Cornelii Taciti ab excessu divi Augusti libri

발행: 1887년

분량: 271페이지

출처: archive.org

분류: 전쟁

171쪽

AB EXCESSU DIVI AUGUST III 4-76. IV 1. 159

Catone avunculo genita, C. Cassii uxor, M. Bruti soror testamentum multo apud Vulgum rumore fuit, quia in magnis opibus, cum ferme cunctos o proceres cum honore nominavisset, Caesarem omisit quod civiliter acosprum neque prohibuit quo minus laudatione pro rostris ceterisque sollemnibus unus cohonestaretur viginti clarissimarum familiarum imaginos antelatae sunt, antii, id Quinctii aliaque iusdem nobilitatis nomina sed praefulgebant Cassius atque Brutus eo ipso, quod offigis eorum non visebantur.

bori annus erat compositae res publicas, florentis domus nam Gormanici mortom inter prospera ducebat), cum repente turbare fortuna coepit, saevire ipse aut saevientibus Vires praebere ini-5tium et causa penes Aelium Solanum cohortibus praetoriis praesectum, cuius de potentia supra memoravi nunc Originem mores et quo facinoro dominationem raptum orit Modiam genitus Vulsiniis patro Seio Strabone equite Romano et 10

172쪽

160 CORNEL TACITI

prima ivvont Gaium Cassarem divi Augusti no-potem sectatus mox iberium variis artibus do-Vinxit adso ut obscurum adversum alios sibi uni incautum intoctumque moeret, non tam sollertia 15 quam sum ira in rem Romanam, cuius pari exitio viguit ceciditque corpus illi laborum tolerans, animus audax sui obtegens, in alios criminator iuxta adulatio et superbia palam compositus pudor, intus summa apiscendi libido eius-m que causa modo largitio et luxus, saepius industria ac vigilantia, haud minus noxiae, quotiens parando regno finguntur. 2. Vim praesecturae modicam antea intendit

dispersas per urbem cohortes una in castra conducendo, ut simul imporia acciperent numeroquest robore et visu inter se fiducia ipsis, in ceteros 5 metus Oreretur praetendebat lascivire militem diductum; siquid subitum ingruat, maiore auxilio pariter subveniri; et severius acturos, si vallum statuatur procul urbis inlecebris ut persecta sunt castra, i spere paulatim militares animos ad- 10 Bund appoliando conturiones ac tribunos ipso deligere neque sonatorio ambitu abstinebat olisntes suos honoribus aut provinciis ornandi facili Uberio atquo ita prono, ut socium laborum non modo in sermonibus sod apud patres et populum 15 celebraret colique per theatra si sora effigis sius intorque principia legionum sineret. 3. Ceterum plena Caesarum domus, iuvenis filius, nepotes adulti moram cupitis adserebant una

173쪽

AB EXCESSU DIVI AUGUSTII 1 4. 161

vi tot corripor intutum, dolus intervalla scelerum poscebat placuit tamen occultior via et a Druso incipere, in quem recenti ira serebatur. nam οDrusus inpatiens aemuli ot animo commotior ortosoris iurgio intenderat Seiano manus et contra tendentis os verberaverat igitur cuncta temptanti promptissimum visum ad uxorem eius Li-Viam conVertere, quae soror Germanici, formae 10 initio aetatis indecorae, mox pulchritudine praecellobat hanc ad coniugii spem, consortium regni et necem mariti impulit atque illa, cui avunculus Augustus, soceroiberius, ex Druso liberi, seque ac maiores et posteros municipali 15 adultero foedat, ut pro honestis et praesentibus flagitiosa et incerta exspecim et sumitur in conscientiam Eudemus, amicus ac medicus Liviae, specio artis equens secretis pellit domo Solanus uxorem Apicatam, ex qua tres liberos ge-20nuerat, ne paelici suspectaretur sed magnitudo facinoris metum, prolationes, diversa interdum

consilia adserebat. 4. Interim anni principio Drusus ex Germanici liberis togam virilem sumpsit quaeque fratri Neroni decreverat senatus repotita addidit orationem Caesar multa cum laudo filii, quod patria snsvolentia in fratris liberos. nam Dru-5Sus, quamquam arduum eodem loci potentiam etc'ncordiam esse, aequus adulescentibus aut corte non adversus habebatur exim vetus et saepe

simulatum proficiscendi in proyincias consilium

174쪽

10 resertur multitudinem Veteranorum praetexebat imporator et dilectibus supplendos Oxercitus nam voluntarium militem deesse ac si suppeditet, non eadem virtute ac modestia agere, quia plerumque inopes ac vagi sponte militiam sumant. percen-1ssuitque cursim numerum legionum et quas provincias tutarentur quod mihi quoque exsequendum reor quae tunc Romana copia in armis, qui socii reges, quanto angustius imperitatum. 5. Italiam utroque mari dua classes, isenum aput et Ravennam, proximumquo Gallias litus rostrata naves praesidebant, quas Actiaca victoria captas Augustus in oppidum Foroiulionse miserat valido cum remige sed praecipuum robur Rhonum iuxta commune in Germanos Gallosque subsidium, octo legiones erant. Hispaniae recens perdomitae tribus h obantur. auros Iubare acceperat donum populi Romani. cetera Ahia cae per duas legiones parique numero Aegyptus,dohino initio ab Surias usquo ad flumen Euphraten, quantum ingenti terrarum sinu ambitur, quattuor isgionibus coercita, accolis Hiboro Albanoquo et aliis rogibus, qui magnitudine nostra protΘ-1 guntur adversum externa imperia et Τhrasciam

