Illustrium & clarorum virorum Epistolae selectiores, superiore sæculo scriptæ vel à Belgis, vel ad Belgas. Tributæ in centurias 2. In quibus multa theologica, politica, ecclesiastica, historica, quædam etiam iuridica, & medica. Nomina autorum prodet

521쪽

non modo est absurdum,sed omnem humanae generaxionis rationem p Mi is euertit: quae profecto nisi in seminis propagatione omnino ne intelligi quidem potest: ita ut a Grae- Cis, Ut pleraque alia, ita seminis vocabulum propriissime efferatnt voce quod dicitur, genitura,eo quod in semine omnis gignendi vis ac ratio consistat: quod autem alia unde quam ex semine oritur , id ne que genitΠm, neque filius filiave di- . Ci potest: nisi volumus , quicquid ex hominis carne generatur, id contionuo dici hominis filium, quod non modo ratione x experientia cons latur, sed authoritate etiam Augustini exploditur, is enim ita scribit: Non igitur concedendum est, quicquid de aliqua re nascitur,continuo eiusdem rein Ilium nuncupandum ovi enim omittam alia, astre de homine nasii filium, aliter capi um,pedstucum,uellumbricum,quo rum nihil es filius, S c. Quare prudenter ab eo statuitur discrimen, quod aliud nascatur tanquam ex patre Ge 4 mair

522쪽

E p I S T S E L E Cτ. 'matreve, aliud non tanquam ex pa tre matreve: Illo modo docet Christum natum de Virgine, hoc posteriori eundem de Spiritui S. natum asseuerat. Nasci autem tanquam a

patre vel a matre nihil profecto est aliud, quam ex propagatione seminis nasci, atque inde filij nomen pa- trisque seu genitoris & geniti mutua relatio indubie proficiscitur. Quod si seminis propagationisque considerationem tollis ago tantum de rebus creatis, non de ipse creatore, im quo elusi nodi Carnalem generationem intelligi nefas est) i am nulla patris, nulla matris, nulla filij denomi natio potest amplius relinqui: Sub- Llata enim genitura,ne genitoris qui-ydem nomen residuum esse potest. Quare si non est ex semine matris natus Christus,ne filius quidem matris dici poteriti suod autem nonnulli hoc refugiunt, quasi filio Dei

contumeliosum, non est mihi crede) religio, sed vera pietate Vacans superstitio. In hoc enim immensa:

523쪽

Des erga nos. gna tas a cordia actuenter se exeruit, quod qui erat in forma Dei, exinanitus est,accepta serui Arma, & infra angelos se demisit assumpto Abrahami semine, & humanam naturam assib- mens Vno peccato dempto , nihil praeterea humani a se alienum putauit. Et sane qui mortem, peccati stipendium, nostri causa non horruit, qui vermis, & opprobrium populi esse non erubuit, qui denique CXC- cratio maledictioq; atque adeo peccatum ipsum fieri non reformidavit,*eundem & mulieris semen fuisse, ex hominum semine factum esse, ut, humanum genus ad imaginem Dei

conditum atq, a morte vindicatum

instauraret,haud est negandu ijs qui

se Christianos profitentur, mumqὴ Deum ac patrem Cum Christo primogenito suo fratre Capite ac principe habere gloriantur. Quare,obsecro te,vir mihi ac frater in Christo charissime,& obtestor per viscera illius immensae Dei misericordiae,qua

524쪽

4 4 E P I s T. S E L E πτ. nos in Christo filio suo , fratreque nostro amplexus est noli te hac tanta tamque singulari consolatione, quae me profecto in rebus afflictissimis vel sola potest erigere, animumque admirabili laetitia & gaudio Spiritus s. persundere, ipse nescio quo hominum praeiudicio spoliare. Seio, magnum hominem fuisse Sch.enc- fel dium, sed tamen hominem fuisse ipse fateberis. Quare omissis semel hominibus, verbi Dei simplicem veritate amplectere, ac in ea Christum Iesum verum Deum Deiq; filium S generatione & aeterna origine, Verumq; hominem Mariae filium origiane, natura, generationeq; , ac semen mulieris semenq; Abrahae factum ex Dauidis semine, de factum deniq; ex

muliere, toto animo nobiscum eXostsculare: ut quemadmodum ipse no' stram assumpsit humanam naturam,

ita & nos aliquado posthac eius diui nar naturae possimus fieri participes. Haec sunt quς volui tecum ad hanc materiam libere: Christiano more

525쪽

C E N T V R. I. 4 , communicare: quae tu non modo ut Christianum decet,in optimam patatem interpretabere , sed meum etiam studium boni consules, & rem ipsam propius intuebere, ac ut spero nobiscum in Christo senties. yale.

. LXXXVII.

CIVisi doctissimoque viro, Do Asiadae, amico suo. 1 Egit mihi tuas literas Gasparus Theologici

Verheyden, verbi Dei hoc loco De reritaminister , quibus, quia me oblique recorporis videris notare,hospitij violati, quod . ego certe atrocinimum crimen iu- dico, non putaui omnino me posse uti silentio, tametsi profecto statueram, quςmadmodum cupere te satis animaduertebam, ne verbum quidem unum per literas commutare.

