Laurentii Vallae ... Elegantiarum Latinae linguae libri sex. Eiusdem De reciprocatione sui, & suus, libellus. Annotationes autem doctorum hominum, quae praeter rem antea resecatae fuerant, iterum suum in locum ... restituimus

발행: 1559년

분량: 682페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

241쪽

, 14 L AVR. VAL LAElarem.Est enim commeatus in singulari tantum, pro facultate ad tempus a militia,ab alioue ministerio recedendi quam praebet militi Imperator praepositusve inaferiori eundis quo uelit ad praescriptum die reuerseuro.Licet Liu.tib. X XII I. aiat Magna pars siue condmeatibas dilabebatur. In utroque autem numero pro ciabarijs ad alimoniam Reipub.aut exercitus, aut alicuius multitudinis. Interdum etiam priuatim. cice. pro lege Manil. Iam commeatu er priuato, er psiblico probi tabamur.

De usu Pluralis pro singulari, ct de reditu Parenthesis. - , CAP. NI.

EX hi ,qμα dixi, costigi potest, non verum esse,

quod aliqui uolunt, quoties auctor in numero plarali loquitur, declarari dignitatem quandam, cui ste dicam) magisterium. Quid enim euufe est, carhaec nomina pruraliter, non singulariter efferantur quid Athenae potius, quam Athenas quid Roma potissquam Romae s Sed ne in re apertu ssicum pluribus, Bis opinioni repugnat clim ipse rethorica ars , quae iubit nos uti modo plurali, pro fingulari nmero, modo gulari, pro plurali:tum plurima exempla, adeo u ποοatque eodem loco de se orator in utroque numero loq* tur. Vergilius. εo' Meliboeeaeus nobis nec ocia fecit. Nunque erit ille inibi semper deus, illius aram

242쪽

ELEGANT. L IB. II r. a a sola 2 ος, τον υ μ κ*Wἱαμοι x o τηιν εχ σαν. Et in prositu Quint. in Aegro redempto: Utinam hoc sugum mibi fero fata praestarent,ut residuum laboro. Decla. s. tu anime in tuo poneremus amplexu. Et cic.in Philip.

quod exemplum in alium etiam usum uolo afferre proli Philip xius: ait igitur,itaque ego ille, qui femper autor pacis fui, cuis pax, praesertim ciuilis, quanquam omnibus honis , mihi tamen in primis fuit optabilis. Omne enim

curriculum indust te nostrae in foro,in curi in amicorirum periculis propugandis elaboratum est. Hine bonos res amplissimos, hinc mediocres opes, binc dignitatem,

si quam habemus, eonfecutissimus. Ego itaque pacis cutita dica alumnus,qui quantuscunque sum nihil enim mihi arrogo sine pace ciuili certe no fuissem. Periculose dico:quemadmodum accepturi P. . sitis, horreo. Sed pro mea perpetua cupiditate uestrae dignitatis retinendae,m a genti,Paeso,oros P .c.ut primo , si erit uel

acerbum dictu,uel incredibile a Marco cicerone esse dictum, accipiatis fine offensione,quod dixeroineue id Priuriquim quale sit explicave ro, repudietis. Ego ille dicam se uso pacis femper laudator, semper auctor,

pacem cum M. Antonio esse nolo. Haec in eum quoque finem retuli,ut sciaerem oratores, cum incoeptae oraritioni aliquid longius inseruerunt, redire iterum ad id quod incoeperant. Aliquando etiam frequentius memorariae iudicum reficiendae gratia, uel eodem verbo repentito, ut in proximo exemplo, uel quod idem ei ieiat. Ph in 'r' Vt apud eundem, σ in eodem opere: Collegam tuum

aiunt in hac sua fortuna, quae bona ipsi uidetur, mihi is grauisis quippiam ricam auorum, ex auunculi sui

P conflua

243쪽

116 LAVR. VALLAE confulatum si imitaretur, fortunatior uideretur: iram iracundum audio factum. Aiunt, er audio idem 4biciunt.

De questubus, ct Quaestibus. C A P. XII.

QVςstiu in plurali pro queres a Queror, unde

fit conqueror, cuius datiuus cr ablatiuus Questubus, ut portubus. Quaestus in utroque mismero, cuius in plurali dativus π ablativus est auristibus a Quaero, unde fit conquiro, deriuatur perbiis eveni afupino Quaesitu signi cas lucrum nummaria.

