장음표시 사용
291쪽
gustianis contra haereticam pravitatem; pro Auerpretatisne inmitΗ Tridem , er sed eis libranom prohibitreum . Authore Z. B. Vanaspen, I. U. D. & M. Canonum Professore , in Aeademia Lovaniensi.
I Num primo editur. IPRAEFATI. O. OB musti tela quae ad Romanam Curiam de les , postremis hisee praesertim Dodiae,
ex omnibus mundi partibus ea erunt negotia , varia fuere a dmersis Ponti ibus,
maecipue a Sixto V. institutae Confretationes, ex Cardinalibus, alii que .nferioribus P Iaris , quae in eosis alii Aue negotiis ibi e mminu υet Pontifici essent subj is , -ι ea,v re Ponti is , juxta facultatem sibi datam, dirigerent σ absolverent. Inter has quidem
aliae sunt ut expediant ea negotia , quae Pontifici tanquam urbis Roma ejusque districtus Episcopo partisviari incumbunt : H. G. Congregatio visitationis Apostolicae ; alia ut ea cureut negotia, qtiae regimen Ecclesiasticum vel temporale flatus Pontifri. Meti GAUULci duntaxat respιcium o ut Congruatio examinis Episcoporum i item qua Consulta dista ιανοῦ item boni regiminis m. Den fue aliae, eaeque caeterasceis ores, quaestra regimine tiniavefatis Ecesine a Pontificibus instιturae fuerunt et inter quas prae eateris tres sunt , scilicet Congregatio S. Inquisitionis contra haereticam pravitatem ἔ pro interpretatione Concilii Tridentini ; & Indie is librorum p quarum notitiam admodum utilem eonvenientem iudicavi, utpote sub quarum nomine plurima ae frequentia hodiis eduntur ae circumferun- ναν mereta Declarationes. De his ita e acturi singularum orionem , fatum, ae hodiernMm proindenesi modum se viter defcribemvs ; quasque partes in Decretis sub earum nomine editis , Pontifex habeat , M sinstitis au tabimus . Verum eum non tantum Romae o in Italia , sed in aliis
que ditionibus , praesertim M. Catholico subjectis, farea Dinuisitio locum habeat , mu-niens credidi priusquam is statu er modo procedendi disia Congregationis Romanae agatur, primo senuere quomodo sequi iris, prout hodie in usu es originem umUt: quae snt gen
vales Inquisitionis leges modus contra haereticos agendi: denique unda ramiser l,
ut m ultorum Regnorum, Populi, praesertim Belgii nostri , sese subjicere noluerint Trumnali Inquisitionis.
M Dictat in Lavami, in sc ira publicis, circa finem Iulii a ιν t.
292쪽
cumbat populum sibi eommissum in fide Catholica conservare, ae ab omni errore fidei contrario , quantum in ipsis est , praeservare , sequitur Epistoris 3ure naturali quodammodo eompetere Inquisiti nem contra haereticam pravitatem , ipsesque esse naturales fidei Inquisitores; quapropter Ur XII. eirciter secula nullos praeter Episcopos Eeclesia agnoverat fidei Inquisitores ; donec tandem sub finem sctuli XII. exorta fuerit haerese Waldensium, &ex illa pestinodum progenita haeress Albi- Rensium , quae fautore Raymundo Comite Tolosano tantum brevi tempore, priesertim in Tolosana & adjacentibus Provinciis
progressum secerat, ut teste Caesareo Hei-1ierbaeens , authore eoaevo temporibus Innocentii III. , huius haeresis vires essent tam validae, ut omne triticum fidei gentis illius versum videretur in lolium erroris . Ob atmium hunc haereseos progressum I noeentius III., aut non satis confidens de zelo Episcoporum, vel eorum vires adversus haereticos insufficientes existimans , anno Ia . ad Provincias illas destinavit , cum plena authoritate procedendi contra haereticos, Amaldum Abbatem Cis erciensem, &Petrum de Castro novo , & Radulphum, Nonachos Cisteretenses, ut patet ex litteris dicti Pontificis, quae incipiunt : Ets stra naυicuta , in quibus concessam eis Nemm potestatem explicat . Cumque sub idem tempus ad Curiam Romanam venissent de Hispania Didacus Episeoput Oxomensis eum S. Dominico tune e uidem Ecclesiae Canonico, ipsi quoque ab Innocentio III. ad Provincias haeresi infectas simili aut horitate anno raos. missi fuerunt, qui jam dictis Sedis Apostoli eae Legatis se iungentes haereticorum conver- sotii se impenderunt ..
