Caii Plinii Secundi Historiae naturalis, libri XXXVII

발행: 1783년

분량: 405페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

371쪽

ΝATUR HISTOR LIB. XI H. 363

sunt antiquae inventionis genera, postea officinarum furta. Nunc dicetur cumulus ipse deliciarum, .summa auctoritas rei. Ergo regale unguentum appellatum, quoniam

Parthorum regibus ita temperatur constat myrobalano , Osto, amomo , cinnam comBco, cardamomo, nardi spica , mar , myrrha, casi , styrace , adano , Opobalsam , calam , unco oenanthe, malobathro , serichat , cypro, aspalatho, panace , croco cypiro , am Braco, toto melle, vino. Nihilque ejus rei causa in Italia victrice

Omnium, in Europa vero tota, praeter irin Illyricam, nardum Gallicum, gignitur. Nam Vinum, rosa, myrti solia, oleumque communia sere omnium terrarum intelliguntur. III. Siccis odoribus constant, quae diapasmata Vocantur. Nam faecem unguenti magma appellant. Inter omne potentissimus odor, quisquis novissinae additur. Unguenta optime servantur in alabastris, odores in oleo : quod diuturnitati eoruna tanto utilius est , quant pinguitis, Ut ex amygdalis. Et ipsa unguenta vetustate meliora Sol inimicus his quamobrem in umbra coquuntur plima heis vasis Experimentum eorum inVersa manu capitur, ne carnosae parti calor vitiet. IV. Haec est materia hixus e cunctis maxime supervacui Margaritae enim gemmaeque ad heredem tamen transeunt Veste prorogant tempUS: unguenta illico Ys rant, ac suis moriuntur horis. Summa commendatio eorum , ut transeunte semina odor invitet etiam aliud agentek excedunt-

372쪽

36 PLINI SECUNDI

quemliadragenos denario librae. Tanti emitur voluptas aliena : etenim odorem qui gerit, ipse non sentit. Sedin haec aliqua differentia signanda sunt.

In M. Ciceronis monumenti invenitur, Unguenta gratiora esse, quae terram, quam quae crocum sapiant: quando etiam corruptisi1mo in genere magis tamen juvat quaedam ipsius vitii severitas. Sed quosdam crassitudo maxime delectat, spissum appellantes : inique jam , non solum perfundi, Unguentis gaudent. Vidimus etiam vestigia pedum tingi quod M. Othonem monstrasse Neroni principi ferebant. Quaeso ut qualiter sentiretur, UVaretque, ab ea parte corporis Nec non aliquem ex privatis audivimus juslsisse, spargi parietes alinearum Unguento atque Cajum principem, solia temperari: ac ne principale Videatur hoc bonum, .postea quendam ex servis Neronis Maxime tamen mirum est, hanc gratiam penetrasse & in castra. Aquilae certe ac signa, pulverulenta illa, custodibus horrida inunguntur estis diebus utinamque dicere possemus, quis primus instituisset.

Ita est, nimirum hac tercede corruptae terrarum

orbem devicere aquilae. Ista patrocinia quaerimus Vitiis, ut per hoc jus sumantur sub casside ii

guenta.

V. Quando id primum ad Romano penetraVerit, non facile dixerim. Certum est Antiocho re .ge Asiaque devictis , Urbis anno quingentesimo sexagesimo quinto , P. Licinium Crassum , L. Julium Caesarem Censores edixisse, ne quis venderet unguenta Yotica sic enim appellavere. At her-

