장음표시 사용
101쪽
stri in Gallia, qui in cordem Regis,& Reginς siccariorum manus armauerunt, audaciam aluerunt.
Scis quid factum de Riga, deq; Dantisco fuisset, si
quid ibi Iesuitς potuissent. Non ex triete,aut quin cunce; sed Regio sito iure,Rex In cos uteretur: Non ex semisse,uci dodrante ; sed ex asse, ciuitates illas possideremus . . ls uὀd iumultus et itiensis, perturbationum , procellas, , ciuium atq; nobilium concursum ad praelium commiseundum , a sesiuitis si citatas memoras. Hoc nemo alius, Deum timens,dixit unquam,
pr ter te. Sed uideo quid velles. Euangelicis in Catholicos grassandi,squiendiq; liberam potest tem Catholicis ne proprij quidem tuendi capitis facultatem relictam, velles. Ais deinde: Cen 'iratione facta, cuius Iesita auto
res ari; duces extiterunt, magna vi atq; impetu in eam δε mum irruunt Catholiciis quae Ῥna in tοιa urbe monumen-ιum antiquitatis extat Luteranis concessa , Rige atq; nibus Senatoribus approbantibus . Miride ait Homerus) ne mentiaris cumposis re
Profecto huius diisti tui,Orcus videri posset Immanis opifex. O indolem impurissimam, Modeste,non Vt meritus es, ago tecum adolescens. Nam
si tibi tuiq; similibus Euangelicis irascendum esset,
102쪽
non ira endum, sed insaniendum esset. )Vt antimum fartum calumnijs,exonerare cupis ut mentem mendaciis prςgnantem,excutere gestisὶ Equidem ita propius,& acutus es, ad omnes calumnias
omnibus vestigiis persinuendas; ut abs te nil aliud expectemus, quam Vt amrmes Iesiuitas in paradiso serpenti persuasisse, Euam ut seducerent: aut Pilato authores extitisse, Christum ut in Crucem ageret. Quie est per Deum hςc tanta calumniandi libido3 lacerandet famς cupiditas: quod intorquendarum calumniarum desiderium s Iam vereor, ne &Grecis adfuisse dicas Iesultas, cum Helenam raperent. Nimium sapis Monocule. Nimium sapere, nimium malum est. Si bonus patriς tuς ciuis esses, pacis amans,& quietis Reipuo.Vulnera,non refria
cares . Optima enim ciuilis belli defenso;obliuio est. Nemo catus furorem illum populi,nemo vim illatam, nemo flammas immissas probauit: legum& Regum vinculis,ac legitimi Magistratus autoriatate,cohiberi illa vestra audacia debuit; qua vobis fas iusq; esse voluistis, ipsius Regni statutis prohibita,conuenticula agere. Templum, contra te plum; altare,contra altare;cavaedram falsitasis,comtra Cathedram veritatis erigere. m pinnam, vobis nouatoribus Regni statuta irrogant, iam duximus . Extat illa sancta Confoederatio Corcetinensis,in qua sese Rex,& Senatus,& uniuersa Nobilitasa . M a obstrin-
103쪽
Mingit, contra talem , siue tales insurgere ad eorum destriictionem: qui errores h reticales in Regno fouere aut manu tenere cuperent. Sed hoc iam ante dictum est. Si Rex, si Senatus, si Equites ad istorum demictionem insurrexissent; plebs non insurrexiliet. Sed Sacerdotum,est Dei apoire mysteria. Voluit hic quoq; Dominus infirma mundictio ere, ut confundat fortia. Voluit ex ore infantium & lactentium laudem sitam perficere . qui si& ipsi tacuissent ; lapides locuti fuissent, aut luo soqui 1, loco, de ordine mouisset. Sic Dauidi a c de
Goliati reuertenti, no equitum turmae; sed mulie cularum agmina occurrerunt gratulantium S a
clamantium ; Saul occidit mille, & Dauid decem milia. Sic Hierosolymam ingredienti Christo, non Principes Sacerdotum, non Scribς &Phariseis sed pueri Hebreorum occinebant in via; Osanna filio Danid. Benedictus qui venit in nomine D mini . Sed non est Euius tempus sermonis, nec rudiuina potes,per ςtaris tyrocinium,mente & animo percipere myllcria. Non proijciam Margaritas ante porcos. tua haec esse, Mo, non veritatis verba;'
istiusmodi fulmina a Ieseitico essecnumine prinsecta.Sed in eo quoq; vehementer erras. quod nubia unquam ante aduentum Iesultarum talia pericula, ciuibus nostris acciderint. Infantem te dixi; nunc in patria hospitem, & peregrinum affirmo.