Cumque biennio transacto Episcopus ad Ecclesiam suam reverteretur, Dominicus ut felicius & effieaeius operi sibi injuncto incumberet, seculares aliquot Presbyteros sibi adiutores associavit , quibus circa annum rat3. ab Episcopo Tolosano concessa fuit Eeclesia S. Romani ejusdem Civitatis, eum omnibus proventibus & iuribus; ad quam cum Sociis Dominicus migravit, primaque ibi Ordinis sui landamenta iecit , quem anno sequenti Honorius III
ordo hie ad inrat ditandam fidem contra haereticos institutus, & ob id Praedicatorum nuncupatus, etiam usque ad hae: tempor, praecipuas partes in Tribunalibus Inquiu-tionis semper habuit. Hine Gregorius IX. in Litteris ad Priorem Fratrum ordinis Praedicatorum in Lot bardia, sub dirini obtestatione judicii districte ei mandat , quatenus aliquos de fratribus sitis ad partes sui Prioratux tranLmittat , qui tanquam Inquisitores fidei
eontra haereticos & infamatos procedant. Habetur Tomo XI. Parte I. Conciliorum ultimae editionis Epist. 9. col. Hi fidei Inquisitores, quaquaversam per Provincias discurrentes, tum exhortatione, tum praeditatione haereti eae pravitati se o ponetant ; interdum etiam ipses insistratus aut Principes ut contra haereti eos &de Missi suminos procederent , excit runt: qui & sibinde populum emtitabant, ut sub nomine eruce signatorum cons elati bellum in haereticos moverent , Indulgentias quam plurimas authoritate Apsystoli ea belligerantibus promittebant; dc quidem tanto rigore huius ordinis fratres aliquando in haeretieos serebantur , ut ne eesse interdum suerit adjungere collegas ex ordine fratrum Μinorum, qui rigorem, ut loquitur Gii illelmus de Podio Laurentii, in Chronico C. 8., ma uetudine fua temperarem de quo etiam vide SNndanum ad annum 12 4. N.
Verum Met hi Inquisitores auctoritate
293쪽
Apostolica modo iam dicto adversus h reticos subinde etiam Episcopis indignantibus proc rent , nullum tamen hactenus Tribunal Inquilitionis firmum ae stabile institutum erat ; sed demum Innocentius
IV. circa annum I 232. Constitutionem
edidit , constantem 38. Cavitulis , quibus inter alia praescribit Magis tibus civilibus , ut iureiurando promittant se in omni hus legibus hie priscriptis obsecuturos, atque Inquisitorum sententias executuros, omneque auxilium sine ulla contradictione ipsis exhibituros. Hane Constitutionem sequentes Pontifices praesertim Alexander IV. & Clemens IV. solus innovarunt & suppleverunt ἔ ae partim sub titulo de haereticis in VI. Deeretalium; partim in Bullario Romano:& omnes simul compilatat in Appendice adoretio m In istorum videri possunt .
Ab eo tempore Inquisitores non amplius exhortando sed audicando processerunt eorumque sententias Magistrariis ei- viles sine ullo ulteriori examine exequi obligati fuerunt.
g. II. cribitαν fuminis modus precedemit in Tribunali Ingustionis. Inquisitor litteris suae delegationis a S de Apostolica receptis, eas ordinario ejusve Vitario & Magistratui loci insinuare tenetur, quo facto inficialibus ei vilibus sub imramento injungit, ut leges ae statuta eo tra haereticos fitiliter observent , quodque haereticos aut de haos suspectos vel infamatos insequentur , vel Inquisitori d nunciabunt; preseriim eum fuerint requisti ; ut latius in formula iuramenti apud Eymeri elim in Directorio Invisiorum Parte 3. N. II. exprimitur . Post haruInquisitos sermonem generalem, qui Edictum fide. voeatis , in certum diem indieit; u que frequentior populi sit concursus in omni-hus Eeelesiis pro ea die conciones suspem dit , Indulgentiasque M. dierum accedenti bus promittit. In hoc sermone primum 1 quitur de fide, ad ejus defensionem & hae reticae pravitatis extirpationem populum adhortans ; deinde a Notario testur Edictum fidei , quo sib poena communi*tionis,
Papae & Inquisitori reservatae , praecipitur
universis, cujuscumque conditionis.& si tus, quatenus infra eertum terminum I
quisitori revelent si quam sciverint pers nam haereti ara , aut de haeresi suspectam, aut diffamatam, vel perverse sentientem de articulis fidei vel Melesiae Sacramentis, ac alias a communi Fideli r conversatione , vita&moti bis distedentem. Tandem promulgatis trium annorum Indulgentiis, pro iis qui personam aliquam denuntiaverint , ahit a xilium vel favorem Inquisitori prestiterint, promulgatur terminus aliquis , infra quem si quis haereticus coram Inqui store sponte culpam suam agnoscat , veniamque petat magna ei gratia addicitur; voeat uerre
--; quae latius videri possunt In Directorio Inquisitorum Parte III. N. . & q. Post ham Inquisitor more I
icis ordinarii , exeipit Meusationes & d nunciationes , aut etiam ex officio inquirit. Si ex denune latione vel inquisitione deprωhendantur indicia suffieientia ad rapturam, illa ad instantiam Promotoris decernitur ἔnisi essent persenae illustriores, eontra quaSin Hispania raptura decerni nequit, nisi consulto supremo Inquisitionis Tribunali. Deinde reus eoram Inqui store comparens, praemissa generali inquistione , de patria, parentibus, M. ime atur utrum sciat, quam δε eausam'sit citatus; an aliquos habeat suspectos, a quibus se delatum reputet,& quos i moneturque sedulo ut sinoere ae
aperte veritatem fateatur, recepturus omne misericordiae auxilium. Puncta tamen acre
sationis ipsique aeeusatores maximo silentio premuntur . Ideoque non restat citato nisi propriae conscientiae distussio, ut, ea facta, divinare queat quae sint & puncta actusationis & aeeusatores. Interim tertio, simile examen similisque monitio instituitur.
