Physiologia medicinalis

291쪽

SEc T. I. DE REΡBODUcTIONE. 273bilibus ot animalibus ' o , et resolVuntur quaevis organicae Substantiae in membranulus, quae Prius in Vbsiculas , ac tandem in animalc Ula infusoria formantur a). Vesiculae enim discretae omni formationi partium vegetabilium, ut C. SPRENGEL , LINK , L. C. et G. R. TREVIRANUS b adverterunt , occasionem praebent. Ipse dein Sanguis , Praeter globulos, Vesiculas continet co, quae, ut GRUIT HUISEN observavit d) , oborto in-nammationis processu secernuntur , et novae formationi impenduntur. Partes solidas animalis Corsoris e granulis componi Cel. ΡRoc HASA A micros copio dispexit , et vidit eam granulosam substantiam in Sanguino quoque,' in lacte et bi-Ιi, in semine et scire; serum sanguiniS, alhumen , lympha coagulabilis et pinguedo , ubi in statum abeunt solidum, similia exhibent granula e).

E sphaerulis elenientaribus quaevis animalis

cipiunt ; vesiculae hae , quae initio discretae Oxistunt, moX ad se accedunt et invidem junguntur; amittunt modo Sphaericam figUram et ab eunt in Cellulosum te X tum, qui primitivam constituit et minime perfectum organico-rUm corporum formam. Ubi cellulosus toxius inlatam expanditur dimensionem, membrana nascuntur. Cum membranae CaVeam Cingunt, humore qUodam repletam, V e Si Cres constituunt, et formantur Vasa, ubi elongatae vesicae ostiis suis in se mutuo transeunt f . Membra nae Et vasa maxime Communes efficiunt fabricas organicas, unde in plantis et animalibus infimi ordinis jam occurrunt, Suntque eaedem LENHossEΚ Physiol. med. Vol. I. S

292쪽

u74 LIB. I. CAP. III. DE GENER . VITAE MANI F. formarum differentiae Primae, quae in embryone advertuntur animalis Cujusdam perfectioris. Altius Iocatur fabrica fit, rosa, quae tum nascitur, ubi densata cellulosa tela in longam producitur dimensionem ; perfectioris ordinis

sunt mus Culares fibrcte, quae Vct Sorum Sequuntur evolutionem. Denique Sequiantur nervi, qui iisdem quidem formantur Viribus, altiorem tamen deposcunt efficientiam, per vita- Iem Processum. g. 67.9 Suscitatam , quo in Organismis inferiorixus etiam de Siderantur. 3 PRECHTI in Goli Ion 's Journ. VII. p. 458.

Io5-1O7.): VBSOrum primordia in vitello ovi incubati Bullas esse seu VeSiculaS , sia Sca et globuloSa massa re. pietas ; ubi cor puncti Salientis Speciem prodit, globuli illi a centro recedunt set efficiunt VaSiS parietem, cum Iumen rarioribuS et remotioribuS repletur globulis, qui moveri mox incipiunt. Comprobant VASOrum e vesiculis ortum valvulae venarum et lJmPhaticorum Vasorum , quae vesiculas iterum exhiboni , ubi Per abnormes ex- Panduntur eduSad

293쪽

s. 78. Adminicula ro pro cl uctionis.

Eadem est vis roproductiva cum interna Vi tae conditione g. 76. ; cum autem haec sine in-

Citamentis activa esse haud possit c 3 69. J , et

ipsa reproductio idem penitus sit cum vitae prOCUSSU , SuaPte sequitur, easdem requiri pro Vita res roductiva condisiones, quae Pro Vita geIaeratim requ1runtur g. 52. . organica igitur forma et mi Xtio , atque certa virium informatio inter

