장음표시 사용
391쪽
Os JECTIONES RESPONSIO. 3 'fallatur P. Simonius patet ex iis que paulo ante mo
In sequentibus pergit orationem de traditionibus pertexere, & quamvis passim adfirmat parum se tribuere commentis Rabbinicis, siquis tamen illa aggrediatur, animosius se gerit P. Simonius quam ipsimet Rabbini, adeoque quidem ut etiam laudet & probet id, quod omnium figumentorum longe est sutilissimum, vocales nempe seu puncta Moysi a Deo in monte Sinai revelata, ct non nisi a Maserethis post exacta tria annorum millia legi adscri. benda: non ullis libris, sed per cabalam seu traditionemoralem in sola Rabbinorum conservata suisse memoria. Attamen liber inscriptus nomine Corii id est regis Clia2arorum in Taurica Chersoneso, non Cosrois ut vulgo pubtant, assirmat periisse plerasque traditiones orales. Scio quidem Buxtorsium & haec, ct multa alia conatum fuisse aliter exponere, sed sincerior hac in parte fuit Hispanus interpres R. Abendana, qui omnia integra reliquit. Cum nova jamdudum deficiant argumenta, quibuS ea quae scripsi vel minimum infirmentur, ad prius dicta rela bitur, & pxhaustos vel dissipatos in priori conflictu P. Simonius recolligit spiritus, ut reparatis viribus feliciori certamen instauret successu. Sed frustra, cum intempestiva sint pleraque quae jacit tela, transVersa cadant. Dixerit in interpretandis scripturis praecipue audiendos esse Rabbinos, cum unicuique in ea quam exerceat arte sit credendum. Respondi non esse credendum inimicis, non
illis qui inter se dissentiant, & qui id ipsum quod docent,neseire se profitentur. Quod si ad Judaeos sit divertendum, illos solos esse adeundos, qui superstite etiamnum Hebraea lingua sacras fuere interpretati literas. Reponit Simonius, & se quoque antiquiores sequi Judaeos in traditione lectionis, verum non hos solos, sed & Aquilam, Symmachum, Theodotionem, Hieronymum & alios. Quia ars nulla perficitur ab uno aut altero, sed ab omnibus si-C c c 1 mul.
392쪽
38o AD ITERATAS P. SIMONII mul. Quid per traditionem lectionis intelligat Simonius,
paulo ante explicavit Cabalam nempe seu traditionem, ut Vocant, Oralem, quam deus a temporibus Moysis faucibus & palato Rabbinorum alligavit, mutam & clausam totis tribus annorum millibus, & revelatam demum ante pauca secula a Masorelliis. Ridet & explodit ubique P. Silmonius Rabbinorum figmenta, solam excipit oralem traditionem, quam passim non tuetur tantum, sed & pro pugnat. Nec deerunt Judaei quibus hoc commentum imprimis placeat. Si enim omnium absurdorum longe maximum possint superare, nulla supererit dissicultas, quo minuS omneS quae toto continentur Thalinude admittantur fabellae. Mirum vero in construenda noVa Scriptura solos
a P. Simonio adduci Judaeos, Masorethas Videlicet, Aquilam, Symmachum, Theodotionem, & Hieronymum, quia in multis passus sit a Judaeis se decipi ; nulla facta men tione LXX interpretum & antiquiorum Iudaeorum, qui omnes solam horum secuti sunt Versionem , non Apostolorum, non denique ipsius Christi. Causam nempe sub
jungit, Ouod nullius magistri legibus se addictum profiteatur
In loco quem postea adducit ex Origene non est aptissime, sed maxime proprie, quoniam Verbum Verbo reddere conatus est Aquila, uti solent inepti interpretes, qui proprietatem Verborum sectantes, sensum ut plurimum destruunt. Loquitur autem hic Origenes ex opinione Iudaeorum , & ipse seipsum interpretatur in Epistolae ad Africanum. Quod autem subjungit P. Simonius Origenem existimasse pluribus in locis Aquilam melius reddidisse verba Hebraea quam LXX interpretes, Vel uno si possit probet exemplo. Nam in hoc ipso Geneseos loco, de quo hic agit Origenes, quam futiliter a LXX interpretibus recesserit Aquila, infra ostendemus. Nihilo meliora sunt ea quae sequentur, in quibus negat, ut libros Hebraeos, ita quoque Hebraeorum verbo
