장음표시 사용
31쪽
ii DE EMEND. STRVc T. LIB. I. potius quam redeam, si eo imbi redeund*m scirem V milius, . Non ego te mensis Cy dijs accepta secundis Transierim Rhota diu, tumidis Bumacte raceimi. pro possum, uel debeo trifille.
Terentius, Vbi si paululum quid te lugerit, ego perierim. pro
debeo periisse. Horatius, N on tamen hoc tribuens,dederim quoruque caetera. Quintilianus, Qualis adhuc fortasse nemo fuerit.
pro debet Albe. Qpa periphrasi usius est Plinius ubi dicit, Poeta
nitentia hoc primum debet inuenisse. pro inuenπit. Talia sunt, Non improbe sterauerim, conccsterim,prope dixerim,er simiis
ita. Et per interrogatione. I uuenalis, Quis tulerit Gracchos deseditione querentres Et infinite. Valerius Naximus, Inq; comnelium, nescio utrum stliciorem dixerim,qucd talem uirum baribuerit, an nucteriorem, quod amserit. FIM quum perfictum.
VNil. -Faces in cadra tulissem, i mplesse s 'ros flammis.
matrems,patrem; cum genm extinxem,m et supre ipse dedissem pro uoluπam,uel debu in 're,impis extinguσe, dare. cimo de praetura urbana, Voconia lex te uidelicet deletai ctabat. Imitatus esses illwm ipsum Voconium, qui haereditatem
lege sua ademit nudi, id est, debuis imitari. Qua poeiphrasi
usus est i uuenala, -Agmine Acto Debuerunt tenues olim migrare Q,rites. Exempla huius temporis in potentiae Agnioscatione,rura invenio, fortassee quod preiphrasis eius magis uissumetur. cimo ad Atticum, sed cum haec scribebam quinto calendas,Pompeius iam Brundusium potumi venisse. Videtur tamen eiusmodi esse illud clinonis ad Aulum cecinnam, Diceae rem quae antea futura dixisem,ni νσπm ne ex euentu fingere vid-. Videtur enim pro, potuissem dime, accipiendum e eictu dixisse in rer interrogationem, exemplum autoris modo non succurrit. Sed tale omnino inueniatur, quale sit, An te non et iiij tautato disceser ρ Aut, quo te inuito me contulissim' In hoc modo singularis quaedam natura duorum temporum obsecra in hoc modo uastis. Praeteriti imp cti, er prataiti plus qμήm possi.
32쪽
DE VERBO. M uorum prius duorum impo n adverbijs, prae ratis er futuri recte coriiungitur, Nunc scriberem, cras , ues perendie scriborem. Posterius trium, praeteriti, praesentis, Crsuturi, Heri, vel
olim scripsissem. Hodie, uel nune scripsissem. crus, uel posthac
scripssiissem. Futurum huius rationis maxime uidetur in incerato ob societatem quandam Cr cum futuro exacto, Cr cum praeterito eiusdem modi, cum quo ut in uoce praeterquam in prima persona ita in significatione fere recurrit. In icto enim Vragia iij, Tamen haec quoq; siquis Inserat,aut scrobibus mandet mutata subactis, Exuerint HIuestrem animum. videtur uel pruricra
riti quaedam si I, cr futuri subcsse significatio, quae futuri est
exacti,quasi ἔκδs nu=τα Gmur uel potentialis praeteriti huius de quo agimus modi,quasi V, ut Pricianus Graece intero pretatur,hoc est exui se debriit. subiunctivus es qui alteri semper verbo,π pisruns conitin Subiunctivus.ctioni, vel relativo ovi, uel insinitiae particulae est siubiunctus, de significatu indicatiui maxime repraesenni. Huius futurum p iuum gemina periphrasim recipit. Altera ex participio cum suturo subiunctivi uerbi sum,ut amatus fuero. Altera cum si tumro indicatiui eiusde,ut amatus ero. cicero ad Terentia, Cum eo si locuta eris,intelliges. Idem, Quum prost ius erit, Scia te ceratiorem. Ouidius, cum fuerit lectus soron,toruim s Procuctes.