nam Constituunt reproductionis conditionem, quae Per Stimulos congruos provocari ad vitalem reactionem debet. Quia vero organici Cor- Pori S eVO Iulio, incrementum, restauratio et de perditarum partium redintegratio sine materia o novae accessione accidere haud possunt, reproductio materiarum e Xigit Penum, quae organismis individuis ab externa Sufficiatur natura. Sic Vegetabilium semina per Calorem et humo rem explicantur; sic ovi incubati stigma caloro Concitatur et nutritur per Vitellum; Sic Primor dia embryonis per calorem et humores maternos evolvuntur. Sufficiuntur tardius, ubi animal distinctam vivit vitam, Variae Sub Stantiae, quibuS corpuS nutriatur, Per ViaS diversas. Aeratmosphaericus Per pulmoneS et SuPerficiem corporis organismum subit; alimenta , per actionem viscerum abdominalium in nutritium humorem ConVerSa, Cum Ceteri S SUB Stantiis, quao vasorum absorbentium ostiolis Contiguae fiunt, eodem vasorum genere reci Pi Untur, universae humorum massae tradunt Ur , Suoque modo Corpori organico adsimilantur, ac in nutritionis convertuntur Usum. Quia de in haud omnis materie S , quae Per Vias memoratas in corpus deis fortur, adsimilari Potest, cumque materia or-

294쪽

276 LIB. Ι. CAP. III. DE GENEB. VITAE MANIF. anica ipsa Per Vitae Corrumpatur Pro CeSSUm , alii necessarii Sunt modi et Viae aliae , quibus

superfluae et nocivae eliminentur particulae. Accidunt igitur variae secretiones et eXcretiones, Oxhalatio cuti S et pulmonum, EX CretIO alUI Urinae etc., quibuS COPPUS a noci Vi S repurgatur materii S.

Viget itaque perpetita in corpori h Us Phaene-

robiotis materiae sermutatio, qua eorum Servatur integritas 38. n. 3.) ; eadem autem

materiae organicae Vicis Situdo, quae V1talitatem singulae conserVnt partis , vitali subest

officientiae, unde Virium et functionum debitum deposcit concentum, et guberna ur praecipue per nerveam et irritabilem Vim g. 75. o. Questia admodum incitamenta quae Vis Passive Setiabere hactenus debent , ut Per organismi vires superentur g. 69.), ita et materies , quae corpus subeunt organicum , mutari penitus opor- tot, quo induere naturam Valeant organicam: si senim id non contingeret, nulla esset virium oppositio, sine qua actio locum habere haud potest. Videmus hinc alimenta Varia , qUae summam continent principiorum , sibi saopo

contrariorum Varietatem, eundem largiri chy-Ιum Et sanguinem fere SemPer eundem, adeoque Veram Praecedere omni adsimilationi motamorphosin. Nulla etiam corporis integritas servari tum poSSet, ubi muteriae eXternae, quae toties mutantur, ut taleS organicam subirent materiem. Convincimur porro de Vitali hac organicorum corporum PoteStri te, Cum ad morbo sum reflectimus Statum: etenim Chemica principiorum indoles, laesis quaqua ratione vitalibus viribus, in ventriculo et aliis organis 'sese produnt ; eructat Stomachus acidum vel pinguem cibum , ubi Vires ejus sunt labefactatae

295쪽

SEc T. I. UE BFΡBODUcTIONE. 277 digerUntur contra haec et alia, ubi digestivae valenteS Sunt vire S. Omnia igitur mutantur intra organicum Corsu S, antequam substantiam eius Subeant deponunt qualitates suas physicas et Chemi CIS; nec aer , nec aqua Vitalem evitare possunt metamorphosin ; dissulantur in sua principia et ita coaptantur, Ut novam accipiant, organico Corpori homogeneam indolem o. IIbi autem materiae deferuntur in corpus, quae adsimilari nullatenus possunt, si minus sunt disserentes, Per Varias eliminantur vias: sic moschus , terebinthinu, allium, aga foetida et C. materiem Perspirabilem, faeces alvinas et urinam suo inquinant odore ; ita mercurius cum perspirabili matorie si aliis humoribus eliminatur , et reperitur etiam in sanguine inque perios teo regulinum id metallum, ubi praeparata ejus Varia interne adsumuntur aut cuti infricantur ); qui dein in aere, cadaverosis exhalationibus im- Praegnato , multum degiant , halitum reddunt cadaveros iam et flatus similes a9. Latere tamen intra corpus aut transire illud sine noxa talia saltem possunt , quae indisserentia magis sunt, ut aurum, argentum , Plumbum, Vitrum et C. , cum mutari ab organico Corsore vix possint, neque ipsa organismo inferre mutationes valeant Differentes autem Substantiae, qucte positiva aut relativa peccant qualitate g. 74. n. 7.J, ΠΟCiVRS organismo, ut Contagia et venena perhibent, inducunt mutationes.