Nam Lucrum vocamus etiam non nummarium, uelut

amicitiae,gloriae,scientiae,&eterorums huiusmodi. Queastum quoque nonnunquam recipi pro actione ipsa,atque Ose. i. artificio lucrandae pecuniae:ut apud ciceronem, Iam is artifici Aer quaestibus,qui liberalis habendi, qui fordi. In proem. di sint.Et Quintilianum: Nam ut primum lingua esii. . Insti. coepit in quaestu,institutums eloquentiae bonis male ui. Quaestu dixit, qausi acquisitione.

stius cum aliis quibusdam ostendit pluralem tantis habere,quum dixit in Iugurthino: Deinde ubi Mis, atq; alterae scalae cominutae sunt,qui superstiterant aflimsunt.Non dixit, una atq; altera. Pondo autem cauc Py. singulari numero,teste Foca.Dicimus autem Duo potudo, Tria pondornon,Bina pondo,Τerna pondo. Q Dii in primo:Quid quod quaedam quae singula procul ii bis uitiosa sunt, iuncta sine reprehensione dicunt πη Nam DI π Τre,Cr pondo, diuersorum generum tbarbari ι; at Dua pondo,σ Tre pondo usque ad η' - erua

244쪽

ELEGANT. LIB. III. 22

strametatem ab omnibus dictum est,er recte diei raciseia confirmat.Forsitan huius rei causa est,quod sicut superius de liberis riximus,sta bis siquis ita loquatur,Relinquo liberis meis duo pondo auritasterum signatu altera rude: intelligitur Ioram. Idem est enim Du tres, quatuor libris, quod Duritri quatuor pondo , ut quia i tam uolunt,quod multi auctores non probant,ut Liuius

3 lib.X XII. Argenti pondo bina,er sex libras in milia 3 tem praestaret. cum legendum sitselibras. Quidam etiam fingularem bule nomini dant , er huius ipsius auctoasi rac si eritio uerax est o nonnulla exempla sunt.Qu 3 is est etiam columellae: Scillae aridae pondo Ioram, Crsi quadrantem a Ves oportere.Sed nunc pro pondere vide; tur accipi.Ηviusmodi conditionis est ludus,er Ludistat haec in alterum librum reseruamus. Nunc utiquid etiam

de numeris addamus.

- De ordine numerorum. CAP. XIIII.

PLaio uno er octogesimo anno scribens mortuus c res

est. Isocrates quarto Cr octogesimo anno eum lis Seue brum qui Panatbenaicus inscribitur, scripsisse dia M. ritur : uisits quinqMennium postea: cuius mugister Leontinus Gorgias centum CT septem compleuit annos. Me cic.cuius ex uerbis datur intelligi,ante cetum praeponi numerum minorem, post centum uero postponi: quod Quintilianus quoque confirmat, quum ait: Artium Lib. J- aut scriptores antiquissimi corarier Tbsas Siculi, quos insecutin est uir eiusdem infulae Gorgias Leontis nu Empedoclis ut traditur discipulus. is beneficio longissime aetatis cnam centum Cr nouem uixis annos )cummius simulseruit. Et paulo post: Nam ex Isocratis P a praea

245쪽

xa a L A V R. VALLAE Bodς ς p- stantissimi discipuli fuerunt in omni studiorum genere

Eos iam seniore octauum enim Cr nonagesimum comis pleuit annum) pomeridianis sobolis Aristoteles praecia

pere artem oratoriam coepit, Hoe tamen uidetur fieri intercedente eopula.Nam ea sublata, ut quisque numea rus maximu3 est, ita primo loco ponitur, duntaxat crutra centum ut, Maior uiginti quinque annis,non autem

Maior quinque uiginti amis. Etiam in illis quae supra tractaui, numeralibus, Viceni singuli, Vicenibini, Viis ceniteret: aut Singuli cr uiceni, Bini Cr uiceni, Ternier uiceni. Supra centum naturalem ordinem sequimur , ut superiora exempla docent: centum ex septem comis

pleuit annos,centum Cr nouem uixit annos. Plin. lib. Cap. y. V II. naturalis bistoriae centum er uiginti natos ananos Parmae tres edidere. Brixelli unum CXXV. Parmae duos C X X X. Placentiae unum c X X XI. Fuuentis unam mulierem c X X XII. Bononiae L. Terenatium Marcisilium,Arimini uero M. Apomum, C L. Τertulam, C X X X VII. citra Placentiam in cotilibus oppidum est Velleiacium, in quo c X. natos ananos sex detulere, quatuor centenos uicenos. unum c L. Marcus Mutius Marci filivi,Gallerim Felix:ac ne pluribus moremur in re confessu ) in regione Italiae octauueentenum annorum censi sunt bomines LIIII. cente. num denum homines L VII. centenum uicenum quinghomines duo, centenum tricenum homines quatuor, centenum tricenum quinum, auis tenum totidei centenuCap. s i. quadragenum homines tres. Idem tamen Plinius paulo

post ait: Ut tamen in septimum cr quinquagesimum aruque centesimum uitae duraret annum. Ex quo appara

