Albertini Bottonni nobilis Patauini De morbis muliebribus

발행: 1585년

분량: 238페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

131쪽

in uuluam recipiatur: sic enim uapor alius de transpirationem non habcns, mediant arundine uix ro communicabitur Posi talem sufficum uterus inungj poterit cum Inunctio e-oIeo amygd dulcium. Vbi autem locum habebunt ob me structiones, parabuntur suffitus ex materiis calefacientibus de attenuantibus Murgente necessitate euacuantia iam proposita permisceri poterunt. Quemadmodum si subsitus e acceperimus arthemisiae, lauandulae , thymi matri carjae Uati. an. . . inamomi, styracis an si de in uino dulci uel mulsa decoquantur, iro sumimigio parentur. Parari quin etiam poterit ex thures, styrace, bdellio aequalibus partibus acceptis iuper prunas positis, ut suffumigium cura exstat. Omitto inunctiones di sessiones, de quibus supra si ping. deinde menstrua non stuant ob pinguedinem,tota curatio consistet in recta potius uiuendi ratione, quam in caeterjs auxiliorum materiis quare uniuersa uictus ratio extenuans exiccans esse debet quemadmodum e con Cura ex matra si menstrua defecerint , quia non generentur , teria defeci ut o corpore febricitante uel ex longa inedia ema elato curatio consistetitum in ablatione febris tum in corporis restauratione refectione, largior uictu, optimi succi ac faciij coctionis peracta. De illa uero sup cura ex impressione, quae fit a tumoribus comprimentibus, uel ab moribis. ulcere,consulto non tracto, quia de hac agere esset

curationem ulcerum atq; tumorum propone

re,de illa deniq; suppressione , quae fit

o cicatricem uteri tractare non est opus, sed ut in curabilis praetermittenda erit. Victus aut ratio ea

semper sit,quae proportione correspondeat causis obstruentibu sis propositis medicamentis. Curas cica.

132쪽

ordes onadinis ratio. Nominu explicatio.

mea qua

titate muri

morbo.

OV muis doctrina ordo expostulare uideatur , ut

post tractationem de suppressis me struis Dei minmoderato profluuio eorundem sermo habeatur ut pote de illo symptomate,quod suppressioni ualde opponitur, non propterea legibus dicti ordinis repugnabimus, si de praefocatione matricis orationem interposue rimus, quae assectio ob magnam ais nitatem quam habet cum suppressione in essentia loco assecto causis curatione, priorem etiam tractationem expostulare uidetur; cuius initium a notione nominis accipietur. Nam per suffocationem matricis intelligo illud symptoma,ratione cuius mulier ob affectum uterum, secundum uniuersum corpus suum ualde refrigeratur,Respirationemq; S pulsationem ammittit, nonnunquim sensu ac motu uoluntario priuatur, ut ab omnibus inspicientibus,mortua potius quam uiua iudicetur. Quem assectum latini uocant uteri strangulatum, quia in ipso mulieres eandem sustocationem pati uidentur, ac u strangularentur, Alii ablatam respirationem nuncupant, nomine dc sumpto a loco flecto, aut a superuenienti sympto materi Paulus &Aetius uteri peruersionem in ad superiora uel ad latera recursum appellant: Non quia in hoc ast ictu uterus instar cuiusdam animalis localiter per corpus moueatur, ut Mato quandoq; dixisse uissus est, sed potius quia,in tali uitio uterus contrahitur ad superiora,vel ad latera peruertitur, Et quanta is cordi of sciat, syncopim faciendo,&pulmonibus ac diaphragmati respirationem impediendo, non tamen heri similia in muliere praefocata contingui, quia uterus per corpus erret , ut qui ad sopium transversum perueniens respirationem impediat, e ad cor paxi r