Sed quando iam plane literas basce ς xorsit

526쪽

6 Er Is T. SELECT. extorsit mea innocentia, quae certe purgationem aliquam suo jure flagi tat, non inique feres me aliter agere quam vel te cupere mihi persuali,vel ipse agere iamdudum apud me constitui . Primum itaque, vir clarissi- esse, Ut ego te apud alios quasi male de religione sentientem detulerim,

Ut etiam nonnullorum suspicionem ea de re imminuerim, nonnullorum etiam certam sententiam prope labefactarim. Affirmaui enim apud omnes qui quid em hac de re mecum

egerunt, ita sentire me,magis in Vel . bis quam in re ipsa nostram versari' dissensionem. I que non esse te re-hciendum in eorum numςrum qui I ,ab orthodoxa fide resilierint. Imo Vero ego te semper plurimi feci, Mid ipstina non obscure prae me tuli.. Quod vero existimas neminem tuam sententiam ad amussim potuisse obseruare praeter Petr. Antonium,

ωme, longe profecto falleris. Ego enim ab aliis innumeris te eiusmodi

me,hoc tu apud te statue,tantum ab- iopiniones ἡ

527쪽

CENTUR. IopinioneS retinere Iamprimem a

diui. Illud innen minime dissimua Iabo , nunquam existimauisse me tam tenaciter tibi eas esse infixas,ac ubi nuper coram tecum egi. Praesem

tim cum viderem, signosce quaeso si libere apud te quod sentio elo-

uuari omnia tua firmamenta in aucupio quodam Verborum ac λογμωα

potius quam in rerum ponderibus versari. Quod ut intelligas; patere quaeso, Ut breuiter amice eX ponam , in quo putem a te hac parte peccatum fuisse. Primum quidem

quod ad dissensionem de Christi

per na attinet:video te semper,ne scio quid,aucupari in haclocutione, TOTUS & INTEGER CHRISTUS, quam ego puto in nostra disputatio-ne esse prorsus otiosam, atque extraolaas,ut aiunt,penitus Vagari.Nemo enim est nostru ita vel imperitus,Vel male sentiens, qui non fateatur totum Christum ex Maria natum esse. totum Christum de coelo descen

528쪽

no Dei Patris filium, totum deni que in siimmam atque ineffabilem gloriam assumptum esse, neque hoc Vnquam venit in controuersiam, cinquo tamen totusLangij libell3s versatur. Aliud enim est totum aliquem aliquid facere, aut esse , aut pati, aliud ratione totius id facere, &c.

Sane totus homo est mortalis,at non ratione totius, sed tantum ratione corporis. Anima enim morti non est obnoxia: totus homo intelligit,at non profecto intelligit ratione Ventris aut pedum, sed mentis atq; animi ratione. Ita totus homo esurit, aenon esurit totum id, quod est in homine, Vel potius homo non esurit ratione totius,quod in eo est:nec enim ynquam concedam aures vel oculos esurire, ut nihil dicam de anima. Et Vt congrediamur. propius I totus Christus est cxnator ab aeterno, ne- ique tamen proi terea efficitur ratione humanitatis esse creatorem ab aeterno: totus Christus est pro nobis mortuus, nec xu tamenpropterea i

credo

529쪽

C E N T V R. I. 'credo dabis,eum ratione diuinitatis esse moreuum,vel diuinitatem in eo esse mortuam. Hic si ego deinde inferam,diuidi a te Christum, & duos constitui Christos, alterum qui siemortuus, alterum qui mori non potuerit, an tu non respondebis iniuriam ti bi fieri, & me aucupia verborum nectere, qui nolim claram ω perspicuam distinctionem recipere Et tamen vos hic semper impingitis. Quoties enim dicimus, Christum ratione diuinitatis esse naturalem, Gentialem,id est,genitum ex essentia Patris filium, ratione autem hu- anitatis non esse naturaliter ab es. lantia Patris genitum, sed gratia MVnione naturarum, quae Spiritu S. intercedente facta est indissolubilis, adoptatum, continuo clamatis, nos duos facere filios, & Christum a nobis discerpi. Item, si dicimuS, eundem Christum ratione quidem diuinitatis esse Patri naturaliter coaequalem, .coaeternum, gloria ac maiestate prorsu uarem, ratione autem

530쪽

8o EP Is T. SE L E T. tem humanitatis non item, sed ta n- tum hactenus quoad per gratiam illa humana natura in diuinae naturae societatem seu potius mionem CΟ-pulationemque suscepta est: iterum accusatis, quasi Christum discerpamus,-duos constituamus filios,alterum naturalem, alterum adoptiuum, alterum Patri, SI gloria,& maiestate aequalem , alterum inferiorem. Et vestrum illud, totus Christus est Dei filius, totus Christus est in gloria Patris, usque adinauseam inculcantes, nostras rationes scripturis fundatas reij citis, & vestras opiniones in verborum aucupio pustas mordicus retinetis. Vide quaeso

libros Smenc id ij, periem libellum Langij , obserua denique quicquid unquam in hanc sententiamab ullo mortalium scriptum est, si opinionis praeiudi catae velum deposueris, planissime videbis ita se rem habere. Quod tu itaque scribis; me non potuisse solidis rationibus tuam opinionem conuelle , nihil mirox