Hermanni Conringii De pace civili inter imperii ordines religione dissidentes perpetuo conservanda libri duo. Quorum posteriore jura et pax imperii ab Innocentii 10. papae criminationibus vindicantur

221쪽

Gallia legatione in Germaniam adi Ordinum conventum missa, protestantes adtiendum Concilisi hortaretur. Praeterquam lane

quod de non surda aure nihil habeant illi histo

rici, qui tamen isthaec prolixe atque accurate narrant: nullum hinc paenitentiae indicium apparet , sed potius ardor quidam elucet Caesaris, Pontificem rerum sacrarum negligentcna a Concilio

habendo alienti, cogendi ad officium faciendum Et vero longe diversum quid a Pacis, qualis post pacta est, instituto improbatie ses ipsePontifex in Bulla lim lictionis Concslii Tridentini affirmavit hisce ve

bis : Cum id, auod ne accideret antea verittera mus, ex eius Conventi alisboncnsis)sententia

peteretur a nobis , ut ab Ecclesia dissentientium, quosdam Articulos tolerandos declaremi, idque nobis, ut concederemus, neque Christiana ct Cath lica veritas,i neque nostra S S is Apostoboae initas permitteret, patim potius Concilium ut quam primum et, proponi mandavimus. Porro & contra Transactionem Pastaviensem nullo plane modo protestatus est Iut rus III. cisi sederit in annum usque qVinquagetimum quintum, pene integrum triennium post transaetionem istam conditam. Imo hic est ille Papa, qui in Anglia per Cardinalem Reginaldum Polum Legatum uium, tranquillitatis publicae caussa opes quae SVOi

222쪽

, mrba concita rentur,

pure sedix Jμlius III α Paulus IH nulla Protestatio.

Inu Qmin ulla quin i Declaratio, fuit laga, vela Pontince ipso vel ab ejus aliquo Nuncio aut Latere Lezato. Nemo certe laistoricoruna tale vi. Vam hactenus prodidit. Diserte potius Na- , talis Comes I9 Iinio C , sacro antistite purpurato Morono, i Dί- Pontifex adesse voluit Legatum, ne n religio- causa adversiuae quenquam sessum ueret, ne Morpnus Legatus Iontificius, Am. Aa gustam

223쪽

gustam a Iulio III missus, statim octavo post assi

ventum die, intellecta Papae morte iterum abiit, sed nulla facta Protestationes quam proinde instituere non habuit in mandatis. Ut immerito Mo- ronum intermissae protestarionis causa Caramuel sit in se status n.'LYPacis Licitae. Certe si quid tale ipsi fuisset mandatum. non impune tulisset clus omissionem apud Iulii successorem Papam Paulum, sevum hominem , & cum aliis tum huic etiam Morono gravem, utpote quem velut de haeresi siruspectum Giuturno carcere in Hedriani mole afflixerit, ceu legere est in Onuphrio.

Primus Ernestus de Eu biis Se E. - t. VIIIa affirmare non est verecundatus, PAULUM IUPaei Religionis edita Bulla contradixisse. Caeterum vanitas assertionis ne ab ipso quidem Ernesto dissimulari potuit: scribit enim ita ferri, nec tamen, quenquam potuit laudare testem relationis : sat tur etiam, Bullam illam sibi non visam. Nec aliud vel in speciem adducit isti rei probandae,quam ves- .

ba quaedam, quibus Cardinalis Hostus judicium suum creditur protulisse de Pace isthac a Paulo Papa

4nterrogatus. Criditur, inquam,nam ne posse vinus videm, quo auehore hoc narrat Enaestiis, Pacem religionis Germanicam diserte memorat. Sicidanus l. 26 haec verba refert, ex Cardinalis Augusta ni reducis ex Comitiis Romanis Apologetico: Toto H

224쪽

Io temore quo Roma fui commoratiM, me straψem te vel conficio, ne verbum quidem unum factunia Ut de religionis ilia pace. Vixerat autem ille Caris dinalis Romae Paulo IV to sedente: ac proinde li-qVet, riam Romanam tunc temporis non adeo. ut jam,Protestationibus publicatis paci tunc factae sese opposuisse. Certe Bulla aliqua damnatoria P eis Augustanae, ab illo Paulo I Uto condita, nus quam comparet, ne quidem in magno Bullario a Cherubino edito. Sed & BZovius n. 33 ad annum iis 3 ita quidem scribit: Paulum LV vehementer commovit Ferdinandi in Comitiis se inscio dereli- gione suscepta tractatio, ut hortatus fueris anti- quari revocarique qua cum grais Sedisso stolica injuria concessa essent, possicitin vires s Germani- m ad sedis Apostolica obedientiam reduxerit s