393쪽
OBJECTIONES RESPONSIO. 38 Irum sonum & pronuntiationem Graecis literis cxpressam a Judaeis accepisse Origenem. Dicit quippe Origenem ut linguae suae hominibus se accommodaret, Terta Hebraica primum Hebraicis literis, deinde Graecis characteraltis, express sse, ut etiam Hebraica legere possent, qui nihil scirent Hebraice.. Libenter istud concedo, Verum quid hoc ad rem facit 3 Cum enim Hebraei codiceS careant VocalibuS, qUae. ritur si non a Judaeis, unde & a quibus haurire potuerit Origenes rationem resarciendi istum vocalium desectum. Pergit: iudaei s quidem illis temporitus, uti, hodiervi contextum suum a que punctis vocalibus facili negotis Ie-Ubant. Scio quidem postquam stabilita est lectio a Mausorethis, vulgo ctiam legi libros a quibuS absint vocales, verum non hoc, sed istud explicare debuerat Simonius, quo pacto Judaei veteres toto Romano dispersi imperio Hebraicam addiscere potuerint lectionem, si non illa quam Origenes tradidit ratione, apponendo nempe eadem Hebraica Graecis literis, sed vocalibus instructa. Ut nunc qui Masorethicae lectioni adsueti sunt, facile etiam legunt libros a quibus absunt vocales; ita quoque olim, qui
exercitati essent in scriptura, quae VocaleS contineret; facile etiam alteram compendiariam adsequebantur scriptui rana. Ut itaque nunc, ita quoque olim tempore Orige
nis habuere Judaei normas & regulas legendi & pronuntiandi, quas non discipuli tantum, sed & ipsi quoque ob servarent & sequerentur magistri. Si enim non habuere, ct unicuique pro lubitu licitum fuerit addere aut variare Vocales, quomodo sibi constare potuit lectionis & pronun tiationis ratio E Ut tamen ostendat P. Simonius istos de quibus loquimur Judaeos etiam absque tali auxilio legere potuisse Sacros libros, mirifico sane utitur argi mento, sed quo ipse seipsum conficiat. Dicit enim Judaeos Graecos& Hispanos habere libros Graeca & Hispanica lingua sed literiS excusos Hebraicis, quos tamen expeditissime legant. Potuisiex his plurimos in sexinania a Judaeis editos adde
394쪽
385 AD ITERATAS P. SIMONII re libros, lingua quidem Germanica literis tamen descri pios Hebraicis, qui tamen etiam ab idiotis, dummodo at phabetum norint Hebraeum, sine haesitatione eVolvuntur. Quid mirum i Cum ut in istis, quae P. Simonius profert exemplis, ita & in iis quos dixi libris omnes exprimantur vocales. Si sacrorum eadem foret librorum conditio, non Origenis tantum in describenda literis Graecis Hebraeo rum codicum lectione, sed & Masoretharum in addendis punctis VocalibuS, non supervacua tantum, sed & stulta fuisset diligentia.
Pergit tamen P. Simonius, citat Teixeram, ad linguas provocat Orientales, & tandem concudit, licet, Du-guae panc is vocalibus fluet destitutiae, non idcirco vocalitus penitas destituuntur. Verum non hoc, quod omneS concedunt exceptis RabbiniS, qui nullam nec in alphabeto, nec in scripturis vocalem agnoscunt; sed istud ostendere de huerat P. Simonius quomodo ad perficiendam lectionem paucae istae vocales, quae tantum ambiguae lectionis vocitabus apponuntur; possint sussicere ad legendas etiam illas
voceS, a quibuS omnino absunt VocaleS.
