장음표시 사용
191쪽
naturae legem. aspicis, ex lo pectore mortis metum eieceris, in id nullius rei timor audebit intrare. Si cogi tas, libid, nem non voluptatis caussa homini datam , sed propagandi generis ; quem non violauerit hoc secretum & insecum vise ribus ipsis exitium , omnis alia cupiditas intactum praeteribit. Non singula vitia ratio,sed pariter omnia prostemit: in uniuersum semel vincit. Ignominiatu putas
quemquam sapientem moueri posse , qui omnia in se reposuit, qui ab opinionibus vulgi secessit 3 Plus etiam quam ignominia , ast mors ignominiosa. Socrates t men eodem illo vulta, quo aliquando si Ius triginta tyrannos in ordinem redeg rat , carcerem intrauit, ignominiam ipsi loco detracturus. neque enim poteratearcer videri, in quo Socrates erat. Quis usque eo ad conspiciendam veritatem excaecatus est , ut ignominiam putet M. C
tonis fuisse, duplicem in petitione praet rae & consulatus repulsam ignominia illa praeturae & consulatus fuit, quibus ex Catone honor habebatur. Nemo ab alio
contemnitur, nisi a se ante contemptus
est. Humilis & proiectus animus fit isti
contumeliae opportunus et qui vero aduersus saeuissimos casus se extollit,& ea mala quibus alij opprimuntur, euertit, ipsas misserias infularum loco habet: quando ita affecti sumus,ut nihil sque magnam apud nos admirationem occupet, quam homo
192쪽
sortiter miser. Ducebatur Atheuis adstipplicium Alistides: cui quisquis occumrerat, dehciebat oculos , dc ingemiscebat , uota tanquam in hominem iustum , sed tanquam in ipsam iustitiam animaduerteretur. Inuentus est tamen,qui faciem eius inspueret. poterat ob hoc moleste ferre ,iquod sciebat neminem id ausurum purioris. At ille abstetiit faciem, & subridens ait comitanti se Magistratui: Admonei sitim , ne postea tam improbὰ oscitet Hoc fuit contumeliae ipsi contumeliam facere. Scio quoslam dicere , contempta nihil este grauius,mortem ipsis potiorem videri . His ego respondebo, & exilium
saepe contemptione omni carere di si magnus Vir cecidit, magnus iacuit; nou ma- , gis illum contemni, quam cum aedium sacrarum ruinae calcantur, quas religiosiaeque ac stante8 adorant. CAP. XIV. Quoniam meo nomine nihil habes, mater carissima ,.quod te in in finitas lacrimas agat, sequitur ut caussae tuae te stimulent. Sunt autem duae . nam
aut illud te mouet, quod prauidium ali quod videris amisisse: aut, quod desiderium ipsumi per se pati non potes. Prior
pars mihi leuiter perstringenda est . nouienam animum tuum nihil in suis praeter ipsos amantem . Viderint illae matres , quae potentiam liberorum muliebri impotentia exercent; quae, quia femiuis honores non licet gerere, per illos ambitio
193쪽
se sunt; quae patrimonia filiorum & eo hauriunt, & captant ; quae eloquentiam commodando estis fatigant. Tu libero. tum tuorum bonis plurimum gavisa es, minimum via: tu liberalitati nostrae semper imposuisti modum, cum tuae non imponeres:tu filiassimilias, Ioeu etibus filiis vltro contulisti: tu patrimonia nostra sic administrasti, ut tanquam in tuis labor
res, tanquam alienis abstineres: tu gratiae uostrae, tanquam alienis rebus utereris ,
pepercisti, & ex honoribus nostris nihil ad te nisi voluptas & impensa pertinuit. nunquam indulgentia ad utilitatem resizxit. Non potes iraque erepto filio de-
erare , quae incolumi nunquam ad te pertinere duxisti. CAP. XV. Illo omnis eonsolatio mihi vertenda est , unde vera vis materni doloris oritur. Ego complexu filij carissimi
careo , non conspectu eius , non sermone
fruor. ubi est ille, quo viso tristem vultum relaxaui,in quo omnes sblicitudines meas deposui ubi colloquia ; quorum inexplabilis eram ubi studia , quibus libentitus
quam tanina,familiarius quam mater intereram bi ille occursus 3 ubi matre visa semper puerilis hilaritas 3 Adlicis istis loca ipsa gratulationum re coemictuum , ut necesse est, efficacissimas ad vexandos
animos recentis conuersationis notas.
