장음표시 사용
31쪽
to tamen satis aequum esse iudicium Hugonis Grotii de universis Constitutionibus Codicis, qui in Florum Sparsad Cori fustinian. Nihil, ait,incertius hoc iure Pauc Principes in rure condendo leges meteres eorum periIos consuluere,ut Severus. Pleraque adgratiam facta. Interea libenter concedimus, Imperatores Iustinianum quoque recedere interdum principiis iuris semel introductis, quod ante nos observavit Hubertus Ginnius ad 5.2ansiit. ιυLegatis. Occasionem CodiciIustiniane conficiendo dederunt tres diversissimi Codices, Gregorianus, Hermogenianus &Theodosianus,quia suis Collectoribus ita appellati sunt. Nam cum videret Iustinianus nonnullas Constitutiones horum Codicum abrogatas esse,atque in multis casibus deficere, ipse inutilibus resecatis&multis novis Constitutionibus superadditis, unum aliquem conficiendum curavit, Decio Consule, Impeii sui anno tertio,qui ab ipsius nomine Iustinianeus dictus, vetuitq; ne Advocati causarum ullas priorum Codicum Constitutiones in iudiciis nominarent,si igitur Cod de Iustin. Codice confirm.
Gregorianus autem a collectore ita appellatus, continebatConstitutiones a Theodosio ad Valerianum, Galienum. In He mogeniano erant Constitutiones Claudii Aureliani,Probi,aliaeque Diocletiani. In Theodosiano a Constantino Magno usque ad Theodosium. Ex duobus Codicibus Gregoriano&Hermogeniano illa ta- tum superant, praeter pauca fragmenta alia, quae in Codicem Justinianeum retulerunt Compilatores Theodosianus autema teger hodieq; exta in luce protractus aJoan. Titio, Venila Culacio perpolitus. Ex hocTheodosiano Codice quidam tex
32쪽
tus nostri Codicis satis commode explicantur,atque illi praesertim,qui e Theodosiano S esumpti sunt. Huic Codici insertae sunt Quinquaginta novae Decisiones, ut ab omni parte esset absolve, inter quas xxv. Decisonu nomen adhuc retinent, relicprae XXV .in terduconstitutiones appellantur. Catalogultaru Decisionum Emundus Merillius ProfessorBituricensis recenset in Comment hoc ordinei cultXod de negot.gestisauit qui in adversu quos restit. in inter. ιαὶ iruit ius usui t.issimis, o aqua quotid culti de rebis creditis. l. pen cult.de condia indebitia. ulti per quas persnobis acqu ult. ad Sc.
eondist inseri cub.aδSc. Ostianas spen i uis, desideicommisi haeredetis. 1. de comm sermanumigis iubis acq possessi ultri Praetorio pignor trullis rem Bignoris4 tyde contrabs u l. de adopt. Constitutiones istae ad emendationem iuris veteris,quemadmodu supradictum, promulgatae sunt , 'ostea sis de emendaeo Primo enim resertim Jus quoddam antiquum controversum,& deinde decisione nova declarat,ut Omnino dishmguendum sit inter Decisiones Iustiniani,&alias eiusdem Sanctiones seu Constitutiones . , in D IV de Libertinis Non tamen omnes lege Codicis, quibus antiqui iuris altercationes tolluntur, sunt ex numero
L.Decisionum, sicut hoc apparet ex ι ult C quando tutores veleu
33쪽
De Muthenticis fruerianis Codici repetit prHectionis in-
INserunturCodici suis locis Authentica hoc est,plurium Novellarum argumeta,quarum omnium tres sunt effectus. Nam vel corrigunt lege Codicis,idque sere faciunt iura nova, vel limitant aut restringunt iura vetera,vel addunt, ampliant iura vetera,idque autoritate Novellarum Iustiniant,ex quibus sunt desumptae Eas autem interiecit legibus Codicis Irnerius sive Uernerus,Germanus, Iuris Civilis Professor Bononiae Lothario imperante,qui libros legum Romanarum eversa Malsitan civitate Apuliae in Bibliotheca quadam a Pisanis militibus inventos evulgavit,atque itaIura Iustinianea quasi postim linio restituit Ex eo tamen non sequitur, quod ante haec tempora plane interierint,adeo ut per speciale Decretum ipsi Caesaris in Scholas& rureducenda fuerint, cu nemo hactenus Edictum illud potuerit ostendere.Credo equidem etia translata sede Constan tinopolim, nihilominus Romaei in Exarchatu Ravennensi a Judicibus legumCivilium semper fuisse habitam rationem,quavis concedam exteras Nationes occupatis in Italia provinciis statuta&leges patrias intulisse. Neque enim testimonio solius Abbatis Urspergensis in vita Lothari plus tribuendum est, quem sequitur Sigonius, quam vetustissimis documentis Academiae Bononiensis,in quies nihil tale annotatu reperitur,sicut ipsi Professores non seanel mihi confessi sunt,cum ibi degerem. Ex his nonnullae sunt Imperat.Friderici,ut u sacramenta pube
34쪽
rumae sies mendit Auth Habita C. filiuspro patre es Auth. Natigia cae Furtis. Reliquarum epitomator est Irnerius, qui saepe impegit Arthurus Duck Anglus de Usu, Authoritate juris civilis Romanorum in dominiis Christianorum Principum lib.