373쪽

cules jam qitidam etiam in ponis addunt tantiqtie

amaritudo est, ut odore prodigo fruantur X utra

que parte corporis L. Plotium, L. Planci bis Consulis Censorisque fratrem, proscriptum a Triumviris, in Salernitana latebra unguenti odore proditum constat quo dedecore tota absoluta proscriptio est. Quis enim non merito judicet periisse se tales λVΙ. Cetero terrarum omnium AEgyptii accommodatissima unguentis ab ea Campania est, copia rosae. Judaea vero inclyta est vel magis palmis :quarum natura mine dicetur. Sunt quidem S in Europa, vulgoque Italia, sed steriles. Ferunt in maritimis Hispaniae frues una, Verum immitem dulcem in Africa, sed statim evanescentem. Contra in Oriente' ex his vina gentiumque aliquibus panis plurimis Vero etiam quadrupedum cibus. Quamobrem jure dicentur externae. Nulla est in Italia sponte genita, nec in alia parte terrarum, nisi in calida frugifera ero nusquam, nisi in fervida. VII. Gignitur levi sabulosaque terra : majore in parte .nitros a Gaudet Wrigui totoque anno bibere cum amet, anno sitienti A simo quidem etiam laedi putant: Assyriorum pars aliqua, si non rivis misceatur Genera earum pluraude prima fruticem non excedentia sterilem hunc, alitibi & ipsum fertilem, brevique ramorum orbe foliosum Tectorii vicem hic parietibus plerisque in locis praestat contra aspergines Procerioribus silva, arbore ex ipsa foliorum aculeo fria ante

374쪽

366 C. TLῖN ID SECUNDI

circa totas pectinatim, quas silvestres intelligi necesse est. Incerta tamen libidine etiam mitioribus se miscent. Reliqllae terete Atque procerae, densis gradatisque corticum pollicibus , ut orbibus, faciles se ad scandendum Orientis populis praebent vitilem sibi arborique induti circulum , mira pernicitate tum homine subeunte Coma omnis in cacumine δε pomum est: non inter folia hoc, ut in ceteris : sed fixis inter ramos palmitibus racemosum , Utraque M tUra Vae atque pomi Folia cultrat mucrone , lateribus in sese bifidatis, bella primum den)onstraVere gerni3λ iniim Adii fune , vitiliumque ex as, d capitum i levia umbracula

Arboribus; immo potius omnibus quae terra gig, nat, herbisque etiam, utrumque sexum esse diligentissimi naturae tradunt quod in plenum satis 1 dixisse hoc in loco : nullis tamen arboribu manifestius. Mas in palmite floret, semina citra florent germinat anthun spicae modo . Utrisque autem prima nascitur pomi caro postea lignum intus, hoc est, semen ejus Argumentum , quod parvae sine hoc reperiuntur in eodem palinite. Est autem oblongum non , Ut si vis, orbiculatum. Praeterea caesum a doxso pulvinata fissura, in alvo media plerisque umbilicatum , unde primum spargitur radix Seritur autem pronum bina juxta i cona' posita et mna, superque totiden i, quoniam infirmas gulis planta est quaternae coalescimi. Muliis candidisque lignum hoc a carni hus discernitur tunicis, aliiS .corpori adhaerentibiis laxeque distans,

375쪽

tanthim cacumini filo adhaeret Caro maturescit anno. Quibusdam tamen in locis, ut in Cypro, quan-iquant ad maturitatem non perUeniat, grato sapore dulcis est & folium ibi latius, fructus quam reli-qois rotundior nec ut de Voretur. OrPUS, Verum

ut exspuatur, succo modo XPres . Et in Arabiai languide dulces traduntur esse palmae. quAn- quam Juba apud Scenitas Araba praesert omnibus saporibus, quam Vocant Dabian. Cetero sine mari-ὼbris non gignere feminas sponte edito nemore eo firmant circaque singulo plure nutare in eum pronas blandioribus comis. Illum rediis hispidum, affatu visuque ipso .pulvere etiam reliqua maritare : hujus arbore excisa viduas post terilescere seminas. Adeoque est Veneris intellectus, ut coitus etiam excogitatus 1 ab Omitte, ex maribus flore ac lanugine , interim Vero tantum pulVere insper

VIII. Seruntur autem palmae trunco, humi cubitorum longitudine, a cerebro ipso arboris fissuris divis atque defossis. Et ab radice avulsae vitalis est satus, in ramorum tenerrimis. In Assyria, ipsa quoque arbor strata in solo humido to-lta radicatur , sed in fruticeS, non in arborem Er-lgo plantaria instituunt, anniculasque D ansferunt.. iterum bimas Gaudent enim mutatione sedis , Verna alibi, in Assyria autem circa Canis ortus. Νρ ferro attingiuat ibi noVellas sed religant coqinas, ut in altitudinem exeant Robustas deputant crassitudinis gratia, semipedaleS ramorum relinquentes truncos, qui decisi alibi necant matrem. Dixi-

376쪽

368 C. PLINII SECUNDI

iniis salsum ab his solii in diligi. Ergo tibi non estiale , salem adspergimi, non radicibus, sed longius paulo Quaedam in Syria & AEgypto in binos dividunt se trunco in Creta in ternos, quaedam-quei in quinos Ferunt statim in trimatu In Cypro Vero, Syria AEgypto, quadrimae aliquae quinquennes, altitudine hominis , nullo intus pomi ligno , quamdiu sunt novellae, ob id spadonum accepto nomine.