104쪽
Nam si a, diligenti studio perlec u- us fuisses; quod dicis,non diceres. Vbi gentiu mfuerunt Iesulae, cum Academiae Cracouiensis studiosi, in Luteranorum cuneos in Ducali dom o, ut uocant, Deum blasphemantes, irriterant: cum extincti H etici cadauer ad sepulturam deportati,
excusserant: cum Arrianorum Synagogam Vex uerant ; libros impios diripuerant: cum Euangelucorum cadauera exhumata, escam uolatilibus coeli obiecerant .x Hic prosecho effugium inuenies nullum; quam,utipis Academic Crac iensis Pro-nsibres flabella seditionu appelles; dc earum quas
ego commemoro, tu ignorabas, turbarum & sedutionum incentores . Sed ego te docebo adolescens . Neminem esse tibi putes amicum, cui tu non es.
Vos autem Euangelici cὐm sitis omnibus erroriabus amici: non potestis non esse,nisi selis non e rantibus,inimici. Miror profecta, ne etiam umgues a natura Leoni datos gaudeatis, ut offendanti manus homini attributas doleatis; ut defendant. Sed nouum non est Euangelicis, rerum & natur
Arma ad extremit irritas,classicuq; canis,cum ais; Sant quoq; maiores nostri Catholici. et tamen,ama comtra illos Isuitas Cruciferos sum era ni; et eos omni ratio nepe sequendos exictimabant, bumo Pontifice repugna
eius Legatis res ictentibus. Iam
105쪽
Iam te uideo Veritas. iam, uox'ratio, & il si deficit oratio. Arma expedis ;quando desunt argumenta. Pacem silades i, bellum moliris. Altera manu,panem ; altera,tenes lapidem. Quid si scuta ferres,quos proflares Spiritusὶ Id scilicet sel ne est Euangelicis Hypocentauris, cum ratione destituuntur,acre ferum stringere.uel potius omis,
si ratione ; manum armis admouere. At tu ωας δ κι- λεὼν Formica sane es;rugias licet
ut leo. Obtusum telum uiri imbecillis,nullius pre- cij. Narro tibi.non fore uobis dissicite,non repugnantes uincere:Arma Iesultarum spiritualia sunt;
non carnalia. Hoc tamen moneo. Facilius fore Iesultas perdere,quam uincere. Sed quMn tantam acerbitatis causam praebuerunt tinquis, maiores noctra arma in Cruciferos sumpsierant. cir exiguum sit discrimen,inter Crucifros ei Iesiuitas: inter Crucem, et Iesium. Crux enim, et fesus eandem propemodum vim habent pietatis , modestae religionis.
