장음표시 사용
151쪽
AB EXCESSU DIVI AUGUSTI m 43-47. 139
memorare Veteres Gallorum glorias quaeque Romanis adversa intulissent; quam decora victoribus libertas, quant intolerantior servitus iterum 13 victis. 46. Non diu has nec apud laetos etenim propinquabat legionum actos inconditique ac militia nosci oppidani neque oculis nequo auribus satis conpetebant contra Silius, etsi praesumpta spes hortandi causas exemerat, clamitabat tamen spudendum ipsis quod Germaniarum victores advorsum Gallos tamquam in hostem ducerentur. ,una nuper cohors rebellem uronum, una ala Τreverum, paucae huius ipsius exercitu turmae profligavero Sequanos quanto pecunia dites otio Voluptatibus opulentos, tanto magis inbellos Αὐ- duos vincite et fugientibus consulito. ingens ad ea clamor et circumfudit eques frontemque pedites invasere; ne cunctatum apud latera. paulum moram attulere serrati restantibus lam-15 minis adversum pila et gladios; si miles correptis securibus et dolabris, ut si murum perrumperet, caedere tegmina et corpora quidam trudibus aut lares inertem molem prosternere iacentesque nullo ad resurgendum nisu quasi exanimes 20 linquebantur. Sacrovir primo Augustodunum, dein motu doditionis in villam propinquam cum fidissimis pergit illic sua manu, reliqui mutuis ictibus occidere incensa super illa cremavit. 47. um demum Τiberius ortum patratumque
bellum senatu scripsit; noquo dempsit aut addidit
152쪽
vero, sed fide ac virtute legatos se consiliis superfuisse simul causas, cur non ipse, non Drusus
5 prosecti, adiunxit magnitudinem imporii Oxtossons: neque decorum principibus, si una alterave civitas
turbet, omissam urbem, unde in Omnia regimΘn. nunc quia non metu ducatur, iturum, ut prae8entia spectaret componoretque decrevere patres 10 Vota pro reditu eius supplicationesquo et alia. solus Dolabolla Comelius, dum anteiro ceteros parat, absurdam in adulationem progressus censuit ut ovans e Campania urbem introiret igitur suculae Caesaris litterae, quibus se non tam Va- 15 cuum gloria praedicabat, ut post ferocissimas gentes perdomitas, tot receptos in iuventa aut spretos triumphos iam senior peregrinationis suburbanas inane praemium peteret.
48. Sub idom tompus ut mors Sulpicii Quirini publicis xsequiis frequentaretur petivit nihil ad votorem si patriciam Sulpiciorum amiliam Quirinius portinuit ortus apud municipium Lanuvium: sso impiger militiae et acribus ministeriis consulatum sub divo Augusto, mox expugnatis per Ciliolam Homonadensium castollis insignia triumphi adoptus datusque rector Gaio Caesari Armeniam optinenti iberium quoque Rhodi agontem 10 coluerat quod tunc patesscit laudatis in se Lficiis ot incusato M. Lollio, quem auctoro Gaio Cassari pravitatis et discordiarum arguebat sed coloris haud laeta memoria Quirini erat ob sordidam si praepotentem Senectam.
153쪽
AB EXCESSU DIVI AUGUSTII 47-50. 141
49. in anni Clutorium riscum equitem Romanum post celebre carmen, quo Gormanici suprema defleverat, pecunia donatum a Caesare corripuit dolator obiectans aegro Druso composuisse quod, si extinctus foret, maiore praemio 5
vulgaretur id Clutorius in domo . utronii, socru eius Vitellia coram multisquo inlustribus feminis, per vaniloquentiam iecerat ut delator Oxtitit, oliquis ad dicendum testimonium exterritis sola Vitollia nihil se audivisse adseveravit. 10sed arguontibus ad pomiciem plus fido fuit sontentiaque Hatorii Agrippae consulis designati indictum reo ultimum supplicium. 50. Contra '. Lepidus in hunc modum ex-0r8US St: Si patres conscripti, unum id spectamus, quam nefaria Voce Clutoriusiriscus montem suam et aures hominum polluerit, neque carcer neque laqueus, ne serviles quidem cruciatus in50um suffecerint sin flagitia et facinora sine modo, suppliciis ac remediis principis moderatio maiorumque et Vestra exempla temperant et vana a scolostis, dicta a maleficii differunt, est locus Sententiae, per quam neque huic delictum impuno 10 sit et nos clementiae simul ac severitatis non paeniteat saepe audivi principem conquerentem, Siquis sumpta morte misericordiam praevenisset.