Vide Directorium Inquisitorum Parte III. N. 7. & seqq. & Commentarium stan. ei sti P nae ibidem . Hoc examine peracto, si maneat Inquimtori reus suspectus , ducitur ad careerem Inquisitionis , in quo singuli in singuliseellulis separatim includi solent; neque ad M istam vel Saeramenta admittuntur; nec libri , ne quidem Breviarium, si Clerici sint, irsis permittuntur. Directorium Parte
294쪽
De Romam Congregati bus. a Si tertio interrogatra ae monitus non omnia, super quibus accusatus est, fateatur, tune Promotor exhibet libellum , punmsaeeusationis sngulatim expressis, concludens
ut reus pomis naeretieorum puniatur.
ma libelli habetur Parte III. Dires . &Comnient. n. Iq. Libellus Reo communicatur cum toto litis processu , nominibus tamea Meviantium & testium occultatis, quae nunquam reo revelantur ἔ quapropterreo non patet modus aliquid adversus testes obiiciendi , nisi eos divinare queat;
uod quam sit periculosum nemo non viis et ; praesertim cum in eausa haeresis omnes indifferenter in testes, sive excommunicati,
infames, periuri, quin & inimi ei, nisi sint capitales, admittantur. Vide Directorium Parte III. Quaest. M. & seqq. & Commentarium Frane. Pegnae ibid. Causae instructione iacta Inquisitor unaeum Episeopo eiusve Uicario ad sentemtiam dicendam procedit. Si meritis musae distinis Reus reperiatur plane innoeens, nullaque suspieione aut infamia haeresis laborare , ablolvitur, ita tamen ut sente tia in hae materia nunquam transeat in rem iudieatam , possitque pol Modum super e dem crimine semper accusari. Si diseussione musae facta nulla appareant indicia eum suspectum reddentia, appareat tamen eum de meresi esse infimatum,
ire cogitur purgationem canonicam, quam si tempore statuto absolvere nequeat, habetur pro convicto haeretico, &ut talis eo
demnatur . Si autem post purgationem 1 Etam rursus ineidat in eandem haeresm, habetur pro relapis & poenis relaps su mo. Quam hic sit perieulosus procedendi m dis fiuile intelliget qui attendit sormam
purgationis canonicae neeessario ab eo su
eundae Parte III. N. r43. & seqq. descriptam, & in re quam incerta si Ga p
pularis, Fesertim in erimine haereseos .
Causa discussa, si appareat Reus suspectus da vehemori , id est, si sat indietaquae ipsum vehementer suspectum retiant de haeresi , eogitur ad abiurationem haereseos ἔ juratque primo se corde credere ,& ore profiteri fidem Catholicam , quam Romana Ecclesia docet & profitetur ; &specialiter articulum contrarium haeresi, de
qua est suspectus, Sc abiurat haeresim eo trariam . Deinde expressis illit dictis auefactis , ob quae habetur suspectuς, iurae 'quod nunquam similia laetet , vel dicet , vel alias velit haberi pro relapso .
Si meritis musae diseussis inveniatur via propria oris consessione vel per testes, ali ve argumenta eoavictus de haeresi , si poeniteat, veniamque postulet, tune ultra abi
rationem , de qua iam dictum est, debre
tanquam haereticus absolvi ab exeommuniis eatione , & ulterius induitur velle livida ad modum Sopularis monactatis , ante αretro habente Cruem de panno croceo. qua
veste & erucibus indutus stare debet iavalvis alleuius Eeelesae quibustam praeci mis anni festivitatibus. Hoe palliamentum Hispani voeare solent Sot-Bemto. Reeum benedictum. Propterea ait Pegna Parin te III. Dirin. Commentario 41. quod sit aptus ad agendum poenitentiam per quam benedicimur & salvamur. Hae vestes tempore poenitentiae abs luto, vel post mortem pamitentium sispe .i solent in Eeelesiis, in qliarum Paroctiis habitabant ; neque ait Pegna Parte III. Comm. 44. inde saeile debent amoveri pimo si vetustate delapsae sint renovandae sunt, inseri is nominibus, quorum palliamenta fumrunt , ut extent in perpetuum ea signa &
Denique eondemnatur se convictus, ad carcerem, vel in perpetuum vel ad tempu' aliave pomitentiae opera, prout Iudici vi
Si eonvictus vel eonsessis haeresim , vel eam fateri nolit , vel veniam petere r Oset, tune in primis Inqui stores omnia media possibilia adhibent , ut eonfessionem
veniaeque postulationem extorqueant: ostendendo quomodo hae via possit uelle evadere mortem , quam alias infallibiliter subire debebit; atque in illum finem ipsum no nunquam torturae fige quaestionibus subiiciunt, quam & frequenter adhibent dum reum de haeresi suspectum habeat, ut sti