Sanusne es' VigilasnE Mimine, an oratoris per senam sustines Z Ludibundus ut video de sanguine ciuium decernis . plane Syllano more. Vel sicut olim Herodias,in conuiuio petens caput Ioannis Baptis q. Arma in Cruciferos maiores nostri sumpserunt: Quia scilicet Cruciferi maiores nostros armis appetiuerunt:castris oppugnariit: urbeS excia. derunt; agros depopulati sunt: nec ipses unquam L I Reges
106쪽
's Reges nostros, pace & ocio isti permiserunt. Id si
faciunt Iesultae, ad belli me societatem, pro patriae salute adiungam : signa si uoles praeferam: calonis etiam munere & ossicio fungi non dubitabo;dum a ciuium ceruicibus extrema pericula depellantur. i De V 'amica Monarchia, de Relgionis cUtidia, de Regis Catholici crudelitate sim enim tibi libet blaterare
de misera hominum illorum conditione quae ais. Scapulatum, ut video, agis confidentia. Nescio utrum tibi tonsor iamdudu ungues dempserit. Moneo te,ut caueas, ne Cantaber aliquis audiat,& perticam quaerat. Postquam tuo scapulae virgarum vim Virtutemq;, contempserunt;Libeter illi relinquam refutandi,corrigedici; tui, negotium.Iniquum pu to alijs vacare bellis, cum patria vastatur. Te vero
valde miserum statuo, cum re,tum hoc ipso; quod non sentis,quam miser sis. Bellum dissicile susce pisti . Aut animo demas, O bone, aut viribus a Gdas . Si Catholicus esses; & Regis Catholici gelum probares,& Inquisitionis necessitatem intelligore subditorum obedientiam, stelicitatem potiusquam miseram vite conditionem,uocares. Fςlix ait Augustinus)necessitas,quq compellit ad meliora . Quomodo autem, Reges seruirent Domino intimore ; nisi ea, quς contra iussa Domini fiunt,religiosa seueritate prohibendo,atq; plectendo Aliter enim Deo seruit, quia homo est ; aliter quia δύ
107쪽
Rex est. Quia homo est ; ei seruit, vivendosdelia
ter . Quia vero etiam Rex est,seruit leges,iusta prγcipientes, dc contraria prohibentes , conuenienti
vigore sanciendo. Sicut feruiuix Ezechiaet, lucos templa Idolorum,destruendo. Sicut seruiuit I sias,talia S ipse,faciendo. Sicut seruiuit Rex M.tituitarum, uniuersam diuitatem ad placadum Dominum compellendo. Sicut seruiuit Darius, Idolum frangendum,Danieli in potestatem dando; &inimicos eius leonibus ingerendo. Sicut seruiuit Nabuchodonoetor, a blasphemando DeO,lege te
tibili prohibendo. In hoc quippe seruiunt Domino Reges, inquantum sunt Reges, cum ea faciunt ad seruiendum illi ; quae non possunt facere . nisi Reges. Quis autem, addit paulo post, mente sobrius Regibus suis dicat Z Nolite curare in regno Vestro, a quo propugnetur vςl oppugnetur EcDomini vestri: No ad vos plineat in Regno vestro, quis velit esse, siue religiosus, siue sacrilegus; quibus dici non potest,non ad vos pertineax in Regno vestro, quis velit esse pudicus,quis impudicus 3 Cur enim, cum datum sit diuinitus homini liberum arribitrium, adulteria terribus puniuntur, & sacrilegia permittuntur ' An fidem non seruare leuius est,animam,Deo; quam foeminam,viroὶ Aut si ea, quae non cotemptu, sed ignorantia religionis committatuntur, mitius vindicanda ; nunquid ideo negligenda
108쪽
genda sunt quifi,quod tu uicissim hic clamabis.
