장음표시 사용
41쪽
tius adnis .c.de Pams,8c superiori eculo ex insigni Fuggeriana Bibliotheca prolatae sunt ad centum& tredecim. Fuit Leo Imperator felicis ingenii,&in reb' philosophicis exercitatissimus, unde factum, ut plurima paulo audacius corrigeret, ad sua principia revocaret. Sic Novell.3o. i.&ira,repudii causas ampliat&Noveliso improbat, punit tertias nuptias HasNovellas nunquam compertum est Latinos approbasse, cum multa in iis occurrant,quae absurdari a superstitione profecta sunt, multa quae laedunt pietatem. Quod de Novellis Leonis Philosephi diximus, habere eas hodie nullam autoritatem,id quoque de ImperatoriisConstitutionibus verum est,quas Enimundus Bonefidius collegit, Gothostedus libris Iustiniani conjunxit. Operam tamen non male quis collocaverit , si quae ab his Impp.disposita sunt,cum reliquis iuris civilis textibus conferat,imo nonnulla ibi tradita sunt, quae alibi noniacile reperiantur.
De Glossa authoritate, deCommuni opinione Doctorum pracsuis furis isterpretibus antiquis, de aAccursio, Pariolo,Paldo. scone asene, Speculatore. HIIcusque de authoritate librorum Iuris Civilis,quos habemus beneficioJustiniani.Edixit quidem Imperatorii. L 1.cri τὸ ineenue ne quis ex jurisperitis auderet imposterum C mentarios illis applicare,& verbositate sua omnia confundere, quomodo ante totum pene ius coturbatum fuisse conqueritur, ted ab hoc praecepto in posterioribus seculis maximo Reipublicae damno recessivn est. Glosis
42쪽
Glosae apparatus non soli Accursio tribuendus est,sed in majorem eius partem abeietatem vocandus Acio atqueRogerius, qui in Infortiatum primusGlossa seripsit,ac praeterillos MartinusJoannes,Bosianus,Irnerius, Bulgarus, Placentinus, Hugolinus, Petrus Jacobus, post illos Dynus,non ut est corruptissime
editus,sedari in membranis reperitur, ac fere totus ab Alberico recitatus. Magna Glossae autoritas est, non tamen maior quam
omnium Doctorum,ut vult Bariolusin cut mim fis ustitis μια Imo ab ea recedendu esse existimam',quoties vel aperte falsa est, vel optimis rationibus couincitur.Sic Glossa statemn lana Inst. de Abiton quae tener, quod Creditor agens hypothecaria contra tertium dominum,probare des,eat, debitorem tempore
obligationis,re obligatae vel hypothecata dominum fuisse,D ctores nostri tanquam falsam reiiciunt Ita glossa ut de multis aliis jam non dicam a sensu legis iri C. ialeg. corn defalsis aperte discedit, Apparet itaque quam debile, fallax sit Idolum hoc Advocatorum. In hunc sensum Baldus ad L . . quibine causis mat echissime pronuntiat,glossam nihil allegantem nihil prob
re Enimvero quando Glossa refert plures opiniones& nullam eligit vel approbat,tunc videtur transire cum ultima,& illa dicitur sua opinio.Εverhard.in loco ab authon Communis opinio Doctorum est, qua vel ab omnibus, vel a pleris sivel aliavioribJurisInterpret. laudatur, approbatur. Origine comunium opinionuexplicat Freh. Ma.ῶ ama,c. a T. n, en quasi illae cossatae sint per fortuitam adhaesionem complurium Doctorum , qui diversis temporibus non communicato invicem consilio,nec diligenti veritatis indagatione adhibita,in hanc vel illam sententiam gregatim ruunt Quod utrum de omn
43쪽
3 bmnibus illis sententiis,quiCommuniumOpinionum nomine circumseruntur,verum hi valde dubito. Hoc certum est,eas juris authoritate destitui,& recte negligi,si nulla lege munitae fuerint. Neque enim ex multitudine authorum,sed quod melius, aequius, udicadum semper, cum possit forsan&deterioris sententia, multas, maiores in aliqua parte superare. s. Mneque ccingis concepti vigest. Mascula
vox est Zasii in comment.ad . rursum .n. 28In ea I. o,inquir,m nudius Neriaturair,anusiiussiunependeo,idquod mihi ex textibns f. datum idetur,boesequor ecurus opinionum huius vel alterius Frigidum omnino est,rem manifestissimam&in iure decisam infinitis allegationibus recentium Doctorum velle illustrare, cum unum vel duo solida& stringentia fundamenta ex ipsis textibus suffciant,uno atm alteroInterprete superaddito. PraesudiciaCamerae aliorumque supremorum Tribunalium non modicam obtinentiuris autoritatem,& communis conclusio est, ab iis in causissimilibus in inferioribus judiciis non facile recedendum esse,atque ipsis Cameralibus per Recessum Spirensem est de A nocis o. iniunctum,ne contrarium definiant ab his, quae communibus suffragiis inpari causa antea decisa fuerunt. In Rotae Romanae Decilionibus id reprehendit Antoni Merenda in pn fat.controversiaris , quod dum partium merita expendunt viri prudentes,nihil diligentius aut attentius agant, quam ut pluriaribus utantur rationibus,multorumque Interpretum testimonio, quo nihil frigidius, vel evidentissimas assertiones confim