I. p. .f.i3 De Authentisis quoties controversia incidit, recurrendum esse adfontes undesumuntur, omnes consentiunt, ὰ quo saepe demiare reperiuntur Ita Auth. bona damnatorum CAELini proscriptorum, dis
sentita Noveli is e. ulti in qua de luccessione collateralium, usque ad tertium gradum, fisco excluso,nulla mentio fit. Similis hallucinatio est, in Auth Ex causa C.de lib.praeti vel exhaereae quaecum ex Novellauec. I. R. desumpta sit,secuhdum eam quoque examinari debetabi aute Justinianus non agit de praeteritione, sed exhaeredatione tantum Pari modo perperam concepta est Auth. Haecita ade verb. oblig. ex Novell smiorro Auth sed hodie C de Judiciis,non recte mentem Novell.8. quasiIustiniani Constitutio in l. t. deJudiciis de majore Magistratu hodie sit mutata, correcta, quandoquidem in formula Juramenti Novell. 8.expresse continetur, ut judices urent, se secundum legem& omnem justitiam iudicaturos Plures Irnerii errores non libet attingere, quos facili negotio deprehendimus, si Authenticae iuxta literam Novellarum examinentur, adeo, ut pro regula tenendum sit , toties non obtinere Authenti casarnerii quoties a sensu Novellarum receditur, quem invertere aut immutare minime licuit privato.
LegesCodicis iape lucem capiunt ex photii patriarchae Constantinopolitani Nomocanone, quem cum omentariis Theodori Balsamonis, Patriarchae Antiocheni, superioribus annis ex
35쪽
opus velut breviariumIuiis Canomei, ex vetustisConciliis,Veterum&Sanctorum Patrum epistolis Canonicis,atque Imperatorum Constitutionibus Ecclesiasticis ab ipso Photio collectum&compositum,indeq; Nomocanon appellatum. Ex hoc hoc Nomocanone, ut de multis aliis nunc nihil dicamus Cu- iacius Γλia. casuro.edidit legem C e haereticis o manichaeis, cuius subiecta epitome varie torsit interpretes Ludovicus Charondas putat in Graeco addendam negationem M.&in latino legendum: Haeretici legitimo modo, ut caeteri non Iepeliantur, quod est contra fidem omnium exemplarium. Apur VIR
De NIove isJustiniani,sunt in multis locis obseuris i
invicem derogant,de numero Novellarum s versic- ne latina temque de Novellis Leonis. TRibusJuris voluminibus co sectis, de quibus hucusque dictu
est, novae indies controversiae ex negotioru varietate eme serunt. Novis itaque legibus opus fuit. Non videbatur autem consultum,denuo ad emendationem Codicis accedere,ideoque
constitutiones illas, quas triginta octo annisi tot enim floruit eius Imperium seorsim pro causis emergentibus vulgaverat Imperator,in peculiare volumen collectae sunt, assamptis quibusdam Novellis Iustini Patris, quas iuri omni Iustinianeo tanquam posteriori cedere contendit Alb Gentilis de lib. uris erint
Oanfinefateturque magnum hoc, anauditum verbum esse, nec facile obtinendum,Verum tamen, si res recte consideretur. Ipse vocavit Constitutiones hasce N - quod post Codicem repetitae
36쪽
petitae praelectionis essent editae,hi qm 6.e.ra .HodieNovellas appellamus,quod nominis servavit Iulianus, Antecetar Constantinopolitanus proxime post tempora Justiniani Imperatoris,atque hoc compendio plurimum adiuti sun viri docti in restituendis, repurgandis Novellis,ad cuius disserentiam Citra- montani seu Itali prisci Anteces res, integras Constitutiones
Ruthentici titulo nominare maluerunt,& Novellas in novem partes seu collationes distribuere. Abhmia enim α---, imo est id,unde alia exempla transsumunt Alciatus Parergib. 2. cap. 47. Cuminterrogatus quandoque essem, unde erat ut constitutionum fu=niam Volumen Authentic nomine citaremus, cum tamen nusquam apparere hunc ei titulum ab Vs kgislatore praefixum esse esse res Ondendum duxi, editum esse eum librum Graeco sermone, of r constitutiones eas Graece Ν κ appetiatas esse. Verum vim Asiatica quadam luxuria dissu sin prolixitateque nimia scriptus liber esset,iranslatum Latineataliano Patriciose Exconsulesiusse,sedcompendiosius e stilo,ut tunc temporaρ- rebant, non ineleganti,qui liber adhuc extat e No edae titulo circumfertur,dubio procul egitimus Iustiniani ipsiuspartus, quem tamen id nostri insepurium reiecerunt,maluitqne Accursius barbaram in Bulgari tempore factam interpretari,quo uberiore videretur, ideoque Authenticam
