Spongia qua absterguntur conuitia et maledicta equitis Poloni contra Iesuitas. Authore Stanislao Rescio

81쪽

turpes ac friuolas fabellis pueris occinant, ne illorum animos statim ab initio, stultitia, & corruptis imbuant moribus. Plutarchus etiam paterna pu- tat appellatione indignos, qui plus studij ac temporis ponunt in comparandis pecunijs ; quam in silijs,quibus pecuniam relinquunt, ad virtutem estingendis . neq; hoc aliud esse, quam magnam, calceorum sedulitatem habere, pedem vero ipsiim parulfacere. Cicero nullum munus Reipub. asse- ri maius posse testatur, quam si doceamus atq; er 'diamus iuuentutem, ijs praesertim moribus atq; temporibus, quibus ita prolapsa est, ut omnibus opibus resegnanda, atq; coercenda Videatur. Cem te D. Paulus Timo laeum situm hoc quoq; nomb ne commendat,quod ab infantia sacras litteras dia' dicerit. Hieronymus vero tantus Ecclesiς doctor, non erubuit & docere,& scribere;de Pacatulς infan tutar educatione, deq; filiae institutione ad Letiam. Facilis est enim ab improba vita, ad improbam ὐ deni transitus.Vnde & Paulus loquitur, quod multi repellentes bonam conscientiam, naufragaverrunt a fide. Et alibi: Radix omnium malorum est cupiditas, quam quidam appetentes errauerunt a fide. Sapiens quoq; testatur, quod in malevolam animam non intrabit Spiritus sapientiae, nec habitabit in corpore subdito peccatis. Spiritus. enim GEctus disciplin e aeugiet fictu, & auferet se a co'

82쪽

gitationibus qu sunt sine intellectu. Unde fit, ut

insignis ille ortodoxae ueritatis uindex Athan si usi uitam prauam, parentem seu anteambulonem hς- resis appellarit; Basilius gradum ad infidelitatem. Bonam autem conscientiam, ubi mala sedem ocucupauit 1, aut temperantiam 'ubi cupiditas imperi,um obtinuit, quam sit difficile animis homin uni inserere; tu fortasse non nosti, qui in thoc coniciartionis genere vestigiuin nullum positisti. sed no, runt hi qui quotidianum certaincia , cum carpe mundo,& singuine suscipiunt. Lbngo tempore ι ait Augustinus, magnis uiribus, diuersis artibus opus est, ut persuadeatur superbis, quanta sit uirtius humilitatis; tit persuadeatur coecis, quanta iis gratia lucis ut persuadeatur Fbriis, quanta si uis,

tus sobrietatis. i Adolescens euim ait Salomon, iuxta uiam sitam ambulans, ςtiana cum senuerit non recedet ab ea.Et Salomone ultustior Iob.Ossa,

inquit, eius implebuntur viiijs adolescentiara irVisum itaq; est Spiritui sancto ram pios excitis Sacerdotes, ut exemplo; tam doctiss , ut de uerbo iuuentutem erudirent rialcmbanima formarent; quam inhabitare spiritus Sapientia: tion dediga Tetur. Prior est, ait; Auguli in rccta hominis erudiditione, labor operandi. quae iusta siuinquam uotluptas intelligendi quς ueta sint. Sed ea de ret nitidita Artalle inter me,& te controuersia est. Volui ta

83쪽

Lmen partes earum occupationum attingere, quibus distinentur Iesultae ἱ quamq; magna ratione adducti sunt, ut instituendet Iuventutis in timore Domini curam susciperent. te is eadem opera, S

'quinam sint isti uiri docere, & quaenam sit eorum pietas, uitqq; sanctimonia, Ob oculos ponere. Si

mihi non credis, testes producam Romanos Pon

tifices. quos,si Christi vicarios putas, id enim vati

de dubitoὶ decretis eorum acquiescas necesse est. Paulus tertius Pontifex Maximus, cum Instit tum Societatis breui formula comprehensiim legisset, vehementer illud approbauit, & in eo Spiritum Dei inesse testatus estiseq; non tenues fructiis sperare, neq; exiguas ex tam exiguo tenuiq; principio utilitates ad Dei Ecclesiam peruenturas, expectare. quamobrem etiam illud Apostolica sua

autoritate Anno i 3 O. approbauit.

Iulius vero tertius ipsam etiam formulam littoris suis inseruit, recepit, & approbauit. quam hic libet inserere.Quicunq; in Societate, quam I E s vnomine insigniri cupimus,vult, sub crucis vexillo Deo militare,& soli Domino M: Ecclesiae ipsus sponsae sub Romano Pontifice Christi in terris vicario seruire, post solenne perpetus Castitatis,Pa pertatis & Obedientiς votum,proponat sibi in animo, se partem esse Societatis, ad hoc potissimum institutae, ut ad fidei defensionem & propagatione,