Inter eos,qui exLatinis ius Civile commentariis illustrarunt, primo loco nominandus est Accursius,quem Graecis Latinisq;
44쪽
ys omnibus anteponit Cuiactus c, ob et quod iudicium nobis
displicet, cum is neque Graece sciverit, neque ea recte interpretatus sit,quae ad historiam Romanam pertinent; imo etiam non semper sibi constet,adeo,ut Cynus de contrarietatibus Accu
sit peculiarem librum confecerit. Habendus utique pro egregio Interprete,qui summo labore summaque diligentia cripturae varietatem lignificativerborum Origines, significationes ex omnibus omnium generum libris elicit, insignem denique curam in toto jure Civili declarando similibus contrariisque locis adscriptis ostendit.Zasius lib.r inglHAZGτ υλAcciussi glossemata non plus ponderis habere pronuntiat, quam alterius viri doctu Sequitur Bartolus, Lucerna juris , cuius opinionem totus mundus servat Iasen in L Marcesius Idem PompA SC. Trebel Cu-jacius postquam uis .i6. retulisset laudes, quas Barto loquidam tribuunt,ita pergit:.Sed non ego facilis nec credulus issis Nam neq;
δεκα ομάς σας huiusmod furisprudentibus compara erim, o occursitam longe magis corona dona verima quo quicquid aberrat Bartolus, merae
fictionesis aegrisomnia iidentur. Meretur quidem tus laude Accursius,sed cumBariolus multa viderit,quae ab eo neglecta sunt, nonnulla etiam felicius sit interpretatus , quam ante ipsum omnes,miror Culacium a Bariolo exigere, ut nunquam debuerit
ab Accursit opinionibus recessisse,quas ipse Cuiacius sepe consulat Periculosum omnino est,quod'idemus fecisse Bariolu in Summariis, ex facti Specie non satis bene considerata. quae
propriam habet rationem,certam teneralem juris constituere definitionem: Atque hac occasione incauti non raro decipiuntur,qui lege&textu iuris non suffcienter excusso Barioli Sum minis inhaerent. Ex Minor
45쪽
36Minor Baldi autoritas habetur, quod saepe multas cumulat decisiones sine lege aut ratione certa aut idonea, disceptans ex
Philosophis,dubiis interdum argumetis,quae facile queat eve tia Consiliis non semeis bicontrarius est,id , aliis etiam Doctoriae evenisse animadvertimus,cuiesPos s*pe favor,sςpe quς- stus extorqueat interea non negamus fuisse hominem perspicacis ingenii,quicum legum peritia alias quoque disciplinas conjunxit,certe interJCtos nemo extat,qui uberius philosophetur. Agonis lecturam in Codicem colligit Alexander de Sancto Egidio,discipulus illius, ut apparet ex praefatione. In maximo pretio hunc interpretem semper fuissenabitum,vel ex eo apparet,quod olim nemo Veronae potuit Collegium Doctorum intrare absq; Summa Aronis. Dicendi genuste spicuum est,idissicillimos textus felicissime explicat. In posterioribus autem libris Codicis, qui agunt de Fiscalibus, Patrimonialibus, Palatinis,seu de personis quae sunt in dignita te, saepe impingit, prout semper alias in iis,quae ex linguarum peritia pendent,parum crGdendum est veterious interpretibus. InJasone hoc peculiare est,quod is tanquam postremus exantiquis Interpretibus omnium Doctorum, qui ante ipsum scrD-pserunm,opinionesvi sentetias semper referat, examine ac d inde subjungat, quamam opinio juri&rationibus magis conveniens sit,ita, ut si quis Iasonem pervolvat diligenter,compendio omnes alios Doctores legisse intelligatur. In Speculatoris operibus methodum&iustum ordinem rerum explicandarum desidero, ut nihil iam dicam de simplicitate dicendi,quam ille adeo non retinet,ut sepe toto capite aliud se ciat nihil,quam ut opiniones enumeret, quas ipse tandem falsas
46쪽
37 pronuntiat, adeo,ut si Roffredi formulae tollantur, praeter opinionum congeriem nihil reliquum sit. Barioli autem,Baldi aliorumque commentationes necessarias fuisse,innumerabiles dubitationes evincunt, quae ex facto
oriri solent, neque semper ex Justinianeis legibus decidi possunt, quicquid etiam de perfectione librorum sitorum Imperator asserere audeat Insigniores Iuris interpretes de singulis,ene materiis jussit&auspiciis Gregorii XIII Pontifico in XXV.
