De bello Gallico, books 1-7; according to the text of Emanuel Hoffmann, Vienna, 1890. Edited with introd. and notes by St. George Stock

발행: 1898년

분량: 609페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

441쪽

SUaque esse eiusmodi imperia, ut mon minus haberet iuri. in se multitudo quam ipse in multitudinem. Civitati porro hanc fuisse belli causam, quod repentinae Gallorum coniurationi resistere non potuerit. Id se tacite ex humilitate sua probare OSSe, quod non adeo Sit imperitus rerum, ut Suis Copii populum Romanum Superari posse confidat. Sed esse Galliae commune consilium : omnibus hibernis Caesaris oppugnandis hunc esSe dictum diem, ne qua legio alterae legioni subsidio venire posset. Non facile Gallos Gallis negare potuisse,

Praesertim cum de recuperanda communi libertate con- Silium initum videretur. Ouibus quoniam Pro Pietate SatiSsecerit, habere nunc se rationem ossicii pro beneficiis CaeSariS: monero, orare Titurium pro hospitio, ut suae 8 ac militum saluti Consulat. Magnam manum Germanorum Conductam Rhenum transisse ; hanc affore biduo. IPSOrum esSe consilii, Velintne prius, quam finitimi Sentiant, eductos e hibernis milites aut ad Ciceronem aut ad Labienum deducere, quorum alter milia PASSUUm

circiter quinquaginta, alter paulo amplius ab iis absit. 1 Illud se polliceri et iureiurando confirmare, tutum itera per fines daturum. Quod cum faciat, et civitati Sese con-Sulere, quod hibernis levetur, et Caesari pro eius meritis gratiam referre.' Mac oratione habita discedit Ambiori X.

occurSin Terence, Phorm. 928, Andr. xvili, the Romans 'as one of the 983 The sam author has the dat mos solemn uties of life rankingsem. Solae, Eun. oo In Caesar even besore clientela' Aul. Gell. himself, have nudo 'as a dative xiv. 13) Some simila institutioni vi. 3, o an toto in vii. 89, existe among the auis p. vi.

442쪽

Counci Arpineius it clunius, quae audierunt, ad clegatos S

,m6he ih deserunt. Illi repentina re perturbati, etsi ab loste

Romans. ea licebantur, clamem non neglegenda MXiStimabant maXimeque hac re permoUebantur, quod civitatem ignobilem atque humilem Eburonum Sua sponte Opulo Romano tellum Tacere musam ViX Orab Credendum. Itaque ad consillium rem deserunt, magnaque inter eo a opinionis CXSistit controverSia. Lucius Aurunculeius compluresque 3

Qxx' tribuni militum et primorum ordinum centurionem nihil temere agendum neque ei hibernis ciniussi Caesaris discedendum ' eXistimabant; quantasVis copia etiam Germanorum sustineri posse munitis hibernis docebant rem esse testimonio, quod primum hostium impetum multis ultro vulneribus illatis sortissime sustinuerint re frumentaria non premi interea et e proximis hibernis et a Caesar Conventura subsidia; postremo quid esse levius aut turpius, quam auctore hoste de Summis rebusCa Pere Consilium Θ' opinionis Contra ea Titurius aero acturos clamitabat cum 298 bjRV maiores manus hostium adiunctis Germani conUeniSSent, aut cum aliquid calamitatis in proximis hibernis esset acceptum Brevem consulendi esse occasionem. Cae asarem arbitrari prosectum in Italiam; meque inliter Carnutes interficiundi Tasgeti consilium fuisse Capturos, neque Eburones, si cille adesset. tanta contemptione

nostri ad castra Venturos CSSe Non hoStem auctorem,

28. is a consilium. i. O, 2. SS. oweve are table to iii. 23 8. var in this matter. 29. intorsioiuncti This Vonturos esse. In the direct for of the gerundi ve is rare in oration his ould venirent,' Caesar; ut e ad potiundi in hile the 'fuisse capturos precedit. 7, is, and again potiundorum ' in Wouldae represente by cepis- in iii. a. Faciundae occurs Sent. The ut pari here has thein I, ferundum ' in I, Same conditional sorcem the particle