Nam hoc quoque aduersus te erudelitet luna musta est, quod te ante tertium
194쪽
demum diem quam percussus sum , securam, nec quicquam tale metuentem, aggredi voluit . bene nos longuaquilas locorum diuiserat bene aliquot annorum absentia huic te malo praeparauerat: rev disti, non ut voluptatem ex filio perciperes , sed ne consuetudinem desiderii perderes. Si multo ante abfuisses, sertius tulisses, ipsa interuallo desideritim molliente: si non recessisses ,'ritimum certe
fructum biduo diutius videndi filium tulisses. Nilnc crudele fatum ita compinsiit, ut nec fortunae meae interesses, nec absentiae assuesceres. Sed quanto ista duriora sunt, tanto maior tibi virtus aduocanda est , & velut cum hoste noto, ac saepe iam victo, acrius est congrediendum. Non ex intacto corpore tuo sanguis hic fluxit: per ipsas cicatrices percussa es. CAP. XVI. Non est quod utaris excU- satione nominis muliebris, cui paene con cessiim est immoderatum in lacrimas ius, non immensum tamen: & ideo maiores decem mensium spatium lugentibus viros dederunt, ut cum pertinacia muliebris moeroris publica constitutione deciderent: non prohibuerunt luctus , sed finierunt. Nam & infinito dolore,cum aliquem ex carissimis amiseris, assici, stulta indulgentia est:& nullo,inhumana duritia. Optimum inter pietatem & rationem tempe ramentum est,& sentire desiderium,& Opprimere . Non est quod ad quasdam se .
195쪽
minas respicias, quarum tristitiam semel sumptam mors finiuit. nosti quasdam , quae anustis filias, imposita lugubria nunquam exuerunt. a te plus exi Sit vita ab initio sertior . non potest muliebris excusatio contingero ei,a qua Omuia vitia muliebria abfuerunt. Non te maximum sadiculi mal um,impudicitia,in numerum plurium adduxit. non gemmae te, non maingaritae flexerunt: non tibi diuitiae , vellit maximum generis humani bonum,ressibiarunt: non te bene in antiqua & seuera institutam domo, periculosa etiam pro
sis pejorum detorsit imitatio . Nunquam
te foecunditatis tuae, quasi exprobraret aetatem luduit: nunquam more aliarum, T rbus omnis commendatio ex serma petitur, tumescentem uterum abscondisti, quasi indecens onus , nec intra viscera tua
conceptas spes liberorum elisisti. Non faciem lenociniis ac coloribus polluisti. nunquam tibi placuit vcstis, quae nihil
amphus quam nudam componeret: viai cum tibi ornamentum , puscherrima , &nulli obnoxia aetati,serma: maximum decus , visa est pudicitia. Non potes itaque , ad obtinendum dolorem, muliebre nomen praetendere , ex quo te virtutes tuae seduxerunt. tantum debes a feminarum lacrimis abesse, quantum a vitiis . Ne seminae quidem te sinent intabescere vulneri tuo , sed leuiori necessario moerore c.
to deiunctam, iubebimi exsurgere: si modo '
196쪽
do illas intueri voles feminas, quas C Idispecta virtus inter magnos viros posuit; Corneliam ex duodecim liberis in duos fortuna redegit. Si numerare sinera Corneliae velles,anuferat decem di si aestimare, amiserat Gracchos. Flentibus tamen ci ea se , & fatum eius execrantibus interdixit , Ne sertunam accusarent, quae sibi Glios Gracchos dedisset. Ex hac semina debuit nasci, qui diceret in conciner Tu
matri meae maledicas, quae me peperit Multo mihi videtur animosi Umx m ttis . Filius magno aestimabat Gracchois Tum natales: mader & funera. Rutilia
Cottam filium secuta est in exilium , &vsque eo Rit indulgentia constricta, ut mallet exilium pati, quam desiderium:
nec ante in patriam, quam cum filio redi jt. Eumdem iam reducem, & in Repub. florentem tam sertiter amisit, quam secuta est: nec quisquam lacrimas eius post elatom filium notauit. In expuli virtutem ostendit, in amisso prudentiam . nam& nihil illam a pietate deterruit, & nihil in tristitia superuacua stultaqua detinuit.