133쪽

riter ascendens,meatu spiritus obstruendo,animi desecta

faciat .Hoc enim sensu repugnat, iis quae in dissectionibus apparent, ceteris ; omnibus functionibus naturalibus ac uoluntariis obeundis aduersatur, ut iure optimo . de lociet. Ga laanc sententiam pluribus et demonstrativis rationi cap. bus confutauerit. Non propterea credendum est, plat

ne philosophum alioquin diuinum, eius fuisse opinionis, ut illius uerba significare uidentur sed existimo ego, Platonis de

ut per uterum potius intellexerit, malignum corruptuq fensio. illius uaporem, a cohibito semine aut mestruo ortum, qui substantia suae tenuitate,ac proinde mobilitate,instar cuiusdam animalis per corpus mouetur et errat suaq; uenefica corrupta natura , caeteris partibus omnibus corporis plurimum nocere ac officere potest: pro illarum diuersitate, variisq; officiorum generibus, modo respirationem tollit,si septum transuersum petierit, modo lipothimiam facit, si cordis substantiam magis occupauesst, modo corpus totum uehementer refrigerat, si per uni iam illius annatomia se diffuderit Ab horu aute uaporamineta replente uasa ad uterum pertiugentia,eiusde retractim conuulsio oritur Hac eadem ratione pariter pu Aepcr. to non solum diuinum Platonem a Gal. calumniis faci nimal c. Ite uendicari posse, uerum etiam Arist. qui statuere uisus est, cerebruti factum fuisse frigidaeri humidae temperaturae tum ob proprias iunctiones dendas, tum etiapropter cordis ceruorem contemperandum suam lan .de sup tentiam Gai secundum nuda uerba considerans, potius, quam germanum sensum, illum etiam reprobat,&ea ratione innititur, quia oportuisset naturam secisse hec duo melabra magis propinqua, ut mutuo contactu, uel saltim Milo prima maiori uicinia facile contemperari possent . At videmus has duas partes non solum per satis magnam distantiam disterentes collocasse, uerum etiam inter utrasq; multas alias interposuisse,ut distantia huius ratione, & partium Secundarac

134쪽

interpositione nequaquam rationabile uideatur,quod de illarum partium actiones passione Arith se e xij us Defensio A est. Quae Gai. ratio etiam si probabilitatem aliquam conrim tinere uideatur,Si tamen ipsi is Arist. mentem magi penetremus, optime loquium fuisse inuenjemus loimprobatione dignum magis iudicabimus Ea enim fuit, ni fallor, Arist. Opjnio, ccerebrum uidelicet frigidum humidum suisse,ut cor calidius iccius contemperaret, hoc est ut spirjtus uitalis cordis partium omnium nostri

corporis caliclissimus in coercbrum in flucns, ab eius temperatura commoderaretur,& hac ratione animalis euaderet, ac proinde facultatum omnium anima hum Cerebri idoneum strumentum, pro earum muneribus N Olficiis

obeundj existeret in ne a principat nobis proposito scopo digrediendo, nimis recedere uidear supposita nODe essenties minis explicatjone, ad subicctae cj csscnt Lim indaganda pr accedo, qu cum ex causarum iniicntione d cognitione

pendeat,format inquam materialim ei hcjente , ideo studjum meum erit singulas diligcnter nuclligare dc examinare prima omni uin forma ijs Occurit, communi autem medicorum omnjum conscnsu iam diu confirmatu Forma natu habetur,quod prae iocatio matricia in genere sympto sit; ratis prae quamuis in spccie determinata diunt ire uideantur,ut qui Dc. dam statuant osse in cnc reclidae actionis, Alii, excundis Deformaspe mutati, nonnulli in quatitate mut-ta potius collocantas cauariae quorum controuersiis consuli praetcrmisis,cgo tacit creopin do , sub quocunq; cncre in diitcrentur collocat roseconcilium. imprimis qualitas ianitata dic Dpoicit rati Onc . a in hoc

Praefoc esse sympi naturalis di tangibiij uici Doc totaias qualitas alteompcin rata immutataq; si . Sic trigidum a statu, aturaliqua muta plurimum recedit Nam huius symptomatis r kn-ta . tia mulier usq; adco icii rigerat L conlocxij , ut obiectio. i cadaucre uix distingui possit, cc propicica cc litis Ddj- Solutio. nius sympi cum morbo, quia pertii geratio ista quae piae