satisfaciundi i 5 , Q saciundi ἄν in reek. in i 7, 4 faciundum ' in vii. 56,

443쪽

30. a DE BELLO GALLICO LIB. V 83 Sed rem spectare: subesse Rhenum magno Sse Germanis dolori Ariovisti mortem edi superiores moStraS Victorias ardere Galliam tot Contumeliis acceptis sub populi Romani imperium redactam, superiore gloria rei militaris exstincta. Postremo quis hoc sibi persuaderet, sine certa re Ambiorigem ad eiusmodi consilium descen-6 dissae Suam sententiam in utramque Partem CSSCtutam: si nihil esset duriuS, nullo Cum periculo adproXimam legionem perventuros Gallia omnis cum Germani consentiret, unam esse in celeritate positam Salutem. Cottae quidem atque eorum, qui dissentirent, consilium quem haberet eXitum Z in quo Si non praesens Periculum, at certe longinqua obsidione fames esset

timenda.

3, Hac in utramque partem disputatione habita, cum Sabinus a Cotta primisque ordinibu Macriter reSiSteretur Vincite,' egoidies, inquit, si ita vultis, ' Sabinus, et id clariore voce, ut magna pars militum Xaudiret neque is sum, inquit, qui gravissime e vobis mortis periculo terrear: hi sapient; si gravius quid acciderit. abs te rationem a reposcent; qui, Si Per te liceat, perendino die cum proximis hibernis coniuncti communem cum reliquis belli casum sustineant, non reiecti et relegati longe ab Ceteris aut ferro aut fame intereant.'

5. Quia tio Sihi Persuacteret centuriones vi. I, tribunis In the direct form- quis vestrum militum Primisque ordinibus con-hoe sibi persuadeat ' In e vocatis.'have a question in the r Person Q. Doronctino Ilo die tertio.'put into the Subjunctive. Cicero, hen anterin Servius Sul-ctescenctisso, hadaad recourse.' picius, says that the lawyers it ali In the direct oratio the sentence thei learning ad neve been ablewould have run ' that Ambiorix has to mali up their ind whic os has recourse to a polic of this these Wo expresSions a the more kind. For deScendere cp. i. 6, correct- utrum item tertium an 65. Perendinum dici oporteret' 3O. I. Primisquo orctinibus. Mur. 6 7 .

Cp. 7, 4 primorum ordinum

444쪽

18 IULII CAESARIS 31. Illis opinion Consurgitur ex consilio; comprehendunt utrumque 31 oleuatig et Orant, ne Sua diSSCnSione et pertinacia rem in summum periculum Heducantes facilem AESSe rem, Seu maneant, asei proficiscantur, L modo Unum omnes sentiant ac probent contra in dissensione mullam me salutem perspicere. Res disputatione ad mediam noctem per 3 ducitur Omnia XCogitantur, quare nec Sine periculo maneatur, et languore militum AEX Vigiliis Iericulum augeatur Tandem dat Cotta permotu manu : Superat sententia Sabini. Pronuntiatur prima luce ituros. Consumitur vigiliis reliqua pars noctiS, cum Sua quiS UC miles Circumspiceret, quid Secum Ortare Posset, quide instrumento hibernorum relinquere Cogeretur Prima luce Sic X CAStris proficiscuntur, ut quibuS OSSet PersuaSum non ab hoste, sed ab homine amicissimo Ambiorige consilium datum, longissimo agmine maXimi Sque impedimentiS. The At hostes, posteaquam e nocturno fi emitu vigiliis 32s,ltanto in que de Pros CCtione Corum SonSerunt, collocatis insidiis ambusb. bipertito in silvis opportuno atque occulto loco a milibus

passuum circiter duobus Romanorum adventum MXSpectabant, et cum e maior pars agmini in magnam et convallem demisisSet e utraque parte eius Valli subito se ostenderunt OViSSimoSque premere et Prim OS Prohibere ascensu atque iniquissimo OStri loco proelium

committere COOPerunt.