. relaxationem Iuramentorum. Ast reapse factam aliquam ab illo Papa Paulo IV Transactionis pacusicae cassationem, vel adversiis eam solemnem aliquam Protestationem, plane historici hi tacent. Ex hisce autem omnibus plusquam abunde Datet, Ernestinas de Protestatione fabulas nullam fidem

mereri.

i. Dignum vero etiam hoc observatu est, suisse il-hilum Paulum Papam infesto in Caesarem Carolum animo, nec minus Ferdinando succestari perini-.quum, summe immitem porro in Protestantes o-

225쪽

mnes eorumque sententiis addictos, utpote ubnemo Paparum Rom* magis unquam civierit in dissidentes: ceu lbqvuntur historice illius temporis, interque eas ipsa illa, qua vitam & res ejus omnes est persequutus Onuphrius panuinhis.' Sine ille ain tem paci publicae aperte reclamavit, aut coiitra am per tabulas est protestarus, utique judicaturi, turic Romae suit, saltim tali aliqua protestatione m

iis non esse.

Vetolimilius est id quod idem narrat Enaestus,

Ioannem Franciscum Coimittendonum , Legatum PII V anno sexagesimo sexto protestatum esse coimtra approbatioPhem, quae tum iii Comitiis facta est, . Religiosae pacis. At vero instituta est illa protes D tio nonnis clanculum, de coram Notario ac testubus, nunquam publicata. Ideoque illa fuit iraei nus adeo oceulta, ut ejus protestationis primus p tam meminerit ille personatus Ernestus. Ipse autem vel eo, quod dicit, visum sibi protestationis illius authenticum exemplum in Archivo Episcopatus Augustani, satis inoicat, Protestationem istam nubIarum fuisse vitium sutpote quum alias debeat illius authenticum exemplum non in Episcopatus A stahi, sed Caesareo aut Moguntino Imperii tabu- Iario reperiri. Certe si quem insignem effectum a protestatione isthac expectasset Legatus, aliter uti quessam debuisset instituere, ceu notum est.Εhini-

226쪽

per Procuratores suos singuiu Principiam , etiam areticis, Protestationemyuam intimare. Addens autem spe putare id factum , graviter decepit sese reapse enitii nihil tale contigit. Per item estproba bile, Legatum istum pontiscium mutata sententia a Protegatione illa tandem abstinuisse; nec Protea statione sua tam 'ectasse initam pridem Religionis pacem, quam conciliationem dissidentium de rellia Itone sententiarum, quam in illa Conventu Imperii a =itari unice desideravit optimus Caesar Ma ximilianus, ad compositionem istam instituendam paulo ante excitatus cum ab aliis tum a Cassandro& Vicelio, quorum de hoc argumento libri sentin manibus. Conjicere id ipsum nos jubent ipse verba protestationis: Requisivi admonui, ne

pe/mittant ac consentiant dem ri ad hane taei. tam vel expressam confrmationem Recessus anni η Π quatenin continet Pacem religionis ob quam aliaua ratione, vel modo, minima etiam in parte , ciueilii Tridentini decretispraesertim dis dogmata

tibus pravidicari possP. Enimvero in Viversium

jax Religionis non adversatur Concilis Tridem deeretis, multo minus 6tu dogmatibuν sed raduntaxat pare, qua dissi&ntes de resigione sentenatus iubet componendas non per decreta Concilio.. Φ Aa 3 rum