, si

246쪽

ELE GANT. L I B. III. i sine copula maximum quenque numerum praecedereta quum copula nonnibit uariet,praesertim retrorsium eun ι do. Adhuc quae diximως, ex recitavimus exempla, inai tra numerum millenarium sunt,sed in se quoque nidor ximum Penque numerum semper praeponemusru a nuηi tuli aluatoris anni fiunt milie quadringenti er X X Xa VII Diei nuste cr quadringenti ac trigintdocto. Illudi tamen notandum est,in millibus eundem esse naturam, atque in numeralιbus citra centum: ut, Milites nostri, funt sex er uiginti milllia: non autem, Viginti er sex a milita uel, Milites nostri sunt uiginti sex millia: me, i Militum nobis sunt uiginti millia: siue Milites nostri, sunt uicies mi esue,N obis singulis sunt decies mille mi, lites,stue , Nobis singulis junt dena mistia militum: sui ne, Nobis yngulis sunt decem millia militum. Omnia auatem quae locuti uirilis, ultra vicesimum numerum lateia Ili uolo. N am Decem Cr septem, Deccm Nocto, DecE

nouem normam illam,quum dixi non tenent. His in

feriora ne ipsa quidem sciviant suam legem. Illa enimi coniunctionem babent interpositum, haec non habent: ueruntamen nec babere possunt, quum sint composita, nec plura , sed singula nomina: Undecim, Duodecim, Tredecim, Quatuordecim, Quindecim, Sexiccini: sicuti illa quoque composita atque mica sunt nomina, Vndeauiginti, Duodeviginti, Undetriginta, Duodetriginta, Undecentum, Duodecentum: hoc est,uno, aut duobus demptis de uiginti, de triginta,de centum. Ut ab inca natione fatuatoris bunt anni mille quadringenti duodequadraginta . Et per denominatiuu:ut, ab incarnatione

agitur annus mi simus gradringentesimus duodequais P s dragea

247쪽

a so L A V R. VALLAEdragesimus. Illi. XXXV. natural bistor. Duodeuia cap.r. resima Obmpiade interjt candaules.Licet pleras exe

num, pro duodequadragenorum. T.Liu. lib. I. Duodequadragesimo ferme anno , ex quo regnare coeperat Tarquinius.

De Domus. CAP. XV.

Domin genitivos duos babe unum fecundae,astearum quartae declinationis, Domi,π Domus. Sed prior significat locum, ubi quis manet posterior corpus ipsium, atque aedisicium,quod ex parietibus conis stulier tecto: uti Domi maneo: non,domus: Cr Partem domus demolitussum, Superiora domus incenti: non. domi. Nam illud, Domus meae imperium teneo, non pro Ioco accipitur,sed pro familia,quae continetur aedificio, figurate continens pro contento. Quod etiam dicere hiscet Domi meae:quasi, in domo mea. Quod autem idem' sit Domi aer Iu domo,notum est. Unum tamen afferari exemplum. Quintilianus lib. V. in domo furtum facturi ab eo, qui domi fuit. Datiuus tantum quartae est: Ac Ostiuus indifferens: Ablatiuussecundae. In accusativo er ablativo, uel cum praepositione, uel sine praepost/tione loquimur: ut, Reuertor domum, uel ad domum. Exeo domo,vel e domo: er Sum in domo,uel domi hoc grammaticae est, illud uero Latinitatis, Cr elegantiae. Hunc genitivum fecundae non coniungimus nisi cum trisbus,me quinque pronominibus. Meae, Tuis, Suae, Noastrae, estra ex uno nomine Nienae: ut, Ego uiuo domi

. meae

pluria babeant Duodeviginti obmpiade. idem proxDmo lib.Atque adeo duodequadragenum pedum Lucutilii marmoris in atrio Scauri collocati. Duodequadrage.

248쪽

ELEGANT. LIB. III. meae:Non uiuo domi tuae:Erut domi suae, Nostrae,non uestre domi bilitare uolo. cic. in libris ad Herennium rQui cum ista aetate,s forma aliene domi,nolo dicere. Quidam uolunt illud Domi adverbisscere. Sed quomodo colangeretur cum adiectio , siquando quinq; haec pronomina adiectiva supprimantur tamen subintelliguntur

ut Domi ero, i.meae.Domi erimus, i.nostrae Domi eris, erItis ue:i tu aut uestrae:Domi erit,aut erunt,isuae: meut in astero sensu, in pleri que nominibus: ut, Parte, domus Iocuuian ultera parte ine bubitori. partem doamus meae.Et,riter mihi lusit mater te uocat rater nos, expectat:boc est,pater meus,vel noster: mater tua, ueli nostra,frater noster. Quod autem blagenitivus secundaei regat asterum genitium,sive pronomen, fixe nome, ceri tum est:u Ego eram domi illius,domi huius . domi caerii furis,domi Pompei .Domi alitem publicae, domi priuatae, domi honestae,domi infum s , domi paternae, domi mari tertiae habito, Dilia, non licere dicere, iam traddidimus.