lieet, tortura mediante, veritatem & oris proprii confessionem extorqueant: verum si ea , quae de torturae tormentis & ejus
praxi in Dirin. Parte III. N. x s. &seqq. item quaestione 6 r. reseruntur , rite expendantur , apparebit ea quidem apta ut eoesessionem extorquere queant,
295쪽
sed non ut Iudicem de veritate seeurumo reddant. . Si omnibus adhibitis reus lateri nolit,
aut impaenitens maneat , traditur Brachio seculari comburendus , ini & is qui reperitur esse relapsus e quia V. G. deprehenditur quod ante vel ut haereticus pinnitens, vel ut suspectus de vehementi haeresim abi raverit , aut de eadem ha resi infamatus pur . Pationem canonicam subierit. Et hi equidem Iieet poeniteat, veniamuue postulet, haeresimque abjuret , mortem evadere nequit, sed tufallibiliter Brachio loculari comburendus traditur, illudque Judex sub poena excommunieationis sine ullo ulteriori examine exequi tenetur. Quare cum relapso ita procedatur rationem indieat Franciseus Pegna Parte III. Comm. 38. quoniam per hane secundam deprehensionem expressam declaratur animus illius, qui primo fuit in mala opinione eontra fidem Christi , in qua semper praesumitur continuasse utque ad secundam deprehensionem . Si ita de relapsis iudicent Inquisitores, quomodo non merito sus a habetur eun- verso peccatorum , qui in eadem saepius
crimina relabuntur. Non tantum contra vivos sed & mo tuos , tametsi nulla praecedente accusatione
vel suspicione haeresis defunctos, ad instantiam Fiscalis actio interdum instituitur ;& quidem si hariticus fuisse probetur , statua ipsius eum inscriptione nominis in publicum producitur, & coram illa, ae si
viveret, sententia dicitur, eaque una cum ossibus ejus exhumatis judici seculari comburenda traditur .
Insuper a die commissi delicti bona eius Melarantur ipso iure Fisto addicta , ipsumque dominio illorum excidisse ; id uea filiis aliisque posse ribus auseruntur ;tametsi etiam per Io. annos bona fide possedissent : Vide latius Dirin. Parte III. Qia. I.
Hare honorum confiscatio omnes de haeresi eonvictos tametsi confitentes & poenitentes manet e & post sententiam , juxta praxim modemam Hispaniae , ait Farmosinus ad Capitulum XI. de Constitutionibus Q. 3. N. 3o. Fiscus repetit omnia bona a die patrati criminis possessa, ubicumque
tat; & rescindit omnem alienationem ab eo die lactam; quae omnia Regi addicuniatur, qui ex iis necessaria Inquisitoribus subministrat, ut ibidem notat Farmonsinu ostendens quoque ouanto eum rignre 'haec eonfiscatio fieri soleat ; adeo in ne qui isdem filiis minoribus, adversa litet ualet dine laborantibus, de honis e fiseatis asserat alimenta esse subministranda ; sed si quid detur, id ex mera misericordia dari simo affirmat se novem annis in Tribunali Inquisitionis Valli soleti versarum, nunqu3m vidisse uel audivisse retro actis temporibus in eo Tribunali assignatam iuisse pro tali honesta ali moria aliquam etiam minimam portionem . Tandem omnium: reorum , sive mortu
rum , sive vivorum sententiis ordinatis , Inquisitores eertum diem publice indieant& promulgant, quo die inearcerati omnes nudis pedibus , aperto capite eum tere ardente, etsi haeretici fuerint , sed poenitentes , eum veste crucibus insignita supra descripta , im enitentes autem ae relapsi insuper induti veste nigra flammis dc Diabolis in ea depiliis , in modum supplicationis comitante Clem , nee non civitatis
Magistratu, quin & Regio Senatu, si ibi
sit, ae innumera populi multitudine undique accurrente ad aliquam Ecclesiam , vel loeum Ecclesiae proximum pergunt , ibique habito sermone processus publice recitantur, sententiae pronunciantur, abiurationes ae absolutiones ab excommunicatione
fiunt , ipsique denique imprenitentes est relapsi Iudi ei seculari traduntur, qua traditione iacta di s sacris Ordinibu fuerint insigniti, praemissa degradatione, eodem die, alio tamen in loco publice igni traduntur de comburuntur.
Actus hie voeatur Mio Mei Hispani-ee Autodas quae interdum ad annos differtur quousque tantus habeatur reorum numerus ut Actio celebris fiat, maioremque terrorem incutiat: omnia enim ad te rorem ita componuntur ut teste F. Penui Parte III. Comm. 43. dum actio in Hispania celebratur , videre si iamrendum ae
tremendum oectaculum, de quasi imaginem suturi judicii.