vita Clutorii in integro, qui neque servatus in periculum rei publicae nequo interfectus in exem-15plum ibit studia illi, ut lona vaecordiae, ita
inania et fluxa nec quicquam grme a serium
154쪽
ex eo metuas, qui suorum ipse flagitiorum proditor non virorum animis sed muliercularum ad-20repit cedat tamen urbe et bonis amissis aqua
et igni arceatur quod perinde censeo ac si lege maiestatis oneretur 51. Solus Lepido Rubollius Blandus e consularibus adsensit ceteri sententiam Agrippae secuti ductusque in carcerom riscus ac statimoxanimatus id iborius solitis sibi ambagibus
5 apud senatum incusavit, cum extolleret pietatem quamvis modicas principis iniurias acriter ulciscentium, deprecaretur tam praecipitis verborum poenas laudaret Lepidum neque Agrippam argueret igitur factum sonatus consultum, ne de- 10 creta patrem tertium ante diem ad aerarium desereontur idquo vitae spatium damnatis prorogaretur sed non senatui libertas ad pasnitendum orat noquo Τiberius interiectu temporis mitigabatur. 52. C. Sulpicius D. Hatorius consule sequuntur inturbidus externis rebus annus, domi suspecta severitate adversum luxum, qui inmensum proruperat ad cuncta quis pecunia prodigitur. sed 5 alia sumptuum, quamvis graviora, dissimulatis plerumque pretiis occultabantur; Vontris et ganeae paratus adsiduis sermonibus vulgati lacerant curam, ne princeps antiquas parsimoniae durius adverteret nam incipiunt C. Bibulo aediles dis- 10 seruerant spem sumptuariam legem vetitaqueutonsilium pretia augeri in dios nec mediocribus remedis uti posse. et consulti patres intogrum
155쪽
AB EXCESSU DIVI AUGUSTI III 50-63. 143
id negotium ad principem distulerant sed i-berius pensitato an coerceri tam profusae cupidines possent, num Ορrcitio plus damni in rem15 publicam serro quam indecorum adtrectare quod non obtineret vel rotentum ignominiam si in-samiam virorum inlustrium posceret, postremo litteras ad senatum composuit, quarum sententia in
hunc modum: 2053. Cotoris forsitan in rebus, patres conscripti, magis expediat me coram interrogari stdicor quid e ro publica censeam in hac relatione subtrahi oculos melius, io denotantibus Vobis ora ac metum singulorum, qui pudendis
luxus arguerentur, ipse etiam Viderem ac velut deprendorem quod si mecum ante Viri strenui, aeditos, consilium habuissent, nescio an suasurus
suorim omittore potius rasvalida st adulta vitia quam hoc adsequi, ut palam fieret quibus flagitiis 16 impares essemus. sed illi quidsm mei functi, ut magistratus munia implere velim mihi autem neque honestum silere neque proloqui expeditum, quia non aedilis aut praetoris aut consulis partis sustineo. maius aliquid et excelsius a principe is postulatur: et cum recte factorum sibi quisque gratiam trahant, unius invidia ab omnibus peccatur quid enim primum prohibere et priscum ad morem recidere adgrodiar villarumno infinita spatia riamiliarum numerum et nationes 820 argenti et auri pondus aeris tabularumque miracula promiscam viris si seminis vestes atque
156쪽