Volumina redacti extant in Tractatu Tractatuum Venetiis apudJuntas edito.
De Origines authoritate Consuetudinum Rudalium. O Riginem Consuetudinum Feudalium neque talis, neque
Gallis, sed Germaniae populis tribuendam esse existimamus,qui Occupata Lombardia, jura haec in patriis sedibus usitata,cum indemigrarent taliae primitus intulerunt, pro ratione temporum correcta deinceps.
Compilatores huius Iuris pleri agnoscunt Gerhardum Nigrum,&Ubertum de Orto, viros prudentes, tempore Friderici lamperatoris apud Mediolaneses in Consulari dignitate constitutos,ita tamen,ut quarti libri collectionem anonymo alicui tribuant,cum ipsi Ortensius in testimonium citetur. In omnibus libris nulla methodus&dispositio est, adeo ut pro farragine variarum consuetudinum,sed Med: olanensium praecipue,haberi possint,quanquam obscuritatis quom vitio vehementer laborent,de quo omnes sere conquerun tur,qui in Feuda scripserunt, de legenti hosce textus ignotum esse minime potest.
47쪽
Conrad IIM 4.debis quiseud repost Henruica it. 7. FConradi HI.tit. o Frideiicitit. 6. F.L. Const. tutiones excipias, qui robis haec jura reliquerunt. Illa tamen ratio movereno debuit Hostiensem in Sum. Decreta de immun Ecebs in quantum.ut statueret,impune posse ab his legibus recedi, nec eas que- quam obligare,nisi si quis sponte iis se subjecerit, cum illas aliquot seculis obtinu:sse,& tacite approbatas esse in praecipuis regnis Europae, plus quam manifestum sit. Accedit, quod ad preces Bononiensium, jubente id Friderico It L Imperatore,in Scholis publice explicata sint,a quo tempore nemo de autoritate horum librorum dubitavit,ita ut vim legis habeant in utroq; foro Seculari&Ecclesiastico Aliter autem decisio horum tex- tuum non recipitur,quam si de nudis contentio sit , ideoque ad controversias Iuris Civilis decidendas non facile a legari solent, nisi forte vel de Emphyleusi quaeramus, vel bona, sufficiens ratio adjiciatur,quae extra lites seudales etiam locum habere potest, praesertim si res in jureCivili,aut non expressa, aut paulo obscurior siti Viceversa, strenuus legisperitus ubi casus emerserit, qui consuetudine seudi non si comprehensus, absq; calumnia uti poterit lege scripta,rit, Ri.quo casu,si Ius Civile a Canonico discrepet,posteriori Juris dispositionem sequimur, cum in nudis regulariter iuramentum interveniat. Quae hucusque diximus,vera sunt de receptis Capitulis Illa vero,quae post ratis motis eudorum incipiunt,habentur pro Extraordinariis apocryphis,& restituta sunt a Culacio ex A
dietoneti Alvarotio usq; ad finem libri quarti Tale est capitul
48쪽
roo,ex quo infertur Imperium Romanum esse seudum Pontificis. Horum usus tamen esse potest, siserte in Ordinariis res non satis perspicue proposita si vel omissa plane, in quo omnes fere consentiunt ita mulierem succedere in nudo Franco probat cap.36 .QDd in reliquis textibus, definitum non est. Eodem modo naturam seudiligi explicat cap. 99. De Andrea Isernia&Jacono Alvarotto apertum est, Illum, quamvis ingenii ubertate sit insignis,ordinem tamen,re lutionumque sinceram non ubique tenuisse traditionem; Hunc vero
ita singulis vel parum utilibus disquirendis fatigari,ut etiam quς
levicula sunt,saepius repetat.Praecipui sunt,qui ordinem, dictionis puritatem,&controversiarum succinctas decisiones attulerunt, quo nomine olim commendatissimum fuisse compendium Antonii de Prato , veteris ICti Bononiensis testatur in praeludiis FeudorumJason, idque publica autoritate Friderici UI confirmatum est. Cuspinianus in vita. Hic liber si extaret, magna molestianos liberaret, vulgatos libros de usibus seudorita tanquam non scriptos abolere posset. capuT XL
De Jure Canonico ingenere,eius partibus re autoritate, finterpretibus scanonibus Apostolicis. AD exemplum Iuris Iustinianei condiderunt Pontifices Romani diversis temporibus Decreta& Canones, in qu bus
multa quidem prodita videmus,quae veterumJOorum respon-
49쪽
nam autoritatem, dictis Gratianiri paleae perexiguam aut nullam fere tribuunt Quartae speciei autem leu legibus Civilibus Decreto insertis relinquunt suum vigorem. Non pigebit adducere verba Roberti Marantae apprime huc
facientia ex illius Speculo partarara inseqq.