296쪽
quae tamenti in aliquibus, m Belgis nominatim offenderit. Circa amum i 333. in Aragoniam , i stante S. Raymundo de Pennasori , ita Eum suisse Iisuisitionem asserit Ludoviciua Paramo. Lita a. de origine & progressu Inqinsitionis Tit. a. Cap. 8. sed ultra diutionem Regis Aragoniae se non extendisse su manifeste eonstat , ex Epistola Inn centii IV. anno i a m data ad dictum Rayniundum, & extat Tom. a. Conciliorum pag. ω3. a . Et sane ante secis. Ium XV. vix ullum Inquisitionis extat vestigium in aliis regnis Hispaniae; sed sub Knem huius seculi , eum per moriem Hem iei Regis Castellae regnum illud devolatum esset ad eius Brorem Iubellam Ferdinandi Regis Aragoniae uxorem , is, que conspicerent quod licentia superioriuntemporum , ut loquitur Mariana Lib. 2 de rebus Hispaniae Cap. 17. niata iu lella Hrent depravata , Mauris I diisque eum Christianis promiscue vers
tibus, nullo non commercii genere, prava consuetudine usuque , non pauci e piorum numero inficerentur, plures saera Christi na , quae inceperant patria superstitione abdicata, fide inconstanti, nullo vetante d. sererent haee inquam eum attenderent dicti Reges, ibasu Cardinalis Hispaniel& auth eitate Sixti IV. Inquisitionem in regnum Castellat introduxerimi.
Toti administrationi , ait Mariana , QThomas de Tam -ata , ex ordine D minitanorum, praecipua apud Reges grma quorum peccata per poenitentiam expiare consueverat , tum quidem praesectus est.
Is Edictis Inouistionis propositis spe vaenia homises με stas aetatis , sexus, Anditionis
Mariana , qui & notat hoc Inquisitionis Tribunal initio Provincialibus pase visum esse ; illa maxime, parentum scelera fili . . Vam pera Siuntem Tom. I.
Tu. XXII. C. III. To. I. huius edit. Neapol.
rum pomis lui; occulto ae satore reos fi ri ; contra quam olim iactua suerat, peo cita in religionem vindicari morte , illud gravissimum adimi per Inquisitores loque di libere audiendique commercium, dispersis per urbes & oppida observatoribus,quod extro. mum in servitute Aeredebant M. Hare ille Interim his non obstantibus in regno
steli ae stabilita Inquisitione , paucis post annis in omnia pene regna reliqua Resi Catholico subiecta,mpagua fuit; varii que in locis Inquisitores instituti; quibus omni bin praeest In istor generalis, qui a
Rege nominatur, & a Ponti Me confirmatur . Is praesidet si premo Inquisitionis eo
ei lio red Curiam Regis iemper se.
tur . Ab De eo illo iniqui Inqinsitores inseriores Imes aeeipiunt; ab ipseram semtentiis ad h- Tribunal appellatur, ipsum vero a nullo nisi a Rege dependet ; imo aetendunt Hispani usuque tritum assi mant, causas ab hoc Tribunali nee per litteras Ponti fietas etiam via appellationis Romam avocari posse , nee similes litteras executioni mandari posse- sine assensii Rems, ut latissime diaueit Francistus Salimis, in supplieatione ad Sanctissimum , Parte II. Cap. a 3. & pro indubitato asserit Farmosinus ad Cap. 7. de appellationibus Quaest.
3. N. IM & I6. Non eodem sucressu in remum Neapciolitanum inductam fuisse Inquisitionem constat ex Mariana Lita 3α Cap. primo sub finem amii IIIo. Neapoli, inquit , extitere tumultus , plebe ad arma conlismata, offensaque vehementer adversus Inquisis res, qui more ex Hispuria translato coeperant in ea urbe iudicia de Reliocine exercere ma tori severitMe quam mores gentis reciperent. Tama fuit commotio ut nee potenti, Pr regis sedanda praevideretur , quare Ii datis qui ex Hispania eo eoae erant rimctis, sancitum tandem fuit Inquisitionem stare & amoveri . Pontifex ipse . ait Mariam, cuius maximae dignitati Inquusitores serviunt, ne incommodo tempo eo constituto Tribunali , turbaret gentis tranquillitatem , author erat. Sic Populus conquievit.
297쪽
Sed eum rursuq in Q. eiusdem se- euli, rogatu Inquisitorum Romanae Ecclesiae P Rex Neapolitanus Iudicium Inquisitionis introducere voluisset , tantus repente tumultus iterato excitatus est , ut post multa eon ilia desu er habita Pr Regi quoque intentatum perieulum suerit et non quidem recusantibu Neapolitanis, quin innaereticos & suspectos inquireretur, sed p tentibus ut ex antiqua Eeelesiae disciplina id fieretr quorum obili natum animum Pendens Pro-Rex , ne quid trillius contingeret, coactus est fidem dare de Inquisiti nis mentione nunquam deinceps repetenda , tanta populi gratulatione ut ignibus per tres dies & saeibus aeeensis laetitiam cel
brarent . Uerum renovata poli dissenti ne , etiam ad multam caditem ea utrimque prorupit, accitis quoque externis auxiliis,& dii plosis ex arcibus contra cives to
mentis , donec missis ab utraque parte ad Caesarem Carolum U. 3 Lesatis, venit ab eo Decretum , quo Inquintionis mentione tacita cives ab armis distedere iussi sunt , & obedientiam pro-Regi praestare. is Ham ex Spondano ad annum I 67. D II. qui ibidem rationem praemiserat obis quam tam exosi serent hi Inquisi - res r quod multis locis a nonnullis naereticae pravitatis Inquistoribus , saeviusquam par csset, atque etiam non raro contra innocentes a malevolis delatos , illud exerceri diceretur , ut non tam pietatis tuendae causa, quam ut eversis fortunis p riculum liberis rapitibus crearetur inventum plurimi conquererentur.
