere solummodo L partem pollicis pro dia

metro, hinc unius globuli rubri dia. meter est tantum I pars tapartis pol-

licis, i. eo, si 1omo tales globuli juxta se invicem ponerentur, unum pollicem geometricum aequarent . Porro demonstrat Eu CLIDES, quod qua

drata superficierum sunt ut quadrata orarmetrorum ; ergo in spatio quadrato pollicis contineri possunt millies centena millia horum globulorum retenim unB 6 res

98쪽

P R. C A P. V. 3. I. De naturaxes facilliu eXemplo pateat , ex hypotesi , diameter unius globuli rubriesta. pars. artis pollicis ; globuli autem in spatio pollicis continentur Io O; ergo evidens est inde sequi , Iluod roooooooO contineri poterunt in patio quadrato pollicis geometrici , uemadmodum est figura C.

Hinc igitur facile quivis eliciet numerum Vasculorum quorum quidem

tingulorum diameter unius tantum glo-huli rubri capax est ), quae in hujusmodi spatio concludi possent.. I I. Haec autem sunt quae in uno quadrato pollice videre potest oculus optimo adjutus microscopio; & ideo tantum sinat opaca. Verum etsi miIlies centena millia vasorum cemere

queat oculas in hoc spatio, is princto non parum hallucinaretur,qui taIta Vas-2la minima esse & omnium ultima sita inngeret. Hi quippe Canaliculi qui san guineOS rubrosque devehunt globulos,

99쪽

Vaserum corporis Humani. 37si sint arteriosi, dant alia rursus Vasc la multo quidem ipsis minora, nempe Lymphatica, quae liquorem vehunt delato in angustum, ac Proinde arteriosa quoque sunt; cum enim Venas Lym'phaticas detexerint atque demonstraverint Anatomici , hae profecto suas habere debent Arteriolas, unde Lympham accipiant , imo & hanc inde necessum est ut hauriant , sicuti mox

tem demonstravit; unius globuli Seripellucidi, sive Lymphae primi generis , diametrum sextuplo minorem esse diametro globuli rubri sanguinei ;cum hicce globulus , juxta ejusdem

Authoris experimentum ci in alios minores non amplius rubros, sed pellucidos, spon te sua resolvatur. ,

COROLL. Ergo Vasa Serosa , sive Lymphatica primi generis, tanto minora' sunt Vasis Sanguiferis ultimis. At vero Perspirabile Sanctorianum est adhuc multo tenuius, ita ut juxta modo laudatum Aut rem, in Episto dissologica q3. ad Societatem Reg. Britannicam sub spatio unius vulgaris grani fabuli contineri possint , ad

minimum , ex ejus calculo , Ias o.

oscula Vastulorum hocce Perspirabile in Homine sano perpetim & ubique eatalantium: proinde numerus in

100쪽

38 PR. CAP. V. s. I. De natura eredibilis eorum concluderetur in spatio , ubi millies centena millia Vas rum Sanguiferorum ut ostendimus contineri queunt. Quid dicemus autem de Filamentorum Cerebri tenuitate , quae fidem omnem superat Do qua re videatur iterum idem LEE vvENΗΟΕΚ, in rim. I. usOL ad Societat. Reg. Britann. - .

Ia. At equidem si quis jam a nobis quaereret, an haec Vascula sint tandem omnium mistina e Ipsi sane fateremur; plurimum longissimeque adhuc abes se . Supponamus enim , ut etiam omnino verisimile est , unum ex Ani- lmalculis in Semine Masculino deprehensis , Hominis suturi rudimentum esse basimque, de quorum Animalcu-Iorum immensa pargitate rursus consulatur citatus Author ; si jam igitur attendamus, quod in hoc Animalculo forsan adsint oculi, nasus, aureS, cete-rceque partes in Homine formato postmodum conspiciendae ; quod quidem admittere si quis nolit, dicatque, eXMALpIGHro haec ita facta nondum ademe, sed omnia fieri dein incremento, non disputabimus ; verum hoc saltem dabunt omnes, in hoc Animalculo partem quae fiet oculus diversam esse ab lii Ia quae set digitus, & sie porro: hinc sequitur e videnter , omnia discrimina