장음표시 사용
171쪽
ne dolorem tuum, non circumscribere.
- CAP. IV. Vincam, puto. primum si Ostendero nihil me pati, propter quod possim dici miseri, nedum propter quod miseros etiam, quos contingo, faciam: deinde si ad te transero, & probauero , ne tuam quidem grauem esse sertunam, quae tota ex mea pendet. Hoc prius ag' rediar,quod pietas tua audi re gestit, ni it mali esse militi si hoc tibi demonstrare non potero, ipsas res ii quibus me putas premi, non esse intolerabiles, faciam mapnifestum . Sin id credit non potuerit: at ego mihi ipse magis placebo, quod inter eas res beatus ero, quae miseros solent necem . Non est quod de.me alias credas ripse tibi, ne quid incertis opinionibus perturberis, indico me non esse miserum. Αdiiciam, quo securior sis, nec fieri quistdem post miserum. CAP. V. BOna conditione conditi sumus, si eam non deseruerimus. Id egit rerum natura, ut ad benὰ vivendum non magno apparatu opus esset: unusquisque facere se beatum potest. Leve momen tum in aduentitiis rebus est, & quod in
neutram partem magnas' vires habeat: nec secunda sapi entem euehunt, nec aduersa demittunt. Laborauit enim semper,
ut in se plurimum poneret, intra se Omr Me gaudium peteret. Quid ergo sapientem me esse dico minimε. nam id qui -dem si profiteri , postem, non tantum n
172쪽
garem miserum me esse,sed omnium se, tunatissimum ,& in vicinum Deo perdit.ctum praedicarem. Nunc , quod iis est ad omnes miserias leniendas, apientibus viris me dedi ; & nondum in auxilium
mei validus, in aliena castra confugi , e
tum scilicet, qui iacile se & sua tuenturuIlli me iusserunt stare assidue, velut in praesidio positum, & omnes conatus sor tunae, & omnes impetus prospicere mul, mantὶ quam incurrant. Illis grauis est quibus est repentina: facile eam sustinet , qui semper expectat. Nam& hostium aduentas eos prosternit, quos inopinatavccupauit: at qui furum se bello ante bellum parauerunt, compositi & aptati; primum, qui tumultuosissiimus eri ictum fasile excipiunt. Nunquam ego sertunae credidi , etiam si videretur pacem agere somnia illa, quae in me indulgentissimEeonferebat, pecuniam, honores, gloriam eo loco posui, unde posset ea sine motu
meo repetere . Interitalium inter me
illa magnum habui . itaque abstulit illa, non avulsit. Neminemiaduersa fortuna comminuit, nisi quem secunda decepit. Iuli qui munera eius velut sua,& pespetua amauerunt, qui se propter illa suspici voluerunt : iacent Sc moerent cum vanos &pueriles animos, omnis selidae voluptatis ignaros, falsa & mobilia oblectamenta clestituunt. At ille qui se laetis rebus non inflauit, nec mutatis contrahit ; aduexsus
173쪽
utrumque statum inuictum animum in neri exploratae iam firmitatis . nam in idin felicitate,quid contra infelicitatem v laret,expertus est. Itaque ego in illis quas .mnes optant,existimaui semper, nihil vexi. boni inesse ; quin inania, & specioso aedecepturo fuco circumlita inueni, intr nihil habentia stonii suae simile. Nam inistis quae mala vocantur, nihil tam terri hile ac durum inuenio, quam opinio vulgi minabatur. verbum quidem ipsum , rersuasione quadam ω consensu, iam asseritis ad aures venit , & audientes ramquam triste , & execrabile ferit: ita enim populus iussit di sed populi scita ex magna Parte sapientes abrogsnt CAP. VI. Remoto igitur iudicio pIi Tium, quos prima rerum facies, utcunque eredita est, aufert, videamus quid sit exilium di nempe, loci commutatio est. Αngustare ne videamur vim eius,& quicqv id pellimum in se habet , subtraherer hane
eommutationem loci sequuntur incommoda,paupertas ignominia, contemptus . .