illa seminarum propria, quis lapidum cama pecuniae nostras ad extomas aut hostilis gentes a transferuntur Θ54. Noc ignoro in conviviis et circulis incusari ista si modum posci: et siquis legem sanciat, poenas indicat, idom illi civitatem verti, splendidissimo cuique AExitium parari, neminemo criminis expertem clamitabunt atqui ne corporis quidem morbos veteres et diu auctos nisi per din' et aspera coerceas corruptus simul si corruptor, aeger et flagrans animus haud lovioribus remediis restinguendus quam libidinibus ardoscit. 10 tot a maioribus repertas leges, tot quas divus Augustus tulit, illae oblivions, hae, quod flagitiosius, contemptu abolitae securiorem luxum secere. nam si velis quod nondum vetitum, timeasne votere: at si prohibita impune transcenderis, 15nΘρο metus ultra neque pudor cur ergo olim parsimonia pollebat quia sibi quisque modorabatur, quia unius urbis cives eramus ne inritamenta quidem eadem intra Italiam dominantibus. externis victoriis aliena, civilibus otiam nostra 20 consumere didicimus quantulum istud de quo aediles admonent quam, si cetera respicias, in iovi abondum at orculo nemo reseri, quod
Italia extomae opis indiget, quod vita populi
Romani per incerta maris ot tempostatum cotidie 25 Volvitur ac nisi provinciarum copias si dominis et servitiis et agris subvenerint, nostra nos scilicet nemora nostraeque villae tuebuntur. hanc,
157쪽
AB EXCESSU DIVI AUGUSTI III 53-65. 145
patres conscripti, curam sustinet princeps haso omissa funditus rom publicam trahet reliquis intra animum medendum nos pudor, paupΘres necossitas, divites satias in melius mutet aut siquis ex magistratibus tantam Industriam ac severitatem pollicetur, ut ire obviam queat, hunc ego et laudo et exonerari laborum parto sateor: si accusaro Vitia Volunt, dein, cum gloriam reissadopti, simultates saciunt ac mihi relinquunt, orsia dite, patres conscripti m quoque non offensionum avidum quas cum gravos et plerumque iniquas pro re publica suscipiam, inanes et inritas nequo
mihi aut vobis usui latura iuro deprecor obb. Auditis Cassaris litteris omissa aedilibus talis cura luxusque mensae a no Actiaci silia ea arma, quis eryius Galba rerum potitus,
Per annos centum profusis sumptibus exerciti paulatim exolevore causas ius mutationi quae-5rore libet ditos olim familias nobilium aut claritudin insigno studio magnifieentias prolabebantur. nam etiam tum plebem socios regna
color et coli licitum ut quisque opibus domo paratu speciosus, populi Romani nomon et 10olloniola inlustrior habebatur postquam caedibus saevitum si magnitudo famae exitio erat, ad sapientiora convertfre simul novi homines municipiis ot coloniis atque etiam provinciis in senatum crebro adsumpti domesticam parsimoniamus intulerunt et, quamquam fortuna vel industria plerique pocuniosam ad sensesam pervenirent,
158쪽
mansit tamen prior animus sed praecipuus adstricti moris auctor Vespasianus fuit, antiquo ipse 20 cultu victuquo obsequium inde in principem et aemulandi amor validior quam poena ex legibus et metus nisi orto rebus cunctis inest quidam velut orbis, ut quem ad modum temporum vices ita mortam Vertantur; nec omnia apud prioresis missiora, sed nostra quoque astas multa laudis et artium imitanda postoris tulit verum haec nobis in animo ros certamina ex honest maneant. 56. Uberius fama moderationis parta, quod ingruentis accusatores reprΘsserat, mittit litteras,
quis potestatem tribuniciam Druso petebat id summi fiastigii vocabulum Augustus repperit, nes rogis aut dictatoris nomen adsumeret ac tamen
appellatione aliqua praeminoret. arcum deinde Agrippam socium, quo defuncto iborium I