135쪽

scicationem sequitur, a morbo in intemperie rigida longe djstat, Nam refrigeratjo ista affectio quaedam est, morbum in j consequens, ac proinde est symptoma in tangibit qualitate mutata consistens , intemperies autem tripjd affectus potius est, Me morbi genete, sub quo

praefocatio matricis ullo modo collocari poterit ut qui contra mo-ὸam modern secus sentientes, in magno errore uersan dernos. tur. Quam ueritatem tum alia, tum illjus generationis modus a re ostendere potcst quandoqujdem praefocatio Ratio prima non sensim, longior tempore sit, successiuaq; incremen ta suscipit; sed ut cito oritur, ita etiam clijssime quandoq; de iiiij iij spacj unius horae miseras muljeres quan.doq; interficiat , ergo morbus in intemperie esse nainiam poterj cum Gai teste intemperies, nec cito si at Aeloc. a ii eccjto desinat quo eodem fundamento innjtebatur sec. cap. 7. probando epjlepsiam esse symptoma , quod in morbum Ratio a. .m rem perte ullo modo reduc poterat , sed potius in morbum male compositjonis de in uia praeterea si resti utio geratio haec quae j praefocatione obseruδtur, morbus Lset in intemperie frigidiosi, ea certe non remisse, sed ualde intensa esse deberet, cum vnjuersum corpus adeo frigescat, ut corpori mortuo coequetur, propterea calefacientjbus utero di tot admotis tolleretur, quod tamen est falsum, x Gat etiam repugnat, qui aperte testatur u 6 deloc. a rari quandoq; hanc prςfocationem nullj remediis utero dec cap. I. ad iij bitis sed sola seminis uel me strui uacuatione per eundem uterum facta quare praefocatio matricjs ita erit totius perfrigeratio, ut nequaquam morbus sit in intemperi sed potius sympto in m qualitate mutata quod Praefec. spectiam dici possit symptoma in exeunte mutato , patet symp. inc quia in hoc viij intus&praeter naturam retinetur, quod eunte. Maturaliter e xj re deberet quod autem cohibitur ex hyp. Lib.des r. 5 al. est sanguis mc struus uel semen, vel utrunq; simul, mli.

a quibus dejnde elicuatur aura quaedem frigj dari uene 6. de Loc af

136쪽

ca, quae alierando agendo tantae est efficatis, ut in alias partes corporis se disiundens,lum uaria symptomata producat,tum potissimum corpus totum insigniter refrigerando immutet, ut suo loco clarius constabit quae duo symptomatum genera,sub quibus praefocationem contuneri diximus,ea affinitate coniuncta esse uidentur, ut perfrigeratio uteri di totius non fiat,sine precedenti retenistione dictarum materierum, iisdem pariter euacuatis, τraefoc esse nulli' aliis remediis utero adhibitis, auferratur symptos N. in ma& in pristinum statum mulier reuertitur. Hec ipsa praeacti sa, focatio quis etiam in leum actionem magis referre uoluerit,non repugnabo , Nam ea ratione qua materi per uterum non effluit , quae alioquin etsi uere deberet, actione expuli ricis uteri ablata, poterit in genere actionis lesae etiam reponi : Erit igitur praefocatio matricis

actio ablata expuli ricis uteri Eadem erit exiens mutatu quia clinetur.quod omnino exire deberet, Deniq; crit, di qualitas mutata , ratione qua uterus corpus uniuersum perfrigeratum obseruatur.& hec de forma. Ais ectus Locus ager ueto locus in hoc sympto male eri uterus, qui perpetuo patitur, illius causa ceteri quoq; partes omnes in consensum trahuntur . ut non immerito a priscis illis medicis huiusmodi aifcctiones hysterice uocate fue 6. de lor. in , quia uterum tamquam ad radicem pertinent: Sasec. caris munica autem uterus has luas affectiones, caeteris partibus4 corpori uniuerso , non solum ob communem in lam conspirationem quam habentia te inter se, cum suo toto, uerum etiam per singularem consensum,quem idem uterus retinet cum partibus principalibus, ac proin uteri conssen corpore niuerso mordi quidem communicat

sus per arteriari ut hinc lipothimia syncopis,pulsus respirationis ablatio prodeat Coerebro communicatic menbranas spinalis medullae Hua sopores clancholis e