445쪽

tamen ipsa timide atque ut eum omnia deficere Viderentur; quod plerumque iis accidere consuevit, qui in ipso negotio Consilium capere coguntur. At Cotta, qui

cogitasset haec posse in itinere accidere atque ob eam CRU-Sam Prosectionis auctor non sui Sset, nulla in re communi

Saluti deerat et in appellandis cohortandisque militibus 3 imperatoris et in pugna militis officia praestabat Cum Thepropter longitudinem agminis minu facile omnia Per Mima o

Se obire et, quid quoque loco faciendum esset, providere a circle. POSSent, USserunt pronuntiare, ut impedimenta relin- querent atque in orbem consisterent. Quod consilium etsi in eiusmodi casu reprehendendum non St, tamCn incommode accidit; nam et nostris militibus spem minuit et hostes ad pugnam alacriore effecit, quod non sine summo timore et desperatione id factum videbatur. Praeterea accidit quod fieri necesse erat, ut Vulgo milites ab signis discederent, quae quiSque Corum CariS- Sima haberet, ab impedimentis petere atque arriPere

Properaret, clamore et fletu omnia complerentur.

34 At barbaris consilium non defuit Nam duces eorum Good tota acie Pronuntiare iusserunt, ' ne quis ab loco dis ὀ ' '

cum gravi vulnere esset assectus aqui Al. o. Pugnans in orbem': liseret a viribus deficeretur': Hirtius Liv xxi. 56, quum iam in orbem B. G. viii. 3, ne . . . copia pugnarent, xxviii. 22, j I in or-Pabuli . . . deficeretur': V. . i. em pugnantes.' In wit, the II 6 Iao. The M pari pass. oc acc. cis Perhaps sed iecause thecur osten in Lucan e g. i. 56 manceuvre had 'o te ferso editi. 625 desectis robore nervis' iv. While the men ere unde action, 6 , 635. so that the fought their a into

s a. mPeratoris . . . militis Cp. a quare.

Sali Cat. 6o, strenui militis et g. LI. Pronuntiare iusserunt.

446쪽

186 C. IULII CAESARIS 34.

cederet illorum esse praedam atque illis reservari, quaecumque Romani reliquissent; proinde omnia invictoria posita Xistimarent. Erant et Virtute et Sae a Penumero Pugnar do pares nostri ; hi tametsi ab duce et a fortuna deserebantur, tamen omnem Spem SalutiSin virtute ponebant, et quotien quaeque cohor Pro- Currerat, ab ea parte magnus numerus hostium cadebat.

Oua re animadversa Ambiori pronuntiari iubet, ut 3 procul tela coniciant neu propius accedant et, quam in partem Romani impetum secerint, cedant levitate armorum et cotidiana Xercitatione nihil iis noceri POSSe, rursus Se ad Signa recipientes insequantur.' Quo praecepto ab iis diligentissime observato, cum 35

quaePiam cohor ex Orbe eXcesserat atque impetum fecerat, hostes Velocissime refugiebant. Interim iam a partem nudari necesse erat et ab latere aperto tela recipi. Rursus, cum in eum locum, Unde erant greSSi 3 reverti Coeperant, et ab iis, qui CeSserant, et ab iiS, qui ProXimi steterant, circumVeniebantur Sin autem locum tenere Vellent, nec Virtuti locus relinquebatur, neque ab tanta multitudine coniecta tela confert Vitare Poterant. Tamen do incommodis conflictati, multis Vulneribu SacCepti resistebant eo magna parte diei Consumpta, Cum a Prima luce ad horam octaUam pugnaretur, nihil,