Non a milis fuit in Belgio nomo I quistionis sortuna anno Io. praeteriti s euli . Ut Lutheranismi progrinum sisteret Carolus V. a Pontifice Inquisitores post livit, quorum authoritati & securitati ea- ens multa sancivit quae Edicto illius anni continentur. Verum ait Strada de bello Belgico Lib. a. Nova ilia iudicii facies plus re-- secum attulit in Belgio Pam eos vantia nam res alicubi j repta res es, Erabant;ni tamen , quod in eo carpi fuam Iibertatem dicerent, remmodiam nasir impos re se se onere liberarent sub btis anni qui quae limi fuem , qpo tempore partim -- gustana cimitia . Tridentiniamque Concia hum , panim bella alio distraxere Caesaris curas. Haec ille.
Anno sp Philippis II. in quem Car
lus Provineias has transtulerat, novom Patris placita confirmavit & Inauise res primarios nominavit quosdam Theol gos Lovanienses, & inter lios Michaelem Baium, qui in monumento sepulerati dieitur generalis per Beselam Inquisitor . eum Philippus eo & tris is sequentibus annis bello eum Gallo esset implicitus , parum rem hane promovit , donee tandem anno 3ο. a bello liber ad Religionem stabiliendam. in ditionibus suis animum admovit, discedensque e Belgio mam data sorori suae Margaritae Parmeu, Belgii Gubernatriet, & Antistiti Granvellano dedit , ut enixe curarent ut placita patris sui , quae ipse pro Pontificiis inquisitoribus firmarat, exquisite servarentur. Μargarita rem eum Provinciarum Praefectis exequi aggressa mox obstacula summa offendit . Magistratus aegre videbam tur id nepotium in se suscipere . Nobilium aliqui ambigue operam suam polliem tantur; alii mecise negabant, opportunum tune esse redire ad eum lapidem move dum , ad quem toties Mendissent. In populo exaudietantur multorum etiam eo tra Regem voces , quas aliunde immissas sitis apparebat , ut latius apud Suadam videre licet . Quid circa Inquistionem sentirent Belgae praecipue circa annum II 63. innotescere coepit . Sub hoc enim tempus Philippus II. per littera ad Gubernatricem pri cepit, ut Inquisitores causarum fidei ubique perianete retineantur omnique opea Gubernatrice ae reliquis Provinciarum Praesectis adiuventur . Conformiter ad has litteras fgnificatum suit P sectis Provi clarum , ut saeris Inquis toribus favor omnis impendatur. Hoe Edicto promulsato , mox quatuor primariae Brabantiae civitates vehementer iracundeque apud Cancellarium postulant ut suorum privilegiorum ratio habeatur, quibus ea Inquistorum iudicia repuymant. Deinde paucis post diebus nuntiatur Gube natriei multos in Brabantia nobiles, inito inter se foedere deerevisse, si Rex in illo rum Provinetam Inquisitores vi vellet i ducere , se tum is armis contra, vim it
ros . Ad hax novem e nobilitate sub ini-
298쪽
ne Ramarus G gregas ibus . . a I . tium anni 66. sciam conseribunt aliis p ponendum i in eo exorsi ab Inquisitionis execratione, quae divinis humanisque legibus adversa, barbariem longe superet, omnium retro tyrannorum , commotos se se assi mant ea indignitate . seque societatem iniisse , qua obviam irent nefariis eorum conati , qui per ham iudicia in optimo. rum civium Brtinus intenderent ; quam ob rem persancte iurarunt Inquisitionem se nullo modo in Belgio passuros . Inde missi per singulas Provincias animos -- Iarium ae nobilium sollieitarunt , eo suetessii ut brevi ultra μα nobiles palamstederi subscripserint, unanimiter eessati nem Inquisitionis postulantes.