Repetit dein quae jam saepius dixit, ct quibus non se mel respondimus, ct demum addit; Sed pudet in his refellendis, quae aperte falsa sunt, longiua detineri. Merito pudeat P. Simonium, quod cum praecipua nusquam attingat,& tantum minutias sectetur & Vel licet, adeo tamen infe liciter in illis versetur, ut nunquam scopum feriat. Ubi que me fingere & salsa scribere assirmat. Ego vero licet affirmavero in omnibus quae contra me habet P. Simonius ne semel quidem verum dixisse, prosecto non mentiar. Quam male a Masorethis appositae sint vocales, vel ex ipsis nominibus propriis satis manifestum esse dixeram, cum patriarcharum, progenitorUm & prophetarum nomina adeo discrepantia sint ab iis quae in Evangeliis occurrunt, Ut nullam omnino habeant similitudinena, cum iis quas Masorcthae apposuere VocalibuS. Reponit optimus
395쪽
OBJEC TIONES RESPONSIO. 383 Simonius, me non adVertisse eadem quoque nomina diu versimode a Judaeis nostri temporis proferri & scribi. Asfert exempla unde conficiat Judaeos, Italos, Hispanos &Germanos non eandem observare pronuntiationem. Quin& voces Latinas ab iisdem populiS non eadem proferri ratione. Germanorum sermonem esse asperiorem, quam aliarum gentium, utpote qui alias pro aliis literas substi tuant consonas. Probat id ipsum exemplo doctoris aulici in Germania. Scimus quidem istaec, sed quid ea ad propositum Z Non de consonis, sed de vocalibus quaestio est
literis, in quarum pronuntiatione omnes genteS conveniunt. Ostendat qua ratione vocales, quas Malarethae addiderunt, conveniant cum iis, quae in Evange iis exprimuntur. Ostendat illos sub sole homines, in quorum ore Nabuchodonosor & Nebuchadnesar eundem efficiant so
Cum Rabbini Scripturas affirment LXXII habere facies, interpretatusque id fuerim de totidem sensibus quos sacri admittant libri, si Iudaeos audiamuS, negat metabianos intellexisse, dicit enim nemine LXXII facisrumvenire tantunn semus acetoruos, qui tot sunt, quot otiosi Ogiari possurumi commiuisci. An ergo sensus allegorici non sunt sensus 3 Non sic loquuntur Rabbini, cum allegoraeos vocant sensus sublimiores. Rursus quomodo unus idem que locus LXXII potest continere sensus allegoricos, nisi etiam totidem habeat sensus simplices seu literales ut linquuntur 3 Dicit Cartaeos & Abenestram unum tantum admittere sensum. Recte quidem: sed si septuaginta duos consulamus Rabbinos, tydem quoque habebimus sensus.
QuiS M a miretur, non Rabbinos tantum, sed & Christianos complures adeo multiplicem probare interpretatio nem , Mercerum dico & multos alios , in quorum scriptiis saepe invenias, hic loras quin cis, aut etiam Tiginti tam utit expositiones, X quidem omes Praeesar as 3
396쪽
38 ITERATAS P. SIMONII Iterum dein litem movet & me in jus Vocat P. Simonius de nomine prophetae, & an LXX interpretes eo sint censendi titulo. Et sane hic est: locus, haec arena in qua omneS contendere nerVOS & totum ingenii acumen explicare debuisset P. Simonius. Sed vero si pleraquae quae hic scribit quam diligentissime excutias, nihil omnino invenies, praeter frigidas cavillationes, nullo ordine, nullo iudicio, nec satis apto verborum inter se nexu colligatas. Primo dicit me tergiversari. Sed frustra semper erit P. Simonius, si me terga Vertentem speret Visurum unquam, assuetum jampridem etiam cum sortioribus congredi. Pergit, di ea quae de Varia acceptione Vocis prophetarum &νυφηψειν scripsi, ea ad rem non facere & plane esse inutilia. Nempe quia tam clare & manifeste sententiam P. Simonii convellunt, ni ne quidem quod hiscat supersit,
nisi palam ineptire velit. Quia dixi a Christo & Apostolis
prophetas appellari omnes eos, qui S. Scripturas intellugunt & recte interpretantur, respondet; etero de hoc prophetiae genere in praesentia agatur. Dicat ergo P. Simonius, si non istos quos Christus & Apostoli, quosnam ergo vocet Prophetas P Quomodocunque Vocem hanc accipiat, nunquam efficiet ut LXXII interpretes non fuerint prophetae, praesertim cum ipse Simonius lateatur Scribas qui res Hebraeorum chartis committerent sis pleroseque Syne-drii magni abso ores prophetas fuisse is a deo inspiratos. Subjicit dein; derisum alicubi a Simonio suisse Vossum.