appellati quoniam ex ipso Graeco Originali ad literam traducta esset. In his constitutionibus nulla alia quam temporis ratio observata est, quae ipsa interdum negligitur, agiturq; non tantum de causis forensibus,si detiam de rebus sacris recte administrandis ordinand sque officiis Ecclesiasticis,quod ipsem Justinianus operose quadraginta sex Novellis explicat Enimvero in Novellis ut dix itillus ordo, sed nec temporis ratio semper observata est, ita ut Oidine scriptura priores , posteriores interdum corrigant:
37쪽
is adeoque vera est Balduini sententia: si quis roget,sequi ,quis eas eos legerat moniam molumeu, fatebor mihi notum non se hune Rufodum,std imulHeam Far aginem essesine usta arte congestam As hias autor bonus&antiquus,cum de , anis loquitur,&e rum mentionem fieri mNovella prima narrat, librum, NM. J fini. ni proprium ess ait, sed remin materiam potius, quam i s. In Σ- ω, ulli acceptam ferre videtur.Sic Nou .prius edita corrigit Diutam, paliterque No Paxn prior editione Nov. obtem Nov. 1o. prior n&No 16 prior, . Quaedam valde Habiguae sunr, qua obscuritatem dedita opera Tribonianum assectasse in quibusdam, suspicaturHarmenopulus, quales lunt Norii. Novcios. latine conscriptae, editae sunt dii ira 3. ων maxime in usum Occidentis.Quamvis autem integro volumini Novellarum seliusJustiniam nomen praefigatur, nonnulta tamen,ut diximus, lustino,eius successori,nepoti ex fi io,&Tiberio tribuuntur Iustino adscribuntur Novella: r17.r o. a s. Tiberii sunt Novellae a 6 i. 363 6 , quas Scrimgerus postea a iustinianeis separavit. Sunt itaque Novellae nihil aliud,quam leges posteriores, quae prioribus superadditae sunt, sive prioribus derogent, sive ea fabrogen sive quid novi iuris constituant, sive etiam vetera& priora iura confirment apprime autem notandum est, quod Novellae interdum sibi invicem derogent, alia ali mtollati Sic Novellam secundam, inqua ἰsponitur de administratione donationis propter nuptias,si mulier ad secundas -ptias transierit,abrogata esse per Nov. ia. certissim uest, quae anno quatuor mensibus post edita. Porro Novella Ad praescritione centum annorum contra Ecclesiam Romanam, corrigitur
38쪽
tur per Nov. m. Qquae supPosititia putatur,nec autore crim
gero inter Graecas reperitur,sed hoc ideo fortassis, quod L.itineada uinum, e Romanum Episcopu fuerit scripta,&propterea a Librariis Grςcis propter ignorantiam peregrini sermonis omisscita Nov. .capo n pnubi disponitur de successione Ecclesiastica Emphiteus eos correcta est per Nov. o. priori recentiorem Novellam i8, per Nos ars.quinquennio post utam abrogari quibusdam placer,in cuius diserie constitutum est,quod parentes leLitimam,non amplius quovis, ut donationis, legati, fideicommissi, CH solo institutionis titulo debeant liberis suis relinquere. Porira Novellas o. derogat Novelletios &revocavit Imps. 2 C. de usuris,qua constitutum est, ne foenus nauticum centesimam excedat rodem modo I veil.οτ eisi ordine compilationis prior, derogat tamen Amvellia i o quia Compositione posterior est. Q d Novellam imattinet,certum est eam neque inAuthenisticas Latinas relatam,nem ab ullo veterum Interpretu Latinorum commemoratam ess ,adeo ut illa videatur prorsus in desu tudinem abiisse,& revocatum ius Pandech.&Codicis,ut non altiter possit obaeratus vinculari alia incommoda declinare, quam si cessirit bonis. Itaque sic generaliter Novellam , s glossata non sit,aveteribus minime receptam fisse,cum Alberico Gen- olim is si-J- νIiev.εχxistimo. Non facile tamen concesserim,aGraeculisquet dam textui Novallarum inserta es, quod putant accidissecap.r N eZs Menim de cruce loqin emperator,pro more sui seculi, quo plurimi ritus iam erant d
prauatiaec Varios erIores contraxerat Ecclesia.