Cum vero Gubernatrix intellexisset eoascederatos nobiles circiter scio. Bruxellas adventuros, conventum solito celebriorem
apud se iudixit ad diem 3. Aprilis , quo die congregatis Provinciarum Prminis atque Aurei Velleris Equitibus, & privati Co silii Senatoribus , multis in deliberationem positis , variae quoque suere sententiae e plerisque invisum erat , ait Strada , Inquisitionis nomen , omnesque fere acerbe ac palam contra novum inquirendi de R
Iigione Tribunal disseruere ; & rursus die sequenti eoactis Dynastis ae Senatoribus
plerique acriter ae incitatius disserebanteontra Inquisitionem , ut satis appareret eam nulli hominum ordini acceptam esse et adeo ut Antverpiae nemo sit tam tenuis sertunae qui selopum aut hastile aliquod non ostentet , mineturque illo se telo usurum in eos, qui Hispanicam Inquisitionem inserre in urbem connitantur . Imo & Epist pos non levi affectos iniuria videri , dum Religionis causae , suarum eognitio ad ipsos iure pertinet, ad posterius hoc Quaesitorum
Tribunal transferuntur: uno verbo Nix unus fuit in eo Senatu, ovi opportunum temporioisim erit ei movi Tribu I. Demum 3. Aprilis nobiles supra χω. libellum Gubernatrici obtulerunt, quo ab litio Inquisitionis postulabatur. Dum de universali hoe Belgarum non sectariorum tantum sed & Catholi eorum .ersus Inquisitionem odio , tumultu p hulari & peooribus, quae praevidebantur imis
minere . Gubematrix frequenter Regemeertiorem fecerat . tandem ex parte Regis seriptum est quod Rex permitteret Feci siasti eos Inquilitores removeri , modo Em scopis in suas sedes ante inductis; atque ab eo tempore Inquisitioias Tribunal ectare coepit , ac tandem non obstante contrario meis Albani conatu totaliter obliteratum est; adeo ut nullum hodie vestigium Inquisitionis illius in Belgio supersi, cognitione haereseos & haereticorum punitione, Episcopis, aliisque ordinariis Μagistratibul
Quandonam ἰnstituta fueris Cingregatis Inquisitionis S. O ii , σ quinam ad
illam Congregationem pertiae t. 'Primus hane ConRegationem instituit an no I 342. Paulus III. eique deputavit sex Cardinales in tota Republiea Christiana super negotium fidei Inquisitores generales& generalissimos , data illis omnimoda aesenaria potestate inquirendi in haereti eos aut de haeres suspectos , eosque puniendi , idque per totam rempublieam Christianam . Subsequentes Pontifiem frequenter eam Congregationem eonfirmarunt , eique
Sixtus V. in Constitutione sua 74. b inter XV. Congregationes primum Ioeum attribuit, amplissimamque in negotiis fidei aut horitatem dedit. Ad hane Congregationem in primis spe ctant Cardinales plures vel pauciores pro beneplacito Pontilicis; illique proprie hane Congregationem constituunt , & in negotiis deeidendis soli gaudent suffugio dri
Prmee metales inferiores V. G. Fi- scalem , Notarium &e. habet hax Congregatio unum Judicis ordinarii vices gerentem , ex ordine S. Dominiet & diei tur Patre Commissarius S. O ii . Hie iaAssessorem habet Praelatum aut Clericum secularem , Canonum Prolatarem, qui umeatur Nessi, S. O ii. Denique aὰ hanc Congregationem perti nent illi , qui appellantur Consultones x
299쪽
OFeii, inter quos qintuor fixum locum habent ; tres ex ine S. Domi mei, scilicet praedictra Pater Commissarius, Pater Generalis eiusdem ordinis, & Magister S. Palatii ; quartus Prosesser ex ordine
Fratrum Minorum Conventualium, cui tanquam fixo & invariabili , ait Cardinali xue Luca in relatione Romanae Curiae discursu I4. N. v. congruit singulariter numcupatio Consultoris S. Omeli, habens hoe . munus masis peculiariter, illudque prae emteris Conlultoribus exercet.
His quatuor fixum Ioeum habentibus adiungi solent alii nonnulli Theologi pro arbitrio Papae ex variis Religionibus, aut quandoque ex Clericis secularibus praecipue
Hi Comultores licet solo suffragio eo festivo fruantur , sintque duntaxat Cardinalium Consiliarii seu Assetares , plerumque tamen ab ipsorum staragiis gesta Co gregationis unice dependent, ut sequemii videbitur.
uibus prei mam decreta hujus cim e otionis adscribenda snt. Negotia ad hane Congregationem pertionentia distribui solent examinanda uni vel interdum pluribus Consultoribus, qui eorum examine facto relationem faciunt in Congregatione, ad quam eonveniunt Consuli
os , quae habmur qualibet seria secunda in Palatio S. inscii , ibiquo ipsum Asseia serem S. Ossicii de negotiis sibi eommissis
insimunt, qui juxta instructionem a Consultoribus acceptam ea relaturus est in alia Congregatione , ad quam conveniunt Ca
dinales de S. inficio , quae qualibet feria IV. habetur in Conventu PP. Dominicanorum prope Ecclesiam B. Μariae super
In hac Congregatione congregatis Ca dinalibus solus Allessor Consultoribus in aula exteriori interim expectantibus stando, tanquam minister, negotia occurrentia juxta instrumonem in praecedenti Congregatione a Consultoribus acceptam , refertῆα postquam inter Cardinales discussio eis
hene visa seeuta est, ad eantur Consili res, eorum ue votum seu eonsit tum eis ritur ; quinus auditis ex judicio ae suffugio Cardinalium negotia terminantur. t Ut autem aliquid pro determinatione Congrmationis habeatur , non requiritur ut major pus Caesinalium de S. Omeio eonsentiae , sed sufficit major pars eorum, tui sthialiter in Congregatione praesentesunt , ut declaravit Pius IV. Constituti ne 79. & eonfirmavit Pius V. Constituti ne a 3. lnsuper addens haberi pro deteris minato a tota Congregatione quod me praesentes licet duntaxat duos determin tum est. Hi ne saei te eontingit, ut si qui decretum aliquod ab hac Congregatione desiderent , praevideantque Cardinales aliquos sibi futuros contrarios , eonentur efficere ut nego.