Cibus animalis melius nos nutrit ac vegetabilis non ea de causa , quod parteS contineat facilius adsimiIandas, et mixtionem habeat nobis Similem ; verum ideo, quod secossui in elementa magis faveat, eum vegetabiles substantiae simpliciores decompositioni magis resistant,ot longiore tempore indigeant, ut concoqui possint.

296쪽

Lelire v. d. 3SSimilatiVen u. reproducti ven Function des organismus. Erlang. 13O6. 8.

p. 213 26δ. a) DOcet ea obserVatio, qua constat, mephitido pesti. Iente cloacarum suffocatos tum Primo redolere putres substantias, ubi omnis jam deleta est Vita, aeris principia qua lantenus mutari per Vitae Processum. - Vid. J. N. HALLE: Sur Ia naturo et Ies esse is du mephitismo des fosses d' aisance. ΡariS. 1785. 8.L) Notum est chirurgis , Vulnera consolidari Super

glandibus plumbeis, silis metallicis et aliis indifferentibus corporibus. - Vid. REIL S Arcti. VIII. p. 259.

g. 79. Re productio Dipo Iaribus rogitur

viribu S. Quemadmodum in natura Universa, ut toties iam innuimus, phaenomena quaevis attractivis et repulsi vis suscitantur viribus , et prout ipsa etiam organica Vi S, qualicunqUe nomine Veniat, ac Phaenomena Prodat quae Cunque demum ,

modificata duntaxat haberi debet primitiva vis

OΡpositis operatur ultracti Vis et repulsivis viri-hus , quibus diaplex respondet effectus: appositio si ablatio substantiae. Appositio perficitur , cum arterio Sum SyStem a sanguinem quihus vis partibus adducit, idoneis particulis impraegnatum. Etsi substantiae in sanguine Contentae hactenus sint animali satae, Ut facilis sit transitus in substantiam organicam, nova ta-mon iterum accidere debet analysis et synthe- Si S, . quo organicam penitu S accipiant naturam. Actione quippe et reactione mutua efficitur, ut

297쪽

SFcΤ. 1. DE RE PRODUcTIONE. 279 materies Deo apponenda organicae materiae adsimiletur, eamque induat formam et mistionem,

quae Singulae propria est parti; attrahit dein

organica materies similes sibi substantias, quem admodum in mixta salium solutione eam sali Sspeciem crystallisari primo cernimus , cujuS Cry

Stallum jam formatam prius injicimus. Quia

Vero Physica particularum approximatio ad certos tantum limites fieri potest, cumque ea vigeat virium natUralium lex, ut homogeneae Sese repellant, materiae organi Cae Particulae, ubi plenariam attigerunt virium indifferentiam, semet repellere rursus debent. Rocipiuntur tiae particulae Per Vasa absorbentia, qua ' eas universae tradUnt humorum massae, ubi vel pro nova aptantur appositione, Vel Vero diversis

modis g. 78. e corpore eliminantur. Duplox igitur Vis , attractio et repulsio, re- productionem peragit organicorum CorsorUm , t respondet his Virib Us appositio et ablatio materiae ; duplex etiam , ut suo loco uberius

productivus quippe Stricte talis, set altordo structivus, et debet uterque iusta concurrere ratione, ut organismi servetur integritas. Varia autem viget in diversiS organismis , diversa aetate, et diversis in Partibus o jus domcorporis evolutio et reproductio, estquo omnis roproductionis differentia certis adstricta Iogibus, quas Perstringere modo VΟΙumus. g. 8O. Varia in diversis organismis reproductio. Generalis viget in corporibus phaonerobi lis lex, qua incrementum corPOris certos, cui-

298쪽

tes : qualiter Cunque nutriantur Plantae, animalia ot ipse etiam homo, certum tamen volumen excedere ViX POS sunt, Cum e contra crypto biota corpora, ut in nativis et artificialibus crystallis videmus, a minimo volumine in molem eXCrescere POSSUnt in11nitam. Varia tamen ratione se habet corporis incrementum in organismis diversis: etenim pleraque animalia USqUe eam Saltem in rescunt aetatem , quae unam tertiam