Infinitus modus est,qui agere,aut pati significat,sed citru ois laitae modus. mnem mmeri aut personae disterentia: qua scilicet ratione insenitus est appellatus. Huitis cum quinque sunt tempora, L atina lingua duabus vocibus activis, quatuor eoru restri, una praesens Cr praeteritam imper=ctum, ut amare: altera praeteritura permetum ex plus quam perfictum,ut amauisbe. Futursi unicum reperitur βre. Reliqua tum activa, tum p tua circuitione supplet, ut amaturum esse, amandum esse quae periphrases per genera Crnumeros pro ratione eorum quibus adhaerent, uariantur in oramnibus uerbis,ut matura uel amatura esst,mundum uel amanue dam
33쪽
s DE EMEND. s TR Vc T. LIB. 1.dam esse. Etiam per nominatiuum ea uni, amaturus vel amundus esse: praeter tertium pasiuoru genus, in quo haec neutra tantum Amrum sti uoce prostruntur, cum generis est Amatum iri cum similibus,
quae futuris pastuorum sunt fodγnama, potius quam uera furaturamon tamen eorum activa amatum ire,er silmlia,tantundem Solini rui ualent quantum activum futurum amaturum esse. Soluuntur
in iunnitum. in hunc stre reliqui modi. I ndicativus,ut scribis,aio vel iudico te scribere. I mperativus,ut salue,iubeo te saluere.Optativus, ut utiα nam valeas,opto te ualere. Potetiali ut impleuissem, pollieram, debuerum,uel uoluerum implere.
Aliterier compendio de modis, Nodi, si uociἱ discrimen spe,ctes,quatuor tanti; fiunt. Primusqui in prima persona singulari
actiuae uocis,per o,bam,i,ram,bo vel am,finitur. Secundus,quier in secunda singulari praesentis temporis actius vocis per Me, uel i, uel solas, uel etiam sillaba to adiecta desinit. ut, ama, vclamato doce,doceto lege,legito audi,audito. Tertius,qui in prima singulari activae uocis, em vel am,rim, sem,ro, finales uoces recipit. Onarius, qui per re vel si, in activa uoce torminatur, ut amure,amauisse. cuiusque horum uarius est usus. Primi ad res indicandas naris indiς My randas ue uocaturq: I ndicativus nitiuus uel pronuntiativus,ut Arma uirum si cano. Idem moduS CT per interrogatione usiura mp R patur ut ed uos qui tande, quibus aut venistis ab oriss secutiodi,ud res imperandas uocaturq; I inperativus,cuius supra posiviamus exempla. I dem in tertia maxime persona aliqvido permitin Permissicus ti rem significat, Cr Perinfluus appellatur, ut, Vivat Arturius initisuri. inbic. Tertius,alias rebus optandu conueni qua ratione optaritium dicituri ut, G tantum libeat mecum tibi sordida rura, A taque humiles habitare ea M. Alias posse, uel debere fieri aliquid ostendit,ut supra uarijs exemplis docuimus. Alias uelle aliquid, ut apparet ex illo Vergilij in Georgicis, An deus tinniesὶ uenias maris. Restodet enim ad illud, -Vrbes ne lausere caesar,Tero
34쪽
DE PARTICIPIO. 3srarum s uelu cum . Est que bactenus hic modus innominatus. Nos primi potentialem uocauimus. Alias significatione indi Σωμη eatiui sed altero uerbo subiuncti exhibet ics subiunctivus reis cte dicitur. Privatim bie tertius in prima multitudinis persona
submittere se quequi cum alijs ad aliquid gerendus nisicut ut
eamus. Vocaturq; hic Graeco nomine Ηγpotheticos uel Aut π Hypoth. leo. podictos. In tertia vero praesentis Cr praeteritorum perficti Cr Raόtμ hypo plus quam perficti permisiue accipitur, ut ante monstratu est, sicut in tertia praesentu Cr praeteriti etia imperatiust ut in illo martialis,Perdiderit nussu vita reuersa diem. Quartus actione tristisi significat citra omne personae,aut numeri disertae: ponitur uia ce nominis nonnunquam, ut, supra est traditum. Pasiuis quos modorum uocibus significationes ad portionem applicentur. PER so NA in uerbo prima st,quae de loquente dicitur,vt,lego. Secunda, quae ei,ad quem fit sermo,accomodatur,ut,levigis.Tertia, qus ei,de quo loquens agit,conuenit,ut,legit. Nu ME Rus uerbi duplex est. Singularis, qui de nominiabus er pronominibvssingularibus dicitur. Multitudinis,qui de pluralibus.
