Armamentarium scientificum. In quo reposita ordinate et breuiter illustrata continentur, axiomata, pronunciata, dicta philosophica in primis & theologica; ... a R.P. Henrico Marcellio è Societate Iesu. .. Liber 2

611쪽

ia ac De rerum ae ocum distinctione c c. DISTINCTIO III. D. Abstractis P concretis.

Pro explicatione notandum est, abstractionem in genere esse duplicem realem rationis Abstractio te alis est cum unum ab alio reipsa separatur, ut anima a corpore, ramus ab arbore pellis ab ove: Abstractio rationis est, cum aliquid per uatellectum seu rationem separatur ab alio,cui nihilominus reipsa potest manere coniunctum haec rursus est duplex Megativa, cum negatur unum de alio;rut si t-cam paries non est albus: ι Praecisiua cum ex duabus rebus, vel pluribus coniunctis intellectus unam cognoscit , vel eonsiderat, non considerando aliam: ut si considerem verbi causa albedinem parietis, non considerando ipsum parietem, dicor abstrahere seu praescindere per intellectum albedinem a parieto, non precisione reali quia albedo reipsa manet in parietes sed rationis. Sic in homine esse animal, .est rationale , sunt coniuncta si ergo considerem Colum rationale , nihil cogitando de animali, dicat praescindere rationale ab animali abstractione praeci sua intelligitur, verum est pronunciatum , qui enim sic abstrahit, non affirmat aut iudicat , este rem illam reuera riparte rei separatam aut separabilem: quare nullum mendacium ast tuit scuti contingere potest in abstra-i,ione negativa, ut si dicas, paries non est albus,coseuus non est niger homo non est risibilis, dec.

i. Abstracti Osime es facilior quam generis. In -

612쪽

telligitur de eaden abstractione praecisiua, ratio est, quia speciei abstractio fit tantum a conditionibus indiuiduantibus generis insuper a specie illa igitur irior, facilior est, quam ista, ut constat ex iis, quae tradit Porphyrius, capite de Genere. 3. Vbicunque sent piara concreta ibiis plura abstracta. Ut si duo sint homines, erunt etiam duae

humanitates, si tria animalia, tres erunt animalitates, sicuti si plura sint tota, plures erunt uniuscuiusque totius partes Verum est pronunciatum de concretis a forma intrinseca non autem a forma extrinseca Nam etsi duo specie agentia sint, v. c. sol in ignis in calefacienda simul eadem materia est tamen una actio, id est calefactio, 5 unus terminus, id est, calor: se etiam generalis concursus Dei cum causa secunda non distinguitur realiter ab actione causae secundae. Eadem enim numero actio procedit

immediatein simul a duabus causis essentialiter sub:

ordinatis.

. Concreta eiusdem s eciei non multiplicantur, nisi inuti licentur κιiecta. J Sensus est, non esse satis, multiplicari sermas denominantes ad multiplicationem rei, quae denominatur concreta sed etiam debere multiplicari formarum subiecta, siue illa proprie talia sint, ut substantia naturalis respectu suorum accidentin in creaturis siue improprie metaphorice tantum ut supposita in diuinis respectu attributorum. Hinc si duo calores ponantur a Deo in eodem ligno, nόn erunt duo calida Ged num calidum per duos calores, item etsi in uno homine sint plures paternitates,non ideo dicentur plum

res patres: Nam Pater est concretum, quod duo

includit, sermam, subiectum veluti duas partes componentes, quate non fiastici multiplicari sormam ad multiplicationem totius concreti.