Losses quod ipsis esset indignum, committebant. Tum Tito ubiisti DalVentio, qui Superiore anno primum pilum duXerat,

S in 33. I 3, ut belo in SS.- erant et virtute et numero

447쪽

37. J DE BELLO GALLICO LIB. V 187 viro sorti et magnae auctoritatis, utrumque femur tragula traicitur Quintus Lucanius, eiusdem ordinis, sortissime Pugnans, dum Circumvento filio subvenit, interficitur; Lucius Cotta legatus omnes cohortes ordineS Ue adhortans in adversum os unda VulneratUr.3 His rebus permotus Quintus Titurius, Cum procul Sabinus Ambiorigem suo cohortantem conspeXisset, interpretem 'bἡ 'Suum neu Pompeium ad tum mittit rogatum, Ut for termS,

a sibi militibusque parcat Ille APpellatu TCSPondit Cotta re Velidi Secum colloqui licere sperare multitudine u ζῆ impetrari posse, quod ad hilitum salutem pertineat; ipsi vero nihil nocitum iri, inque eam rem se suam fidem interponere. Ille cum Cotta saucio communicat, Si Videatur, pugna ut XCedant et Cum Ambiorige una colloquantur; sperare ab eo de sua a militum Salute impetrari posse. Cotta se ad armatum hostem iturum negat atque in eo perSCUCrat. 37 Sabinus quos in praesentia tribunos militum Circum Murder of se habebat et primorum ordinum centurione Se equi iubet et, cum propius Ambiorigem accesSiSSet, iuSSuSarma abicere imperatum facit suisque, ut idem faciant, imperat. Interim dum de condicionibus inter Se agunt longiorque consulto ab Ambiorige instituitur sermo, a Paulatim circumventus interficitur Tum vero Suo more victoriam conclamant atque ululatum tollunt impetuquζ oh, si s in nostros facto ordines perturbant. Ibi Luctu Cotta Cotta and

36. inque eam rem Gener inque tanta libertate': Rosc. Am. atly the preposition is not considere ζ II : Suet. . . 39 inque earumstron enough to bear the weight of locum. See i. II, sub occa- the enclitic Thus in Cic. N. D. iii Sumque.' 89- have in portumque . . . in Em suam ictem inte onere marique. Exception to this rute Cp. 6, AEL Cic. Rosc. m. II howeve areisspeciali frequent With inque eam rem idem Suam . . . in. e. g. Cic. Div. i. Ioa inque interponeret.'

448쪽

C. IULII CAESARIS

Ambiorix Taifes the

os Q.

Cicero.

Pugnans interficitur cum maXima parte militum. Reliqui Se in castra recipiunt, unde erant egressi. E quibus Lucius letrosidius aquilifer, cum magna multitudine hoStium Premeretur, aquilam intra allum proiecit, ipse Pro castris Ortissime pugnans occiditur Illi aegre ad noctem oppugnationem SuStinent noctu ad unum omnes desperata salute se ipsi interficiunt Pauci e proelio elapsi incertis itineribus per silvas ad Titum Labienum legatum in hiberna serveniundi atque eum de rebus gestis Certiorem faciunt. Hac victoria sublatus Ambiori statim Cum equitatu 39 in Aduatucos, qui erant eius regno finitimi, proficiscitur noque noctem neque diem intermittit peditatumque sese subsequi iubet. Me demonstrata Aduatucisque concitatis apostero die in Nervio Pervenit hortaturque ne sui in perpetuum liberandi atque ulciscendi Romanos pro iis, qua acceperint, iniuriis occasionem dimittantes inter afectos esse legato duo magnamque artem XercituSinterisse demonstrat; nihil esse negotii subito oppres-Sam legionem, quae cum Cicerone hiemet interfici se ad eam rem ' profitetur adiutorem. Facile hac oratione Nerviis perSuad Ct. Itaque confestim dimissis nuntii ad Ceutrones 3s Grudios, Levacos, Pleumoxios, GeidumnoS, qui omneSSub eorum im Perio sunt, quam maXima manu POSSunt

cogunt et de improviso ad Ciceronis hiberna advolant, nondum ad eum fama de Tituri morte perlata. Huic a quoque accidit, quod sui necesse, ut nonnulli milites,