Articipium est pars orationis, quae partem cupita nomine,partem a verbo,partem ab utros. Capit enim a nomine genera er casus a uerbo significuistione er tempus: ab utros numerum Cr persona. significatio siue genus participiors est triplex, Actiuum,ut, amans. Pagium,ut, amandus. Neutrum,ut, edens,prolictus. Tempora participiorum sunt tria,Praesens,praeteritum, Crfuturum. Actiuae significationis tempora sunt tria, Praesens in iis, ut, amans .futurum in m,ut,amaturus: Cr in deponentibus activis praeteritum in tus, uel in sus, ut, locutus,orsus. P tua
ygnificationis sunt itidem tria , Praesens Cr Durum una uoce
35쪽
ιό DE EMEND. s TR Uc T. LIB. I. iii dus,ut,amandus:praeteritum in tus, uel in fius, vel in xus, uti uinutus, sus, 'exus. Neutrorum uero tria,praesens, ut sedens: futurum,ut sessurus: in neutris deponentibus etiam praeteriatum,ut pro retus. Huius formae ab activis,uel neutris etiam nodeponentibus notantur quaedam, Ausus, guusus, mus, solitus,
Transtulit. praeterea coenatus Cy pertaesus, quorum verba ueteres Transα
Nevilopasitis greflua uoc uti posteriores N extropa tua. Talia sunt et ii, citum,libit*m,placitum,CT complacitum. De praesenti pastuo,quoniam id grammatici uidentur assuenon admittere,ueniam dabit Iector,si paulo pluribus agam, quores controvers sit necne,Latinis elusimodi participia semel docidatur. In quo nubi Laurentij authoritas uiri de lingua Roamana non minus prope dixerim meriti, quam olim de imperio Romano canrassus no paruo adiumento erit. Qui participium hoc genus, primum cunctanter, mox plane admittit, caeterum cum alio genere omnino a participiis diuerso confundes. Quod
nubi docendum cum sit, haud scio unde melius, quam ex ipsius uerbis in primo elegantiarum libro incipiam. E asiese ad uerisbum habent Nescio,inqui an dicendum sit gerudium esse paraticipium praefientis temporis,more Graecorum: cuius rei hoc araegumentum est quod idem est in lege do,Cr in ipso legere, quod Graeci melius ψ π ανα κώκsν cr in legendis libris videlicet qui legi tur nam sic corrigo locum corruptum,cum aliter nihil probet de praesentis significatione lae rei administratione) I nbis uerbis, quis non uidet, quod primum quasi dubitans dixit, nempe gerundium esse participium praesentis temporis, eius rei
postea argumentum afrre: pergensi mox ex nominatiuo Cruocativo eius participii inuentis, quod cunctanter dixerat,sine cunctatione confirmat: er obiter quid sibi uelit per rei ad αnebrationem, o lendit his uerbis, Nolunt autem Grammatici gerudium habere rectum Ofium,sed quatuor tantum obliquos. Fortasseer caseu recto non caret, ut apud Lucretium, atque
36쪽
UDE PARTICIPIO. virgilium, luenda dies en attulit vltro. Voluenda, non inflapus futurum intelligit, scd rei administrationem, dies uidelicet
quae uoluitur,non quae uolueda est,aut quae uoluetur. Unde in dicatur gerundium esse participium praesentis temporis. Iusuaerundum enim potest uideri eiusdem casus , etiam uocativi. Η ctenus Laurentius. In bps cum indicari dicat gerundiu esse paraticipium praesentis temporta,conmt plane eum hoc tempu3 esse confirmare. Et alioqui no omne arbitror caseus,Cr genera, Crnumeros gerundio tribuisset, nisi ad participiu esse credidiset. I ta Lauretium quidem praesens pastuum participia stituere,crcura gerudio colundere, ex his liquet. Nos ea primum distinis gui,er separata inter se genera esse doceamus. Deinde id quod
L aurentiuε per omnia genera,CI casus inclinat,participium esisse, mox etiam praesentri temporis ostendere tentemus. I am prismum conitit pastiuum participium,siue id praesentis si siue fuisturi, nusqua significare active posse. At participialia , siue ut