Connumeratur etiam inter leges Canonicas, liber Decretorum,qui liber non fuit conditus a summoPontifice,nec ab habente potestatem legis condendae, sed fuit compilatus per que dam MagistrumGratianum,qui fuitMonachus&SacratTheol. Magister,ut testatur Archiepiscopus Florentinus parto. Chron. m. tr. με&fuit Monachus Sancti Proculi in Tuscia taldefuit exaltatus inCivitate Bononiae:quiGratianus ex Sanctorum Patrum dictis compilavit dictum opus & Volumen Decretorum,appellaturq; liber Decretorum quia ex Decretis Sancto- tum Patrum fuit compilatus,nec reperitur, quod fuerit approbatus per Summos Pontifices,undeno potest dici Authenticus, ut dicit Abbas in Prooem. Decretaneap.Rexpacifici e Ioan Andr.
Anton.de Butrio in capa.de Rescriptu licet aliqui dicant, , fuit approbae per Eugen.Papa tame quicquid sit, quia est communiter approbat a populo, publice legitur in Scholis, sicut alii libri Authentici,ex hoc censetur Authenticus, facit plena fide: ita dicit Abb naee.1.iulla e scripti Veru est advertendum,' in
libro Decretorum reperiuntur quatuor species authoritatum , videlicet prima species est autoritas Sanctorum Patrum, prout
plurimum omnia sere Capites ibi existentia sunt extracta ex di- istis sanctorum.Secunda species est autoritas ipsus Gratiani autoris,ut quando ipse loquitur sine autoritate Sanctorum Tertia autoritas est cuiusdamPale ut quando in Rubrica alicuiusCa- pituli
50쪽
pituli Decretorum scriptum est Patrii.Quarta coles est autoritasJurisc5sultorum&Ιmperatorum Secularium, quoniam sunt multae leges Civiles insertae&Canonizatae in Decretis. Quoad
primam speciem scilicet de Authoritate Sanctorum Patrum,Verum est, quod ex diuturna approbatione censetur authenticus dictus liber,&possunt illa Decreta Sanctorum allegari ad decisionem causarum, ita intelligit Abbas d. cap. a. de scrip ibique
Felinus.Non autem quoad alias tres autoritates, secundum eos ibidem.Nam autoritas Gratiani non reperitur approbata, neq,
est Authentica, nec etiam authoritas paleat.Nam Palea fuit quidam discipulus Gratiani, qui sua autoritate inseruit nonnulla Capitula in Decretis, quae nullam faciunt fidem, ut dicit Joan. And.in addicDecul in tit.de dissutaces asi ac finis aliique ex qua non fuerunt facta ab habente potestatem,sicut& dicta, Iu tiones Gratiani reprcheduntur,ut non bene fuit locutus. Quo ad quartam speciem scilicet,de legibus Civilibus insertis in Decretis,quod minime sint approbatae,ut per hoc serventur de iure Canonico,ex quo Gratianus qui inseruit, non habuit talem autoritatem,unde dictae leges remanent Civiles, prout ante Grant,&perinde habentur,ac si ibi non essent insertae,& sic non servantur ut Canones Ita dicit Abbasis d. cap. Liae Rescript. Huius Decreti tres sunt partes,adeoque absolvitur illud centumvi una distinctionibus, causis triginta sex cum Tractatu de poenitentia' quinque distinctionibus de Consecratione. Inter hos Canones Gratiani sunt Capitula nonnulla, quibus vox PALEA apponitur.Multi ea capita in quibus negotia non
usque adeo magni momenti continentur, hoc nomine appellari censuerunt, alii quasi id est, antiquitata. Alii vero