Aduersus ista postea confligam interim primKm, illud intueri volo, quid acerbi asserat ipsa loci.commutatio. Carere phiria,intolerabile est, . Aspire agedstm hane freqrientiam, cui vit urbis immensae tectallimciunt. maxima pars illius turbae patria caret ex municipi js & colon: is suis ,
ex toto denique orbe terrarum vota xxe- isti t. Alios adducit ambitio , alios neces... sitas
174쪽
seas ossicij publici, alios imposita legatio ,
alios luxuria, opulentum & Opportunum vitiis locum quaerens: alios liberalium studiorum cupiditas , alios spectaculae quoidam traxit amicitia, quosdam industria, latam ostendendae virtuti nacta materiam et quidam vaenalem soamam attulerunt , Pridam ramalem eloquentiam . Nullum non hominum genus concurrit in urbem, & virtutibus & viiijs magna pretia ponentem. Iube omnes istos ad nomen citari, de domo quisque sit, quaere idebis maiorem partem esse, quae tinctas sedibus suis venerit in maximam quinem ac puIcherrimam urbem, non tammen 1uam. Deinde ab hac civitate disce- de , quae Veiae communis patria potest dici et omnes. urbes circumi. nulla est, ubi magnam pariem peregrinae multitudinis non inueuias. Nunc transi ab ijs quarum pDQ1Ο , Sc opportunitas regionis plures allicit: deserta Iora , & asperrimasmlulas ,Sciathum & Seriphum, Gyarum M Cosuram pete . nullum invenlas eri Eum , in quo non aliquis animi caussa moretur. Quid tam nudum inueniri pintest, quid tam aes tum undique , quam hoc laxum Z quid a a copias reIpicienti i iuvius r quid ad homines immansterius
aci caesa naturam intemperantius p plures tamen hic perrerint, quam ciues consiliunt. V1que eo ergo commutatio ista
175쪽
locorum grauis non est , ut hic quoque locus a patria quosdam abduxerit. Inu Nio qui dicant,uaesse naturalem quandam animis irritationem commutanai sedes, ει transferendi domicilia. Mobilis enim α inquieta mens homini data est: nunquam se tenet : spargitur, & cogitationes suas in omnia nota atque ignota dimittit, vaga, & quietis impatiens, & nouitate m. xum laetillima . Quod non miraberis , si primam eius originem aspexerit. Non
mi ex terreno & graui. concreta corpo.
: ex illo caesestilpiritu descendit. cael sinim autem natura sempei in motu est efigit, velocissimo cursu agitur. Aspice sidera mundum illustrantia Diussum corum perstat. labitur assiduE , & locum
xx loco mutat quamuis cum uniuerso vertatur ,. in contrarium nihilominus ipsi mundo aefertur:per omnes sGnorum par tes discurrit ; perpetua eius. agitatio, iualiunde alio commigratio est. Omni 'oluuntur semper, in transitu sunt, & ut
4ex & naturae necessisas ordinauit, alitium de alio deferuntur.. Cum per cena anno Him spatia orbes suos,explicuerint, iterum ibunt, per quae venerant. I nunc, &auimum humanum, ea ijsdem quibus diuina constant. compositum seminibus, moleste serrei puta transitum ac miSrati nem : cum Dei natura,assidua di citatissima commutatione, vel delectet se , vel construet, A caulei ibiis . agedum, te ad
176쪽
humana comierte. Videbis gentes , popiγlosque muta ste sedem . Quid sibi volunt
in mediis Barbarorum regionibus Graecae vi hes 3 quid inter Indos Persasque Macedonicus sermo Scythia,& totus ille sera rum indomitariamque gentium tractus, ei uitates Achaiae Ponticis impositas lit- roribus ostentat. Non perpetuae hiemissantitia, non hosninum ingenia, ad similo indinem caeli sui horrentia transferenti bus domus suas obstiterunt. Atheniensis in Asia turba est: Miletus LXXV. urbium populum in diuersa effudit: totum Italiae latus, quod insero mari alluitur, maior
Graecia fuit. Τuscos Asia sibi vindicat e Tyrij Africam incohini: Hispaniam Poeni r Graeci se in Galliam immiserunt: in
Graeciam Gallir Pyrenaeus Germanorum transitus non inhibuit: per invia, per tiar cognita versavit se humana leuitas. Lieberos, conitigesque, & graues senio pa Lentes traxerunt. Alij longo errore iactati, non iudicio elegerunt locum, sed Iassitudine proximum occupauerunt: istii armis sibi ius in aliena terra secerunt tquasdam gentes, cum ignota peterent, mare hausit: quωam ibi consederunt, ubi illas rerum inopia deposuit . Nec omni.bus eadem caussa relinquendi, quaeren
dique patriam fuit. Alios excidia urbium suarum , hostilibus armis elapsos, in aliena,spoliatos suis,expulerunt: alios domo mea seditio submovit: alios lurma supeis
177쪽
suentis populi Dequentia , ad exonera das vires emisit: alios pestilentia, aut se 'uens terrarum hiatus, aut aliqua intoleranda inselicis soli vitia eiecerunt z quosdam senilis orae, & in maius Iaudatae, ma corrupit : alios alia caussa excivit d
mibus suis. Illud itaque est mamystum,. nihil eodem loco mansisse ,.quo δenitum est. assiduus humani generis ducursus est . quotidie aliquid in tam magno orbe