449쪽

41. 3 DE BELLO GALLICO LIB. V 189 qui lignationis munitionisque causa in silvas discessiSSent, repentino equitum adVentu interciperentur. His circum- Uenti magna manu Eburones, Nervii, Aduatuci atque horum omnium socii et clientes legionem oppugnare incipiunt Nostri celeriter ad arma concurrunt, Vallum conscendunt. Aegre is dies sustentatur, quod omnem spem hostes in celeritate ponebant atque hanc adepti victoriam in perpetuum sessor Victores Confidebant. 4 Mittuntur ad Caesarem confestim a Cicerone litterae, Energetic

magnis prOPOSiti irae mHS AEVI PertuliSSent. ObSCSSIS de nee omnibus viis missi intercipiuntur. Noctu e materia, quam munitioni Causa comportaVerant, turres admodum

CXX Xcitantur incredibili celeritate ; quae deesse operi videbantur, perficiuntur. Hostes postero die multo maioribus coactis Copiis castra Oppugnant, OSSam Com- plent. Eadem ratione, qua pridie, ab noStris resiStitur.

Hoc idem reliquis deinceps fit diebus. Nulla pars

nocturni temporis ad laborem intermittitur; non aegris, non vulneratis facultas quietis datur. Quaecumque ad proximi diei oppugnationem MPUS Sunt, noctin Com-6 parantur; multae PraevStae UdeS, magnu muralium pilorum numerus instituitura turres contabulantur, Pinnae loricaeque e cratibus atteXuntur. IPSO Cicero, Cum tenuisSima Valetudine esset, ne nocturnum quidem sibi tempus ad quietem relinquebat, ut ultro militum concursu ac Vocibu Sibi parcere cogeretur.

41 Tunes duces principesque Nerviorum, qui aliquem

450쪽

19o G IULII CAESARIS 41. I Cicero sermonis aditum Causamque amicitiae cum Cicerone

i. - habebant, colloqui sese velle dicunt Facta potestate

eadem, quae Ambiori cum Titurio egerat, commemorant: omnem esse in armiS Galliam Germanos Rhonum itransisse Caesari reliquorumque hiberna oppugnari.'Addunt etiam de Sabini morte Ambiorigem ostentant fidei faciundae causa. Errare eos dicunt, ii quicquam fab his praesidii sperent, qui suis rebus dissidant sese tamen hoc esse in Ciceronem populumque Romanum animo, ut nihil nisi hiberna recusent atque hanc inVeteraScere Consuetudinem nolint licere illis incolumibus per se e hibernis diSCedere et, quascumque in partes velint, sine metu proficisc1. Cicero ad haec unum modo respondit non esse consuetudinem Topuli Romani accipere ab hoste armato condicionem . si ab armis discedere Velint, se adiutore rutantur legatosque ad Caesarem mittant; Perare Pro eius iustitia, quae petierint, impetraturOS.'The Nervii Ab hac spe repulsi Nervii vallo pedum IX et ossa 42 h .hi f. Pedui a XV hiberna Cingunt Haec et Superiorum anno a

camP. rum OnSuetudine ab nobis Cognoverant et quosdam deeXercitu nacti captivos, ab his docebantur. Sed nulla ferramentorum copia, quae esset ad hunc sum idonea, gladiis caespite circumcidere, manibus SaguliSque terrameXhaurire nitebantur ua quidem πια res hominum multitudo cognosci potuit. nam minus toris tribus 5 milium passuum XV in circuitu munitionem perfecerunt

reliquisque diebus turres ad laltitudinem Nassi, falces testudinesque, quas idem Captivi docuerant, Parare ac

SEARCH

MENU NAVIGATION