227쪽

ill und Dedet tu emi tui lim immerito b und' Bergiuch gebrarit Nirdeii. Item: reo durin sol*e Ser. aleichima duxe die illusedes Generat Concilii, National- Oersamblutas Colloquien oder TelchshonNimg nichi era digen Nurde oec. Et Vero illa parenthesi clausa Protestationis verba : quatenin continet Pacem resi-σionis : videntur non esse ipsius Protestationis sed Ernesti. Non opus autem est Conjecturis, cum omnem

rem prodiderit posteritati Jacobus Augustus Thu nus historicorum ejus temporis princeps, idques velut apparet) ex arcanis narrationibus desum ptam Bernardini Bocadelli Episcopi Rodonensis,iqvi Comitiis illis intersuit Legatus Galliae Regis Caroli. Non dubito laaud futurum absque pretio operae, si ipsa silmmi Viri verba recitemus. Comitiis , inquit, interfuit Joannes Francisus Commendonin Cardinalis, Pii V Pontificis no

mine , cum ex Polonia rediret , acceptis ab eo Aia gusta mandatis, nec non Marcuae Siti u Altem

in itidem Cardinalis, sed tanquam Episcopin Comsantiensis oe Imperii Princeps. Cum Pontifex

novus ex Oratoris, quem in aula C area habebat

asiorum literis didicisset, in Augustanis C . mitiis

228쪽

--- V ana Sedis omnium

--um matricis avitaritatem pernitere ratura Commendo enixe iniungit, u ire ionis nego cum in Comitio riduceret in P suo nomine νη--, soni iam Hvina' censiuram ditim disricturum interminarhur, ου concra diserem imprimis, quem re Imperio ac regnis ac

-π . ne ea p .restatione animi magis ex Drarentum

quam idoneum remedium mas, quod timebam ' oro tempore adhibe rem . Aiam rationem delibe ratio in illiin impedienda bimeundam existima reque cum Casere communicata re ab eo

229쪽

ANIMADVERSIO m minister hero prudentior paruit, re commodum accidit , ut cini secunda mandata venerunt istud capud in aliud tempus re eritum esset. IH cessabat tamen Pontifex Caesarem per Commm num imperiose monere, ne quid tale in deliberatis nem in Comitiis deduci inposerum pateret r. In eo,pemicisse peccasse Carorum V, qui, dumse nego

tussicris immisiet, Confessionem Augustanam Philippo Melanchthone conscriptam in Comitiis proponipasius esset, s alloposea rem is autoritae te Caesarea intempsive ussurim ita Migioni γ'

fultum putat, rebeionem in discrimen revocave' rit. Id rerum confisionioe turbis, qu post dum in Germania incrementum sumseont, causam δε- disse. Facturum-e melius maximum alioqui imperatorem Dissos venienti mo, cuiusprimo i pia semper in masunt, mature ac validis rem

diis ore risset. A clibertatepessima in imperia

permissa, uritum verti inis inter Germanos regnare, σquot homines a vera Romana religiones di mi, tot si Zas Ust. Hactenus Thuanu lib. e. Confirmatur autem haec narratio eo, quod in yita rem Canisti, celebris utiqueIesiuilae, illa, qVa a - Francisco Sacclaino scalptam Sodales ipsi Ingolita- dii anno ioso ediderunt, a c. II traditur: hunc cum aliis nonnullis Sociis Legato Apostolico ne racii resistaei persuasisse. Frustia certe Ernestini quainyis

230쪽

BuLLAM INNOCENTII X. SOciorum, se sudice, Oinnium perspicaci nausIX. Conatur in dubium id vocare, nullo contrario testimonio vel indicio subnixus. Et vero merentur fluetitantis hominis verba haec notari. Arieid essecerint, Iesiuitae scilicci, ne ρ-bsic. Protesta

tis seret cum perturbatione se sicandalo. Si plin tres suasere, sola temporum nece ausibi' propo ita, Pacis autem qualitate non explicata nec intellicia algi potuerunt. Taceo nunc, quod Socius Ernesti non unus e multis Laurentius retris, Iibro cui scurrili suo more titulum secit: irer hat dem

non dubitavcrit gloriari , deSociorum in Pace servanda studio. Post Pii V porro tempora illa, ne quidem ab Emnesto aliisque, riparum aliquis potuit laudari, qui sit vel clanculum coram Notario proletatus usque ad nostra luec temPora. De uno URBANO VIII nonnulla homo ille adieri , unde sorte colligas Protest ti*nem aliquam, saltem illius iussis,institutam. Ast vero plane aliud dc adversium quid illa quae adsertnos docent. Narrat enim, Vrbanum anno hujus sciculi tricesimo primo, literis ad Nuncium situm pera scriptis tanificasse: neque Caesarem neque alios Simmae aut Episcopos, haberepotestatem de Ecclesia b

nis aut juribus quidquam hostibus Ecclesia in quae praejudicium per pacta tradendi aut permittendi