IX. Genera earum multa. Sterilibus ad materias, Operumque lautiora, utitur Assyria & tota Persis. sunt & caeditae palinarum quoque silVae, germinantes rursus ab radice succisae. Dulcis medulla earum in cacumine , quod cerebrum appellant exemiaque Vivunt, quod non Asiae. Vocantur autem chamaerepes, folio latiore ac molli, ad vitilia utilissimo Copiosae in Creta, sed magis in Sicilia. Eialmis pruna VivaceS ignisque lentus. Frumferarum aliis brevius lignum in pomo,

aliis longius his mollius, illis durius quibusdam

osseum lunatumque dente contra fascinantes reli- i ione politum. Aliud hiribus Vestitum paucioribusve tunicis. aliud crassioribus tenuioribusve Ita istunt undequinquaginta genera, si quiS omni irin persequi velit nomina etiam barbara, Vinorumque ex iis differentias Clarissimae omnium, quas regias appellavere ab honore , quoniam regibus tantum Persidis servarentur, Babylone natae uno in horto Bagou ita enim Vocant spadones, qui apud eos etiam regnaVere. Hortus ille uno uam nisi dominantis in aula fuit. At in meridiano orbe praecipuaen

377쪽

obtinent nobilitatein syagri, prOXimamqUe marga rides. Hae breves, candidae, rotundae, ciniS, quam balanis, similiores. Quare 'nomen a margaritis accepere. Una earum arbor in hora esse traditur tima lyagrorum. Mirumque de ea accepimUS, una phoenice Ve, quae putatur e hujus palmae argu ment nomen accepisse, iterum mori ac renasci ex

seipsa eratque, cum haec pu Oderem , fertilis. Ipsum pomum grande, durum, horridum, a ceteris generibus distans sapore ferino, quem ferme in apris novimus evidentissimeque causa est nominis. Quanta auctoritas sandalidum, a similitudine appellatarum. Jam in Ethiopiae sine quinque earum nec plures arbore tradunt, O raritate magis, quam suavitate mirabiles. Ab his caryotae maxime celebrantur,& cibo qui dem, sed & succo uberrimae. Ex quibus praecipua vina Orienti, iniqua capiti, unde pomo nomen Sed

ut copia ibi atque fertilitas, ita nobilitas in Iudaea, nec in tota, sed Hiericunt maXime. Quanquam laudataein Archelaide Phaselide , atque Liviade, gentis ejusdem conVassibus. Os his praecipua succo pingui lactentibus : quodamque Vini sapore in naelle praedulci. Sicciores in hoc genere Nicolai, sed amplitudinis praecipuae, quaterni cubitorum on itudinem essiciunt. Minus speciosae , sed sapore caryotarum sorores, Ob hoc Adelphidos dictae, proximam suavitatem habent, non tamen eandem.

Tertium e his gentis patetae, nimio liquore hundat rumpitque se pomi ipsilis, etiam in sua matre, ebrietaS, calcatis sumilis.

378쪽

Situm genus e sicciore turba unceis, praelonga gracilitate curVatis interini. Nam quos ex his honori Deorum dicamus, hydaeos appellavit Judaea, gens contumelia numinum insignis. In totum arentes Thebaidis atque Arabiae , macroque corpore exiles, lassiduo yapore torrenteS, crustam Verius, Quam cutem, Obducunt. In ipsa quidem Ethiopia

friatur, Ctanta est 1ccitas farinae modo spissisatur in panem. ignitur autem in frutice ramis cubitalibus , folio latiore , pomo rotundo , sed majore, quam mali, amplitudine coicas vocant. Triennio maturescunt semperque frutici pomum est subnascente alio Thebaidis fructus extemplo in cados conditur, cum sui ardoris antima : ni ita fiat, celeriter Xspirat marcescitque non retosius farnis. Ex reliquo genere plebeja videntur Syri Juba tragemata appellant. Nam in alia parte Phoenices Ciliciaeque, populari etiam nomine a nobis appellantur balani. Eorum quoque hira genera. Disserunt figura rotunditatis aut proceritatis. Differunt colore, nigriore ac rubentes. Nec pauciores sic traduntur colores Maxime tamen piam