Oomotalces ac liberi Cotyis, ripamque Danuvii logionum duae in annonia, duae in oesia attinebant, totidem apud Delmatiam locatis, quae positu regionis a tergo illis ac, si repentinumus auxilium Italia posceret, haud procul accirentur, quamquam insideret urbem proprius miles, tres

175쪽

M EXCESSU DIVI AUGUSTI IV 4-6. 163

urbanae, OVem praetoriae cohortes Etruria sermo Umbriaque dolectas aut stor Latio et coloniis antiquitus Romanis at aput idonea provinciarum socias triremes alaeque et auxilia cohortium ne usque multo secus in iis Virium sed persequi incertum, cum ex usu temporis huc illuc mearent, gliscorent numero et aliquando minuerentur. 6. Congruens crediderim recensere ceteras

quoque rei publicae partes, quibus modis ad eam diem habitas sint, quoniam Tibsri mutati in detorius principatus initium ille annus attulit iam primum publica negotia et privatorum maxima 5 apud patros tractabantur dabaturquo primoribus dissoror si in adulationem lapsos cohibebat ipse; mandabatque honores, nobilitatem maiorum, claritudin0m militiae, inlustres domi artes spectando, ut

satis constaret non alios potiores laisse sua con-10sulibus, sua praetoribus species minorum quoque magistratuum exercita potestas legesque, si maiestatis quaestio eximeretur, bono in usu at humenta et pecunias vectigales, cetera publicorum fructuum societatibus equitum Romanorum agitabantur res 15 suas Caesar spectatissim cuique, quibusdam ignotis ex fama mandabat semotquo adsumpti tenebantur prorsus in modo, cum plerique isdem negotiis insenescerent plebes acri quidem annona satigabatur, sed nulla in e culpa ex principe: α0 quin inlacunditati terrarum aut asperis maris obviam iit, quantum impendio diligentiaque poterat.

et ne provinciae novis oneribus turbarentur utque

176쪽

Vetera sine avaritia aut crudelitate magistratuum 2 tolerarent, providebat corporum Verbera, ademptiones bonorum aberant rari per Italiam Caesaris agri, modesta servitia, intra paucos libertos domus ac siquando cum privatis disceptaret, &rum lit ius. 7. Quae cuncta non quidem comi via sed horridus ac plerumque formidatus, retinobat tamen, donec morte Drusi verterentur: nam dum superfuit, mansere, quia Seianus incipiente poten- tia bonis consiliis notoscere volebat et ultor metuebatur, non occulti is odii set crebro querens incolumi filio adiutorem imperii alium vocari et quantum superesse ut collega dicatur primas dominandi spes in arduo ubi sis ingressus, adesse 10 studia et ministros exstructa iam ponte praesecti castra, datos in manum milites cerni m-giem in monimontis h. ompei communes illicum familia Drusorum fore nepotes precandam post haec modestiam, ut contentus esset neque 15 raro neque apud paucos talia iaciebat et socrota quoquo corrupta uxore prodebantur.

8. Igitur Seianus maturandum ratus deligit Venenum, quo paulatim inrepente fortuitus morbus adsimularetur. Id Druso datum per Lygdum spadonem, ut icto post annos cognitum. ceterum

s Tiberius per omnes valetudinis dies, nullo metu an ut firmitudinem animi ostentaret, etiam defuncto necdum sepulto euriam ingressus est. Onsulesque sede vulgari per speciem maestitiae se-

177쪽

AB EXCESSU DIVI AUGUSTII 6-s. 165

dentes honoris locique admonuit, et effusum inlacrimas senatum victo gemitu simul oratione 10 continua erexit non quidom sibi ignarum posse argui, quod tam recenti dolor subiorit culos senatus vix propinquorum adloquia tolerari, vix diem aspici a plerisque lugentium. nequo illos inbecillitatis damnandos se tamen sortiora sola- 16

cia o complexu rei publicae petivisse. miseratusque Augustae extremam senΘctam, rudem Θ- potum et Vergentem aetatem suam, ut Germanici liberi, unica praesentium malorum levamenta, inducerentur petivit egressi consules firmatos ad 20 loqui adulescontulos deductosque ante caesarem statuunt quibus adprensis patres conscripti, hos inquit orbatos parent tradidi patruo ipsorum precatusque sum, quamquam esset illi propria suboles, me secus quam suum sanguinem foveret 25

attolloris sibiquo et postoris consormaret erepto Druso preces ad os converto disque et patria coram obtestor: Augusti pronepotes, clarissimis maioribus genitos, suscipite regitΘ, Vestram meam quo vicem expisto vobis, Nero et Druse, a mrontum loco. ita nati estis, ut bona malaque Vestra ad rem publicam pertineant. 9. agno ea fletu et mox precationibus austis audita ac si modum orationi posuisset, misericordi sui gloriaque animbs audientium impleverat ad vana et totiens inrisa revolutus, de reddenda re publica utque consules in quis alius 5 rogimen susciperent, Vero quoquo et honesto fidem