Cum his te numerari feminis volo, qu rum vitam semper imitata es: earum in eoercenda compti mendaque aegritudine optime sequeris exemplum . Scio rem non esse in nostra potestate, nec ullum af- sectum seruire : minime vero eum,qui ex
dolore nascitur. Ferox enim, & aduersus omne remedium contumax est . volumus
197쪽
Qum interim obruere , & deuorare oetuS: per ipsum tamen compositum ficim ae vultum lacrimae profunduntur
eis interim aut gladiatoribus minoccupamus: at illam inter ipsa,. qumlocatur,spectacula,leuis aliqua desienota subluit. Ideo melius est , illum cere, quam fallere. Nam qui aut delvoluptatibus, aut occupationibus aletiis est, resurgit, & i psa quiete impe ad ciuiendum colligit: at qui rationi
sit,in perpetuum componitur. Non itaq; monstrarurus illa, quibus usos rtos este scio, ut peregrinatione te vel ga detineas, vel amoena delectes; ut ranum accipiendarum diligentia, patrinij administratione multum occitemporis; ut semper nouo te aliquo netio implices : omnia ista ad exiguum mentum prosunt, nec remediae dolo sed impedimenta sunt . ego autem nillum desinere, quam deci pt. Itaque te duco, quo omnibus qui fortunam Riunt, confugiendum est, ad liberaliacia: illa sanabunt vulnus tuum, illa inem tristitiam tibi euellent . His
nunquam assuesces, nunetvtendum e
sed quantum tibi patris mei antiquugor permisit, omnes bonas artes non dem comprehendisti, attigisti tanVtinam quidem virorum optimus , pmeuS, nimis maiorum conluetudini deus, volui siet te sapientum praeceptis. ἡi
198쪽
COMSOL. AD HELVIAM . Isqdiri potius, quam imbuit non parandum
tibi nunc contra fortunam esset auxilium,
sed proferendum . Propter istas quae litteris non ad sapientiam utuntur, sed ad Iuxuriam instituuntur, minus est indulgere studi js passiis . beneficio tamen rapacis ingenii plus, quam pro tempore,hausisti ziacta stuat disciplinarum omnium funda
menta . Nunc ad illas reuertere: tutam te
praestabunt. ilIae consolabuntur, illae delectabiliat; illae si bona fide animum tuum intrauerint, nunquam amplius intrabit dolor, nunquam solicitudo, nunquam asflictionis irritae superuacua vexatio : nulli horum patebit pectus tuum : nam ceteris viiijs iampridem clusum est. Haec quidem certissima praesidia sunt, & quae bolate fortunae eripere possint: sed quia dum in illum portum, quem studia promit tunis perueneris, adminiculis quibus innitaris opus est; volo interim solatia tua tibi ostendere . Respice fratres meos,qui bus latuis , fas tibi non est accusare sertu nam . in utroque habes quod te diuersa virtute delectet: alter honores industria conlecutus est,alter sapienter contempsit. Acquiesce aIterius filii dignitate, alterius quiete, Vtriusque pietate . noui fratrum meorum intimos affectus. alter in hoc dignitatem excolit, ut tibi ornamento sit hoc sie ad tranquillam quietam que Vitam recepit, ut tibi vacet . Bene li beros tuos x ui auxilium, & in obIecta
199쪽
Inentum,fortuna disposuit: potes alterius
dignitate destndi , alterius otio frui . Certabunt in te officijs: & reius desi , derium , duorum pietate supplebitur. Audacter possum promitterer nihil tibi
deerit, praeter numerum . Ab his ad nepotes quoque respice. Marcum blandit-simum puerum, ad cuius cospectum nubla potest durare tristitia nihil tam monum nihil tam recens in cuiusquam pedore fuerit, quod non circumsitsus ille permulceat. Cuius non lacrimas illius hilaritas Qpprisnat A cuius non contractum, licitudine animum illius argutiae soluant quem non in iocos vocabit illa Iasciuia quem non in se conuertet,& ab.
ducet infixum cogitationibus, illa nemis nem satiatura garrulitas 3, Deo&oro, comtingat himc habere nobis superilitem. In me omnis serorum crudelitas lassatae consistat: quicquid matri dolendum fuit in metranuerit di quicquia alliae in me . Floreat reliqua in suo statu turba: nihil de orbitate, nihil de conditione mea querar. Fuerim tantum, nihil ampliu . doliturae domus piamentum . Tone indemio tuo cito tibi daturam pronepotes Iouatillam i, quam so in me transtillem ram, .sic mihi adscripseram , ut possit vide' ri, quod me amisit, quam uis. saluo patre,
pupilla. hanc & pro me dilige. Abstulit
illi nuper iituna matrem: tua potest e cere pietas , ut perdidisse 1e matrem do. leat
200쪽
CONSOL. AD HELVIAM. Is Ileat tantum, non & sentiat. Nunc mores eius compone,nunc formam et altius praecepta descendimi, quae teneris imprimuntur aetatibus. Tuis assilescat sermonibus , ad tuum fingatur arbitrium . multum illi dabis, etiam si nihil dederis praeter exemplum . Hoc iam tibi solemne officium, pro remedio erit. non potest animum piὸ dolentem a solicitudine avertere ,nisi aut
ratio,aut honesta occupatio. Numerarem inter magnaiolatia patrem quoq; tuum, nisi abesset . nunc tamen ex assiectu tuo,
quid illius intersit , co3ita : intelliges, quanto iustius sit,ie illi seruari, quam mihi Impendi. quoties te immodica vis doloris inuaserit, & sequi se iubebit, patrem
cogita. cui tu quidem tot nepotes pronepotesque dando, effecisti ne unica ei-ses: consummatio tamen aetatis actae felidiciter,in te vertitur. Illo vivo,nefas est te,
quod vixeris,queri. CAP. XVII. Maximum adhuc solatiutuum tacueram, sororem tuam: illud fidelissimum pectus tibi, in quod omnes curae tuae pro indiviso transferuntur, illum animum omnibus nobis maternum . Cum
hac tu lacrimas tuas miscit isti, in huius primum respirasti sinu. Illa quidem affectus tuos semper sequitur : in mea tamen persona non tantum pro te dolet. Illius manibus in urbem perlatus sum: illius pio maternoq; nutricio per longum tem pus aeger conualui: illa pro quaestura mea gram