tium in Congregatione proponatur , dum hi Cardinales sciuntur aut praevidentur futuri absentes. Absoluta Congregatione seriae quartae , die sequenti seria U. alia rursus haberet Congregatio eorumdem Cardinalium in P
latio Papali eoram ipse Pontifice, qui tune Congregationi praesidet ; cui eompendiose, ut Met, ait Cardinalis de Luca dictis loco
N. II. referuntur ea quae in W edentix diei Congregatione Cardinalitia discussa sue, re, ipsius etiam Congregationis votum reis serendo , ut ipsius Papae oracula recipianatur. H. ille. Facta hae relatione quandoque etiam pro negotiorum qualitate advoeari solent praefati Consultores , ut & ipserum votis auaditis Papa ultimate resolvat.
Ex his, quae modo dicta sunt, non dismeuiter intelligi potest quibus potissimum ipsa decreta Inquisitionis seu S. eii sint adseribenda ; & quidem eum ad Congregationem , quae seria IV. habetur , non conveniat , aut intersit Pontifex , sed soli Cardinales de S. officio , ex quorum suufragiis in illa Congregatione negotia te minantur , patet decreta ab hac Congregatione emanantia non posse Pontifici adseribi , sed solos Cardinales de S. Omeio authores habere ἔ nee his omnibus adsertiabenda esse , sed solis qui in Congregati ne fuerunt, aut horum majori parti; uuia ut supra notatum suit, licet plum ex Ca dira
300쪽
natum per praesentes, aut eorum maiorem partem , habetur ac na tota Congrewi
ne determinatum foret ; ideoque fieri potest ut deererem sub nomine hujus Congregationis editum , dum tresve duntaxat Ea inales mutares habeat. Hine ulterius intelligitur eur in deo tis ab hae Congrewione seriae IV. eman iis, nulla fiat meatio Pontificit , neque dicatur V. G. Mi iij mus Donimis ne i L
rores generales eos prohibendos esse voluerunt,
prout presenti decieto prohibent. Verum quia Cardinales solent se eon-sinnare votis Consultorum , seque ad e mm examen referre, absque speciali per se ipsos V. G. librorum Ieaione vel alterius interiae propositae discussione, non dubium quin Consultores foenumero in illis decretis praxipuas partes obtineant , iisque praxime adscribenda veniant i quin immo quia inter ipsos Consultores unus duntaxat aut alter eligi soleat, qui , V. G. librum legat , aut materiam integre discutiat, reliquis ad summariam eius relationem iudicia sua formantibus , patet potissimum his decreta illa esse adseribenda. Qiod ad deereta Conpestationis seris V. attinet.eum in illa praesulere Pontiis& auditis Cardinalium sin iis , ipsius
quo me Congregationis diei primedentis v to, quandoque etiam Consultorum sententiis, conelutit, Merenat ae statuat; s quitur eatenus ipsi Pontifici hare deerrea
adseribenda sore et inde licet tae decretavere sint decreo Inrisitioin . atme ob
id a Notario illius cingregationis lignentur, tamen Ponti sex tanquam Prieses illius ingregationis, & aeuius suffragio deereta illa υlm s m ultimate areipiunt , s
lus tanquam decernens ac statuens intria
eitur hae similive laenaa ; Sandi ι-s D mintis , Caedi lium ae Theologorum istis .aaditis statuit M.
Verumtamen eum in hae Congregati ne Pontifex , auditis compendiose Cardiunalium s iramis , soleat se eorum resol tioni absque speciali per se ipsum examine ut discussione, eonformare & negotia comeludere , rursus patet qua ratione & haec decreta non tantum a Cardinalium sumagiis , sed vel praecipue a Consultorum ri latione dependere soleant ; quia ut suora direm est , & ipsi Cardinales The logorum relationi & votis sine speei in per se ipses examine ordinarie sua vota
Et his quidem ordinarius est Congregationum illarum proe endi modus ; sed
interdum dum negotii alieujus magni m menti res agitur , pluribus Consultori bis res examinanda, imo &subinde iterato eommittitur ἔ Wissertim si inter ipses Conasultores sis dissenso ; quin & quandoque
fit ut si agatur de re summi momenti U. G. de prohibitione libri , qui Aut rem habet in summa Melesiae dignitate eonstruturum & magnae authoritatis , tune si qui
sint inter Cardinales piosessione Theolos , librum ipsi legant judisiumque sum in M, ptis deponant.