84쪽

& profectum animarum, in vita cla doctrina Christiana per publicas praedicationes S lectiones, &aliud quodcunq; verbi Dei ministellum, ac spiritualia exercitia, puerorum ac rudium in Christianismo institutionem ; Christi fidelium in Confessionibus audiendis, ac caeteris Sacramentis admianistrandis, Spiritualem consolationem praecipue intendat:& nihilominus ad dissidentium reconciliationem, & eorum qui in carceribus, vel in hospitalibus inueniuntur , ministerium ac reliqua charitatis opera, prout ad Dei gloriam & commune bonum expedire visum erit, exequenda; gratis

omnino, & nullo pro suo in pr dictis omnibus t bore, stipendio accepto, se utilem exhibeat; uretq; primo Deum, deinde huius sui Instituti rationem, quae via quςdam est ad illum, 'uoad vixerit ante oculos habere; & finem hunc sibi a Deo propositum totis uiribus assequi.unusquis'; tamen secundum gratiam sibi a Spiritu sancio subministratam,& uocationis suae proprium gradum &c.

Gregorius quoq:XIII. A. I 184. aperte constetur, non immerito fuisse ab antecesibribus sitis Romanis Pontificibus multa huic Societati concessa, ob egregias, sic enim loquitur, virtutes, &dona diuinitus elargita. cum illius finis precipuus sit, Catholicae Religionis defensio ac propagatio, animarumq; in Christiana vita S doctrina profe-

85쪽

ctus . tum etiam proprium esse gratiae eius vocationis testatur, diuersa orbis terrarum loca, ex Romani Pontificis,per Pr positos generales, directione peragrare;Vitamq; in quavis mudi parte agere, ubi saluandarum sua opera animarum copiosior pr uentus,ad Dei gloriam speretur. His tu profectb si fidem non habebis, ego cur te Christianum putem' non video.

Sed adhuc quaeris; sit Isuitarumprudentia Id equidem rectius ab Euangelicorum ministris, vel a Mexicanis Iapponensibus Bonrijs, vel a Turcicis vel Scyticis Caddis, & Muleamanis, qu sinisses. Dixissent illi tibi, quod consili j genus adhibeant; quave prudentia de solertia vian tur, Iesuitae, cum in medi js Euangelicorum lc Pasanorum urbibus; cum in oculis Se auribus infestissimorumptincipum, Christi Dei nomen intrepide prςdbcant : Christi crucifixi signa statuunt: cum quos ibit Deos colunt,esse D monia ostendunt: cum Idola, cum aras impias, euertunt: cum templa Deo viventi crigunt: cum Regressacro Baptismate tingunt: cum Bongios,idolorum ministros, sub suaue Christi iugum subi jciunt.Sed ad nostra veniamus. Oua re ex tuis Superintendentibus, dc scholarchis,

Vtrum lynceos oculos, aut cmunctas nares habeant lesultae ; cum artes corum omnes, dolos, fraudes,technas,laqueos, &quas animis hominum fodiunt

86쪽

diunt foueas,depraehendunt. Qua putas solertia opus habebat,cum Auguste Vindelicorum squam

quidam vestrum nouam vocare Bethlehem propterea non dubitat; quod in ea natum S approb

tum sit quintum hoc Euangelium, quod Augustanam Confessionem vocatis in sedem figerent.' cum illam ipsam Augustanam perfidiam pro concione damnarent, collegia erigerent, adolescentes instituerent, vestris Magistris & Ministi is intrepide

ubiq; occurrerent λ cum animo vinci nescio, ad certissimam mortem in intimam Angliam penetraret λ cum inuicta mete ante Prςsides & Tyrchaos

starent, S Chris u Dei viueiatis, Sc sponsam eius Romanam Ecclesiam , Romanumq; Pontificem Christi vicarium, ad ipsos laqueos & eculeos semi- uiui &semiusti confiterentur Z a prudentia sedem Ratisbon ς fixerui, cum Halberstadiu, EGO tum, Magdeburgam ; in ipsam etiam pene depi ratam Scotiam ,&alia permulta heresi inquinata loca, mucronibus infesta, & non nisi mortis contemptoribus peruia penetrarent Θ & Euangelicos omnes Christi inimicos, Ecclesiae Dei perduebles S libenter &libere pronunciarent 'Cum deniq; in AEgypto, in monte Sina, in ipsa urbe Constantinopolitana, Dei summi uoluntatem, omnibus

87쪽

tuna, sed mente firma, consilio solido, diuina prudentia gubernantur : non prudentia carnis, quam tu solam sapere forte putas; sed prudentia, quam timor Domini inchoat, amor perficit. Ais deinde: Non tam bene refert Simia Simiam, nee ouum ouo, nec lac lacti tam simile est ; Pam Monachus

