De colica scortorum disquisitio

51쪽

Jam antea commemoratum est, plus quam dimidium casuum partem 49 e 2 in n0so comi initium secisse. Quaestio inde sua sp0nte ritur, quaenam vis disp0nens nosocomi sit tribuenda 8 casibus 9 illis orti sunt uia septimanu post introitum aegrae.

post hoc temporis spatium. Brevissimum tempus initii 0rbi post introitum aegrae fuit Si jam praetere constat, maximam partem harum s0- minarum, b syphilidem vulgo primarium hic decumbentium, prim mense anulum exire, quis fortasse ex his omnibus c0ncluserit, de cubitum in n0s0comio, imprimis nonnihil pr0tractum, disp0siti0nem quandam ad hunc morbum praebere, itaque morbum, aliqua certe ex parte n0S0c0miulem haberi p0sse. 0 autem inde non ita li quere mihi videtur, nam complures rationes etiam hic considerandae sunt, veluti n0nne causae occasionale quaedam frequentius in nos0 comi quam Xira illud occurrant deinde quaenam sit si equonti morbi relativa cortoriam, quae in noso comi decumbunt, et eorum, quae extra illud VerSantur, ut 0mparati ita fieri possit. 0u0 ad prius

ut inel injectiones vaginales imprimis respiciendae sunt. Ηρ ub regi 0lis 25, tuque a dimidi parte, bis Tecli 0nes

49. L iugissimum . . Omnium medium di S.

157 d. 36, d.

52쪽

genitaliuna, quo temp0re 0rbus apparuit, ter qu0tidie appliculae sunt, quum in urbe, quamquam munditiae causa praescriptae sunt, rarissime instituantur, id quod mihi certo et plane c0nstat. Deinde requentia m0rbi relativa extruh0c 0s0c0mium omnin0 0n erui potest, partim enim domi ortus aut sua sponto aut remediis d0mesticis adhibitis evanescit, partim a medico aliquo adduci domi interdum sanatur, partim in n080c0mio Fredericiano curatur, itaque omnes c0na parati diligentior cum nostris aegr0lis institutu inanis foret. Neque tamen mittam quaedam, quaerem qu0damm0di illustrant, quaeque mihi praesi sunt, it afferre. Velut e scortis 1 quae morbo 0rrepta in hocn080 comi decubuerunt 2 affirmarunt, se etiam domi simili morbo, saepissime leviori quidem, vulgo pluries fuisse affecta, si se in n0so comi Fredericiano Ob eum suisse receptu. Sed ut variae rati0nes huc pertinentes pauli melius cognoscantur, tabulam hanc addere con-Veniet:

53쪽

a ecta

etuo

mete

dit et

et tacita

54쪽

0ua ex tubula sol nihil certii in struere libet, sed p0tius uini haec, quae allata sunt, inter se cona parula adh0 statuendum c0ns erre videntur. 0so conatum nihil insigne ad hunc ut 0rbum pr0V0cundum conlinere. Etsi multus et varias p0lentius disp0nentes jam persecutus sum Vimque earum ad nostrum morbum nocivam eruere studui, hucusque tamen nulla sutis explicata appu- ruit quo magis eliam causae occasionales, ut 0 infra illustrabitur, in phirimis casibus tenebris frugae sunt, eo gravioris m0 menti una, quae restat, jure aestimanda est. Nimirum totum itin genus Sc0rl0rum consideranii conjunctio certe raru 0nditionum singularium facile perspicii sit. Vitae innino tiosae dedita, regiones urbis in axime inclusas, quum inseri 0res e0rum ordines saepissime colica

corripiuntur, vulg0 inc0lunt ibique habitationibus angustis, saepe humidis ueri n0n perviis, interdum tenebricosis utuntur. Vestitu communi indutu alimenta solida et calida, nutrientia raro capiunt, sed polibus incitantibus, imprimis casse, spiritu si umenti calduque cili ea pluries quo tidie fruuntur, quae alimentuli vili 0s gastrici Sinum quemdam, praecipue matutinum, pyr0sin cardialgium et si limeXhibentem, n0n rur affert, qui Drtasse vim aliquam ad symplomata gastrica vel biliosa, nostro morbo propria, interdum habere p0test. Ita in 1 aegr0lis quodamm0d0 habitualis adsuit, quum 4 e caruerint. Sed praeter h0c momentum incitans alia qu0que accedunt, velut vigiliae interdum salis pr0 tractae et tumultuosae animique pathemata Varia, alternantia, vehementia, quae imprimis in Vita

otiosa rganismuin comm0vent, has seminas saepe siligunt. Inde salis verisimile videtur, lotum Sstema nerV0sum c0ndili inem quamdam ad actiones abnormes exhibendas disp0nentem c0ntrii here p0sso. Sed praeterea aliud m0-