ronem delegit, ne successor in incorto foret sic cohiberi pravas aliorum spes rebatur; simul O- 10 dostias Isoronis et suas magnitudini fidebat quo tuno exemplo iberius Drusum summae risi admovit, cum inoolumi Germanico integrum inter duos iudicium tonuisset sed principio littorarum Vonoratus deos, ut consilia sua rei publicae pro- 16 sperarent, modica de moribus adulescentis neque in salsum uota rettulit esse illi coniugem et tres liberos eamque aetatem, qua ipse quondam a divo Augusto ad aposasndum hoc munus O-catus ait meque nunc proper sed per Oct annosae capi experimento, compressis seditionibus, com-
159쪽
AB EXCESSU DIVI AUGUSTI HI 55-58. 147
positis ollis, triumphalom et bis consulem noti
laboris participem sumi. 57. raeceperant animis orationem patres, quo quaesitior adulatio nec tamen repertum nisi ut Nies principum, aras deum, templa et arcus aliaque solita censorent M. Silanus ex contumelia consulatus honorem principibus potivit dixit sque pro sententia, ut publicis privatisve monimentis ad memoriam temporum non consulum nomina praescriberentur sed forum qui tribuniciam potestatem gererent a Q. Haterius cum eius diei senatus consulta a si liuoris figenda 10 in curia censuisset, deridiculo fuit sens λε- dissima adulationis tantum infamia usurus.
58. Inter quae provincia Africa Iunio Blaeso prorogata, Servius Maluginonais flamon Dialis ut Asiam sorte haberet postulavit Dustra vulgatum dictitans h licere Dialibus gredi Italia neque aliud ius suum quam artialium Quirinaliumque o
flaminum porro, si hi duxissent provincias, cur
Dialibus id votitum nuda de eo populi festa,
non in libris caerimoniarum reperiri saepe poni, ficos Dialia sacra secisse, si flamen Valetudine aut munere publico impediretur quinque si septua-10ginta annis post omelii Merulae caedem neminomsuffectum, noque tamen cessa isse religiones quod si per tot annos possit non creari nullo sacrorum damno, quanto facilius afuturum ad unius anni proconsulare imperium privatis olim simultatibus 1semotum, ut a pontificibus maximis ire in pro
160쪽
vincias prohiberentur: nunc deum munere ummum pontificum etiam summum hominum esse, non aemulationi, non odio aut privatis adlaetioni-20bus obnoXium.
59. Adversus quae cum augur Lentulus aliique varie dissererent, eo decursum os ut pontificis maximi sententiam Oppo irontur Tiberius dilata notione de iuro flaminis lasoretas ob tris buniciam Drusi potestatem casesmonias temporavit nominatim arguens insolentiam sententiae aureasquo litteras contra patrium morem recitatae et Drusi opistulae quamquam ad modestiam flexae pro superbissimis accipiuntur huc decidisso10 cuncta, ut ne iuvenis quidem tanto honore accepto adiro urbis deos, ingredoretur senatum, auspicia saltem gentilo apud solum inciporet bellantem scilios diverso terrarum distineri, litora et lacus Campaniae cum maxime peragrantem. sic imbui 1s rectorem generis humani, id primum patomis consiliis discere sano graVaretur aspicium civium senex imperator sessamque aetatem et actos labores praetenderet Druso quod nisi ex adrο-gantia impodimentumst 60. Sod iborius vim principatus sibi firmans
imaginem antiquitatis sonatui praebebat postulata provinciarum ad disquisitionem patrum mittondo. crebroscebat onim Grascas por urbos dic0ntias atque impunitas asyla statuendi conplobantur templa pessimis serVitiorum sodom subsidio obaerati adversum creditores suspectique capitalium