Sed vero risum ineptum non moratur Vossius. Liceat Simonio & indecore se gerere. Dixeram idolorum etiam cultores tape in sacris literis prophetas appellari. Reponit haec non facere ad institutum. Imo inde facile rntelligimus, si illi recte prophetae Vocentur, multo magiis nomen hoc convenire veris Dei sacerdotibus. At vero inquit istam LXX interpretum prophetiam jaxnpridem ab Hieronymo fuisse sublatam. Cum nullum alium praeter Hieronymum sistere possit testem, semper ad il-
397쪽
lum tanquam ad sacram se confert ancoram. Verum cum
omnia quae ad stabiliendam suam sententiam vel Hieronymus, vel ex illo alii produxere argumenta ita feliciter profligaverimus, ut ne unum quidem salvum supersit: debuisset Simonius aliis telis & aliunde quaesitis subsidiis intentatam tam animose pertinacius persequi litem, & laboranti samdudum & pene desolato succurrere Hieronymo Verum ipse relicta quam vix incceperat causa, praecipiti saltu ad protomartyrem transit Stephanum, ejus nomine noVam mihi suscitans litem. Dicit illum non Graece, sed Syriace ultimam suam absolvisse concionem, & loca S. Scripturae non ex LXX interpretibus, sed ex Hebraeis hausisse codici bus. Verum quid opus est fingere, cum supersint ipsa Stephani verba, & loca Scripturae in iis conveniant cum LXX interpretibus, non autem cum hodiernis Hebraeis libris 3 Ut autem Hebraice vel Syriace suerit locutus, fieri
hoc qui potest apud Romani & Graeci generis Iudaeos,
Libertinos Videlicet, Cyrenaeos, Alexandrinos, Cilices &Asiaticos, qui omnes hoc loco memorantur in gessis Apostolorum, quibus denique omnibus Graeca erat familiaris& vernacula lingua, non autem Hebraea aut fictilia Syriaca
Malignitatem. deinceps Vocat,quod verba ejus, se hic repetit secutus, dixerim ideo a Simonio scriptum Aristeae Velut commentitium explodi, quod Judaeis solemne fuerit fingere & seribere incredibilia. Affirmat enim ostendisse se Philonis Herennii testimonio, quod refert Origenes,Judaeos illius temporis multa confinxit e parum veri milia. Nihil tale Origenes, cujus Verba prinvi contra Celsum libro haec
sunt: Fertur Hecataei hisoridi de iudaeis liber, in quo adeo
probat hujus gentis sapientiam, ut Herennitis Philo in commentariis suis de tu is, primum Alitet, an hujus historicii scriptum sit: deinde addat, st quidem ejus est, videri eum corruptum iudaeorum persu ovibus, proba Seque illorum placita. Videatur det hoc loco liber patris mei de historicis
398쪽
Graecis, ubi agit de Hecataeo Abderita. Nihil itaque aliud ex his Origenis conficias verbis, quam Simonium non esse admodum acrem disputatorem. Addit sese firmissmis ex Aristea desumtis id ipsum ostendisse argumentis, sed jam vidimus quantum ea habeant soliditatis, utpote quae primo aspectu & examine tota in sumum abeant & evanes
Repetit dein nonnulla jam sepius dicta & saepius a nobis
explosa, ct tandem ad suum relabitur Hieronymum, ut ex eo conficiat Origenem in homiliis seu concionibus apud vulgum habitis solos secutum fuisse LXX interpretes, in tomis ero etiam peregrinae linguae quaesivisse auxilia. Verum ut ut haec admiserimus, quomodo vel ex hoc, vel ex abiero quem adducit Origenis loco effciat praelatam ab eo unquam LXX interpretibus Aquilae suisse versionem 3 Clarius profecto locutus suisse Hieronymus, si hoc verum effiet; sed verum non potest esse, cum ipse contrarium testetur Origenes, qui in epistola ad Africanum & alibi affrmat non esse recedendum a terminis quos Christus &Apostoli statuerunt, nec alio se consilio apposuisse Aquita& similium interpretamenta, quam ut cognoscamVS, quo pacto sequiores Scripturas explicent Judaei. Ut itaque alibi, ita quoque in hoc Exodi loco, ad quem remittit P. Simoni us, ct ad ampliandos S. Scripturae sensus, & simul ne cavit lationi occasio detur, ac si aliter osset in Hebraeis exemplariobus ac LXm reddiderunt interpretes, utramque Origenes affert expositionem, illam LXX & alteram Aquilae, ut ostendat ex utrisque sequi, esse quendam infestum Judaeorum genti angelum, qui non circumcisos laedat, cimcumcisoS non item, quod tamen ipse vix ausus est affr- mare: subjicit enim ; αλλά-3ά,- ams
sin , σέ- AEA χθω. haec quidem quae nimis a clata, longius quodammodo petita esse videntur,nec apta multorum
auiuius periculose&audacter hactenus a nobis dicta sussciant.