137쪽

Zile primus.

reconi tandem communicat per uenas,hinc febres tumores uetera eiusmodi fieri solent His autem partibus uel omnibus uel pluribus uteri causa affectis, totum etiam corpus in consensum facile trahitur. Caeterum hoe genus sympto m. licet mulieribus potissimum adueniat , praefoc. eois non tamen solis, sed uiris etiam aliqua ex parte commu- est uiris ne est: Quamuis enim accidentia illa quae suppressos me forminis. sis sequuntur, sceminis tantum propria sint , ea tamen quae seminis ratione nascuntur utrisq; communia eriint; Quemadmodum enim semen in utroq; sexu generatn , ita in eisdem etiam coaceruari intusq; cohiberi&altera Lib. Iem. ri potest quod dum ut easdcm mutationes an bo subire poterunt,in ideo Gai testatur, repertos suisse homine qui ueneri assueti , pretermissa tali conluetudines, uariis tae loci symptomatibus subiiciebantur, capitis uidelicet grauitate S. s. uertigine in appetientia cruditat febre Alii frigidi

torpidi euadebant, quidam melancholici, omnes tamen quam primum ad pristinam consuetudinem reuertebantur, nullis aliis presidiis adhibitis , sponte betabantur inio hominum genus ita foecundum Plat Arboribus immodice fructiferis comparasse iure uissus est, in quo Historia.

rum numero Diogenes ille cynicus colio cari potuit, qui etiam si moralium uirtutum omnium splendore preditus esset, Mearum precipui quae ad continentiam magis spectabant proprio tamen genio achaturae indulgens venere se epius utebatur, idq; non coniuncte uoluptatis gracia,feci se existimatum est, sed magis ut propriae salutiis conseruationi incumberct,& multa illa nocumentae uicaret, quae ex retento emine sibi aduenire posse sa-cile intelligebat; cuius rei lingulare testimonium esse potest , quod meretricem tardius accedentem quam illi pollicita esset, libenter reiecit in illiusq; tardo aduentu

se excusans, respondisse sertur, manus j menaeum coelelebrando te praeuenit inam uis autem propositum sym Disserentia.

138쪽

ploma mulieribus ac uiri commune si , magna tam eis eorum latitudo habrtur, quandoquidcm in muliere omnia en numerata syn plomata maiora frequentiora plura seeuiora cons cientur,quam in uiris, cuius diuersita-

Ratio prima tis ratio multiplex assignari potest , primo quia in uiris

ob calorem rebustiorem omnis superfluitas magis ab se tur,ob eiusdem autem inbecillitatem in foeminis copiosius aggregari permittitur. secundo in uiris ob continuos maiores labores, non tam cito &facile copiosum men aggregatur , at in mulieribus quae uitam magis ociosam umbratilem degunt in maiori quantitate coaceruari oportet preterea ubi in uiris semen redundat, quae superueniunt symptomata , non nisi solius seminis aggregati ne contingent At in mulieribus preter seminis cohibitionem mestruorum quoq; rctentio simul accedere solet, ut ex hac duplici materia retenta duorum . ratio. etiam generum accidentia oriantur. Accedit etiam quod in symptomatum magnitudine numero S: Ceuitate distinguntur Nam quae mulieribus symptomata adueniunt, maiora sunt, plura foeta lorari diutius duratura; diuersitatis ea est ratio, quia an uiris semen cohibitum non est adeo prauum uiciosum , ut in sceminiscisse consucuit quod fortasse in causa esse potest quod ex hoe superuenient sympto male , non aeq; ut foeminae terire solent. a. ratio. 3. ratio