talem cpactionem,non posse non uocari crudelit rem: cum liberum sit unicuiq; credere,vel non cre
dere. Cui enim Christus uim intulit quem coegit 6 id genus,quae deblateratis. Ecce habes Paulum Apostolum. uel in hoc solo agnosce Christa prius cogentem, & postea docentem;prius ferientem,&postea consolantem. Cur enim non cogerentur
perditi filij, ut redirent ; si perditi filii coegerunt
alios, ut perirent.' Melius quidem es doctrina limmines ad Deum colendum duci,quam p ne timore uel dolore compelli: Sed cum omnia Rex CDiliolicus fecerit, ut si ibditi eius prius docerentur, quam terrerentur; facere quoq; debuit, ut qui doceri noluerunt ; cogerentur. Non enim quia me-
liores sunt;qui docentes audierunt: ideo illi neglia gendi sunt; qui non audierunt.' Multis,equidem in Flandria profuit quod omnino scimus)plius trumore uel dolore cogi, ut postea possint doceri, aut quod iam didicerant,opere sectari. Verbis saltstriptura) non emendabitur seruus durus; si enim intellexerit; non obediet. Nam tu quidem per cuties eum,uirga;anima uer eius liberabis a mo te . Meliores quidem sunt,quos dirigit amor: Sed plures sunt;quos corruit,timor. Hic,profectis,uereor, ne& Eliae crudelitatem obi jcias, qui Σ1o. Baaliticos prophetas,perdidit. Et Ezechiae qui tu
109쪽
cos, & altaria dissipauit: Et Petro, qui Ananiani
morte mulctauit, & coniugem. Pietas est, o bone quam tu crudelitatem vocas. Fςlicitas est eorum populorum, quorum tu miseram conditione putas. Quae enim esse furentis maior faelicitas rores' quam si no permittatur perireὶ Q d maius a Principe praestari subdito beneficium potest, quam si in
Pace vitiat temporali; &aeternam non permittatur amittere Quod charitatis officium, cum ita studiose, ita ardenter, ita libenter subiectis sibi populis Rex prestet Catholicus; vide vicissim, quid pro Rege Catholico faciat Deusὶ Glorificantem mei ait in glorificabo: & confitentem me coram hominibus, confitebor cum coram patre meo, qui in coelis esti Vide quot Regnis imperat Z sed magis etiam vide, quomodo imperat Z Ille vitam vitalem nisi cum salute subditorum, non putat: siibditi vi cillim, nil cupiunt aliud, quam ut sicut Rex suus;
sic eos amed Deus. Rem magnam dico. pacem , non pacem, pistan, nisi cum pace annae Ecclesias periclitantis. Vnam, iam faelicitatem arbitra rure orthodoxis,imperare. Hanc illi Dominus esse summam voluit l, qualem ab orbe condito ne mihi. Europa non omnino tertiam partem post
derunt Romani I Africu ,vix textam ; Afiet, ne quis dragesimam quidem. Americas porro, Occidem tales Indias, Oceani meridionalis Insulas, ignor
110쪽
bant. Ita ut si orbem uniuersum in pares partes diuidas, Cadaolici Regis Imperium latius hodie pstere viginti partibus comperies ; quam olim Ro- . manum. quippe quod in Septentrione, Rheno te Danubio: Ab Occidente, Oceano: A meridie, Atlante mari, desertisq; locis Africς. Ab Oriente, grissuuio clauditur. Omnes enim oras Africti quas aluit Oceanus, ipse possidet. In India cis Ga
gem prope omnes maritimas urbes,& insulas.. Malac quoq; Regnum nobilissimum, in conspectu positas Moluchas Insulas innumeras . Ad ostia maris rubri,Zacothoram insulam. In sinu Persico Ormutium . cum plurimis simul in Arabia& Persia nobilissimis portubus . Adde Philippinas,nouς Guineς regiones: Americς loca vastidima, quς Oceanus ambit, interfluitq; ad fretum Mag lianis Unde Brasiliς petuntur, S his finitimi po tus. Vnde Hispagnotam, Cubam, Canarias, Te ras , ac deniq; quosvis Hispaniς, Lusitaniςq; regios portus petas. Inde si in Siciliam, regitu Ne
politanum, Mediolanum,& Inferiorem Germaniam perrexeris, vastium pene circvdederis orbem;& extra Catholici regis Imperium vix pedem alia quando extuleris . omnia ideo isto loco conmemoranda putaui; ut te pudeat, pigeatq; stulturiae tuet; quod eum esse Regem inhonoratum c . pias, quem Dominus tanti mole imperij honor' N 1 Uit,