399쪽
DEJECTIONES RESPONSIO. 38yMirum vero qua ratione ex hoc loco Simonius exsculpere potuerit Origenem relictis LXX interpretibus adhaesisse versioni Aquilae, cum istaec quae asteri verba reserenda sint ad malevolum istum Judaeis non circumcisis angelum, non ad hanc aut istam interpretationem. Ipsum Vero Exodi quod attinet locum, minime dubitandum quin versio II XX interpretum sit praeferenda cum optima ct clarissima sit, illa vero Aquilae nullum fere constituat sensum, quantumvis in ea explicanda & Origenes & Rabbini laborent. Sed neque antiqui Judaei Aquilae in hoc loco admisere interpretationem, existimanteScircumcisioniSquam urgerent necessitatem sortius adstrui si alteram sequerentur expositionem. Itaque in catenis Graecis post verba Eusebii Emissent haec
Idem vero est orcp,γ ν stagnare seu Hiere sanguinem. Apparet itaque in Hebraeis codicibus olim scriptum fuisse tram non in , aut si id aliter se habeat, assinia &ejusdem significationis fuisse vocabula. Nam certe posterioris hujus Vocis tam . late apud Arabas patet acceptio, ut priorem etiam suo comprehcndat significatu. Non enim ipsam tantum circumcisionem, sed & quidquid ad hanc perficiendam requiritur, adeoque ipsum quoque quod
celebrant festum& convivium, Uno omnia nomine chatanae
appellant. Dicit itaque Sepphora angelo mortem filio mi nanti, stagnatum jam esse sanguinem & peractam filii cir
cumcisionem. Totum Vero locum commode interpretabimur, si missas Rabbinorum figmentis ipsa Scripturae secte mur verba. Nam quod ct illi, & qui eos sequuntur existi
mant Deum hoc loco mortem intentare Moysi, propter neglectam filiorum circumcisionem, id nullam omnino Veritatis habet umbram. Jam per quadraginta pene ani S cum Uxore Vixerat Moyses, nec credibile est tam sero, & adeo Parum oportuno tempore, quo irrita facta fuisset legatio ad Pharaonem suscepta; Deum Voluisse non observati moris
400쪽
388 AD ITERATAS P. Si Mo NirycenaS exigere, cum totiS quadraginta sequentibus annis ab omnibus Israelitis impune omisia fuerit circumcisio. Taceo alias difficultates, quas jam olim complures e GraecismoVerunt patribuS, Uti Videre est in catenis, quae passim in bibliothecis inveniuntur. Ut pauciS absolVam, non agitur hic de occidendo Moyse, sed cui minatur Angelus, is est Gerson filius Moysis major natu . Ultima Verba Dei ad Moysem loquentis haec sunt; Ecce igitur ego interficiam lium tuum primogenitum. Sequitur deincepS; autem in via in diversorio occurrit illi (nempe primogeni-io Angelus domini & quaerebat interficere illam. Postrema Dei Verba, quae demum in Pharaonis completa fuere primogenito, audiens Sepphora Moysis conjux, ad suum pertinere credebat primogenitum, praesertim cum non obliquo, sed recto haec a Deo dicerentur sermone. Ad augendum itaque matris metum irruit angelus in Gersoncm Moysis primogenitum, non Occidendi, sed terroris incutiendi gratia. Sed malim verbis Chrysostomi quam meis reliqua explicare. Ille itaque in Synopsi veteris testarum smenti, digna sane quae lucem aspiciat sic scribit; 'A is,MAa