Plofect b, si fatuo delectari uellem, no esset mihi longius abeundum. Te riderem. Sed miratur alicubi Plato, qui fieri possit ; ut aliquis in his stipe be sapiat glorietur, in quibus non dii quicquam sapit . Tu quid sit Monachus nondum sapis ; & t men de Monachi nomine tibi delicias facis. Vide ne tua infantia, non scriptorum calamis ; sed p dissequorum sibilis explodatur. Nam si quicquam unquam, uel de Antonio, uel de Paulo, uel de BD silio, Augustino, Bernardo, & alijs sanctissimis. Monachis auditione accepisses: si Chrysostomum de laudibus uitet monasticς,si eam Homilia, quam de Regis ,& Monachi comparatione conscripsit,& Cromerus noster e Graeca Latinam fecit, saltem inspexisses ; si scriptores innumeros, & Doctores, Monachos dilaudantes cognouisses , in Monachi nomine ita; ut facis, non luderes. Si tua inquam, mater esset Ecclesia Romana, quod tibi ucrbum paulo ante, nescio quo modo excidit ; si tu eius esses, ut uideri uis filivs, Monachorum appellatio

88쪽

nem probri loco non duceres. At tu prae stupore non consideras;quod cum Iesultas Monachis facissimiles; Paulo, Antonio, Augustino, Basilio, nolens similes facis , Vide quam sit potens Veritas, da honorem Deo. Etiam per hostium veritatis iugula, cum ille vult, erumpit, nec magis quidquam timet, quam taceri oditq; moras. Sed ego

P on didia tanti ponderis tua aectimo, i ortalis, viperennia Deorum queas Temerare rura, insiculpta mentibus hominum. Non hae: heri,aut sunt nuper admodum edita. Viseresemper,quor, tempore coeperint , Scit nemo. oniam autem conuitiorum tuorum semperincipit ex fine principium: manum tibi porrigam, ut ex isto quoq; coeno pedem extrahas. Dicam ego tibi,quid sit magis etiam inter se quam ouum ovo,& lac lacti simile. Tu & tui Euangelici, Paganis& Machometanis longe estis similiores;quam M nachus Iesuit ;&Iesilita, Monacho. In hoc enim Iesulta Monacho similis es quia Castitatem uouit, Paupertatem suscepit, Obedientiam promist: at in habitu cultuq; corporis disserunt. Ceterum Euangelicus omnis siue sit Luterista, Caluinista, Tridcista, Anabaptista ; sive cuiuscunq; tandem sectet discipulus; nulla prorsus in re, a Pagano &Machometano dissentit.Blasphemat Paganus Chri stum

89쪽

sum Dei vitientis ;blasphemat, & Trideissa: Ridet

ille Baptismum; ridet & Anabaptisti: Fabulam reputat Eucharissia, reputat,& Caluinista:Imaginesille reprobat;reprobat,& cominuit Luterista.Sadhortainuocatione ridet Paganus; ridet,& Euagelicus.Machometus sacras Imagines deleuit,& Mechensum quoq; ciuium suorum idola Aleda,&Tagot, comminuit; Euangelici Christi crucifixi,omniumq;Ditiorum imagines aboleverunt. Machometus nullum ferre iudicem voluit suae doctrinq; prohibet etiam ne sui discipuli, Iudςos aut Christianos iudicare de fide patiantur; Idem faciunt Euangelici . Machometus diem Veneris ut diem Dominicum liaberi voluit; ita Euangelici. & inter eos L therus. diem Dominicum Paschae, in alium diem

voluit immutari.& Carolstadius nullum altu diem preter Sabbatum,esse in honore uoluit. Iachometani non circuncidunt, nisi scptem aut octo annorum pueros; Euangelici etiam adultiores uix ba ptisant. Machometus Polygam iam docuit; Euangelici, Anabaptistae liberaliter exequuntur. Hecerus enim tredecim uxores habuit: & Regiomontanus quidam e Carnifice minister, septem uiuas in diuersis locis uxores aluit. Machometus ut suis, piam in speciem, uitam commendaret, negabat aliena cuiquam prodesse opera; Lutherus de cu eo totus Euangelicorum coetus, non modo Sancto

a rum

90쪽

rum negat opera alijs utilia; sed nostra propria omnia,facit peccata. Macho metus sacrorum & reli

gionis sus, quasi quosdam Antistites assignauit, Milphilos, Caddeos & Tali meanos; Euangelici

sacrorum cura & mysteria omnibus in uniuersum communia este volunt.nec,vel uilissimos cerdones

pelliarios, vespillones, lenones, imo nec ipsas foeminas ab ea repellunt. Machometani Christianos faciunt impios; quod Christum Deum suum ede rent: Euangelici nos appellant Dei cidas ; quod Dei filium deuoramus. Summa est

nec ovum otio, nec lac lacti, ita simile est, ut Euan gesicus Mactiometano: SE Machometanus Euangelico . t Q d ais: Vultum eos ad decipiendos homines habere accommodamin; os in latebris 'suiticis compositum; ocutis, totius corporis haόitum, atq; ipsam rationem adsi- .mulandum, , dissimviandum accommodatam. Quis malus Doemon os tuti impudens Trhei jcis' cornpunxit notis ' Deus bone, quam ineptus csquam tui jpsius amans, sine riuali. De saxo scilicet in crilcem. Pudoris exitium. Iam mare haud est

mare. Tu mare mendaciorum accirimum. Omnibus , ut video, sanctitatibus bellum indixisti. quando Modestiam, Temperantiam, Gravitatem,

Os non garrulum,oculos non vagos, incessiim mimnae praecipitem, S orationem maturam, conui- .