De compositis a Quis,uel Qui. CAP. XVI.

ut Quisquis es,buc venim et, Quicunque es,bucuerim Quicquid,σQuodcunque non accipiuntur pro eodem,pure alterum sit substantivum a Quicae quid festi um,quicquid molle, quicquid tenerum , qui quid iucunditatis,quicquid gaudij, quicquid pecuniarum alterum adiectivum:ut, Quodcunque telum, qAodcunque scutum, quodcunque iaculum. Cuius diiberentis causa est,quod uoces bae in masculino conuenientes, in neutro postea discordunt. Erat enim Q adcunque,s uoxsigni

249쪽

13a LlVR. VALLAEficato similior, si referiretur eo modo quo dicimus Quidque, Quicquid Quods enim, siue Unumquodscomponitur a quod: sed ut non reperitur Quid cunque, ita nec Quodquod. Istud nanque componitur ex alii, φω quod:boc autem ex Quis cir 'quid. careis genere. Deminino, quinetiam masculino in accusativo casu, tanatums babet nominatiuum Quisquis Quicquid, accusetia in Quicquit ablativum Quoquo,tum in masculino ,tsi in neutromonnunquam etiam in foeminino Qxaqua: ueCap r- apud Suet.de uita ΤitDGalba mox tenente Remp. misisfus ad gratulandum,quaqua ire conuertit bomines quas adoptionis gratia accersieretur. In accusativo quoque interdum in alio genere quam neutro , sed uix apud oratores. Plaut. in capi uo: Nam meus ballista pugnus est, cubitus catapulta,bumerus aries, cum genu ad quenquam iecero, ad terram dabo: dentilegos omaenes mortalis faciam, quenquem offendero . Quenquem,

idest, quencutique. Sergius autem Donatum commenae

tunsast: Utraque parte declinatur boc pronomen Quisquis,catusturus, cuicui, quenquem, quisquis, a quoquo, quiqui,quorumquorum, quibusquibus,quo buos, quiqui, a quibusquibus. N oli putare hoc castu declinationis esse, ut apud cice.remansit cuicui: Haec Sergius. Igitur quum

sit compositum Quidquid ex quid, Quocunque ex quod, debuit illud esse substantivum, ut Quid er aliquid:boeadiectivum,ut Quod er aliquod.Dicimus enim, Quidfeci non autem,quod feci Aliquid feci: non autem liquod feci. Item. Quod malum fecis non autem,qus mulum θαcissed, Quid mali Etscio quid faciam, non autem,sicio

quod faciam: Video quid facis aepius quam, Video quod

250쪽

ELEGANT. LI Τί ML Dinam ct caetera ab his con Uta Quiddam, Quodarim. Num Quidam adhaeret adiectivo, Quoddam substanti rut, mirabile quiddam, obscoenum quidam,quid dum maiuC. Cr, Quoddam templum, quoddam nemus, quoddam antrum,oppidum quoddam' in quo nulli fere erran bis autem mIlli, pro Quidque ponentes Quorique ut, Optimum quidque, honestis imum quidque saluisberrimum quidque ubi non liceret poni Quodque. Ex his liquet exemplis, Optimum quodque praedium, Idoansissimum quodque con silium, Ex tumentis quae cepi, decimum quodque sit tuum. Nam substantivi natura esteoniungi cum adiectiuo,adiectivi uero cum hubstantiuo, quasi connubio quodum. Ideo ubicunque est substantiau, desiderat adiectivum quasi coniugem,impatiens alter

substantivi. Rursus adtectivum sine substantiao, tanta quam sine uiro esse non potest,cum' altero adiectiuo niabileonsertii habens, Eoa: factum est, ut hi quos dixi, errarent,quod quandoque uidetur sine substantivo esse Quodque:u Reliquit mihi pater multa praedia,quorum optimum quodque sublatum mihi est vel , Ex meis mulin praedijs optimum quodque mihi sublatum est. Sed omnibus liquet subintelligisubstantivum,sic, optimu quod qM praedium. Quodque autem idem esse quod Unui quoique ante significavi. Quint.Nec causis cur quodseorum accidat, prosequi proposito operi necessarium est. Hoc quoque addamus, Quid solere Uurpari pro in quo ut apud eundem: Quid tibi tantum mali fecisquid offendi cir alibi: Siquid offendi clari in Laelio: Quid enim indigens A ricatim meis Eodem modo Nibιhut, nihil te ofendi.De liberentia autem inter Quidam CrP s aliqua

SEARCH

MENU NAVIGATION