mutatur. Nova urbium fundamenta iaciunt: noua gentium nomina, exstinctis prioribus ,. aut in accessionem validioris conuersis, oriuntur. omnes autem ista:
Populorum transportationes, quid aliud , , quam publica exilia sunt CAP. VII. Quid tam longo te circuitu traho quid interest enumerare Antinnorem Patavij conditorem, & Euandrum in ripa Tiberis regna Areadum colloca rem Ouid Diomeaem,aliosq; quos Troia. num vellum,uictos simul victoresque, per alienas terras dissipauit Romanum imp xium nempe auctorem exulem respicit tquem profugum, rapta patria, exiguas r liquias trahentem , necessitas & rictoris metus , longinqua quaerentem,in Italiam detulle. Hic deinde populas quot colo nias in omnes prouincias misit ubicunque vicit Romanus,habitat. Ad hanc commutationem locorum libenter nomina dabat,& relictis aris suis trans maria sequebatur
178쪽
. , CAP. VIII. Res quidem non ἡesiderat
Furium enumerationem: Vnum tamen
adiiciam, quod in oculos se ingerit. Haec ipsa insida saepe iam cultores mutauit. Vt antiquiora quae verilitas obduxit, transeam,Phocide relina, Graii qui nunc Mas filiam colunt, prius in hac insula consederum . Ex qua quid eos iugauerit, imcertum est e rerum cani grauitas, an prinpotentis Italiae conspectus, an natura Importuosi maris . nam in caussa non fit eseritatem accolarum, eo apparet, quod maxime tunc trucibus & inconditis Galliae populis se interposuerum. Transi runt deinde Ligures in eam, transierunt& Hispani, qnod ex similitudine ritus arraret . eadem enim tegumenta capitum idemque genus calceamenti, quod Camtabris est et & verba quaedam. nam tmi sermo , Conuersatione Graecorum Ligi Tumque,a patrio descivit. Deductae deinde sunt duae ciuium Romanoriun col niae:altera a Mario,altera a Sylla. Toties
huius aridi & spinosi saxi mutatus est populus. Vix denique inuenies vitam te Tam , quam etiam nunc indigenae colant.
permixtaomnia & insititia sunt: alius alii successit. His concupiuit, quod alii fastiadio fuit: ille unde expulerat, eiectus est. Ita fato placuit, nullius rei eodem semper Ioco stare sertunam. Aduersus ipsam mutationem locorum, detractis ceteris incommodis quae exilio adhaerent , satis
179쪽
hoc remedii putat Varro,doctissimus Romanorum,qυod quocunque venimus, ea dem rerum natura utendum est. M. Brutus satis hoc putat, quod licet in exilium euntibus virtutes sitas ferre secum. Haec etiam si quis singula parum i udicat efficacia ad consolandum exulem, utraquem unum collata fatebitur plurimum posse. Quantulum enim est, quod perdidimus duo quae pulcherrima sunt,quocunque nos mouerimus, sequentur: natura
communis , & propria virtus. Id actum est, mihi crede, ab illo, quisquis sermator uniuersi fuit, siue ille Deus est potens ominnium, siue incorporalis ratio in mentium crum artifex , siue diuinus spiritus per onuala,maxima,minima, aequali intentio ne diffusus, siue istum & immutabilis caussarum inter se cohaerentium series et id, inquam,actum est, ut in alienum arbie trivmo nisi vilissima quaeque, non cade xent. Quicquid Optimum homini est, id extra humanam potentiam iacet: nec daraa , nec eripi potest. Mundus hic, quo Hieliit neque maius , neque ornatins, Ierum Natui a genuit: animus contemplator, addi miratorque mundi, pars eius magnificen-ussima, propria nobis,& perpetua, tand malobiscum.mansura, quandiu ipsi manebimus. Alacres itaque & erceti quocunque Testulerit,intrepido gradu properemus. i. CAP. IX. Emetiamur quascunque te Tm β. . . nulliun inuet ituri sel din intra m uiri
180쪽
dum,quod alienum homini sit . undecuit 'ue ex aequo ad canum erigitur acies: pinribus interuallis omnia diuina ab omni bus humanis distant. proinde dum ocula mei ab illo spectaculo, cuius insatiabiles sitiat, non abducantur, dum mihi lunam olemque intueri liceat, dum caeteris inhaerere sideribus, dum ortus eorum, casus, interuallaque, & caussas inuestigadire velocius meandi, vel tardius , spectare tot per noctem stellas micantes , & alias immobiles, alias non in magnum spati timexeuntes, sed intra suum se circumageamees vestigium , quasdam subito erumpentes , quasilam igne fuso perstringentes aciem , quasi decidant, vel longo tractu cum luce multa pineruolantes s dum cum his sim,&ca testibus, qua homini fas est, immiscear; dum animum ad c
gnatarum rerum conspectum tundensem,in sublimi semper habeam: quantum Testit mea, quid calcem Atqui non est haec terra frugiferarum aut laetarum arborum serax: non magnis&nauigabilibus fluminum alueis irrigatur: nihil gis gnit , quod aliae gentes petant, Vix ad tin, telam incolentium senilis: non Uetiosus hic lapis caeditur,non auri argentique VC-nae eruuntur. Angustus animus est,quem
terrena delectant. ad illa abducendus est, quae , bique aeque apparent, ubique aeque
splendent: & hoc cogitandum est, ista Filiis bonis per falsa praue credita o