39쪽
In numero Novellarum non conveniunt Interpretes, Anton.Contius centum sexaginta octo Novellas, nec plures nec pauciores numerari existimat Matthaeus Monachus in praefacconct. Constitutionum Graecarum scripsit ustinianum CLXX. Constitutiones condidisse. Alii CLXVIII .agnoscunt Haloander tantum CLXV edidit, in cuius sententiam inclinat Dionys Cothostedus, qui tamen tres posteriores Novellas exulacio apposuit. Albericus Gentilis in v libris uris Cimilis cap. 6. In ius certum uonacciperem, nisi nonaginta octo. Discrepantiam hanc sectionibus capitulorum adscribimus.Nam cum eiusdem Novellae saepe plura capita sunt,facile fieri potuit,ut a recentioribus in peculiares Constitutiones divellerentur. Novellae pleraeque omnes,paucis exceptis,graeca lingua scimpta sunt,uel quod illa lingua Iustiniani tempore valde communis erat,sicut apparet ex g. 3. Iuli.ri succesi Libertorum, forte quod praecipuus earum usus in Graecia futurus videbatur,propter Gothorum potentiam,qui tum in Italia dominabantur. Illis autem oppressis,non longo tempore postJustinianum e graeco in latinum sermonem translata sunt. Cuiacius lib. . obsemat. U. eam ut Vulgaris translationisproptervetustate apudme authoritas magna, eleo maxime,quodpleraque ex Vregorius referat in Epistolis. Versio haec injucunda quidem& nimis religiose ad verbum degraeco, neglecto Idiomatum discrimine expressa est omnium tamen optima judicatur , cuius authorem Cujacius lib. Lolem e.4o. censet fuisse graecum juris Romani peritissimum. Certe Contius in Praefatiad Novesias audacter statuit,si controversa oriatur descriptura,non semper ad fontem Graecum recurret dum esse, sed ad nanc interpretationem, utpote quae facta sit fideliter ex
40쪽
persectiori exemplari quod habemus Levia enim sunt,quae huic objici solent , quasi mentem Iustiniani non satis exprimant.
Quale illud inpriNomely.n8 ubi Verbum V inon fuit exponendum degradibus, ordinibus. Et huiusinodi alia, quae afferre supersedeo. Nitidior interpretatio est, quam debemus Gregorio
EYpositum jam est Novellas habere summam autoritatem, si vero Latina versio a Graeco toxtu ita discedat,ut inde alius sensus oriatur,hoc casu redeundum est ad ipsum fontem. Apparet igitur quam necessaria sit, etiam JCto linguae Graecae cognitio ad verum intellectum Novellarum,ut de aliis legibus juris Civilis atque Interpretibus Graecis nihil dicamus. Huius linguae beneficio corruptissima loca restituta esse nemo poterit negare, adeo ut Cliudius Cantiuncula in Parenaesideratione sudis Malis recte conquestus fuerit;EPidem,ait, quamgrate malumfit injure
eivili Graearum literarum ignorantia,nonis: visus conjecturusseu riment deprehendi,inquotidiemagno meo incommodo deprehendo Caeterum ex rubricis earundem non licet argumentari, deos perperam ex Novellae θι. ms inscriptione tribuitur iudici pedaneorum iurisdictio , quam pedanei non habentis. Q=-ici Eodem modo parum commode ex rubrica Novello LM dicitur augmentum legitimae ex mente lustiniani, neque ad parentes neque ad fratres pertinere,cum contrarium sit dispositum in eadem NovesI.ev.Lversm observando Leonis Novellae contra legesIustiniani nihil probant, cum nec illius aetate plene receptae fuerint, nisi forte in iis, in quibus nullum ante jus constitutum