cent candidi. Distantin magnitudinea prout multi cubitum effecere. Quidam sunt non ampliores faba SerVantur hi demum, qui nascuntur in salsis atque sabulosis, ut in Judaea, Cyrenaica Africa. Non item in AEgypto , Cypro, Syria, deleucia Assyriae. Quamobrem sites,in reliqua animalia ex his saginantur. Vitiati aut vetusti ejus pomi signum

est, cecidisse candidam verrucam, quae racem Bdhaeserit Alexaeadri milites palmis viridibus stran-

379쪽

nitati sunt. In Gedrosis id factum est pol ni genere,

alibi copia evenit. Est enim tanta musteis sitavitas, ii sinis mandendi non nisi periculo fiat. X. Syria praeter hanc peculiares habet arbores. In micum genere pistacia nota Prodesse adversus serpentium traduntur morsus,in potui cibo. In ficorum autem, caricBS, minore ejuS generis, quae Cottana vocant. Item pruna in Damasco monte nata, myXa r utramque jam familiarem taliae Ex myxis in AEgypto & vina fiunt. XL Juniperi similem habent Phoenices cedrum

minorem. Duo his genera, Lycia & Phoenicia, disserunt solio : nam quae durum, acutum, spino sum habet, Xycedros Vocatur, ramosa nodis infesta altera odore praestat. Fructum ferunt myrti magnitudine, dulcena sapore. Et majoris cedriduo genera quae floret, fructum non sert. Frugi fera non floret in ea antecedentem fructum occupat noVus Semen ejus cupresso malle. Qui dam cedrelaten vocant. Ex hac resina laudatissima Materiae vero ipsi aeternitas itaque .ssimulacra deorum ex ea factitaverunt. Cedrinus est Romae in dehibro Apollo Sosianus, Seleucia advectus. Cedro similis in Arcadia est arbor in Phrygia Fru

te Vocatur.

XII. Syriain terebinthum habet. vlla mascula

est sine fructu Feminarum duo genera Alteri fructus rubet lentis magnitudine : alteri pallidus, cum Vite maturescit, non grandior faba, odore juci in dio , a tu resinosus Circa Idam Troadis, Sc Macedonia brevis arbor haec atque fruticosa, in Da Ala

380쪽

1nasco Syriae magna Materies ei admodum lenta, acsdelis ad vetustatem , nigri splendoris citos racemosus olivae modo, sed rubens folia densa Fert folliculos emittentes quaedam animalia, ceu culiceS, 1entoremque resim Osum, quit cortice erumpit.

XIII. Etiam rhus Syriae mascula fert, sterili femina, folio ulmi paulo longiore & piloso, folio-riim inter se semper contrariis pediculis, gracilibrevique ramo Pelles candidae conficiuntur iis Semen lenti simile , cum V rubescit, quod Vocatur

rhus, medicamenti necesiarium.

XIV. EX AEgypto multa genera, quae non alibi Ante omnia ficus, ob id AEgyptia cognominata. Arbor moro similis folio, magnitudine, adspectu. Pomum seri non ramis, sed caudice ipso. Idque ipsum sicus est praedulcis suae grani interioribus,

perquam decundo proventu , scalpendo tantum ferreis unguibus : aliter non maturescit. Sed cum factum est, quarto die demetitur, alio subnascen- te septeno ita numerosa partu, per singulas aestates multo lacte abundante Subnascitur, etiamsi non scalpatur, foetu quater aestate, prioremque Xpellit immaturum Materie proprii generis inter utilissimas Caesa statim stagnis mergitur : hoc est ejus siccari. Et primo sidit, postea fluitare hacipit certoque sugit eam alienus humor, qui aliam Omneni rigat. Cum innatare coeperit, tempestiva habet

XV. Huic similis quadamtenus quae Vocatur Cypria ficus in Creta. Nam milia in caudice ipso1ert pomum,in ramis, chim in crassitudinem adole-

SEARCH

MENU NAVIGATION