AE terum qui symptoma ratione qua dependet

, in causam S morbum suum reduci debet, ideo quq snt crus causae in uestigare oportet, de quibus etiam dilj-

Senter

139쪽

lba. genter agendum est,tum quia sine earum cognitione natura proposita affectionis conspicua esse nequit; tum ma cognitio casigis quia recta curand ratio adhiber non potest pre sar quam sertj quia in hoc modo multa uaria aethali sympto sit utilis.

mala conspiciuntur, Mommitto quodetjam in illis omnes non consentiunt. sed apud ueteres recentiores uariae semper fuere opiniones, Alij enim in frigidiorem in De causis

temperiem Ali in icciorem, quidam in morbum insitu praefoc. uareferrunt , plato causam in uterum reducit cum uideli riae opis.cet iis priuatur , quae concupiscit, quo tempore corpori A loc. f. uniuerso maxime nocere consueuit, ut ea pars , inquit, . quae mulieribus uterus nuncupatur, cum sit animal prolem generare cupiens,si jntempestiue diuq in fructuos. sum fuerit, succensens aegre fert, erransq; per totum corpus, spirituum meatum obstruens, respirareq; non sinens, in extremam anxietatem deiicit, atq; multos alios morbos excitatri Cuius dicti occasione, alii addiderunt, quod idem uterus ita per corpus errando , si ad septum transuersum peruenerit respirationem impediet : Quas . Dc .l Opiniones omnes consulo pretermitam, tum quia a Gal. . fuere recitati eis confusat te,tum magis quia ex propone da ueritate clegitima causa huius symptomatis clare ellii causa pr cescet, aliorum error de facili em mendabitur. proposi foc. a.

t igitur sympto. causae,quaedam se tenent ex parte contenti, quaedam ex parte continentis quo ad contentum est materia,atq; hoc duplex uaporosa, corpulenta,qua causae ex rum uapor est causa immediata , minera autem uaporis parte con mediata est quae tamen non uidetur praefocationem a tenti.

cere posse,nj si aliqua ex parte in uaporem attollatur,qui cum suae minerae proportione semper respondeat, ideo cognoscere oportet quae nam sit illius minera , de qua loquens Gai duplicem esse statuit, sanguinem mestruu . de lociss semen, quarum quaelibet uel utraq; simul si preteris F. suetudinem intra corpus detenta fuerit,& in prauam au

140쪽

ram extenuetur, pre cationem ipsam causare poterit cuIUt Urima ius euentus probabile argumentum hoc erit quod ex omnium medicorum consensu affectus iste ut plurimum uiduis accidit,& illis praecipua quae probae antea purgabantur,4 uirorum concubitu gaudebant; deo Gal. loco citatio, hystoriam refert de quadam uidua , quae cum ari norim consueto coitu abstinuis set, solita'; purgationes haberet, nihilominus matricis r focatione corripiebatur , quae certe non aliunde quam a retento semine fieri poterat; isti secun Quod clarius ad huc eius curatio ostendere potest, quo da . niam ex calorificis medicamentis utero admotis eiusdem pertractatione,& titillatione facta, crassiori copiossiore semine excreto ex tali symptomate liberabatur.

Semen es fa .mes quantitate squalitate me Care .

C EA P. XXXIII.

SAnguis mestruus semen quamdiu debitam natura

conuenientem mensuram &qualitatem retinet, consuetjsq; temporibus per conuenientia loca integra expurgatur,tam dui etiam naturalis status integer Mille sus in eodem corpore cruatur. Nam semcn licet humor excrementicius sit utilis tamen est, praeterea sui natura benignus in uitali spiritu copiose refertus qui in debita matrice susceptus,aptus est illi simile generare unde decisus fuerat, Mestruus quoq; sanguis etiam si totius maiasa sanguineae excrementum habcatur me utrum tamen toti corpori officit, sed in non regnantibus, non laetantibus tantum molestiam inferre solet inuod contingit quando praeter terminos a natura constitutus , intra

xium a

Semen eo mest. quando noceat.

SEARCH

MENU NAVIGATION