aut quartam vitae efficit partem; Crocodili, Pi Sces nonnulli, et arbores aliquae toto increscunt vitae tempore ' . Quia dein animalis Vita vegetativo opposita est processui g. 48. n. 3. ) , reproductiva Polestas ea decrescit proportione, qua animalis explicatur energia; inde igitur est, quod in organismis minus perfectis maxima, in homine Voro minima vigeat reproductiva Vis. Nota est plantarum facilis regeneratio, quae cellulosam te Iam et vasa spiralia in quavis parte continent, utpote formas elementa res g. 77- , in gemmas sine negotio tranSformandas. Major adhuc cernitur, ut Trembleyania didicimus experimentis 'θ , in Zoophytis re productio. Etenim Hydrae quinquagesima pars in novam explicatur individuum; possunt hi Polypi in plures portiones otiam longitudinaliter dividi, quin ideo reproductio impediatur, ut in plantis esse solet; regeneratUr abscissam Hydrae caput, et istud in novam excrescit individuum; agglutinantur prir-les separatae celerrime, nihilque iis nocet Zoophytis , ubi totum invertitur corpus , adeo ut facies externa internam constituat. Materia viridis, quae ab inventore PRIE STLEY a nomen gerit, ut INGEN-HOUS Z advertit b) , siccata et in Pulvserem Subtilem subacta, cum aquae injicitur

299쪽

SEc T. I. DE RE PRODUcΤIONE. 28 Iet solis exponitur radiis, rursus regeneratur. Μα-gna etiam est regenerationis vis in Actiniis,

Asteriis et Echinis 3. 40. . In vermibuS, UnienerVorum et gangliorum comparent vestigia 343. n. I. a.9, paululum decrescit reproducti VaVis. Reproducuntur quidem in Lumbrico terre- Stri recisum caput et cauda; est tamen limitata regeneratio, adeo, ut si longiores abscindantur Portiones, vel tarda sit reproductio aut imperfecta c). Crustacea et insecta non omnes res roducunt amissas partes : cancri manus chelataS,

Podes et palpos cheliferos ; araneae et phalangia pedes sibi restituunt dri Μollusca nimia

etiam gaudent reproductione : Helices enim, ut

cum S PALLANZANIO plures observarunt, Casut abscissum Saepe reproducunt ; non tamen Credendum est, quod ABI LGAARD jam monuit, istis periculis et cerebrum abscissum ac reprodri Ctum fuisse, siquidem apud molius a cerebrum capiti non includatur, verum gulae c*. 43. n. 1. b.9 PO-tius insido at e). Pisces amissas PinnaS, et Se Piae brachia reproducunt. Amphibita insignibus gQ dent reproductivis viribus : ARISTOΤELI enim jam notum fuit, salamandras Caudam res roducere, et Comperit S PALLANEANI animalia haec etiam pedos Et mandibulam sibi restituere e vidit do in B LUΜΕNBAcΗ totum oculum in Salamandra Iacustri reproductum s . Apud animalia perfectiora, quae systemate nervoso perfectiore gaudent, ubi partium et organorum major adest Varietas , et vita sensifera in uberiore e Xistit cum functionibus organicis

oppositione g. 44.), multo minor Viget reproductiva potestas. In avibus igitur multo minor haec est facultas quam in amphibiis, major tamen quam in mammatibus . Vulnera enim cu

300쪽

8et LIB. I. CAP. III. DE GENER . VITAE ΜANI F. dantur et Sine SUPPUratione, Cum apud Cane Sid sino largi Ore suppuratione vix accidit; etiam plumae in cicatri sato mo X regenerantur IOCO, dum pili in quadrupedibus, ubi VUInUs cutem Profundius Penetrat, nunquam restituuntur. ΡΘ-ri Ust eum et ipsa etiam ossa cylindrica, quodHOLFR et TROIA compererunt ho citius reproducuntur ac perfectius apud aves , quam in mamma litius. Cerohri et norvorum regeneratio ita se habet in avibus ut de mammatibus mox di

inter animantia calidi et frigidi sanguinis. p. 31. g) Just. kRNEMANN'S Versuctae si . d. Regenerationati totienden Thieren. Ι-ΙΙ. Gotting. 1787. B.

h G. L. HOLER: experimenta circa regonerationem ossium. Gi iting. I 86. 8. - Mich. ΤΗΟJΛ : De novorum ossium, in integris et maximis, ob morbos, deperditionibus , regeneratione experimenta etc. Lute Riae Pari- Sior. I 775. - Ιdem ubers. v. Car. Gotti. EUHN: Strassb.