613쪽

s. Substantii a non mηltiplicantur nisi multiplicatos-gnificatoformali, J Est hoc celebre effatum theologicum in materia de sancta Trinitate, tae Incarnatione usurpari selitum, de quo videri potest D. Thomas I p. quaest. 36. art. 4. Caietanus alij in terpretes ibidem. Suare et Tomo I. in 3. p. disip. a 3 sec. a. talibi Sensus est, ad multiplicationem termini substantiu non lassicere, ut multiplicentur subiecta vel suppositi; sed instuper requiri multiplicationem formae, qua per eiusmodi terminum significatur. Sic in diuinis Paterin Filius sunt v num principium activum spirandi, respe istu Spiritus sancti quia forma per nomen talis principissignificata, est virtus spirativa Spiritus Sancti, quae non est duplex: sed unica omninb in Patre: Filio, item Pater, Filius. Spiritus sanctus lanx unum si incipium creandi seu producendi creaturas, quia

licetiam nomen principi est substantivum, significans deformali virtutem operandi ad extra, quae est unica tantum in Deo.

sumitur a potiori . Ea nimirum,1 qua res quaepiam denominatur simpliciter absolute sumitur e libro secundo de Animat quadrage fimon ono. Vbi Philosophus ait. Unum quodq; denominaria eo, quodpotisi tu es aris. Patcthoc in prς dicam eiito qualitatisci tenim qualitas simpliciter denominet subiectum aliquod quale, ex comuni sentetia requiritur . nequalitas sit valde re nussa quamobrem unus aut alter gradus calcris

614쪽

Pars sexta Titulus LXVI. ais

in aqua existens,cur 6 aula gradibus frigoris,non denominat aquam calidam 'uia denominatio sumi debet a maiori 1 ut sit in toto subiecto, aut potiore illius parte: hinc Ethiops denominatur albus simpliciter ab albedine dentium: nisi tamen illud accidens certam partem subiecti sibi vindicet: quo pacto aliquis dicitur crispus a si spuate capillorum, quia hi soli sunt ad quatum subiectum crispitudinis. . necit transeat nisi natura sua postulet cit,perire visenus,qui etsi breui transeat, denominat tamen subiectum sonans Lege, si placet, Suar. disp. I. Metap- sec. . 9. Porro in moralibus non semper ea potioς par cusetur,quae numero superat: sed etiam, quae dignitate,sapientia,labore,essicacia. a. Omnas denominatio infrinsecasupponit rem denominantem intrinsecam. Ut si paries intrinsece denominetur albus debet habere sibi inhaerentem albedinem. Ratio pronunciati est quia alioqui non erit vera talis denominatio: Nam Intrinseca denominatio illa dicitur,qua subiectum denominatur ab aliqua forma seu re, quae vere existit in illo subiecto. Sic ignis denominatur intrinsece calidus a calore, qui vere est in igne; intellectus dicitur intrinsece intelligens , a forma sibi intrinseca, idest intellectione, voluntas amans,in volens, ab amore, volitione 3. Omnis denominatio extrinseca supponit rem deno virnantem extri ecam. Patet ex ipsa terminorum Et mologia, quia extrinseca denominatio est,quando subiectum denominatur ab aliqua re, quae non in'

haeret siue existit in illo subiecto sed in aliquo alio.

Sic paries denominatur extrinsece cognitus, Visus,

amatus, a mea cognitione, visione, amore, quae non

sunt in pariete, sed mentem coluna hoc modo deno minuur mihi dei tra, a me a cilicet dextera, Pae non

615쪽

Ir1 De Repum de Oeum distinctione. c. est in ipsi columna .sed in me. Vide Durandum in

. rgumentum non valet, inesse adden inari ni se modo denominet, quo ines. J Vt tametsi in lapide verbi causa per extraordinariam Dei virtutem poneretur visio, non ideo posset denominari lapis videns nam et Videns, plus dicit quam affectum esse visione, quia videre est actionem vitalem elicere,quod non potest lapis. Licet nihilominus arguete ab inesse ad denominari, quando eo modo fit denominatio,quo res inest.Vnde etiam si in data hypothesi non recti,diceretur lapis videns; dici tamen

posset habens visionem. Similis est ratio in aliis.