Laurentius noue uocat gerudia,tu active accipi, tu passive posse,ipse etiam fletur, ut cuius haec sint verba, cum siubtintiuis sociata sunt,pasiue accipiuntur: disiuncta uero activo,nonnunae quam pusiue Addit elli,quibus rem confirmet,de hs quae in do, dum finiuntur exepla. Atqui pastua participiusue praesenis tu sit teporis, ue futuri,active prorsus accipi non potest. Ita gerundium quod uocat,er participiuiro eodem fumi prorsus non possunt. Praeterea haec,quae actiue Cr pasiue accipi pose ait,cu, ubi active significant,nec certu nantem,personamve habeat,Creon 'uctionem suorum verbora seruent,ubi pasiue,er absoluiste ponatur,nec cu proprijs appellatiuisve introiiue iungatur, quis ea non plurimu dii, re ab iis, quibus omnia sunt cotraria, dixerit Eiusmodi porro fiunt baec,quae nos praesentis participia censemus quippe quae certu numeri ,persona,CT significalybem . per habeant, Cr nunqua sine proprijs appellatiuis ue adluctis le
gitur. Accedit,quod signiscatio praesentis participii pastui cr
37쪽
DE EMEND. s TR Vc T. LIB. I. participiatis,sive gerundi passivi,quominus eoiae putentur, ontinino diuersa esse uidetur. In illo enim, Vriis uidendo famiana: siue intelligatur generalis aliquis ablatiuus agentis perion vi,uir,uel aliquis, me addatur,tametsi usu addi no solet ignis ficatur tamen,dsi foemina uidetur a uiro,uel ab aliquo,urit illu: quod sepe Uu uenit. At in illo,Videndo uiro uritignificatur, dum uir uidetur,urit ita: quod usu venire no experitur. Quid quod uereres id demu participiale,siue gerundi appellarat,quo Graecoru infinitu Hi articulo interpretabantur, idq; per omne verbore genus,ut του ἰηHinis, vivendi causa, V.
dum. cum participium potias per gentile suum participiu exoponatur, τGqωst verberans, uerberaturus, Tripθε s veraberatus, τ lo uapulans uel uerberandus, eo modo quo
voluenda dies,Cr iusiurandum licet parum in Uusub hoe casa sit. τος καριλο- verberadus siue vapulatum scut προαγοssiaeκjρ salutandus in talibus,E o ad saluondum fratre, ad suis tutandum sorore, ad salutandos lines. Nec est quod cuiquam gerund Cp participiu pastuum iccirco ita esse credatur, quod eunde sensium per utrunq; genus interpretari licet, ut, L egendono ira Cr legendis nonris. Inter accipiendum de comodis suis rationes,inter accipiendas rationes. Sic enim activum quoque
participiu praesentis cum greundi sit ide,cum sit ita sensius diacentis,Legendo nolisa proficies,Cr Iegens nostra proficies. Et quata quaeso sit absurditas eiusde positionis, quatuor casius finis gularis frinae,sine numero Cy persona esse,σ verboru suoruem constructione seruare,cr ab omni verbora genere deduci posse, reliquos tum singulares,tum plurales,tantu a pastiuis s I nctumαm gerundi siue participiale per o, finitum,cum omnium grAmaticorum consensu, communem habeat ultimam ollabam, participium esse non potest, cuius cactus per o, finitos eorundem .grammaticorum consensus longam eum habere contenderis,n mine
38쪽
3 9 DE VERBO.ptane in hune diem aliter praecipiente obseruatile ue. Nemo enim arbitror in istis, De accusatore constituendo,in agro colendo,
Do, Bllabam communem esse astirmauerit. Et quod gerundi quidem diuersem omnino sit ab eo, quod Laurentius praesentis participium uocat, his puto rationibws quisque sibi perctua erit. Nunc quod ille praesentis participium alicubi vocat, eiusmoridi participiu uere esse ostendere tentemus. Primum igitur partiaecipium id esse, inde maxime intelligatur, quod in ablutivo conis sequentiae saepe legitur. ut in illo ciceronis, Oratione Latinum legendi s nostris ejicies prostcto pleniorem. conuenit autem inriter grammaticos omnes,tum Graecos,tum Latinos, eum ablutianam cosistere sine participio non possee. At in talibus nultu aliud reperiri participiu potest. Legi autem eiusmodi ablatiuos in cori sequentia,declarat tum redditum illιs stitim verbum cum nomis natiuo diuersae rei, ut in omnibus id genss ablatiuis fit: tum ipsa