55쪽

mentum idque gravissimum organismum sortius agitat, sti multis nimirum et mentulis et materialis, qui coitu praeternaliarum requente assidue adm0vetur. Vilum, tu libidini bus seXualibus effusam perturbati0nes imprimis systematis nervos asserre, salis constat, ipSaque phaen0mena m0r-b0s in s0 cum stimuli primunt c0nserri utque inde in alius partes Serpere, ut in h0c 0rbi sit, legibus pulli il0gicis omnino c0ngruit. Quatenus m0rbus, de quo hic disputatur, ad vitam sc0rl0rum pertineat, numeris certis, ut nuper c0mmemoravi, pr0bare quidem non possum, Sed lamen quae Sequuntur, aliquam certe lucem asserunt. Si exquiritur, quamdiu aegr0tae inter scoria publica suerint inscriptae. qu tempore in noso comi colica Or- reptae decubuerunt, apparet, casibus 1 0mputulis,

nonnullis annis praeterlapsis, hoc vitae genus relinquere, certe qu0dammodo probabile fit, hunc vitam praecipue nonnihil continuatam disp0sili inem ad hunc morbum asserre. Omnes 92 casus, in hac dissertati in speciali, in scortis 0ccurrerunt, Soliniam0d exceptis, qu0rum 1 in ancilla, 0b syphilidem decumbente S in puellis ambulatricibus,

quas Vocamus, quarum vita a scortorum interdum n0n multum abhorret, observati sunt. Denique addere p0SSum, tres jam nuptas, antea sc0rta, mecum communicaSSe, Sec0licae antea saepius obnoxias, p0stquam in matrim0nium e0Ἱ0calae essent, eam omnin0 0n animadvertisse. Causo occasionales

V in plerisque morbis, ita hic quoque cogniti n0

56쪽

stra inniti imperfectam mox se praebebit, quum disquisiti accuratior instituetur, quaenam in causae accedentes, quae initium singul0rum casuum in scortis commovent.

Ita refrigerio quidem m0rbus adscribi p0lesl, qu0 de verisimilius sit, ii magis constat, has seminas, jam in cubiculis culi dis versantes, jam in viis publicis omnisere tempestate ambulantes, vicissitudinibus aeris praeter ceteras esse Xp0situs. Sed quemadm0dum 3-0d aegr0la eam causam manifestum indicarunt, ii eam praeterea libenter statim relinqu0, quum in plurimis morbis omnino communis ab omnibus sere segr0tis facile asseratur id00que vulgo sere nullius ut momenti. In animi pathematibus vel erroribus dioetelicis causam morbi certe perraro esse quaerendum, ex e jam apparet, qu0d 0lummod0 2 aegrotae pri0rem originem in

dicare p0tuerunt, altera vero nunquam c0mmemorala Si

neque uinin pr0babilis fit in ullis aegrotis, quarum m0rbus in noso comi initium fecit. Quantum injectiones ruginales vel ulla remedia, ad menstrua supprimenda vel subducenda applicata, ad morbum pr0vocandum contulerint, certo definiri haud p0lesl, quum aegr0lae nimirum semper hoc dissimulent. 0 di bis res in consess suit, tales injecti0nes rigidas ad menstrua sedanda esse adhibitus m0rbumque provocasse celerum put0 me affirmare posse, talia remedia snpprimentia n0nfrequenter in usum sumi in n0s0c0mi 0, ut par est, Sub menstruatione nunquam adhibentur. Sud quaestio restat, num causa morbi etiam extra hanc periodum in injectionibus his inesse possit Iliae res non dubi videtur, sed minime consilit quomodo morbus

57쪽

iis prov0cetur. Satis c0gnitum est, Nelsium 39, Vida de Cassis ), oui manu '), Velpenu mult0sque ali 0s injecti0nes intraulerinas Vari consilio instituisse, et phaen0mena, jam perit0npelli dem l0culem vel me tritidem, jam colicam Simul an lia, semper autem sucile anula, m0 inde interdum esse secula. Diligentius examinare, utrum phaenomen illa liquido per tubas ali 0pianas in avitutem peril inae injecto ibique tutum inflammatorium pr0V0 canti, an potius in pulsu plane nervos sint tribuenda, ad meum sinem n0naltinet, verum Vulpeau aut0re existim0, liquidum ad peri-t0naeum usque ita permeare n0n posse. Sed quamvis etiam h0 dubium relinquatur, lumen res satis perspicuae certa videtur, si injecti0ue vaginales nostrae Spectantur. Hae enim ope siph inum apicibus glob0sis, quae aperturas parvus habent, praedit 0rum semper instituuntur, unde sequitur, ut is, qua uidum ejicitur, vel medi0cris vel p0lius exigua n0n esse non possit Si praeterea consideratur, cavitutem c0lli 0rp0risque uteri muco tenaci ill0gelalin0s vulg0 esse oppletum, tum sane manifeste apparet, radium fluidi tam tenuem per longum hanc viam ut

que varius ob causas arduam penetrare n0n OSSe. Pro

habiliter statuendum est, uidum lectum stimulum fieri ipsius c0lli uteri utque ita disp0sitione insolita praesente, sympl0 mala acuta illa prov0care, quae ceterum partim

R J Essui fur ut ira item ent methodi quo do uel ques mala dies de amatrico par es injections intra-vaginatos et intra- uterines Paris

58쪽

ipso injecti tuis m0ment vehementia, quasi fulmina talia, purtim levia, inde autem sensim adaucta pr0dire vidi. In 10 casibus m0rbus ex hac causa derivari potuit.