178쪽

166 CORNELII TACITI

dempsit memoriae Drusi eadem quae in Germanicum decernuntur plerisque additis, ut forme amat posterior adulatio. funus imaginum pompa 10 maxime inlustre fuit, cum Origo Iuliae gontis Αὐ-nsas omnesque Albanorum reges et conditor urbis Romulus, post Sabina nobilitas, Attus Clausus ceteraeque Claudiorum e te longo ordine spectarentur.

10. In tradenda morte Drusi quae plurimis

maximaeque fidei auctoribus memorata sunt rettuli; et non omiserim eorundem temporum rumorom validum adeo ut nondum exolescat cor-5 rupta ad scelus Livia Seianum Lygdi quoque

animum vinxisse, quod aetate atque forma carus domin interquo primores ministros erat deinde intor conscios ubi locus veneficii tempusque conposita sint, o audaciae provectum, ut Verteret 10 et oculi indici Drusum sneni in patrem arguens moneret iberium, vitandam potionem quae prima aput filium epulanti offerretur. aude captum senem, postquam convivium inierat, exceptum poculum Druso radidisse; atque illo ignaro et 1s iuveniliter hauriente auctam suspicionem, tamquam metu et pudor sibimet inrogaret mortem quam patri struxerat.1L Haec vulgo iactata, super id quod nullo auctore certo firmantur, prompte refutaVeris quis enim mediocri prudentia, nedum iberius tantis rebus exercitus, inaudito filio exitium offorroto idque sua manu et nullo ad paenitendum Θ-

179쪽

gressu quin potius ministrum veneni excruciaret, auctorem exquireret, insita denique etiam in extraneos cunctatione et mora advorsum unicum et nullius anto flagitii conportum uterotur sed quia Seianus facinorum omnium repertor habebatur, e 10 nimia caritate in sum Caesaris et ceterorum in utrumque dio quamvis sabulosa e immania credebantur, atrociore semper fama erga dominantium exitus ordo alioqui foetoris per Apicatam proditus, tormentis Eudemi ac Lygdi patefactus is est. neque quisquam scriptor tam infensus extitit, ut Tiberio obiectaret, cum omnia alia conquirerent intenderentque mihi tradendi arguendique rumoris causa fuit, ut claro sub xemplo falsas auditiones opellerem petoremque ab iis, quorum 20 in manus cura nostra Venerit, divulgata ne avido accepta veris neque in miraculum corruptis ante-haboant.12. Cotorum laudant filium pro rostris i-berio senatus populusque habitum ac voces dolentum simulations magis quam libon induebat domumque Germanici revirescere occulti laetabantur quod principium favoris et mater Agrip- spina spem male tegens perniciem adcelermere. nam Seianus ubi videt mortem Drusi inultam intersectoribus, sine masrore publico esse ferox scelerum et quia prima proVenerant, Volutare secum quonam modo Germanici liberos perver-1οt et, quorum non dubia successio neque spargi Venenum in tres poterat gregia custodum fide.

180쪽

168 CORNELII TACITI

igitur contumaciam Agrippinae insectari, Vetus Augustae dium, recento Liviae conscientiam 15 exagitare, ut superbam liberis, subnixam popularibus studiis inhiare dominationi apud Cassarem arguerent alitque has callidis criminatoribus, intor quos delegora Iulium Ostumum, utilias misca intor intimos et consiliis suis peridoneum, 20 quia riso in animo Augustae alida anum suapte natura potentias anxiam insociabilom nurui essiciebat. Agrippinas quoque proximi inlicio-bantur pravis sermonibus tumidos spiritus per

13. At iborius nihil intermissa rerum cura, negotia pro solaciis accipiens, ius esVium, proces sociorum tractabat factaque auctore eo senatus

consulta ut inivitati Cibyraticas input Asiam, 5 Aegionia apud Achaiam, motu terrae labefactis, subveniretur remissione tributi in triennium et Vibius Serenus pro consul ulterioris Hispaniso de vi publica damnatus Amorgum in insulamdsportatur Carsidius Sacerdos, reus, tamquam 10 humonto hostom Tacfarinatem iuvisset, absolvitur eiusdomque criminis C. Gracchus hunc comitemoxilii admodum insanis pater Sempronius in insulam Corcinam tutorat illic adultus inter xtorres et liberalium artium nescios, MOX Per

1s Ahicam ac Siciliam mutando sordidas mercea sustentabatur; nequo tamen effugit magnas fortunae pericula ac ni Aelius Lamia et L. Aprο-nius, qui Ahicam obtinuerant, insontem protΘ-

SEARCH

MENU NAVIGATION