interpretatio omnium talium ablativorum prope communis per Dum,uel Cum, ut in multis talibus licet persticere: L egendis ueriteribim proficis, dum leguntur ueteres. E t participium quidem esse hinc puto liqueat. Aeque praesentis esse temporis comprobat eadem interpretatio,ut quae per verbum praesentis temporis fiat, non futuri. Defingendo ramo,dum destingitur. Sicut interpreritatio futuri,per uerbu futuri, non praesentis. Vergilio crus enu rarando tu discedis,id est, cum cras legctur. Quod si alicubi in imo perstitu praetexitu resoluitur,ut Destingedo heri,uel olim ramo, scisti iniuria,pro dum destingebatur,confirmat magis nostram sententii, cum participium praesentis tam Graecis, quam Latinis etiam imperficti significatione una coprehendat. Iam utruns, Cr participissi, Cr praesentis temporis esse indubitato probat duo plex interpretatio, Cr huius quod p sens vocamus, Graece per
praesens pastuu,er Graeci praesentis pastui per hoc Latine. Nam illa etiam Laurentii exempla, Destingendo ramo fit in in adomino findi: ex Orationem Latinam legendis noctris sicies c 4 picino
39쪽
terea participia esse praesentis temporis in pastua significati
ne confirmat Donatus seuper illud Terenti 1, Vix fium apud me, ita animws commotum est metu, stre,gaudio, mirando hoc tam subito Cr repentino bono. Ubi ait Mirando, participium esse, Cr pro dum raror, accipi: quae plane praesentis est interpretatio, cuius generis pasim sunt exempla. Terentius, Nisi eos qui in opere iciundo 'cile sumptum exercent suum. Plinius ad Pompeium Falcidium,Absinui causis agenda. cicero ad Quintum fratre, Sed res multu querela de republica interponentis transacta est. I dem ad Appium Pulchrum, Quid enim ad me non perscripsit, te non solam autoritate orationis, sed etiam opera, consilio ommim veniendo, conueniendis meis, nullum onus officij cuiquam
reliquum βcisses Id ,Quid tam discite,quam in plurimorum
controuersijs dijudicandis ab omnibus diligis I dem, Exercenda est memoria ediscendis ad uerbum quam plurimis er nostris scriptis,CT alienis. in nominatiuo raro legitur, quod eo froste eneis nit,quod cum escere aliquddo ambiguitatem posse praesens ne esset an futuram, peractium loqui autores maluere.Quod Vergilius in illo, Olim voluentibus annis: scisse vidctur. Nam Idom
40쪽
nominatiuum esse, disimulari non potest,er praesentis esse tenmporis mile declarat tum interpretatio ipsa, ut praediatuam est, tum uerbum Attulit, sequens,quod βturum id dici non patitur. De praesentis pastuorum participio, quae pro nostra Acerent sententia haec habuimus.
VERBO. v N c de illo genere agamus,quod ueteres inter uerbi modos ut praediximus numerarunt, partiacipiale verbum, uel gerundi modum, uel supinum appellantes. Nam gerundiam uel gerundiuum, nulla uideo analogia nominat esse. Nos potius participijs adnumerandum, quam uerbo censimus, cum conditiones, unde maxime participiu sortitum nomen est,huic quoque generi pleriraeque competant. capit enim ut participium, a nomne, genus Cr eoum: a uerbo, agendi, uel patiendi, uel neutrius cuiusdam notae significationem. caeterum cum temporum discrimen discretis uocibus non recipiant, nec certos numeros Cr personam βαcut participia, quo minus iusti esse participia possunt, uocentur relepto nomine participialia quidem, quod sinulta participijs sunt: sicut prouerbialia dicimus, quae sinulta sunt prouerbijs: Participialia uero uerba, ut discernantur a participialibus nominiis
bus,de quibus mox. Horum terminationessunt: di, ut amandudo,ut amando dum,ut amantam um,ut amatum v,ut ginatu.
Participialia nomιna vocant participia ipsa, quoties a proa PaclispIasia pria signiscatione, qua rem verbi cum tempore,cactu, costri ctione signiscunt, sunt mutata. Fiunt autem ex praesentibus a liuae uocis participialia nomina,alia communis generas, qu ties scilicet pro verbalibu3 in tor, vel tris,usurpantur, Cr geniatiuis iungutur,ut Fugitans Illium,Appetens alieni cuius genea