Iohanne Chariolte mali C. 22 ann0 nata, constitutionis sanae, per 3 ann0s et dimidium meretrix in scripta, ab ann 14 0 semper regulariter, quaque vice per octo dies, menstruata, antea bene aluir, neque hysterit neque rheumati sui unquam linoxia fuit, sed sena elauto annum dimidium in noso comi Fredericiano b in flammuli0nem abd0minalem, ut reseri, per l0ngius tempus docubuit. Die 13 i m. Oct0bris 1843 in nos0e0mium c0mmune intravit ob ulcus syphi liticum primarium nymphae sinistrae et granulati0nem ulcerosam risici uteri cum effluxu ex eo geIutinos flavescente, quae omnia lapide infernali et injecta qua saturnina tractam Suni. Quum die no m. Mi embris tempore meridian in jecti0nem vaginalem solitam instituisset, mox inde orti sunt dolores non ita leves regionis supra pubem, iliacam sinistram versus tendentes, fixi, continui et pressi0ne paullum adaucti sine expansi0ne abd0minis. Sed cum V0mituri ti0nu. Ad vesperum huc accesserunt horr0res, 'StUS, cephalalgia gravis, vertigin0Sa, sap0 depraValuS, an0rexia, silis, dol0resque praetere valde increVerunt, quare Hiruit med. viii 0c0 0l. et Catapl. m0ll. abit appl. 80mnus deinde parcus fuit, sed . 10m m. Norbr. d0l0res bene diminuti minus continui apparuerunt, pressio regi0nis issectae etiamnunc nonnihil doluit, percussio vix obscura, et abd0men ii in expansum perceptum est,

sed sap0 idem pravus, cephalalgia aeque gravis, n0reXia

59쪽

55 et sitis, lingua albida, humida alvus rite aperta, p. 112,

cutis et habitus n0rmalis. D. M vi m. orbi . D0lor regionis hyp0gastricae levior persistit, et pressionem melius seri abd0men. Somnus bonus, cephalauia hodie evanuit, sed ap0 amarus,v0miluritio silis l. lecta, humida alvus naturalis, p. 96. R S0l sul ammon.'ol bili. Cunt catapl. emoll. D. 12uio m. Non. D0l0r 0 die modo levis restat, pressi ubique sertur, s0mnus tranquillus, Sap0 nat. , an0rexi sere evanuit, i. 0d paullum tecta, alv aperta, p. 84. D. 13. m. Non. 0l0r Vanuit, et ceterum bene valet, excepta an0rexi levi et lingua albescente. Sepon me dic. D. 14. or Appetitus qu0que rediit, Sapor nor

D. 20 no Non. menses regulare adsunt. D. 30. Non. Abiit Sanata.

Iohannem. 24 annos nata, puella auibulatrix, rite menstruata, habitus teneri, constitutionis paullum scr0phu-l0sae d. 12 m. Novbr. 1840 0s0comium petiit l, 0ndyl0mala largissima genitalium externorum, ulcerationes di fusas c0lli et risicit uteri, elytri fidem intensam, anginamery themat0sum cum ulceratione superficiali 0nsillae ex irae, sit 3rescentiam deniquo frequentem quamosam et pustulosum totius c0rp0ris, manifeste syphi liticam, qui

ut 0rbus, ut ipsa credidit, jam per annum 1 adsuit. Remedia apla deinde adhibita sunt, tuque injecti0nes vaginales qui que institutae uum autem d. 26to m. Muit 184s

60쪽

injecli 0neni solitam applicare fluidi tepidi, ipso perali0nis m0meni aegra c0rrepta est dol0ribus gravissimis regionis supra pubem, i 0n iliacae ullius, spasmodicis, pressi 0 ne minima aggraValis, cum statu sere lipo thymic0, sueto pallida, c0llapsa, rigide sudanto, 0 miluriti0ne c0n linua pulsuque parV0, ViX requente conjunctis.

p0st huc n0nnihil turbatus est. D. 27mo m. Maii. Quamquam dolor m0d levi 0rrestabat, qui m0d pressione ibil0minis non expansi paul lum augeretur, tamen sap0r 0nnihil pravus cum vomi turili0ne, silis aliquanta et lingua albescens accessit, alv. et p. naturalia erant. D. 28no m. Maii. 0l0 evanuit, sap0 naturalis, modo lingua albescens, Silis vix adest, alvus clysmale aperia. Sep0n catapl. D. 29no n. Maii. Bene valel. Duae hae observationes exempla salis id0nea sunt m0rbi, causa illa manifeste provocati, p0steri0rque praeterea haud male c0nser ad probandum, partim stimuluml0calem mechanicum ipsum illorum non Xcedere, nam d0l0res hic limitati erant, partim l0lam hanc perturba

li0nem systema nervosum mnium maxime occupare.

Eliam in speculo roginti applicato causa m0rbi interdum p0sil est, idque sine dubii sero e idem m0d0, qu0 injecti0nes, in uterum agit res m0do ales casus di